در ابتدای این بحث آرش انیسی در ارتباط با دلالی انتخاب سوژه محوری «چای» برای این مستند گفت: شرایط اقتصادی در کشور به نحوی است که ما می‌بینیم حضور هیچکدام از دولت‌ها باعث نشده که مردم احساس کنند در حوزه اقتصاد اتفاقات خوبی به وقوع پیوسته است و من به شخصه دوست داشتم جواب این سوال را بفهمم که چرا شرایط کشور ما به این صورت است.

وی افزود: به همین خاطر وقتی به سراغ تحقیق در ارتباط با دلایل این موضوع رفتم، دیدم که تمام مشکلاتی که متخصصان در ارتباط با دلایل به وجود آمدن این مشکلات مطرح می‌کنند را می‌توان در یک نمونه کوچک پیرامون تولید چای در کشور دید و به همین خاطر به سراغ این سوژه رفتم.

نپرداختن به نقش دولت در تولید چای یکی از ایرادات این مستند است

در ادامه برنامه موسوی‌فرد کارشناس حوزه صنعت با اشاره به اینکه «حراج بزرگ» مستندی خوش ساخت است؛ بیان کرد: سوژه این مستند برای نمایش مشکلات حوزه تولید در کشور؛ سوژه خوبی است و تیم تولید آن نیز به سراغ گروه‌های درستی همچون مردم و تولیدکنندگان رفته است اما مشکل اصلی مستند این مستند؛ نپرداختن به نقش دولت در این زمینه است؛ در حالی که نقش دولت در این حوزه بسیار پررنگ است.

انیسی در پاسخ به این انتقاد با اشاره به پرداخت غیرمستقیم به نقش دولت در این مستند در توضیح اصلی‌ترین مشکلات فعلی این صنعت در داخل کشور اظهار کرد: به نظر من اصلی‌ترین مشکل حوزه تولید چای در کشور،  کم بودن کیفیت محصول تولید شده در این حوزه است؛ این در حالی است که قیمت خرید چای سبز در سال‌های گذشته همواره افزایش یافته است اما کشاورزان این حوزه همچنان از وضعیت آن ناراضی هستند.

مشکل اصلی صنعت چای، بازار است نه تولید

موسوی‌فرد با تکمیل سخنان انیسی در ارتباط با مسئله بی‌کیفیت بودن چای ایرانی گفت: در این زمینه به نظر می‌آید که سهم کشاورزان در بی‌کیفیتی چای به مراتب کمتر از دولت است. درواقع در بسیاری از صنایع مشکلات بیشتر از آن که متوجه خود آن صنعت باشد؛ مربوط به بازار آن صنعت در داخل کشور است.

وی اضافه کرد: بازار حکم لوکوموتیو قطار صنعت را دارد ولی حکایت ما در این عرصه؛ حکایت کسی است که لوکوموتیو قطار را رها کرده و می‌خواهد قطار را با هُل‌دادن حرکت دهد و تا زمانی که بخواهیم به جای سرمایه‌گذاری در بازار چای سرمایه خود صرف تولید کنیم؛ عملا مثل همان فردی هستیم که می‌خواهد قطار را با هل‌دادن جلو ببرد!

موسوی‌فرد افزود: از یک سو واردات چای صورت می‌گیرد و از سوی دیگر قاچاق چای و در این میان دولت در حال حاضر هیچ نقشی در مدیریت بازار چای ندارد و این امروز تبدیل به مشکلی بزرگ در این عرصه شده است. هر چند که با توجه به بیشتر بودن میزان مصرف نسبت به میزان تولید داخلی هیچکس منکر لزوم واردات در این حوزه نیست.

عدم شفافیت در بازار داخلی چای به واسطه تضعیف برند چای ایرانی

این کارشناس صنعت با انتقاد از نبود شفافیت در بازار چای گفت: بسیاری از برندهای چای که امروزه به عنوان محصول داخلی از تلویزیون نیز تبلیغ می‌شوند؛ همه چای خارجی هستند و دلیل این عدم شفافیت، تضعیف برند چای ایرانی در سال‌های اخیر است؛ در حالی که می‌بینید این موضوع در ارتباط با محصولی همچون برنج کاملا برعکس است و همه این مشکل از همان عدم حضو موثر دولت در بازار این صنعت نشات می‌گیرد.

وی افزود: در شرایط فعلی سازمان چای همچون سازمان غله عمل می‌کند و چای را از کشاورز می‌خرد و برای فرآوری به کارخانه‌ها می‌دهد و در قبال آن به این کارخانه‌ها پول می‌دهد در حالی که باید مشخص باشد این چای قرار است در چه بازاری، با چه بسته‌بندی و برند و کیفیتی به فروش برسد.

دولت‌ها به‌جای فرهنگسازی به دنبال راضی نگه داشتن همه هستند

انیسی در این قسمت از بحث با انتقاد از سیاست اشتباه دولت‌ها در گذراندن امور بدون توجه به فرهنگسازی در این حوزه گفت: مشکل اساسی تولید در داخل از جمله در همین حوزه چای آن است که دولت‌ها به جای فرهنگسازی در زمینه تولید؛ سعی می‌کنند صرفا امورات را بگذرانند تا همه را راضی نگه دارند؛ بدون آن که به این فکر کنند که تا کی قرار است این وضعیت به همین شکل ادامه پیدا کند؟

در ادامه موسوی‌فرد با تایید نظر انیسی در ارتباط با سیاست‌گذاری‌های اشتباه دولت‌ها در این عرصه گفت: در صنعت چای قاعده‌گذاری درستی از سوی دولت صورت نگرفته است این در حالی است که ما در عرصه کشاورزی بیش از سایر حوزه‌ها مراکز تحقیقاتی و پژوهشی داریم که می‌توانستند با انجام تحقیقات در این حوزه به ارتقای محصولات تولید شده در آن کمک کنند.

