ابراهیم امینی که فیلم «چشم بادومی» را نیز در جشنواره فجر داشت، بار دیگر با فیلمی دیگر به جشنواره آمده بود و با نگاهی متفاوت به جنگ ۱۲ روزه پرداخته بود.

داستان «سقف» روایتگر زندگی یک استاد دانشگاه میان‌سال است که در پی آسیب دیدن خانه‌اش در جریان جنگ ۱۲ روزه، با بحران‌های پیش‌بینی‌نشده‌ای روبه‌رو می‌شود. این اتفاق نه‌تنها زندگی شخصی او را تحت تأثیر قرار می‌دهد، بلکه مراسم عروسی خانوادگی‌شان را نیز مختل می‌کند و درنهایت، او به همراه همسرش ناچار به ترک تهران می‌شود. در این فیلم بازیگرانی چون سام درخشانی، فریبا نادری، بیژن بنفشه‌خواه و گیتی قاسمی به ایفای نقش پرداخته‌اند.

امینی در نشست رسانه‌ای این فیلم مطرح کرد که احساس خوب با هم بودن و همدلی در دوران جنگ باعث شد این فیلم را بسازد.

فیلم سینمایی «سقف» به‌تازگی پروانه نمایش خود را دریافت کرده و باید دید که چه زمانی به چرخه اکران اضافه می‌شود.

تاکنون دو فیلم «نیم شب» به کارگردانی محمدحسین مهدویان و «قمارباز» به کارگردانی محسن بهاری که به جنگ ۱۲ روزه پرداخته‌اند، به اکران درآمدند. با صدور پروانه نمایش «سقف» این احتمال وجود دارد که این فیلم نیز به‌زودی به اکران اضافه شود و باید دید که چهارمین فیلم از این دسته یعنی «کافه سلطان» به کارگردانی مصطفی رزاق‌کریمی که دیگر فیلم با موضوع جنگ ۱۲ روزه است نیز چه زمانی به چرخه اکران اضافه خواهد شد.

نوشته فیلم دیگری با موضوع جنگ ۱۲ روزه در راه اکران؛ «سقف» آماده نمایش شد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

در ابتدای این نشست سعید خانی گفت: امیدوارم در این روزهای تلخ حال همه‌تان خوب باشد. درگذشت تعدادی از هم‌وطنان عزیز و جواد گنجی را تسلیت می‌گویم.

ابراهیم امینی کارگردان «سقف» نیز  تصریح کرد: به سهم خود با کسانی که در یک ماه اخیر آسیب دیدند ابراز همدردی می‌کنم.

همچنین حسام‌فر نیز عنوان کرد: این روزها همه هنرمندان برخی تلاش دارند بگویند که همه‌چیز طبیعی است اما هیچ چیز این روزها در کشور ما طبیعی نیست ازجمله همین نهاد جشنواره که این روزها به‌شدت تخریب شده است. با وطن وطن گفتن هم دهن شیرین نمی‌شود؛ مشکلات وجود دارند و روز به روز هم عمیق‌تر‌ می‌شوند باید کمک کنیم که با یک ایده جمعی از این شرایط بیرون بیاییم.

امینی درباره ضعف در فیلمنامه بیان کرد: ما کاری را تولید می‌کنیم و پس از آن اثر را با دیگران به اشتراک می‌گذاریم. جشنواره فجر اولین اکران «سقف» بود و مدتی طول می‌کشد تا ما نظرات مختلف را بررسی و به برآیندی برسیم.

وی درباره همکاری با بنیاد فارابی توضیح داد: پیش از اینکه فراخوانی از سمت بنیاد سینمایی فارابی منتشر شود من دغدغه داشتم که درباره جنگ بتوانم چیزی ثبت کنم. درواقع این‌ فیلم برای من نوعی ثبت واقعه بود زیرا احساس می‌کردم روزهای بسیار مهمی را سپری می‌کنیم. ما در تیرماه امسال یک ملت بودیم و دوست داشتم این همدلی را جایی ثبت کنم. پس از نگاش فیلمنامه در پیچینگ فارابی شرکت کردیم و‌ پروسه تولید شروع شد.

