بایگان با یادآوری این‌که کانون همچون مادربزرگی قصه‌گو در ذهنش ماندگار شده، گفت: خاطرم هست اولین قصه‌ای را که شنیدم خانم عاطفی روایت می‌کرد؛ آن قصه در آن زمان تاثیر زیادی روی من گذاشت و حتی در سال‌های بعدتر هم در منش و کنش‌های رفتاری من تاثیرگذار بود.

وی افزود: به نظر من قصه می‌تواند فرمول شخصیت باشد. برای من که این‌طور بود چون با شنیدن قصه‌ای در سن نوجوانی عشق، عاطفه، ایثار و دوست داشتن را یاد گرفتم. من هم اگر بخواهم امروز قصه‌ای را برای دختری در سن و سال‌های آن روزهای خودم تعریف کنم، قصه «سیاوش و سودابه» را می‌گویم.

این بازیگر سینما و تلویزیون در ادامه یادآور شد: ما صاحب بضاعت فرهنگی، ادبی و عرفانی بسیار غنی هستیم که آنچنان که باید به آن پرداخته نشده و هر کدام از این قصه‌ها یادآور نکته‌های ظریف و عمیقی از پیچیدگی‌های شخصیت انسان‌هاست. در قصه‌های ما به انسان‌های والا و انسان‌هایی که اسیر اهریمن نیستند بسیار پرداخته شده که جا دارد آن‌ها را برای بچه‌هایمان روایت کنیم. نمونه‌ای از این قصه‌ها را اگر بخواهم مثال بزنم باز همین قصه «سیاوش و سودابه» است که داستان پاکی و معصومیت سیاوش است و این‌که چه‌طور اسیر حسادت‌های شخصی و بددلی اطرافیانش می‌شود. این قصه در مراسم و آیین‌های بسیاری از نواحی ایران جایگاه خاصی دارد و مراسم «سووشون» از جمله آیین‌هایی است که هر ساله در این رابطه برپا می‌شود و جایگاه خاصی در فرهنگ ما دارد. بنابراین پرداختن به آن از ضروریات است.

بایگان همچنین اظهار کرد: ما برای داشتن نسلی آرام و عمیق در آینده نیاز داریم تا هر روز بچه‌ها را بیش‌تر به سوی این ادبیات سوق دهیم و این کار را با روایت متفاوت، جذاب و گویش درست‌تر قصه‌های قدیمی‌مان می‌توانیم انجام دهیم. واقعیت این است که جوانان امروز مثل نسل من نیستند که با یک قصه گفتن بتوانیم توجه آن‌ها را به سمت موضوعی جلب کنیم. باید یاد بگیریم از انواع وسایل و فناوری‌های روز استفاده کنیم تا بتوانیم بچه‌ها را پای شنیدن قصه‌ها بنشانیم که با قصه ارتباط برقرار کنند. ما در شاهنامه، گلستان، کلیله و دمنه، قصه‌های مولانا و… قصه‌ها و بضاعت‌های فوق‌العاده‌ای داریم که اگر بتوانیم از این فرهنگ عجیب و غریب درست بهره‌برداری کنیم، می‌توانیم نسلی را تربیت کنیم که عمیق به زندگی نگاه می‌کند و حرف‌های زیادی برای گفتن دارد.

وی در بخش دیگری از صحبت‌های خود به نقش تربیتی قصه‌ها در زندگی کودکان و نوجوانان اشاره کرد و گفت: کلمه، ظرف معنی است و قصه‌ها کلمه‌هایی هستند که به دنبال هم موضوعی را روایت می‌کنند به خصوص که ادبیات غنی و اساطیری ما از این ظروف معنی به بهترین شکل بهره برده‌اند و می‌توانیم برای تربیت بچه‌ها کمک بسیاری از آن‌ها بگیریم. البته باید در نظر داشته باشیم که کودک امروز آنقدر با سرگرمی‌های مختلف سمعی و بصری در فضاهای مجازی مشغول است که ما نمی‌توانیم با یک قصه‌گویی صرف و ساده او را جذب کنیم. به‌‌ویژه اگر بخواهیم به شکل شعاری قصه‌ای را برای او روایت کنیم. ما نیاز داریم در قصه‌گویی هم مانند بسیاری از مسائل با علم روز آشنا شویم و از شیوه‌های نو روایت بیشتر بهره ببریم. اگر بتوانیم قصه‌ها را به شیوه‌ای روایت کنیم که مخاطب احساس نکند می‌خواهیم به‌اجبار پیامی را به او منتقل کنیم و این فرصت را در اختیارش قرار دهیم که خودش پیام قصه را دریافت کند، موفق‌تر خواهیم بود.