لزوم تفکیک بازار چای داخلی و خارجی

وی افزود: نکته دوم این است که دولت باید برای خرید چای از کشاورزان نیز قانون‌گذاری می‌کرد. قواعدی که تولیدکنندگان را به سمت بهبود سطح کیفی محصولات خود سوق می‌دهد. البته ذکر این نکته هم ضروریست که هزینه‌های اولین اصلاح نظام بهره‌برداری و بهبود کیفیت نباید به کشاورز تحمیل شود و دولت باید در این زمینه با اصلاح نژاد و نظام بهره‌برداری ورود کند.

موسوی‌فرد با اشاره به مشکل آشفتگی بازار چای و عدم توانایی تشخیص چای ایرانی از خارجی در وضعیت فعلی بازار گفت: بازار داخلی و خارجی به واسطه همان بحث عدم شفافیت که پیش‌تر عرض کردم؛ باعث شده که نتوان محصول داخلی را از خارجی متمایز کرد؛ در حالی که اگر بازار این محصول براساس داخلی و خارجی و کیفیت آن دسته‌بندی می‌شد؛ دولت می‌توانست همزمان با فرهنگسازی مردم را به سمت خرید چای با کیفیت داخلی سوق دهد.

ورود بیش از حد دولت به حوزه کشاورزی آسیب‌زا است

در ادامه این بحث انیسی در ارتباط با نقش دولت‌ها در حوزه کشاورزی در سراسر جهان گفت: در همه جای دنیا دولت‌ها فقط به عنوان ناظر در این حوزه حضور پیدا می‌کنند و این خود کشاورزها هستند که هم محصول را تولید می‌کنند و هم آن محصول را به فروش می‌رسانند و دولت تنها در برخی موارد خاص مثل خشکسالی به شکل مستقیم به کشاورزان کمک می‌کند.

وی افزود: به نظرم مشکل کشاورزی در کشور بیشتر از آن که عدم کمک دولت به کشاورزی باشد؛ ورود بیش از حد دولت به این حوزه است. یعنی اینکه دولت به کشاورز می‌گوید من محصول شما را تضمینی میخرم؛ در حالی که این کار درستی نیست.

وجود منافع فردی در دولت‌ها مانع توجه به مصالح کلی کشور شده است

انیسی ادامه داد: وظیفه اصلی دولت؛ ایجاد فرهنگ درست تولید و نظارت بر بازار است؛ نه به این معنا که مستقیما ورود کند بلکه از دور همانند یک ناظر بر بازار نظارت کند در حالی که همواره این تصور اشتباه وجود دارد که دولت باید مستقیما وارد پروسه تولید شود.

این کارگردان جوان خاطرنشان کرد: البته یکی دیگر از مشکلات در این حوزه آن است که از همان ابتدا گروهی از افراد در دولت‌های مختلف حضور داشتند که نسبت به این عرصه نگاهی منفعت‌طلبانه داشتند و در سود و زیان این حوزه شریک بودند و این شراکت افراد در این سودها باعث می‌شده که نه در جهت مصالح کلی شرکت بلکه در جهت سود این افراد برنامه‌ریزی کنند.

لزوم تعریف هویت جمعی برای همکاری در میان کشاورزان

موسوی‌فرد کارشناس صنعت در تکمیل این بحث درباره نقش کشاورزان در برطرف کردن معضلات بخش کشاورزی گفت: یکی از اصلی‌ترین مشکلات این حوزه آن است که کشاورزان یک هویت جمعی برای همکاری بین خودشان تعریف نمی‌کنند.

وی افزود: البته به نظرم نقش دولت در این ماجرا بسیار پررنگ است؛ به ویژه در مدیریت عرضه و تقاضا در بازار. برای نمونه هیچکس نمی‌تواند ادعا کند سیب و یا پرتقال ایرانی بی‌کیفیت است ولی باز هم کشاورز ضربه می‌خورد که دلیل اصلی آن هم نقش دولت در تنظیم بازار است؛ نقشی که خوب اجرایی نمی‌شود.

موسی‌فرد ادامه داد: حجم زیادی از محصولات کشاورزی کشور در طول سال تلف می‌شود؛ چرا؟ چون دولت به جای تنظیم بازار، متعهد می‌شود که اگر فلان محصول کشاورزی قیمتش از این میزان کمتر شد؛ من آن را میخرم در حالی معلوم نیست این محصول خریداری شده؛ قرار است پس از خرید دچار چه سرنوشتی شود!

کشاورزان نسبت به قانون بی‌اعتماد شده‌اند

انیسی در این قسمت بحث با اشاره به یک معضل فرهنگی در میان کشاورزان در ارتباط با بی‌اعتمادی به قانون گفت: معضل اصلی این است که در میان کشاورزان ما یک بی‌اعتمادی کلی نسبت به قانون وجود دارد و دلیل آن هم این است که تبعات قانون معمولا در کشور ما برای همه افراد یکسان نیست.

وی افزود: در واقع از یک طرف قوانین ما در این حوزه قوانین کاملی نیستند و از طرف دیگر همین قوانین اندکی هم که وجود دارد؛ ضمانت اجرایی ندارند و گروه بسیاری نسبت به آن بی‌تفاوت هستند.

