بنا بر این گزارش، محمدرضا هنرمند؛ کارگردان و فیلمنامه‌نویس متولد ۱۳۳۲ در تهران است. شروع فعالیت سینمایی وی با فیلم مرگ دیگری به عنوان کارگردان در سال ۱۳۶۱ بوده است. وی در کارنامه خود ساخت آثار سینمایی همچون مرگ دیگری، گورکن، زنگ‌ها، ردپایی بر شن، دزد عروسک‌ها، دیدار، مرد عوضی، مومیایی ۳، عزیزم من کوک نیستم و همچنین ساخت سریال‌هایی همچون زیر تیغ، آشپزباشی را بر عهده داشته است.

شهرام اسدی؛ متولد ۱۳۳۲ در سلماس، دارای کارشناسی از مدرسه عالی تلویزیون و سینما و کارشناسی ارشد سینما از دانشگاه کالیفرنیای آمریکا است. وی فعالیت سینمایی را با کارگردانی نسخه اول فیلم «روز واقعه» آغاز کرد. وی کارگردانی فیلم‌هایی همچون شب واقعه، به من نگاه کن، روز واقعه و اوینار را برعهده داشته است.

محمدمهدی دادگو؛ تهیه کننده، مدیر تولید، مجری طرح و کارشناس اقتصادی سینمای ایران متولد ۱۳۲۹ تهران، دارای مدرک کارشناسی مدیریت بازرگانی و کارشناسی ارشد تجزیه و تحلیل سیستم ها است. وی فعالیت سینمایی را سال ۱۳۶۰ به عنوان برنامه‌ریز در فیلم «حاجی واشنگتن» به کارگردانی علی حاتمی آغاز کرد. از فعالیت‌های بارز کارنامه او می‌توان به مدیریت کنترل بودجه سازمان رادیو و تلویزیون، مدیر امور مالی شبکه دوم، مدیر ارزشیابی کمی و برآورد برنامه‌های تلویزیونی، مدیر تولید بنیاد سینمایی فارابی، تدریس در دانشگاه، مدیر اجرایی طراحی و ساخت نخستین شهرک سینمایی، عضویت در نخستین هیأت مدیره خانه سینما، مدیریت در «کادر فیلم»، مدیریت در رسانه بین‌المللی آما، عضو شورای مرکزی اتحادیه تهیه کنندگان سینمای ایران و تهیه تولید آثار مستند و تلویزیونی اشاره کرد. وی همچنین تهیه کنندگی آثاری همچون تردید، نشانی، زمستان است، هزاران زن مثل من، تهران روزگار نو، صنم، بید و باد، عشق + ۲، کمیته مجازات، برج مینو، کلاه قرمزی و پسرخاله ، بانو، رقص خاک، ناصرالدین شاه آکتور سینما، بازی بزرگان، پرده آخر، سایه خیال، دندان مار را (به طور مستقل یا به عنوان تهیه‌کننده مشترک) برعهده داشته است.

محمدرضا تخت‌کشیان؛ تهیه کننده سینما و تلویزیون متولد ۱۳۳۵ در تهران است. تخت‌کشیان علاوه بر فعالیت در عرصه تهیه و تولید فیلم‌های کوتاه، تجربی و تلویزیونی در سینمای ایران از تهیه‌کنندگان مجرب و باسابقه است و نام فیلم‌هایی چون خوابم می‌آد، زندگی با چشمان بسته، شکارچی، هفت و پنج دقیقه، چند روز بعد، دست‌های خالی، کارگران مشغول کارند، اسپاگتی در هشت دقیقه، ما همه خوبیم، قدمگاه، دیوانه‌ای از قفس پرید، گاهی به آسمان نگاه کن، آرزوهای زمین، نامه‌های باد، من ترانه پانزده سال دارم، آب و آتش در کارنامه حضور او در سینمای حرفه‌ای به چشم می‌خورد. آثاری که در جشنواره‌های داخلی و خارجی موفقیت‌های مختلفی را کسب کرده‌‌اند.