کارگردان «سقف» گفت: در ابتدای پیش‌تولید سعی ما این بود که خرداد  و حال و هوای همان فصل را بازسازی کنیم اما فیلمبرداری ما در پاییز انجام شد و چاره دیگری نداشتیم.

وی درباره ساخت این فیلم توضیح داد: ممکن است به لحاظ شمایل و‌ ژانر «سقف» و «چشم بادومی» دو فضای متفاوت داشته باشند اما مسئله خانواده و هویت در هر دو فیلم محوریت دارد.

حسام‌فر درباره کیفیت پایین فیلمنامه «سقف» نسبت به «چشم بادومی» تصریح کرد: به اعتقاد ما این فیلم نسبت به «چشم بادومی» فیلمنامه جمع و جورتر‌ و‌ فنی‌تری دارد.

امینی درباره توجه به نسل نوجوان و امروزی عنوان کرد: من دغدغه نوجوانان امروزی را دارم و سعی می‌کنم دنیای آن‌ها را درک‌ و این فاصله را در آثارم کم‌ کنم. کانسپت ذهنی نوجوانان امروز با ما‌ بسیار متفاوت است و‌ آن‌ها داوران آینده ما هستند درنتیجه باید نوجوانان‌ را بشناسیم.

امینی گفت: در این‌ فیلم یک شخصیت فرهیخته توسط یک فرد پولدار که حتی شغلش معلوم‌ نیست مدام تخریب می‌شود. برای من این وضعیت نمادی از شرایط شخصیت‌های فرهیخته و‌ دانشگاهی در جامعه بود.

نوشته دوست داشتم همدلی ملت را ثبت کنم اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

در ابتدای پنل فیلمسازی تجاری، حسین یزدانشناس دبیر همایش «هزینه‌ها و شیوه‌های تامین سرمایه فیلمسازی در ایران» با بیان اینکه فیلمسازی تجاری همان طور که از اسمش برمی‌آید به دنبال کسب سود از طریق پاسخ به نیاز مردم به سرگرمی یا به اصطلاح گریزخواهی (Escapism) است، گفت فیلمسازی تجاری، جریان اصلی فیلمسازی در جهان است و این نوع فیلمسازی است که با کشاندن مخاطب انبوه به سالن‌های سینما، صنعت سینما را سر پا نگه داشته است. وی ادامه داد فیلم‌های تجاری بر خلاف فیلم‌های مستقل که هویت خود را از نگاه مؤلفشان به جهان می‌گیرند، هویتشان را از توجهشان به نیاز مخاطب به دست می‌آورند و گاه چنان در جهت دنباله‌روی از مخاطب افراط می‌کنند که به ورطه تکرار و کلیشه می‌افتند و ارزش‌های هنری و خلاقانه را فدای فروش می‌کنند. مخاطب این فیلم‌ها وسیع‌اند و سازندگان آنها معمولاً توجهی به موفقیت در جشنواره‌های داخلی یا خارجی ندارند. یزدانشناس در ادامه از سعید خانی، مسعود اطیابی، مجید شیخ‌انصاری و سیدمصطفی احمدی دعوت کرد تا برای شروع پنل دوم به روی سن بیایند.

فیلمسازی تجاری در ایران به مدل اقتصادی نزدیکتر است

در این پنل، دکتر مجید شیخ‌انصاری با برشمردن انواع فیلمسازی گفت فیلمسازی تجاری در ایران به مدل اقتصادی نزدیکتر است. تفاوتی که در مدل‌های فیلمسازی وجود دارد در شکل تامین هزینه و نوع مصرف کردن هزینه است. رفتار اقتصادی فیلمسازی حرفه‌‌ای با رفتار فیلمسازی هنری متفاوت است و متغیری مثل درآمد را نمی‌توان به تنهایی برای سنجش موفقیت فیلم‌ها مبنا قرار داد.  فیلمسازی مستقل معمولاً بیانگراست یعنی فیلمساز با ساختن فیلم نظرش را درباره جهان بیان می‌کند؛ در حالی که فیلمسازی تجاری در پی ایجاد سرگرمی است.

شیخ‌انصاری به تفکیک میان نقدینگی و هزینه به عنوان یک ضرورت در فیلمسازی اشاره کرد و گفت تولید فیلمی که برای مثال صد میلیارد تومان هزینه دارد، نیاز به صد میلیارد تومان نقدینگی ندارد. یک تهیه کننده خوب باید مدیریت نقدینگی داشته باشد نه فقط مدیریت هزینه.