موسوی‌فرد در پایان این بحث خاطرنشان کرد: به نظر من هر جا که در اقتصاد کشور معضلی وجود دارد که راه‌حل آن بدیهی است ولی حل نمی‌شود و به نتیجه‌ای نمی‌رسد؛ حتما برای گروهی نفعی وجود دارد که این مشکل حل نمی‌شود.

نوشته مشکل اصلی صنعت چای، بازار است نه تولید/ کشاورزان نسبت به قانون بی‌اعتماد شده‌اند اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

برپایه این گزارش، این فیلم مستند که از جدیدترین تولیدات مرکز مستند سوره حوزه هنری محسوب می شود و به بحران تولید چای در شمال کشور می پردازد در حالی در این برنامه مورد نقد و بررسی قرار گرفت  که بعد از حضور در جشنواره فیلم عمار، نخستین نمایش عمومی خود را تجربه می کرد.

تک تک ما درشرایط پیش آمده مقصریم

«آرش انیسی » که علاوه بر کارگردانی، تهیه کنندگی این فیلم مستند را نیز برعهده داشته است با بیان اینکه من تمام حرف هایی را که می خواستم بیان کنم در این فیلم با مخاطب در میان گذاشته ام گفت: معتقدم تک تک ما در شکل گیری شرایطی که برای ما رقم می خورد مسئول هستیم لذا به جای اینکه از شرایط ناله کنیم و بیش از اینکه به دنبال مقصر باشیم و انگشت اتهام را به سمت این دولت یا آن دولت بگیریم بهتر است خودمان را از مشکلات پیش آمده مبرا ندانیم.

«بحران در تولید» مشکل اساسی جامعه

«محمدتقی فهیم» منتقد کشورمان نیز در این برنامه اظهار داشت: فیلم مستند «حراج بزرگ» به دنبال بیان مشکلی به نام «بحران در تولید» است و این در حالی است که معمولا اساس حیات هر جامعه ای «صنعت» است و اگر تولید در هر کشوری مورد بی توجهی قرار بگیرد شک نکنید که مردم آن کشور، فقط مصرف کننده خواهند بود.

فیلم در سطح باقی مانده و عمق ندارد

وی با بیان اینکه فیلم به درستی بر روی بحران تولید انگشت گذاشته است افزود: دغدغه رکود و بی مهری نسبت به تولید در فیلم به خوبی احساس می شود و بیشتر از هر چیزی خودش را به رخ مخاطب می کشد. فیلمساز با بهره گیری از انواع  تصویرسازی و بویژه پلک هایی که در فیلم دیده می شود به نوعی به ما بگوید که «مشکل تولید» همچنان تداوم دارد. اما با همه حُسن هایی که در فیلم دیده می شود فیلمساز نتوانسته به این دغدغه و مشکل، عمق ببخشد و نتوانسته ما را به سرمنشاء شکل گیری بحران که همان بحث استثمار و سوء مدیریت است سوق دهد و فیلم در سطح باقی می ماند به گونه ای که قدرت نقب زدن به این مساله را ندارد.

مستندسازی در کشور از دامنه روشنفکری رخ برکشیده و شکلی اجتماعی به خود گرفته است

این کارشناس سینما ادامه داد:  فیلمساز می توانست برای عمق بخشی به فیلم خود از تحقیق و پژوهش بیشتر و عمیق تری استفاده کند و این معضل را در یک روند تاریخی تحلیل کند. اما گویا بیشتر خواسته مثل همه فیلمسازان، تنها یک فیلم بسازد تا مشکل را بیان کند. خوشبختانه امروزه مستندسازی در کشور ما از دامنه روشنفکری رخ برکشیده و شکلی اجتماعی و کلان تری به خودش گرفته است. این در حالی بود که یک زمانی، مستند سازان فقط در پی بروز تمنیات فردی خودشان بودند اما چند دهه ای است که با رونق فیلمسازی، شکل ارائه مستندها نیز تفاوت شده است.

همیشه به دنبال یک منجی هستیم درحالی که منجی واقعی «من » و «شما» هستیم

آرش انیسی در پاسخ به صحبت های منتقد جلسه گفت: مواردی که آقای فهیم بیان کردند اختلاف سلیقه و نگاه من با ایشان است و من معتقدم مشکلاتی که در فیلم وجود دارد یک نگاه بیرونی ندارد و من در شکل گیری این مشکلات، هیچ نگاه استثماری در جامعه نمی بینم. ضمن اینکه ما همیشه به دنبال راه نجات و یک منجی هستیم درحالی که منجی واقعی «من » و «شما» هستیم.

نمی خواستم فیلم تبدیل به یک «درس گفتار» شود

وی در مورد تحقیق و پژوهش این اثر اظهار داشت: تحقیق و پژوهش فیلم «حراج بزرگ»، بیش از ۶ ماه به طول انجامیده است و من به عمد نخواستم در راستای تحقیقات تئوریک به سراغ نظریه پردازان مختلف بروم چرا که در این وضعیت  فیلم تبدیل به  یک درس گفتار می شده است.

دوست نداشتم مخاطب را با یکسری آمار درگیر کنم

کارگردان فیلم مستند «حراج بزرگ » تصریح کرد: من بیشتر سعی کردم تحقیقات را درک کنم و از زاویه دوربین خودم این تحقیقات را در اختیار مخاطب قرار دهم و دوست نداشتم مخاطب را با یکسری آمار و حرف هایی که همچون خیلی از نشست های خبری که نتیجه ای در بر ندارند درگیر کنم. لذا بر این باور بودم که مخاطب من فقط حس کند چه اتفاقی درحال شکل گیری است.