رویا نونهالی؛ متولد ۱۳۴۳ در تهران و دانش‌آموخته رشته نقاشی از دانشکده هنرهای زیبای تهران است. آغاز فعالیت هنری او از سال ۱۳۶۲ با بازیگری تئاتر بوده و فعالیت سینمایی خود را از سال ۱۳۶۶ با حضور در فیلم «یار در خانه و …» ساخته خسرو سینایی و بازی در تلویزیون سال را در ۱۳۸۱ با مجموعه «خواب و بیدار» آغاز کرده است. این بازیگر برنده سیمرغ بلورین جشنواره فیلم فجر در فیلم‌هایی همچون دل دیوانه، مشکل گیتی، نیمه شب اتفاق افتاد، کفش‌هایم کو، اعترافات ذهن خطرناک من، داره صبح می‌شه، دلم می‌خواد، نیمرخ‌ها، تراژدی، پشت در خبری نیست، ماهی‌ها عاشق می‌شوند، یک تکه نان، خواب خاک، هم نفس، خانه‌ای روی آب، زندان زنان، بوی کافور، عطر یاس، صنم، فصل پنجم و … نقش‌آفرینی داشته است.

ایرج رامین‌فر؛ متولد ۱۳۲۸ در تهران و دارای مدرک لیسانس و فوق لیسانس طراحی صحنه و لباس از دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران و دانش‌آموخته دانشگاه ونسن فرانسه است. وی فعالیت سینمایی خود را از سال ۱۳۴۶ به عنوان مشاور صحنه و لباس آغاز کرد. رامین‌فر همچنین موفق به راه اندازی دو نمایشگاه از طراحی صحنه و لباس و انتشار کتاب Film Design نیز شده است.

وی طراح صحنه و لباس فیلم‌هایی همچون احتمال باران اسیدی، در دنیای تو ساعت چند است؟، خسته نباشید، استرداد، جرم، چهل‌سالگی، پرچم‌های قلعه کاوه، خواب لیلا، چند روز بعد، گاهی واقعی، آفساید،از دوردست، پرونده هاوانا، شاهزاده ایرانی، بشارت منجی، برگ برنده، دیوانه‌ای از قفس پرید، عشق فیلم، نیمه پنهان، سگ کشی، مسافران، سرب، شاید وقتی دیگر و… را در کارنامه دارد و در جشنواره‌ فیلم فجر، بارها نامزد و برنده سیمرغ بلورین شده که فیلم‌های «سگ‌کشی» و «جرم» از جمله آنهاست.

اکبر نبوی؛ کارشناس، تهیه‌کننده و منتقد سینما؛ متولد ۱۳۴۳ و دانش‌آموخته علوم تربیتی است. پس از فارغ‌التحصیلی به تدریس پرداخت و به مدت هشت سال به عنوان عضو شورای سردبیری روزنامه رسالت بود و در این مدت مقالات متعددی در زمینه‌های هنری، فرهنگی، اجتماعی و سیاسی در مطبوعات به چاپ رساند. نبوی همچنین مدیر مسئول و سردبیر مجله «ویدئو ـ ماهواره» و فیلم‌ویدئو، معاونت فرهنگی خانه سینما، مشاور فرهنگی بنیاد سینمایی فارابی، ریاست مرکز مطالعات و تحقیقات سینمایی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، معاونت پژوهشی انجمن سینمای دفاع مقدس، مسوولیت کمیته فرهنگ، هنر و رسانۀ مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی، قائم‌مقامی بنیاد سینمایی فارابی و … را در کارنامه دارد و به عنوان کارشناس و برنامه‌ساز سینمایی، برنامه‌های مختلفی را در تلویزیون تولید و اجرا کرده است.

سی و پنجمین جشنواره فیلم فجر به دبیری محمد حیدری بهمن‌ماه سال جاری برگزار می‌شود.

نوشته هیأت داوران بخش «سودای سیمرغ» سی و پنجمین جشنواره فیلم فجر معرفی شدند اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

کاوه سجادی کارگردان فیلم سینمایی بوفالو حسینی گفت: از همان ابتدا بافت و فضاسازی فیلم برایم مهم بود به همین دلیل آنرا با نگاتیو گرفتم. وی با بیان اینکه تفاوت را خودم حس می کنم افزود: فکر می کنم مخاطب هم این تفاوت را حس می کند و به طور کلی این تفاوت را دوست دارم؛ حتی فیلم قبلی ام را با دوربین عکاسی ساختم.