اگر با گدایی فیلم بسازید، باید برای دیدنش هم گدایی کنید

در ادامه این پنل، مسعود اطیابی کارگردان سینما گفت: یکی از اساسی‌ترین موضوعات درباره فیلم‌ها بحث بودجه است و قطعا بدون تبلیغات و بازاریابی فیلم موفق نمی‌شود و اگر کسی می‌خواهد وارد فیلمسازی شود باید قدرت مدیریت سرمایه را داشته باشد.

وی با اشاره به اینکه فیلم‌هایش با صد میلیارد تومان هزینه ساخته می‌شود، ادامه داد: معمولا تهیه‌کننده در پیش‌تولید باید ۱۵ درصد هزینه کند و در فیلم‌های حرفه‌ای قطعا بدون هزینه نمی‌توانید فیلم بسازید. برنامه‌ریزی تولید و انتخاب بازیگر در پیش‌تولید انجام می‌شود و تولید بخش دوم است که پنجاه درصد در این بخش هزینه می‌شود و شامل دستمزد عوامل، بازیگران و فیلمبرداری است که البته بنا به حضور بازیگران کمی هزینه‌های این مرحله متفاوت است و ممکن است تا پنج درصد تغییر کند. حدود ده درصد از هزینه به مرحله پس‌تولید تعلق دارد و ۲۵ درصد باید صرف تبلیغات فیلم شود و این مرحله در موفقیت فیلم بسیار مهم است.

وی با اشاره به روش‌های تامین سرمایه فیلم‌ها نیز گفت: تأمین سرمایه زیرکانه‌ترین کار یک تهیه‌کننده است و همانطور که می‌دانید منابع برای فیلمسازی زیاد است. درواقع دو نوع سرمایه‌گذار داریم؛ سرمایه گذاری که سود خود را می‌گیرد و در هیچ کاری دخالت نمی‌کند و سرمایه‌گذاری که در کار تولید فیلم دخالت می‌کند و دوست و آشناهایش را به عنوان بازیگر یا عوامل معرفی می‌کند. برای تهیه‌کننده، سرمایه‌گذار نوع دوم بهتر است زیرا در این شیوه سرمایه‌گذار در ریسک سهیم می‌شود.

اطیابی تاکید کرد دولت باید از سینمای جریان اصلی حمایت کند با ایجاد زیرساخت‌هایی مثل سالن سینما و استودیوهای فنی مجهز به دانش روز، مشارکت در آموزش دادن سینماگران با فرستادن آنها به ورکشاپ‌های بین‌امللی و برگزاری کارگاه‌های آموزشی با استفاده از ظرفیت داخلی، دادن وام‌های کم‌بهره، جبران کسری قیمت بلیت سینما که باید ۵۰۰ هزار تومان باشد و الان ۱۰۰ هزار تومان است و تهیه‌کنندگان سینما دارند این فاصله را از جیب می‌دهند. دولت همچنین باید در پروژه‌های خاص و بزرگ مانند ساختن رستم و سهراب به کمک بخش خصوصی بیاید.

وی با بیان اینکه دستمزد بازیگران، عوامل، و … در سینمای ایران پایین است، ادامه داد: سینما باید آن قدر قوی باشد که یک کارگردان اگر یک سال کار می‌کند سه سال نیازی به ساختن فیلم نداشته باشد.

وی تأکید کرد: باید در سینما هزینه کنید تا درآمد داشته باشید، فیلم را اگر با گدایی بسازید باید از مردم گدایی کنید تا آن را ببینند.

امروز پلتفرم‌ها رقیب جدی سینما هستند

در بخش دیگری از این همایش، سعید خانی تهیه‌کننده و پخش‌کننده سینما نیز گفت: ما به عنوان تهیه‌کننده باید پیش‌تولیدها را طولانی‌تر در نظر بگیریم تا تعداد جلسات فیلمبرداری کمتر شود چون هر روز فیلمبرداری هزینه‌ای حدود ۳۰۰ میلیون تومان دارد. وی ادامه داد: قبلاً ۷۰ درصد هزینه دستمزدها متعلق به عوامل بود و ۳۰ درصد بازیگران ولی امروز برعکس شده است. هزینه یک فیلم بعد از فروش باز نمی‌گردد؛ مثلا برای فیلم «رها» حدود ۲۸ درصد هزینه ساخت فیلم از فروش آن بازگشت و برای فیلم «زن بچه» هم که پخش آن را دفتر من به عهده دارد، تخمین ما رقمی حدود ۲۵ درصد است. وی ادامه داد: متاسفانه شیوه‌های تولید فیلم در ایران متعلق به دهه ۶۰ و ۷۰ است و به‌روز رسانی نشده است.