«حراج بزرگ» بالاتر از یک کار تلویزیونی است

فهیم در بخش دیگری از صحبت های خود با بیان اینکه منظور من از اینکه فیلم نتوانسته عمیق باشد به معنا ضعف فیلم نیست اظهار داشت: اتفاقا معتقدم این فیلم در حد یک کار تلویزیونی و حتی بالاتر از آن قرار دارد. اما زمانی منتقدین در کنار فیلمساز قرار می گیرند که اثرش از یک کار معمولی، یک گام جلوتر باشد و فیلمساز هم با موضوعی که انتخاب می کند در کنار مردم قرار بگیرد.

کسانی مقصرند که برگرده مردم سوار شدند و از جیب ملت، صندلی مدیریت را تصاحب کردند

فهیم اضافه کرد: این فیلم هنگامی که به سراغ بحران تولید می رود می توانست به جاهایی انگشت بگذارد تا مخاطب متوجه شود چه کسی مقصر این وضعیت است. برخلاف نگاه فیلمساز که معتقد است تک تک مردم مقصر هستند من معتقدم مقصر واقعی مردم نیستند. بلکه کسانی مقصرند که برگرده مردم سوار شده اند و از جیب ملت، صندلی مدیریت را تصاحب کرده اند.

۸۰ درصد تولیدات کشورخوابیده و تولیدکنندگان به فکر سودهای دیگری هستند!

این منتقد و کارشناس رسانه تاکید کرد: فیلم «حراج بزرگ» فقط در اسم به موضوع حراج اشاره می کند اما در کلیات، فیلم ساده ای است که نمی تواند به صورت عمیق، موضوع موردنظر را کالبد شکافی کند. هم اکنون ۸۰ درصد تولیدات کشور خوابیده است و تولیدکنندگان بیشتر به فکر سودهای دیگری مثل بورس، سکه، دلار و خواباندن پول در بانک ها هستند. واقعا چه کسی مقصر این وضعیت است؟! وظیفه فیلمساز در این میان این است که این وضعیت را به درستی به چالش بکشاند و اینجاست که منتقدین درکنار فیلمسازان قرار می گیرند.

خیلی از فیلمسازان بیشتر به فکر کپی پیست هستند!

در بخش دیگری از این برنامه برخی از حاضرین در جلسه به ارائه نقطه نظرات خود نسبت به فیلم پرداختند. محمد آقازاده از جامعه منتقدین گفت: من این فیلم را دوست داشتم و سینمای ما به این نوع فیلم ها نیاز دارد. این فیلم به راحتی از هم گسیختگی بحران را نشان می دهد و خوشحالم که آقای انیسی دوربینش را برداشته و به دنبال ضبط یکی از دردهای جامعه رفته است در حالی که خیلی ها بیشتر به فکر کپی پیس هستند!

فیلم اثر شریفی است اما به شدت از نقض تکنیک رنج می برد

گووان مهر اسماعیل پور، فیلمساز و فیلمنامه نویس هم گفت: این اثر دارای حرف بسیار شریفی است اما بیشتر به یک گزارش تلویزیونی شبیه است تا یک فیلم مستند، فیلم از نقض تکنیک رنج می برد، البته تدوین فیلم خوب بود.

اشکال اساسی این نوع فیلم ها، تکرار مکررات است

شفیع آقامحمدیان فیلمساز کشورمان نیز با بیان اینکه این فیلم بسیار شفاف و قابل تقدیر است یادآور شد: اشکال اساسی این نوع فیلم ها، تکرار مکررات است. زمانی فیلم می تواند متفاوت باشد که راه حل جدی هم بر مشکل ارائه دهد در حالی که این فیلم فقط درد را بیان می کند.

معتقدم به نوعی همه ما بخشی از مشکل هستیم

انیسی درمورد راهکار پاسخ داد: من فکر می کنم فیلم به راهکار هم اشاره دارد و معتقدم همه ما در بحران تولید چای مقصر هستیم و به نوعی همه ما بخشی از مشکل هستیم! همه ساله تعداد قابل توجهی مسافر به شمال کشور سفر می کنند و آنجا تفریح می کنند، اگر این افراد سالی چند کیلو چای ایرانی برای مصرف خریداری کنند بسیاری از مشکلات چایکاران حل خواهد شد.

ربط دادن مشکلات به دولت ها حربه ای است که مردم ما اسیر آن هستند

کارگردان «حراج بزرگ» در مورد جای خالی مسئولین دولتی برای پاسخگویی به بحران تولید چای در فیلم گفت: ربط دادن مشکلات به دولت ها حربه ای است که مردم ما اسیر آن هستند و من فکر نمی کنم مشکل ما تنها متوجه دولتها باشد چرا که دولتها درچارچوبی که در اختیار دارند کار می کنند. این درحالی است که مشکل های ما اساسی تر و ریشه ای تر است.

رسول شادمانی نیز در پایان اعلام کرد یکشنبه هفته آینده به دلیل تقارن با رحلت حضرت امام(ره)، سینماروایت برنامه ای نخواهد داشت و جلسه بعدی آن ۲۱ خرداد ماه خواهد بود.

یکصد و چهاردهمین برنامه «سینماروایت» عصر یکشنبه، ۷ خرداد در مجتمع فرهنگی هنری اسوه برگزار شد.

نوشته «بحران در تولید» مشکل اساسی جامعه/ ربط دادن مشکلات به دولت‌ها حربه‌ای است که مردم ما اسیر آن هستند اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

این نشست با حضور آرش انیسی، کارگردان مستند «حراج بزرگ» و سید حسن موسوی فرد، کارشناس صنعت از ساعت ۱۵:۳۰ امروز در سینما فلسطین برگزار خواهد شد.