کارگردان فیلم سینمایی«بوفالو» یادآور شد: لذت فیلم ساختن از کارگردانی برایم مهمتر است به همین دلیل سعی می کنم زمان کار با خودم درگیر شوم.

سجادی حسینی یادآور شد: در «بوفالو» تلاش کردم از قصه کلیشه ای که شروعش کلاسیک بود فاصله بگیرم و با توجه به میزانس های زیادی که در قاب دارد به نظر می رسد ریتم تند است درحالیکه چنین نیست. سعی کردم فیلم سینمای معمولی و به نوعی سینمای بدنه باشد ضمن اینکه در دکوپاژ شیطنت نکردم بلکه سعی کردم ابهام نباشد و بیشتر ایهام باشد و در فیلم بعدی ام هم میخواهم این ابهام را درست می کنم.

وی درباره فعالیت فعلی خود نیز گفت: درحال حاضر دستیار اول کارگردان و برنامه ریز فیلم اصغر فرهادی هستم.

هیچ فیلمی برای هیچ مخاطبی ساخته نمی شود  

یاشارنورایی منتقد سینما گفت: سال گذشته دو فیلم «ارغوان» و «بوفالو» در سینمای ایران به صورت نگاتیو ساخته شده بودند که حالت ارجاعی دارند.

وی ادامه داد: در سینمایی که همه با دوربین دیجیتال کار می کنند استفاده از نگاتیو کارگردان را مقید می کند تا دقت بیشتری داشته باشد.

نورایی درباره مخاطب فیلم «بوفالو» نیز گفت: من معتقدم هیچ فیلمی برای هیچ مخاطبی ساخته نمی شود. اگر شما فیلم را به عنوان یک تجربه می دانید من هم در این تجربه سهیم هستم زیرا آمده ام فیلم را می بینم.

این منتقد سینما همچنین گفت: در این فیلم بازی ها خوب است اما شخصیت ها مبهم هستند به همین دلیل هم تاثیرگذاری زیادی ندارند. فضای بصری فیلم خوب است و پخش کردن فضای آبی در کل فیلم از نقاط مثبت فیلم است. دکوپاژ فیلم آگاهانه است درحالیکه در فیلم های ۲ سال خیر تکان خوردن قاب ها مخاطب را اذیت می کرد.

*سینما کار سختی است

در بخش دوم برنامه محمدمهدی دادگو از میهمانان برنامه درباره علی حاتمی گفت: من سینمای اجرایی و عملی را از علی حاتمی آموختم. آشنایی ما از زمان پروژه جاده ابریشم که بعدها هزار دستان شد شروع شد که او سریال را به تلویزیون آورد.

وی با بیان اینکه آن زمان ذی حساب و مدیر مالی تلویزیون شاعر و نویسنده بود، افزود: بعد از انقلاب هم علی حاتمی پیگیر این پروژه بلند بود و برایش سخت بود که به موازات این سریال اولین شهرک سینمایی را تاسیس کند. اجرای این موضوع با توجه به بی تجربگی کلی در اجرای یک دکور که شامل تهران قدیم باشد کمی سخت بود.

دادگو با بیان اینکه علی حاتمی به نوعی من را انتخاب کرد گفت:در آن زمان من مدیر ارزشیابی کلی تلویزیون بودم و خاطرات بسیاری از آن زمان دارم . متاسفانه شرایط را فراموش می کنند یکی از مختصات شهرک این بود که کلیات را آماده کرده بودیم و شهرداری آماده نشده بود که جنگ تحمیلی اغاز شد .

دادگو همچنین درباره وضعیت سینمای ایران گفت: ما برای نسل دایناسورهستیم که با وسائل و لوکیشن های زمان خودش منقرض می شود. معتقدم تنگنا های زیادی که بر دولت جدید بوجود آمد اما سازمان سینمایی توانست در مقابل آن اتفاق تولید را به این شکل قرار دهد تاجایی که فاصله تخیل هنرمند و به تصویر کشیدن آن بسیار کم شده است.