این بازیگر همچنین در خصوص برگزاری جشنواره قصه‌گویی کانون یادآور شد: اگر جشنواره بتواند مسئولیت خود را بر عهده بگیرد و کارش را درست انجام دهد می‌تواند کمک کند تا پیوند بچه‌ها با دنیای قصه‌ها پر رنگ‌تر شود. اگر ما این جشنواره را با عشق و باور برگزار کنیم تاثیرش را هم روی مخاطبان در سنین مختلف خواهیم دید و بعد از به پایان رسیدن آن، شرکت کنندگان در جشنواره در واقع راویان و بازگوکنندگان وقایع آن برای دیگران خواهند شد و افراد بیشتری را ترغیب می‌کنند تا نسبت به موضوع قصه و قصه‌گویی رغبت پیدا کنند.

وی در رابطه با بخش قصه ۹۰ ثانیه جشنواره بین‌المللی قصه‌گویی کانون نیز که از دوره پیش بنیان آن گذاشته شده و مخاطبان بسیاری هم جذب کرده است، گفت: قرار دادن این بخش با ویژگی‌هایی که دارد، می‌تواند کمک روان‌شناختی خوبی هم برای افراد باشد.

بیست‌ودومین جشنواره بین‌المللی قصه‌گویی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان از ۲۶ تا ۳۰ آذر سال ۱۳۹۸ در مرکز آفرینش‌های فرهنگی هنری کانون واقع در خیابان حجاب تهران برگزار می‌شود.

نوشته افسانه بایگان: نیاز داریم در قصه‌گویی با علم روز آشنا شویم اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

فاضل نظری، مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، محمدرضا زمردیان رییس بیست و یکمین جشنواره بین‌المللی قصه‌گویی و معاون فرهنگی کانون، احترام برومند، فرهاد حسن‌زاده، لیلی رشیدی،  منصور ضابطیان و علی خانجانی هیات داوران بخش ملی، غلامرضا امامی، نویسنده و مترجم و از مدیران اسبق کانون، مصطفی رحماندوست، مجتبی رحماندوست، مجید قناد و هشت مهمان خارجی جشنواره در این مراسم حضور داشتند.

در ابتدای مراسم منیژه واحد، قصه “عمر بیست و یک ساله” جشنواره قصه‌گویی را در قالب قصه، شعر و آواز اجرا کرد و در ادامه کلیپی از فعالیت های فرهنگی و هنری مصطفی رحماندوست پخش و سپس آیین نکوداشت وی آغاز شد.

غلامرضا امامی، نویسنده، مترجم و از مدیران اسبق کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان یکی از مهمان این مراسم، درباره مصطفی رحماندوست گفت: بیش از ۵۰ سال با مصطفی رحماندوست دوست هستم اما نمی‌توانم در عرض ۵ دقیقه درباره این دوستی دیرینه صحبت کنم. از طرفی خوشحالم این مرغک (جشنواره قصه‌گویی) طی  این سال ها همچنان می‌خواند.

وی بیان کرد: از کسانی که برای بچه‌ها شعر گفتند و الان در جمع ما نیستند، تشکر می کنم و همچنین یاد می‌کنم از حادثه دلخراش اهواز که باعث به شهادت رسیدن تعدادی از هموطنان مان شد و شهید محمدطاها اقدامی کودک معصوم اهوازی نیز یکی از این شهدا بود. با دیدن تصویر این بچه های معصوم دریافتم داعشی‌ها هرگز شعر نخوانده اند، این جانیان هرگز جهان را زیبا ندیده و هرگز شعری آنها را نلرزانده است که یک بچه بیگناه را به خاک و خون کشیدند.

امامی همچنین اظهار کرد: در عوض شعر به جهان رنگ می‌دهد، شعر دنیای ما را زیبا و آسمان را آبی‌تر و زمین را سبزتر می‌کند. مصطفی عزیز ما شاعر است و زیبایی به جهان می بخشد، از غم ها می‌کاهد و به شادی‌ها و بازی‌های کودکان می‌افزاید.