مستند «حراج بزرگ» از محصولات مرکز مستند سوره است که با پرداختن به وضعیت تولید چای در ایران به بررسی مسائل صنعت و تولید در کشور می پردازد که امروز، یکشنبه ۱۲ دی ماه، ساعت ۱۴:۳۰ در سالن یک سینما فلسطین رونمایی خواهد شد.

نوشته بررسی مسائل تولید و صنعت در کشور به بهانه رونمایی از مستند «حراج بزرگ» اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

این مستند که با موضوع  چای ایرانی به بررسی معضلات تولید در کشور می پردازد، در سالن یک سینما فلسطین رونمایی خواهد شد.

آرش انیسی پیش از این تدوین فیلم سینمایی «در امتداد شهر» و مستند هایی مانند «آزادراه»، مجموعه اول «فرمانده» و ساخت فیلم های داستانی «ای پدر ما که در آسمانی»، «دست های کوچک»، «بازتاب یک ذهن ناتمام»، «در سوگ سیاوش»، «سودوکو» و«نرگس» را در کارنامه خود دارد.

عوامل فیلم مستند «حراج بزرگ» عبارتند از :‎تصویر بردار: سید جواد سیدی، عادل انیسی، امیر اصانلو، تدوین و صداگذاری: آرش انیسی، تحقیق و پژوهش: شقایق شوریان، دستیار کارگردان و برنامه ریز: نیما انیسی، مدیر تولید: عادل انیسی، مشاور اقتصادی: مهلا شوریان، تصویربرداری هوایی: سید جواد سیدی، جلوه های ویژه دیداری: فرید خاکساری، تهیه کننده: آرش انیسی.

بر اساس این گزارش ورود عموم افراد به این مراسم آزاد خواهد بود.

نوشته رونمایی از مستند «حراج بزرگ» محصول سازمان سینمایی حوزه هنری در جشنواره فیلم عمار اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

به بهانه رونمایی از پوستر و آنونس مستند «حراج بزرگ» به سراغ کارگردان فیلم رفتیم. آرش انیسی درباره روند ساخت این فیلم می گوید در ابتدا گمان می کردم که فیلم قرار است کل فضای تولید را پوشش دهد اما همانطور که در روند تحقیق پیش می رفتیم به نظرمان آمد که وجوه مختلف و البته کار نشده تولید ملی خیلی گسترده تر از آن است که بشود در یک مستند به آن پرداخت. وقتی هم که به سراغ صنایع مختلف رفتم به شکل عجیبی در همه جا مشکل ها تقریبا به یک شکل بود.

آنچه در ادامه می خوانید شرح این گفتگو است:

*با اینکه ژانر مستند همیشه یکی از محورهای اصلی فعالیت شما بوده است؛ از «بزرگتر از بزرگ» به کارگردانی شادمهر راستین گرفته تا مجموعه «فرمانده»، «میراث ناپدری» یا «آزاد راه» که چندی پیش در گروه «هنر تجربه» اکران شد و شما در سمت تدوینگر، صداگذار یا نویسنده در ساخت آن ها مشارکت داشتید، اما بیشتر شما را به واسطه فیلم های داستانیتان می شناسند. چه شد که تصمیم گرفتید به صورت مستقل به سراغ ساخت یک مستند بروید؟

– واقعیت این است که از همان ابتدا که من به مدیومی به نام فیلم جذب شدم، علاقه اصلی‌ام بخش داستانی بوده است و اگرچه همیشه و در هر کاری، فارغ از نقل داستان دغدغه ویژه ای را دنبال می کردم که با تصور آن روزم، حل آن به برطرف شدن یک سری از مشکلات جامعه منتهی می شد، اما سعی داشتم که آن دغدغه ها را در پرسپکتیو داستان دنبال کنم.

اتفاقی که در عمل افتاد این بود که من نتوانستم و هنوز هم نتوانسته ام سرمایه ای را برای به سرانجام رساندن ایده های داستانی ام جذب کنم به همین دلیل با وجود تمایلی که همچنان به قصه گفتن در فیلم دارم، سعی کردم تا فراهم شدن شرایط ساخت فیلم سینمایی ام دغدغه های اجتماعی خود را در قالب مستند دنبال کنم. در هر صورت ساختن فیلم مستند به سرمایه کمتری برای به سرانجام رسیدن نیاز داشت و این امیدواری وجود داشت که سرمایه مورد نیاز برای ساخته شدن آن راحت ­تر فراهم شود اما در عمل و با وجود نوشتن چندین طرح مفصل در موضوعات مختلف اجتماعی که به نظرم پرداختن به آن ها می توانست گره ای از مشکلات جامعه را حل کند باز هم نتوانستم شرایط ساخت آنها را فراهم کنم. این بود که به جای تمرکز روی دغدغه های شخصی به سمت دغدغه های رسمی تغییر جهت دادم و سعی کردم تا با پیدا کردن مخرج مشترکی بین آنچه اصولا از پیش سرمایه ساخت آن مهیا است و آنچه که می تواند برای من جذابیت پیگیری داشته باشد، از سد ساختن فیلم بگذرم که خوشبختانه این اتفاق با محوریت تولید ملی و در مرکز مستند حوزه هنری رخ داد.

*پس سفارش ساخت از سوی حوزه هنری به شما داده شد؟

– نه. هر کسی با کمی جستجو و پیگیری فضاهای رسمی به راحتی می تواند از اهم موضوعات روز خبردار شود و در واقع من از بین موضوعاتی که می توانست شانس تولید بیشتری داشته باشد به طرح «حراج بزرگ» که در ابتدا «ساخت وطن» نام داشت، رسیدم که بعد از مطرح شدن در حوزه هنری و طی شدن مراحل تصویب آن در تابستان ۹۴ شرایط ساخت آن مهیا شد.