وی ادامه داد: نسل جدید با اتفاقاتی که در طول این سالها افتاده آشنا نیست و در سیر تکاملی آن قرار نگرفته است اما خوشبختانه مدیریت جدید سینما حجت الله ایوبی دیدگاه ها و جها ن بینی خوبی نسبت به مسائل فرهنگی دارد که با آنها آشنا هستم و معتقدم و اگر همدلی و همکاری خوب سینماگران باشد، اتفاق های خوبی خواهد افتاد .

دادگو با بیان اینکه سینما هنر و صنعت است، افزود: در صنعت سینما کلیتی وجود دارد که از فرقه و دسته و گروه جدا می شود و تبدیل به شخصیت سینما می شود که باید به آن بها دهیم.

وی با بیان اینکه سینماگران ما آدم های باشخصیت و بافرهنگی هستند گفت: اما سینمای ما از مجموعه شخصیت های سینمایی ما مقتدرتر است . دوران دیجیتال تبدیل به یک فرصت می شود که هوشمندان سینما باید از آن استفاده کنند. یادمام باشد که باید از فرصت بوجود آمده استفاده کنیم و توجه داشت هباشیم که سینمای ایران یک دوره بیشتر نداشته و آن دهه ۶۰ است و بقیه ادامه همان دهه است .

دادگو خاطرنشان کرد: عزت هنرمند وقتی فراهم شود بالنده می شود اما این امر به درستی توسط هنربانان دیده نمی شودبه همین دلیل هم گاهی به قهر آنها کشیده می شود.

وی ادامه داد:سینمای ایران در دهه فجر همیشه پرچمدار بوده و برای اهل سینما مغتنم بوده که پرچم داری را دارند. در جشنواره امسال هم مجید مظفری سرمیزبان دار سینمای مردمی است و بقیه هم در کنارش قرار می گیرند .

این تهیه کننده یادآور شد: همه باید کمک کنیم تا تحویل سال سینمای ملی با لبخند اتفاق بیافتد. سعه صدر می تواند دلخوری ها را برطرف کند و امیدوارم محصول امسال سینمای ایران محصول پرباری باشد.

دادگو همچنین گفت: آرزو می کنم فیلم های جشنواره سی و چهارم مورد اقبال مردمی قرار گیرد و به اقتصاد سینما کمک کند.

وی درباره وضعیت تهیه کنندگی در سینمای ایران نیز گفت: وضع تهیه کنندگی در سینمای ایران تاریخچه شیرینی دارد. معنا و مفهوم تهیه کنندگی قبل از انقلاب پول بوده اما از سال ۶۲ تهیه کنندگی تعریف فرهنگی و حرفه ای پیدا کرد. تهیه کننده فردی است که جریانات فرهنگی جامعه را دنبال می کند و سفارش سوژه می دهد باید توجه داشت که تشخیص درست اینکه این منابع را چگونه درکنار هم قرار دهد بسیار مهم است.

دادگو یادآور شد: یک تهیه کننده باید از اندیشه تا گیشه بداند زیرا در سینمای حرفه ای تهیه کننده است که بر تدوین نظارت می کند. تهیه کنندگی در سینما را در مجموع آماتور می دانم اما با توجه به اینکه این اواخر وارد تولید می شویم باید تولید را استاندارد کنیم تا سینمای حرفه ای معنا داشته باشد.

وی ادامه داد: سینما با رسانه های دیگر متفاوت است سینما غول آسایی خود را حفظ کرده تا زمانیکه سالن های خود را حفظ کرده است.در چنین شرایطی تهیه کنندگی باید برای خود در شاکله سینمای ملی فکر اساسی کند.

دادگو با بیان اینکه سینما کار سختی است گفت: تشخیص درست خروج از صحنه اجرایی یکی از هنرهای اهل هر حرفه ای است. باید مدیریت منفصل را تبدیل به مدیریت متصل کنیم زیرا اتصال مدیریت ارتقا کار را بوجود می آورد. اگر بخواهم فیلمی را کار کنم باید بالاتر از کاریهایی که تا به امروز کار کردم باشد و متوجه شدم امکانش نیست اما امیدوارم جوانان بتوانند این راه را ادامه دهند.