وی با بیان اینکه در بخش دولتی فیلم خوب ساختن مهم نیست، ادامه داد: در سینمای ایران برخی فیلمسازان، دوست دارند زمان فیلمبرداری را طولانی کنند زیرا این امر را برای خود یک امتیاز می‌دانند در صورتی‌که به جای اینکه تولید و فیلمبرداری طولانی شود، باید پیش‌تولید فیلم کامل باشد.

خانی با بیان اینکه سینما به هیچ وجه با شبکه نمایش خانگی نمی‌تواند رقابت کند، بیان داشت: شرایط فعلی سینما خوب نیست، حتی در شرایط جنگ پلتفرم‌ها سود خوبی داشتند زیرا مردم در خانه فیلم می‌دیدند. امروز بخش خصوصی در مخاطره است زیرا هزینه بازیگرها بسیار بالا رفته و پلتفرم‌ها رقیب جدی سینما شده‌اند.

این پخش‌کننده سینما با بیان اینکه ساخت فیلم در بخش خصوصی ریسک بالایی دارد، گفت: باید طوری فیلم ساخت که هزینه‌های تولید پایین بیاید. اگر می‌خواهیم فیلم بسازیم، پیش‌تولید را جدی بگیریم و باید طوری فیلم بسازیم تا اصل پول برگردد. نکته مهم دیگر این است که برای ساختن فیلم از پخش‌کنندگان مشورت بگیرید تا به شما بگوید آیا این فیلمی که می‌خواهید بسازید موفق می‌شود یا نه. پیشنهاد من این است که یک پخش‌کننده در شورای پروانه ساخت حضور داشته باشد.

خانی درباره موضوعات فیلم‌ها خاطرنشان کرد: من معتقدم باید براساس فضای فعلی جامعه فیلم بسازیم و تلاش کنیم سرمایه در سینما باقی بماند. از پارسال تا الان پخش ۵۰ فیلم را قبول نکردم چون فیلم‌های ضعیفی بودند. فیلم را باید برای پرده سینما ساخت متاسفانه برخی فیلم‌ها آنقدر ضعیف هستند که حتی به برای اکران آنلاین نیز مناسب نیستند.

سعید خانی نقش دولت در پشتیبانی حقوقی از سینما را حیاتی خواند و گفت شبکه‌های ماهواره‌ای به محض اینکه فیلم‌ها و سریال‌ها در شبکه نمایش خانگی پخش می‌شوند، آنها را برمی‌دارند و پخش می‌کنند و پیگیری‌های ما به جایی نرسیده است چون قانون کپی‌رایت در کشور ما وجود ندارد و هر کدام از این پلتفرم‌های ایرانی هم فیلم‌ها و سریال‌های روز جهان را بدون پرداخت کپی‌رایت پخش می‌کنند.

این تهیه‌کننده سینما در پاسخ به سوالی درباره هزینه تولید فیلم در ایران: هزینه فیلم رها را حدود ۱۵ میلیارد تومان عنوان کرد و گفت با مشارکت دادن بازیگران در فروش فیلم، بخشی از هزینه تولید را تأمین کرده است.

در ادامه سیدمصطفی احمدی تهیه کننده سینما در سخنان کوتاهی درباره هزینه فیلم‌ها گفت: هزینه فیلم سینمایی صبحانه با زرافه ها بین ۲۵ تا ۳۰ میلیارد بوده است و هزینه فیلم بی بدن ۲۸ میلیارد تومان بود که ۱۴ میلیارد آن را خودم و ۱۴ میلیارد آن را موسسه تصویر شهر تقبل کرد و خداروشکر بی‌بدن موفق شد هزینه خود را برگرداند و تصویر شهر توانست در فیلم‌های دیگری سرمایه‌گذاری کند.