نکته مهم در مورد موضوعات رسمی این است که همانطور که رسیدن به لیست یکی ۲ رقمی آن کار دشواری نیست و صد البته با داشتن کمی رابطه یا پشتوانه اجرایی می شود آن را به تصویب رساند، معمولا در عمل و زمان ساخت هم در سطح پیگیری می شود به نحوی که ساخته شدن آن نمی تواند چراغی پیش پای موضوع مربوطه باشد و معمولا نتیجه گیری های آنها چیزی فراتر از نگاه رسمی به آن موضوعات نیست.

در مورد «حراج بزرگ» قضیه به این صورت بود که من در روند پیدا کردن موضوع خیلی زود به اهمیت بالای پیگیری آن برای جامعه و البته شانس زیاد آن برای ساخت رسیدم، اما چیزی که توجه من را جلب کرد و باعث شد تا به دغدغه شخصی من تبدیل شود رسیدن به راهکارهای اجتماعی برای موضوعی بود که تقریبا در همه جا موضوعی صرفا اقتصادی دیده می شد. البته این کشف من نبود، من صرفا در روند تحقیق متوجه ناکارآمد بودن کلیه سیاست هایی شدم که برای رفع مشکلات اقتصادی کشور به اجرا درآمده بود. دولت های مختلف با رویکردهای مختلف سیاسی و اقتصادی عملا نتوانسته بودند نتیجه چندان متفاوتی را در عرصه اقتصاد و معیشت مردم رقم بزنند و با وجود رخ دادن اتفاقات شگفت انگیز در دهه گذشته از افزایش قیمت نفت گرفته تا تحریم ها که می توانست فرصت بزرگی پیش پای تولید داخلی باشد، اگر این اظهار نظر حمل بر سیاه نمایی نشود، باید بگویم اگر گامی به عقب برنداشته ایم پیشرفتی هم نکرده ایم. این در حالی بود که در روند تحقیقاتم متوجه یکی سری تحلیل شدم که مشکل را نه فقدان سرمایه یا سیاست‌های اجرا شده که سرمایه اجتماعی مجری سیاست ها عنوان می کرد و بیشتر از اینکه در عرصه اقتصاد به دنبال راهکار بگردد به راه حل های اجتماعی و فرهنگی چشم دوخته بود. همچنان که در روند تحقیق پیش می رفتیم به اهمیت موضوع بیشتر پی می بردم و از جایی به بعد به دغدغه اصلی من تبدیل شده بود. البته کار تحقیق توسط من و شقایق شوریان انجام می شد که اختلاف نظرهایی که گه گاه در مورد موضوعات مشخص پیش می آمد و بحث هایی که می کردیم، به من کمک زیادی برای روشن تر شدن موضوع و دوری از یک جانبه نگری بود.

*با توجه به اینکه شما چندین کار داستانی کوتاه و نیمه بلند را در کارنامه خود دارید، چه تفاوتی بین سینمای مستند و داستانی دیدید؟

– اگر شما به کارهای داستانی من نگاه کنید، می بینید همیشه می شود رد یک دغدغه خاص را در آن پیدا کرد، هرچند سعی کرده باشم که آن دغدغه را با بزک قصه پنهان کنم. شاید بتوانم بگویم برخلاف فیلم داستانی که مخاطب به مرور به لایه های پنهان کار پی می برد و اساس کار بر این است که بیشترین تاثیر فیلم جدا از تلاشی که مخاطب در قالب نقد برای رمزگشایی از اثر می کند بر ناخودآگاه او باشد در فیلم مستند این توهم برای مخاطب وجود دارد که از همان ابتدا می داند فیلم در مورد چیست و به همین نسبت هم مواجهه او با فیلم مستند نسبت با فیلم داستانی آگاهانه است. علاقه بیشتر مخاطبان به فیلم های داستانی نیز از همین وجه پنهان کاری نشات می گیرد و اینکه منتظرند فیلم در روند پیش رفتن چیزی را که از چشم آن ها پنهان است را به آنها نمایان کند. این در حالی است که به نظر من فیلم مستند هم وظیفه ای غیر از این ندارد اما متاسفانه به دلیل اینکه غالب فیلم های مستند در همه جای دنیا با سرمایه های رسمی ساخته می شود از همین رو مستندها معمولا نماینده یکی از دیدگاه های رسمی موجود در جامعه خودشان هستند که مرتبا در خبرها و گزارش های تلویزیونی مورد تاکید قرار گرفته اند و مخاطبان با آن آشنا هستند. از این رو مستندها نه تنها چیز زیادی برای نمایاندن در اختیار ندارند که اجازه پیمودن راه متفاوتی را هم ندارند. این اتفاقی است که معمولا در عمل می افتد اما اینکه واقعا توانایی مستند به این حد از تاثیرگذاری محدود می شود، حرف دیگری است.

*با این حساب و با تکیه به حرف شما اینطور هم می شود برداشت کرد که از سوی مدیران بخش مستند حوزه هنری از پیش سفارش هایی برای به سرانجام رسیدن فیلم داشتند و شما باید آنها را عملی می‌کردید.