از هنرمندان دعوت می کنم تا در کنار مردم فیلم ببینند

مجید مظفری نیز درباره علی حاتمی گفت: من از سال ۱۳۴۸ وارد اداره تئاتر شدم که تازه مرحوم علی حاتمی از آنجا بیرون آمده بود اما هنوز خاطرات و صحبت هایش در آنجا بود . یادم می آید روزهای آخری بود که سر فیلم تختی بودند و حالش هم خوب نبود از او پرسیدم چقدر لاله زار را دوست داری و او در پاسخ به من گفت اینجا به من جان تازه میدده اما همینجا هم دارد جان من را می گیرد.

مدیر کاخ مردمی جشنواره فیلم فجر گفت: امثال دادگو وقتی به سینما آمدند سینما نظام پیدا کرد و جایگاه مدیر تولیدی و منشی صحنه و دیگر مشاغل سینمایی، قانون پیدا کردند و به نوعی سینمای ما اوج گرفت.

وی با بیان اینکه ابزار سینما به تنهایی نمی توند چیزی را خلق کند افزود: خانواده سینما به همراه حجت الله ایوبی رییس سازمان سینمایی می توانند چیزی به نام هنر را خلق کنند. ایوبی از وقتی آمد بسیاری از هم نسل های من را دوباره سرکار آورد.

بازیگر فیلم سینمایی سگ کشی اظهار کرد: من ۸ سال کار نکردم و هیچکسی هم سراغ من نیامد و در مدتی هم که مریض بودم تنها حجت الله ایوبی و فرجی مدیر شبکه یک به دیدن من آمدند. به نظرم باید خانواده سینما دست به دست هم دهند و سینمای دهه ۶۰ را زنده نگه دارند.

مظفری در ادامه خاطرنشان کرد: برگزاری بزرگداشتم در جشنواره فیلم یاس درواقع تولد دیگری برایم بود و متوجه شدم که من را دیدند.

وی درباره ایجاد کاخ مردمی در جشنواره فیلم فجر گفت: حیدری تدبیر درستی داشت از هنرمندان و من خواستند که بیاییم و درکنار مردم باشیم. من هم ازهمه هنرمندان دعوت می کنم که بیایند زیرا قرار است میزبان مردم باشیم .

مدیر کاخ مردمی جشنواره فیلم فجر ادامه داد: قرار است پذیرای ۱۰۰۰ نفر باشیم و هنرمندان با مردم درباره فیلم ها قبل از نمایش صحبت کنند و در فضای دوستانه درکنار هم فیلم ببینیم.

مظفری درباره تهیه کنندگان سینمای ایران نیز گفت: تمام فیلم هایی که در تاریخ سینمای ایران هستند یک تهیه کننده قوی پشت آنها بوده است و اندیشه ای به همراه داشته اما متاسفانه امروز به جای تهیه کننده بیشتر سرمایه گذار داریم.

نوشته دادگو: سینمای اجرایی و عملی را از علی حاتمی آموختم / دعوت مجید مظفری از هنرمندان برای حضور در کاخ مردمی جشنواره اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

سوره سینما- سارا کنعانی: محمدمهدی دادگو از سینماگرانی است که از اولین روزهای شکل‌گیری سینمای نوین ایران در کنار آن نفس کشیده است. هم به امور مدیریتی مشغول بوده و هم از نزدیک دستی بر آتش داشته است. از اکران آخرین باری که فیلمی تهیه‌ کرده، سال‌ها می گذرد و رفت و آمد او بین ایران و کانادا، دلیل این کناره‌گیری از سینما نیست. او در این سال‌ها ترجیح داده عرصه را برای آزمون و خطای جوان ترها باز بگذارد و خود در اندیشه ساخت یک فیلم تاریخی با حرف‌های ملی است. با محمد مهدی دادگو در سالروز تولد ۶۴ سالگی‌اش (۱۶ آذر) صحبت کردیم.