احمدی در پایان خاطرنشان کرد: من سرمایه گذار فیلم سینمایی ساعت پنج عصر ساخته مهران مدیری نیز بودم که توانست سرمایه خود را در زمان فروش بازگرداند و فیلم درخت گردو را هم با هزینه شخصی ساختم که هرچند سود اقتصادی نداشت ولی تجربه‌های بسیار خوبی نصیبم کرد. کسانی که در جریان پروژه درخت گردو قرار می‌گرفتند باورشان نمی‌شد که این فیلم تماماً در بخش خصوصی تهیه شده است و دنبال ارتباط ما با نهادهای دولتی می‌گشتند.

سیدمصطفی احمدی سخنان خود را به اختصار بیان کرد و ترجیح داد بیشتر وقت خود را در اختیار حاضران برای بحث و تبادل نظر قرار دهد.

در این همایش افرادی همچون: علی دهکردی، امیر اثباتی، لادن طاهری، محمدحسین فرج، احمد امینی، فریبا کوثری، اصغر پورهاجریان، رسول بابارضا، علیرضا حسینی، سهیل موفق ، محمدعلی حسین‌نژاد، سید امیر سیدزاده و … حضور داشتند.

نوشته سینمای بخش خصوصی در وضعیت مخاطره‌آمیزی قرار دارد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

در خلاصه داستان فیلم «رها» آمده است: توحید ۵۵ ساله به همراه همسر و فرزندانش زندگی متوسطی دارند. تا اینکه یک اتفاق، داستان زندگی آنها را بهم می‌ریزد…

شهاب حسینی، غزل شاکری، ضحا اسماعیلی، آرمان میرزایی، محمدرضا سامیان و…بازیگران این فیلم سینمایی هستند.

«رها» در چهل و سومین جشنواره فیلم فجر نامزد دریافت ۷ سیمرغ بلورین شد و توانست برنده سیمرغ بلورین بهترین فیلم اول شود.

علاقمندان برای حضور در ششصد و پنجاه و هفتمین نشست باشگاه فیلم تهران می‌توانند به فرهنگسرای ارسباران واقع در خیابان شریعتی بالاتر از پل سیدخندان‌، خیابان جلفا مراجعه کنند و یا با شماره‌های ۲۰- ۲۲۸۷۲۸۱۸ تماس بگیرند. همچنین برای رزرو صندلی نیز می‌توانند به صفحه فرهنگسرای ارسباران و یا بخش فیلم ایرانی در سایت سینماتیکت مراجعه کنند.

نوشته نمایش و نقد «رها» در فرهنگسرای ارسباران اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

اولین قسمت «سیاه‌چاله» جمعه ۱ اردیبهشت ۱۴۰۲ ساعت ۱۲ ظهر به‌طور اختصاصی از فیلم‌نت منتشر خواهد شد. فیلم‌نت پیش از این با تولید و پخش سریال «پوست شیر» مخاطبان و منتقدان را با خود همراه کرده بود.

سریال «سیاه‌چاله» یک کمدی اجتماعی است که به کارگردانی حسین نمازی ساخته شده است. نمازی سال گذشته فیلم موفق «شادروان» را روی پرده سینماها داشت.

تهیه‌کنندگی سریال «سیاه‌چاله» برعهده سعید خانی است که سابقه تهیه فیلم‌های مهمی چون «من»، «لونه زنبور» و «دوزیست» را در کارنامه دارد.

همچنین محمدعلی حسینی و پوریا شجاعی نگارش فیلمنامه این سریال را برعهده داشته‌اند.

«سیاه‌چاله» داستان فردی به نام جمشید را روایت می‌کند که در شصت سالگی درگیر بیکاری و اجاره‌نشینی است. در شرایطی که جمشید بالاجبار راهی خانه پدری در خارج از شهر شده، از ماجرایی مطلع می‌شود که تصور می‌کند زندگی خانواده را بهبود خواهد بخشید ولی اقدام او تمام اعضای خانواده را وارد چاله‌ای بزرگ‌تر می‌کند.