– خوشبختانه یکی از اتفاق هایی که در رابطه کاری من با حوزه هنری وجود داشت، نبودن این نوع جهت دهی ها بود. واقعیت این است که نه من قصد داشتم به کسی برای بلند کردن دوران مدیریتش کمکی کنم و نه چنین انتظاری از من وجود داشت. طرحی از طرف من ارایه شده بود و مدیر مرکز مستند آن را پسندیده بود و هر ۲ گمان می کردیم پرداختن به آن می تواند گامی در جهت بهتر دیدن مشکل تولید ملی از زاویه ای کامل تر باشد. این اتفاق به این معنی بود که نه من و نه مدیر مرکز دقیقا نمی دانستیم که تحقیقات ما به کجا ختم می شود اما چیزی که برای هر دوی ما اهمیت داشت، این بود که نتیجه حاصله هر چقدر هم تلخ، بتواند سنگی هر چند کوچک از پیش پای تولید در کشور بردارد و دقیقا این همان عاملی است که انتهای مسیر را برای ما غیر قابل پیش بینی می کرد که امیدوارم به جذاب شدن «حراج بزرگ» برای مخاطب کمک کرده باشد.

واقعیت این است همان قدر که یک فیلمساز داستانی سعی در واقعی جلوه دادن داستان خود می کند، یک فیلمساز مستند باید سعی در ارایه دراماتیک موضوع مورد بررسی خود بکند. یکی از مهمترین عواملی که باعث دنبال کردن قصه ها در پرسپکتیو داستان می شود وجود شخصیت های داستانی است که در فیلم مستند مابه ازایی ندارد و اگر داشته باشد موضوع فیلم است. یکی از تلاش هایی که مستندسازها در طول سال ها کار سعی در برطرف کردن آن داشته اند، همین فقدان شخصیت است. عده ای با رفتن به سراغ سوژه های شخصیت محور و در قالب فیلم هایی که امروزه به آنها مستند- داستانی می گوییم، سعی در جبران آن داشته اند. عده ای دیگر نیز با قرار دادن مستندساز در جایگاه شخصی پرسشگر که سوال فیلم در واقع سوال او است شبه شخصیتی را ایجاد کرده اند که بیننده با دنبال کردن او و پرسیدن از زبان او و کنجکاوی از نگاه او پرسشگری و موضوع را از آن خود می کند. «حراج بزرگ» از این قسم است.

*شما در فیلم همان فیلمساز پرسشگر و کنجکاو هستید که به هر جایی سرک می کشد و به دنبال پاسخ سوالاتی که مطرح می شود می گردد. نترسیدید که مخاطب با شما همراه نشود؟ 

– در هر صورت من عاشق سینمای داستانی ام و تجربه کارهایی که در آن مدیوم انجام داده بودم جایی برای تردید در اهمیت شخصیت برای من نگذاشته بود. من مطمئن بودم که می خواهم فردی را در قاب دوربینم داشته باشم، اما اصلا قرار نبود خودم باشم. محدودیت در پیدا کردن فردی که در تمام روند ساخت در دسترس باشد و به اندازه خودم دغدغه پیدا کردن سوالات مطرح شده را داشته باشد در نهایت من را مجاب کرد تا خودم این کار را انجام دهم. به نظرم بیننده ها صداقت کسی را که در قاب می بینند تشخیص می دهند. مهم این است که شما با تمام وجودتان در صحنه حاضر باشید. امیدوارم توانسته باشم مخاطب را در پرسشگری همراه خودم کرده باشم. از این گذشته این اتفاق محدودیت هایی در کارگردانی کار برای من داشت که خوشبختانه خیلی در کار نمود نداشته است که مهمترین دلیل آن گروه همراهی بود که در کل روند کار کمکم می کردند؛ از سید جواد موسوی به عنوان مدیر تصویربرداری تا عادل و نیما انیسی که خود کارگردان های خوبی هستند و تمام سعی شان را در هرچه بهتر انجام شدن کار انجام می دادند. اعتراف می کنم هرگاه بنا به ضرورت جلوی دوربین بودم و اتفاق غیر منتظره ای پیش می آمد بیش از نیمی از حواسم به بیرون از کادر می رفت اما هر بار و با درایت بچه های تیم، اتفاق به بهترین شکل مدیریت می شد و هر بار از نتیجه راضی بودم.

*با توجه به اینکه اکثر خوانندگان ما هنوز فیلم را ندیده اند اجازه بدهید کمی به موضوع فیلم بپردازیم. اینطور که عنوان کردید شما قصد داشتید فیلمی با محوریت تولید ملی بسازید، چه شد که به سراغ چای ایرانی رفتید؟

– در آن ابتدا گمان می کردم که فیلم قرار است کل فضای تولید را پوشش دهد اما همانطور که در روند تحقیق پیش می رفتیم به نظرمان آمد که وجوه مختلف و البته کار نشده تولید ملی خیلی گسترده تر از آن است که بشود در یک مستند به آن پرداخت. وقتی هم که به سراغ صنایع مختلف رفتم به شکل عجیبی در همه جا مشکل ها تقریبا به یک شکل بود. از آنجا بود که تصمیم گرفتم تمرکزم را روی یک صنعت خاص بگذارم.

علت انتخاب چای جدا از زیبایی های بصری مناطق چای خیز، این بود که یک چرخش دراماتیک در ارتباط با چای وجود داشت و دقیقا همان چرخش ما را هم در روند تحقیق غافلگیر کرد. جو غالب در مورد ناکامی صنعت چای کشور مثل فرافکنی مشکلات در غالب صنایع کشور به سمت واردات بی رویه بود با این تفاوت که میزان تولید چای در کشور تنها یک سوم نیاز داخلی را پوشش می دهد و در عمل برای تامین چای داخلی چاره ای جز واردات وجود ندارد. از طرف دیگر مشکلاتی که نحوه تولید چای باعث به وجود آمدن آن شده بود به شکلی کاملا محسوس قابل نشان دادن بود. در کنار آن، چای ایران به علت شرایط خوب و ویژه آب و هوایی مناطق شمالی کشور پتانسیل تولید یک محصول منحصر به فرد را داشت که به دلایل شیوه نامطلوب برداشت و فرآوری ناکام مانده بود از طرف دیگر وابستگی اقتصاد بیش از شصت هزار خانوار آن مناطق بر حساسیت آن اضافه می کرد و در صورت پیدا کردن مشکلات و نمایش درست آن، نتیجه کار می توانست نمود عملی پیدا کند. مجموعه این عوامل بود که ما را در پی گیری معضلات صنعت چای به عنوان مصداقی مناسب جهت بررسی شرایط کلی حاکم بر تولیدات داخلی مجاب می کرد.