 آخرین تجربه تهیه‌کنندگی شما به «تردید» بر می‌گردد که آن را هم گویا تا پایان ادامه ندادید. چرا سال‌هاست فیلم نساخته‌اید؟

محمدمهدی دادگو: دیگر شرایط را برای کار مساعد ندیدم و ارزیابی‌هایم نشان داد با توجه به نوع رویکرد من به سینما، شرایط مساعدی برای فیلم ساختن وجود ندارد و بستر برای فیلم حرفه ای ساختن فراهم نیست. تصمیم گرفتم کار نکنم. شرایط امروز سینمای ایران خیلی متفاوت است با شرایط زیست محیطی و آن اخلاق حرفه‌ای موجود در دورانی که ما فعال بودیم. سینمای حرفه‌ای پدیده خوبی است و سینمای ما هم در طول این سال ها به سمت قوام گیری اندام و شکل گیری شخصیتش و آن برنا بودن مورد نیاز برای کار پیش رفت و خواست که حرفه‌ای تر باشد و قدم هایی هم برداشت. اما به تدریج به خاطر مسائل مختلف اقتصادی، فرهنگی و … سینما بیشتر یک شکل کاسبکارانه پیدا کرد و البته توجیه هم داشت. دست اندرکاران ما در واقع مجبور شدند که معیارها را از عشق به فرهنگ و هنر دور کنند و به سمت منابعی بروند که قابل کنترل نبود و تنها مقاصد خودش را پیگیری می‌کرد. مقاصدی غیرسینمایی و غیرفرهنگی که به معنای سودجویی یا بهره‌برداری از جنبه رسانه ای سینمای ایران بود و طبعا خوشایند نبود.

شما بین ایران و کانادا در رفت و آمد هستید. هیچ وقت به فیلمسازی خارج از کشور فکر کرده اید؟

من عاشق ایرانم و تنها به این دلیل که فرزندانم در کانادا زندگی می‌کنند بیشتر به آنجا رفت و آمد دارم. در جواب سوالتان باید بگویم خیر. هیچ وقت چنین فکری نکردم. البته زمانی قرار بود پروژه مشترکی را با مسعود جعفری جوزانی پی بگیریم که داستان یک آمریکایی، هوارد باسکرویل ، در اوایل قرن بیستم (مقارن با انقلاب مشروطه ایران) بود. او یک شخصیت واقعی در تاریخ است. کسی که دانشجوی فلسفه است و متوجه می شود در قاره آسیا ، دو انقلاب در جریان افتاده است، یکی انقلاب لنین در روسیه و دیگری انقلاب مشروطیت در ایران و پی می برد به اینکه رسالت انقلاب ما اصیل تر است. به عنوان یک معلم زبان یا دانشجوی فلسفه به ایران می آید و در تبریز اقامت می کند و بعد هم جذب انقلابیون می‌شود. ستار خان و باقرخانی که با محمدعلی شاه درگیر هستند. او از طرف روس های تزاری حمایت می‌شود. آنان تبریز را محاصره می کنند ، اما این فرد در کنار مجاهدین مشروطیت با آنان می‌جنگد و بعد کشته می‌شود. باسکرویل هنوز هم نزد آذربایجانی ها یک شهید به حساب می آید. ماجرای زندگی او بسیار دراماتیک است و حتی جوزانی هم آن را نوشت و چاپ کرد. ما قصدمان این بود که با سرمایه‌گذاری سازمان های سینمایی آمریکای شمالی یک تولید مشترک داشته باشیم که متاسفانه میسر نشد. تلاشم را کردم که در کارنامه حرفه ای ام یک پروداکشن سنگین وجود داشته باشد اما به دلایل مختلف صورت نگرفت، من اما هنوز هم دنبال این قضیه هستم و اگر خدا بخواهد، از انجام آن در هر زمان استقبال می‌کنم.