فهرست بازیگران «سیاه‌چاله» از چهره‌هایی چون حسن پورشیرازی، ژاله صامتی، مهران احمدی، شهره سلطانی، الناز حبیبی، مجید نوروزی، بهرنگ علوی، سعید عطاییان، مهرناز افلاکیان، رایان بیگی، صفر محمدی، سعید نعمتی، ایمان برات‌پور، میثم رازفر، رحمان تقی‌پور و رضا بهبودی، عباس جمشیدی‌فر، غلامرضا نیکخواه با حضور بیوک میرزایی تشکیل شده است.

فهرست عوامل دیگر سریال «سیاه‌چاله» بدین شرح است: مدیر فیلمبرداری: رضا شیبانی، تدوین‌گر: خشایار موحدیان، طراح صحنه: سیامک احصائی، طراح لباس: آرام موسوی، طراح گریم: امید گلزاده، صدابردار: سید محمود کاشانی، صداگذار: حسین ابوالصدق، عکاس: امیرعلی نصیری، مدیر تولید: غلامرضا عطاییان، برنامه‌ریز: علی جودی، دستیار اول کارگردان: سعید بیات.

همزمان با ارایه اولین اطلاعات از سریال، از پوستر و تیزر آن نیز رونمایی شد. عکس تبلیغاتی پوستر از کوروش جوان و طراح پوستر شایان شفابخش است. همچنین بهار فنایی طراحی تیزر را برعهده داشته است.

نوشته «سیاه‌چاله» از اول اردیبهشت به فیلم‌نت می‌آید اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

جواد عزتی، هادی حجازی‌فر، ستاره پسیانی، مجید نوروزی با معرفی الهام اخوان با حضور مانی حقیقی، سعید پورصمیمی و پژمان جمشیدی تیم بازیگری این فیلم اجتماعی را تشکیل می‌دهند.

از دیگر عوامل‌ «دوزیست» می‌توان به مدیر فیلمبرداری: علیرضا برازنده، مجری طرح و مدیر تولید: کامران حجازی، تدوین: مهدی سعدی، طراح گریم: ایمان امیدواری، طراح صحنه: امیر حسین قدسی، صداگذار: علیرضا علویان، موسیقی: آرمان موسی‌پور، مدیر صدابرداری: مهدی صالح کرمانی، طراح لباس: ملودی اسماعیلی، جلوه‌های ویژه بصری: وحید قطبی‌زاده، سرمایه گذار: دکتر جلال تیموری اشاره کرد.

نوشته صدور مجوز نمایش فیلم «دوزیست»/ تلاش برای‌اکران پاییز در سینماها اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

کرونا همه ما را گرفته است!

امیررضا مافی در ابتدا با بیان اینکه سینما یا به یک بحران واقعی میپردازد و یا به یک بحران خیالی میپردازد، گفت: غیر از سینما شبکه‌های اجتماعی و فضای مجازی تاثیر بیشتری روی مخاطب دارند. همه ما ممکن است کرونا بگیریم اما قطعا کرونا همه ما را گرفته است.

وی با تشریح تأثیرپذیری افراد جامعه از فضای مجازی ادامه داد: در شرایط کنونی این گوشیهای هوشمند است که تاثیر می‌گذارد. ما به لحاظ روانی از کرونا تاثیر گرفته‌ایم. بخشی از این تاثیرپذیری به دلیل فیلم و سریالهایی است که پیش از این در موارد مشابه ساخته شده است و پیش آگاهی ای که در این زمینه داریم.

مافی به خلا سینمای بحران اشاره کرد و گفت: ما هیچ گاه سینمای بحران نداشته‌ایم. در سریال سازی هم شایع نبوده است جز چند مورد و سیل گلستان که شما درباره آن «رعد و برق» را می‌سازید و غیر از این‌ها فیلم و سریالی برای پیش آگاهی نسبت به این موضوعات نداشته‌ایم.

بهروز افخمی در ادامه این بحث درباره ضرورت توجه به سینمای بحران عنوان کرد: هر جا مردم به نحوی طاقت خود را از دست دهند و فکر کنند مرگ بالای سرشان است وضعیتی است که سینما باید به آن بپردازد هم با لحن کمدی و هم با لحن سینمای ترسناک متداول باید آثاری ساخته شود.