*فکر می کنید باز هم سراغ فیلم مستند بروید؟

– مطمئنا تولید مستند را ادامه می دهم. تجربه ای که «حراج بزرگ» در زمینه کاری برای من داشت، آشنایی با پتانسیل های زیاد مدیوم مستند برای داستان گویی بود. اتفاقی که متاسفانه کمتر در تولیدات ما مورد توجه قرار می گیرد. از آن گذشته همانطور که در ابتدای صحبت ها به آن اشاره کردم، پیش از اینکه داستان ها وجود داشته باشند، جوامع با مشکلات و فراز و نشیب هایشان وجود دارند و وظیفه خود ما است که آن مشکلات را حلاجی کنیم. من هم به عنوان یک فیلمساز، مثل باقی افراد این جامعه نسبت به آن مسئول هستم. اگرچه پیش از این گمان می کردم فیلم داستانی برای این مهم تواناتر است، اما امروز فکر می کنم توانایی فیلم مستند کمتر از آن نیست و هر کدام از آن ها ظرفیت های متفاوتی برای ارتباط و همراهی مخاطب در اختیار دارند.

*پروژه ای هم در دست دارید؟

– مدت هشت ماه روی فیلمنامه ای وقت گذاشتم که به تازگی به پایان رسیده است و به دنبال تهیه کننده برای آن هستم و در کنار آن چند طرح مستند هم دارم که در حال رایزنی برای تولید آن هستم که امیدوارم بتوانم آنها را به شکلی موازی پیش ببرم و خیلی زودتر از گذشته آنها را به سرانجام برسانم.

منبع: خبرگزاری مهر

نوشته آرش انیسی: «حراج بزرگ» سفارشی نیست/ تحریم‌ها می‌توانست فرصت بزرگی پیش پای تولید داخلی باشد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

آرش انیسی پیش از این تدوین فیلم سینمایی «در امتداد شهر» و مستند هایی مانند «آزادراه»، مجموعه اول «فرمانده» و ساخت فیلم های داستانی «ای پدر ما که در آسمانی»، «دست های کوچک»، «بازتاب یک ذهن ناتمام»، «در سوگ سیاوش»، «سودوکو» و «نرگس» را در کارنامه خود دارد.

‎عوامل فیلم مستند «حراج بزرگ» عبارتند از :‎تصویر بردار: سید جواد سیدی، عادل انیسی، امیر اصانلو، تدوین و صداگذاری: آرش انیسی، تحقیق و پژوهش: شقایق شوریان، دستیار کارگردان و برنامه ریز: نیما انیسی، مدیر تولید: عادل انیسی، مشاور اقتصادی: مهلا شوریان، تصویربرداری هوایی: سید جواد سیدی، جلوه های ویژه دیداری: فرید خاکساری، تهیه کننده: آرش انیسی.

لینک دانلود: تیزر مستند «حراج بزرگ»

نوشته پوستر و تیزر مستند «حراج بزرگ» رونمایی شد + فایل اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

‎در این فیلم که به گوشه های دیده نشده ای از داستان چای ایرانی می پردازد با سفر به نقاط مختلف شمال کشور و سر زدن به مزارع و  کارخانجات کوچک و بزرگ چای، ضعف ها و فرصت های پیش روی تولیدات داخلی را روایت می‌کند.

‎عوامل این فیلم عبارتند از :‎تصویر بردار: سید جواد سیدی، آرش انیسی، امیر اصانلو، عادل انیسی، تدوین و صداگذاری: آرش انیسی، دستیار کارگردان و برنامه ریز: نیما انیسی، مدیر تولید: عادل انیسی، مشاور اقتصادی: مهلا شوریان، تصویربرداری هوایی: سید جواد سیدی، جلوه های ویژه دیداری: فرید خاکسار، تهیه کننده: آرش انیسی.

نوشته مستند «حراج بزرگ» در راه جشنواره «سینماحقیقت» اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

به گزارش سوره سینما ، کارگردانی این مستند را آرش انیسی بر عهده دارد که در این فیلم با سفر به نقاط مختلف کشور و سر زدن به کارخانجات بزرگ کشور به ضعف ها و فرصت های تولیدات داخلی می پردازد.

در این فیلم راه های مطرح شدن برندهای ایرانی در بازار های داخلی و خارجی و همچنین پیگیری برنامه های آن ها جهت توسعه ی خود در مواجهه با بازار بررسی می شود.

مراحل پژوهش و نگارش فیلمنامه مستند «حراج بزرگ» به پایان رسیده است و اکنون این پروژه در مرحله ی فیلمبرداری و مصاحبه با کارشناسان و صاحب نظران اقتصادی و فرهنگی است.

این اثر اوایل دی ماه امسال در حوزه هنری رونمایی می شود و پس از آن آماده ی پخش در شبکه های تلویزونی خواهد بود.

نوشته «حراج بزرگ» در مرکز مستند حوزه هنری اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.