اگر قرار باشد یک ارزیابی از سینمای خودمان داشته باشید و آن را با سینمای غرب مقایسه کنید به چه موضوعاتی اشاره می‌کنید؟

تفاوت عمده ما با آنها این است که ما نسبت به آنه خیلی اهل دل هستیم و مضامین فرهنگی بسیاری داریم که قدرشان را نمی‌دانیم. ممکن است مجموعه فناوری های جدید سینمایی و تکنیکی را نداشته باشیم و به خصوص در زمینه بهره مندی از استودیو ها فقیر باشیم و نتوانیم به صورت فنی و تکنولوژیک از آنها استفاده داشته باشیم اما سینمای ما سینمایی نیست که با این شاخصه ها شناخته شود. ما با حرف ها و درون مایه‌ها و «آن» هایی که داریم در جهان شناخته می شویم. فیلم های ما به دلایل متعدد به خوبی به نمایش در نیامده است.

پس از نظر پخش و عرضه دچار مشکلیم؟

سینمای ما می توانست در کنداکتور پخش هزاران شبکه تلویزیونی مهم به عنوان یک جریان سینمایی قرار بگیرد و ما از آن بهره اقتصادی زیادی داشته باشیم. فرض بگیرید اگر چند هزار شبکه در دنیا فیلم‌های ایرانی را در فهرست پخش خود قرار بدهند و در سال ۵۰ عنوان اثر از ایران را نمایش بدهند و بابت هر نوبت از پخش ، حداقل یکی دو هزار دلار بپردازند رقم عظیمی از بودجه ارزی وارد صنعت سینمای ایران می‌شود. ما این خاصیت و قابلیت را داشتیم اما استفاده نکردیم. این دادوستدها می‌توانست بنیه اقتصادی سینمای ایران را قوی کند و بخش خصوصی سینمای ایران صاحب استودیوهای فنی و لوکیشن های خصوصی بشود. ما امروز حتی سالن های سینمای کافی نداریم و می خواهیم قیمت تمام شده فیلممان را که هر روز هم رو به تزاید هست، از این سالن ها استخراج کنیم. این آب در هاون کوبیدن است. در سال شاید تنها سه چهار فیلم موفق بشوند قیمت تمام شده خودشان را از سالن‌ها به دست بیاورند. اغلب فیلم‌ها شکست می‌خورند. یکی از منابع حمایتی ما تلویزیون است که آن هم گزینشی عمل می کند. رسانه خانگی هم در وضعیت مطلوب نسبت به شبکه‌های تلویزیونی خارجی و رسانه‌های دیگر ندارد. از منابع خارج از کشورمان نیز هنوز نتوانسته ایم استفاده کنیم. این خیلی بلندپروازی است که فکر کنیم سالن های سینمایمان می‌توانند قیمت تمام شده همه فیلم‌ها را به ما برگردانند. شبکه های تلویزیونی که برای هر ساعت خود خوراک می‌خواهند می توانند بهترین منبع درآمد سینمای ما باشند و فیلم های فرهنگی ما می‌تواند جای خود را داشته باشد، اما بدون برنامه ریزی دقیق، هنوز از این اتفاق محروم مانده است.

با توجه به اینکه شما سه دهه در سینمای پس از انقلاب فعالیت داشته‌اید، این سال‌ها را چطور رده بندی می‌کنید؟

جواب این سوال وابستگی زیادی دارد به دوره کاری من در زمانی که سینمای بعد از انقلاب هنوز نوپا بود. من قبل از انقلاب در تلویزیون کار می‌کردم و مدیر مالی بودم. بعد از انقلاب ارزشیاب کمّیِ برنامه ها شدم. زمانی که مرحوم حاتمی می‌خواست سریال «هزاردستان» را کار کند، من از طرف تلویزیون تهیه کننده اثر شدم و در راستای این امر اولین شهرک سینمایی هم برای این سریال فراهم شد. بعد با ایشان «حاجی واشنگتن» و «کمال الملک» را کار کردم. سپس سینمای کشور با مدیریتت آقایان بهشتی و انوار شروع به کار کرد و من هم از طرف تلویزیون در ارشاد مسوولیت گرفتم. به این شکل بود که سینمای ایران با مفهومی که الان در ذهن داریم، پدید آمد. نشست های مربوط به طراحی کلان سینمای ملی، سینمای جوان، سینمای تجربی، نیمه حرفه ای و مستند و … تشکیل شد و آنها کارکردهای خودشان را در زمینه کشف استعدادها ، آموزش در سراسر کشور و اعزام جوانان به خارج از کشور شروع کردند.