وی در پایان گفت: کار بزرگ مصطفی رحماندوست این است که زندگی را آسان گرفته است، او همیشه مشکل‌گشای دوستانش بوده و آنچه در توان داشته انجام داده است. دوست دارم به او بگویم «آقا مصطفی باز هم برای بچه‌ها قصه و شعر بگو».

فریدون عموزاده خلیلی نویسنده و مدیر انجمن نویسندگان کودک و نوجوان نیز به عنوان سخنران بعدی درباره مصطفی رحماندوست سخن گفت. وی با طرح سوالی مبنی بر تفاوت یک شاعر و قصه‌نویس با یک انسان معمولی چیست، گفت: فکر می‌کنم آدم های معمولی از امکان‌های معمولی دنیا استفاده می‌کنند؛ هوایی وجود دارد که نفس می‌کشیم، زمینی است که روی آن زندگی می‌کنیم و … اما شاعر یا قصه‌نویس به دنیای ما امکان‌های جدید اضافه می‌کند تا دنیا زیباتر شود، بنابراین دنیای جدیدی برای ما خلق می‌کند.

وی خاطرنشان کرد: میزان سنجش یک شاعر یا قصه‌نویس خوب بر این اساس است که چه اندازه دنیا را زیباتر، مهربان‌تر و بزرگ‌تر کرده است.

عموزاده خلیلی با اشاره به سخنان غلامرضا امامی درباره خشونت علیه کودکان گفت: آدم های معمولی برای کودکانی که مورد خشونت قرار می‌گیرند، تاسف می‌خورند اما شاعر برای آنها و درباره رنج آنها می‌نویسد تا به آنها توجه شود و مورد عنایت قرار بگیرند. اگر مصطفی رحماندوست ده‌ها قصه نوشته که جهان‌های جدیدی را خلق کند، یعنی او بیشتر از یک انسان معمولی به گردن ما حق دارد.

وی در پایان از حاضران در سالن که اکثراً کودک و نوجوان بودند درباره ماندگارترین شعر رحماندوست پرسید که پاسخ‌های متعددی دریافت کرد و گفت: آنچه که برای یک شاعر و نویسنده ارزش دارد، این است که مخاطبانش آثار او را بشناسند و به حافظه سپرده باشند.

آیین نکوداشت مصطفی رحماندوست با حضور فاضل نظری مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، محمدرضا زمردیان، رئیس بیست و یکمین جشنواره بین المللی قصه گویی، غلامرضا امامی و فریدون عموزاده خلیلی برگزار شد.

مصطفی رحماندوست نیز در ادامه در سخنانی درباره قصه گویی گفت: حدود ۴۰ سال پیش به فکرم افتاد قصه گویی را سروسامان دهم که درسی در دانشگاه علامه طباطبایی راه اندازی کردم و بعد از آن، به دلیل اهمیت قصه‌گویی، یک کتاب با موضوع قصه گویی نوشتم که بارها تجدید چاپ شده است.

وی با انتقاد از اظهارنظرها درباره از رونق افتادن قصه‌گویی به دلیل گسترش فضای مجازی و اینترنت، بیان کرد: به نظر من قصه‌گویی نسبت به گذشته رواج بیشتری پیدا کرده است و شاهد این ادعا برگزاری جشنواره‌های قصه‌گویی و مادران قصه‌گو است، البته هنوز توجه ما به قصه گویی به اندازه دنیا نیست، اما وضع‌مان خیلی بهتر از زمانی است که فقط پدربزرگ ها و مادربزرگ ها برای بچه ها قصه می‌گفتند.

رحماندوست خاطرنشان کرد: ما ظرفیت بیشتری برای گسترش قصه‌گویی داریم تا گسترش مطالعه. به همین دلیل من شیوه‌های مختلفی برای قصه‌گویی پیشنهاد دادم که در کارگاه امروز نیز آن را مطرح می کنم.

وی در پایان گفت: گسترش قصه‌گویی سبب خواهد شد مطالعه و کتابخوانی گسترش یابد.

بر این اساس، پیش از آغاز مراسم افتتاحیه، نگارخانه شهید طاها اقدامی شهید حادثه تروریستی اهواز توسط فاضل نظری مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، محمدرضا زمردیان رییس بیست و یکمین جشنواره بین‌المللی قصه‌گویی و معاون فرهنگی کانون، غلامرضا امامی و مصطفی رحماندوست گشایش یافت.

نوشته آیین نکوداشت مصطفی رحماندوست برگزار شد/ نگارخانه شهید محمدطاها افتتاح شد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.