من معاونت تولید فارابی را هم زمانی بر عهده داشتم و مشاور صنعتی و اقتصادی معاون وزیر هم بودم و به این ترتیب در سطح کلان سیاست گذاری‌های اقتصادی سینمای ایران سهیم شدم. در کنار این ها، به دایره تهیه و تولید هم وارد شدم و با آقای جوزانی «دایره خیال» را کار کردیم. با مجید مدرسی هم همکاری هایی داشتیم. در ساخت فیلم‌هایی مثل «سایه خیال» ، «پرده آخر» ، «بانو» و …. آثاری که در تاریخ سینمای ایران شاخص شده‌اند شریک بوده ام و عضو هیأت مدیره اولیه ای هستم که در اولین روزهای تأسیس خانه سینما بر سر کار آمد. از این کارهای متفرقه زیاد کردم.

من هنوز جواب سوال قبلی را نگرفته‌ام. تفاوت سینمای دهه ۶۰ و ۷۰ و ۸۰ از نگاه شما چیست؟

ببینید، اساسا تقسیم‌بندی دهه‌ها صحیح نیست. سینمای نوین ایران حد فاصل سال‌های ۶۲ تا ۷۲ ساخته شد. سینمای قبل از انقلاب سینمایی بود که داشت کار خودش را انجام می‌داد اما در برابر هجوم فیلم های خارجی از بین رفته بود. در آخرین سال ها، قبل از انقلاب، بهترین سالن های ما فقط فیلم های خارجی نشان می‌دادند. فیلم های خودمان در سالن های سطح پایین تر به نمایش در می آمد و اصلا بازگشت سرمایه وجود نداشت. ما تنها یک جریان نوی سینمای روشنفکری داشتیم که شخصیت ایرانی‌مان را حفظ کرده باشیم. حد فاصل سال‌های ۵۷ تا ۶۲ وقتمان صرف این شد که بفهمیم جمهوری اسلامی اصلا سینما می‌خواهد یا نه و همان دهه ای که عرض کردم، دهه شکل گیری سینمای نوین ایران بود.

در آن دهه فیلم های درخشانی ساخته شد و هر کارگردانی را که مثال بزنیم، بهترین فیلمش را آن زمان کار کرده است. ساختارها هم مثل انسان‌ها زمانی برای تولد دارند. آنها کارکردشان را با شوق و ذوق به همه می‌شناسانند و حتی کودکی و نوجوانی را طی می کنند و به جوانی می رسند. این پدر و مادر (در اینجا مدیریت کلان) است که باید مراقب باشد این پدیده به پیری زودرس دچار نشود. بنیاد سینمایی فارابی کار خود را با ۱۵ نفر شروع کرد و می خواست قاتق نان سینمای ملی باشد اما کم کم قاتل جان آن شد. فارابی نتوانست مأموریتش را انجام بدهد و دچار پیری زودرس شد و از یک نهاد فعال تبدیل شد به موسسه‌ای که در گرفتاری های خودش غوطه ور بود. مقایسه دهه‌ها مع الفارق است. باید مدیریت‌ها را مقایسه کرد و این ارزیابی را لحاظ کرد که خرد جمعی در مقاطع مختلف چگونه عمل کرد. مشکل هیچ وقت از فیلمسازان نیست.

در پایان بگویید در آینده نزدیک به سینما برمی‌گردید؟

نمی‌خواهم صرفا برای بیکار نبودن فیلمی بسازم که به قدر کافی تأثیرگذار نباشد. تلاشم را می‌کنم برای ساخت فیلمی مثل زندگی باسکرویل. انگیزه‌های اینچنین دارم و کارهای معمولی را می‌گذارم برای جوان‌ها، نیازی به تکرار مکررات توسط ما نیست.

نوشته چرا دادگو در سینما فعالیت نمی‌کند؟/ مقایسه دهه‌ها درست نیست اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.