وی با اشاره به تجربه کارگردانی سریال در دست تولید «رعد و برق» ادامه داد: به نظرم سینمای ایران به این مساله فکر نکرده است و سال آینده باید به فکر ساخت فیلمهایی درباره بلایا و بحرانها بود. ماجرای سیل برای ما جالب بود چون کسانی که در آن منطقه بودند نه ترسیده بودند نه غمگین و نه افسرده. مردم ترکمن سیل ندیده نیستند با اینکه از کمک‌ها تشکر کردند اما وضعیت شات به گونه ای بود که انگار می‌خواستند بگویند اگر کمک نمی‌کردید از پس خود برمی‌آمدیم.

قرعه کشی پاک کردن صورت مسئله

در بخش دوم این برنامه بهروز افخمی به همراه سعید خانی تهیه‌کننده و امیرحسین علم الهدی کارشناس سینمایی و مدیر سابق گروه «هنر و تجربه» به بحث درباره «آیین نامه اکران ۹۹» پرداختند.

سعید خانی در ابتدا درباره مدل قرعه‌کشی برای اکران فیلمها عنوان کرد: ما هفت سرگروه داشتیم زمزمههایی بود که این سرگروهها انحصارهایی ایجاد کردند و حالا برای مقابله با این اقدام فیلمیکه چندین میلیارد هزینه اش شده است باید از داخل گلدان دربیاید و این نوعی برگشت به عقب است.

امیرحسین علم الهدی نیز درباره این روش گفت: چند ماهی هست که بحث قرعه کشی مطرح میشود ما خیلی دوست داشتیم مبنای فکری بحث را بدانیم اما دیدیم مبنا ندارد جز اینکه میخواهند انحصار را بشکنند و به متحجرانه ترین شکل به بحث ورود میکنند. در دنیا صاحبان فیلم میروند و سینمایشان را پیدا کنند. ما هم این پیشنهاد را ارائه دادیم اما عملی نشد.

وی اضافه کرد: دولت فقط باید دغدغه سینمای فرهنگی داشته باشد و در باقی موارد نباید ورود کند اما از پنج نفر تصمیم گیرنده در این حوزه سه نفر دولتی هستند.

علم الهدی تصریح کرد: وقتی بعد از ۴۰ سال  به بحث قرعه کشی میرسیم سرمایه گذار پا پس میکشد. هر صندلی سینما ۲۰ میلیون قیمت دارد و یک پردیس هزار صندلی ۲۰ میلیارد در میاید. بنابراین بحث قرعه کشی مبنایی نیست و پاک کردن صورت مساله است.

وی با تاکید بر اینکه قرعه کشی فیلمها برای اکران نوعی هرج و مرج است، اظهار کرد: هر اقدامیکه توسط صنوف و دولت برداشته میشود در بازار واکنشهایی در بردارد ما امسال حدود چهار میلیون مخاطب کم داشتیم. از طرفی هم با افزایش بلیت مواجه شدیم برای اینکه ببینیم چطور با این مساله مقابله کنیم قرعه کشی را مطرح میکنیم که اشتباه است. از حدود ۳۰ دفتر پخش حدود ۲۲ دفتر پخش تک محصولی هستند و قدرت اکران درست ندارند. در انجمن دفاتر پخش این بحث مطرح شده است که این دفاتر ببندند یا باز بمانند و بعد این مطرح شد که برای اینکه انحصار را از چند دفتر پخش قدرتمند بگیرند سراغ قرعه کشی بروند.

علم الهدی درباره ورشکستگی برخی از دفاتر پخش گفت: هرکاری ورشکستگی دارد من چندان به بحث مافیا در سینمای ایران قایل نیستم البته لابی گری و بداخلاقیهایی هست. اما اینکه برای حل آن بگوییم فیلمیکه تولید میشود در چند سبد برود و قرعه کشی شود خنده دار است و به من برخورد.

وی در جواب افخمی که گفت دولت میخواهد تسلطش را بر بازار آزاد حفظ کند، عنوان کرد: دولت نگرانیهایی دارد فکر میکند چرا همه فیلمها برود دست چند دفتر پخش؟ اما مساله این است که ما نقشه راه نداریم. ما قبل از انقلاب با جمعیت ۳۰ میلیونی ۳۸۰ هزار صندلی سینما داشتیم چه میشود که بعد از ۴۰ سال میرسیم به ۱۵۰ هزار صندلی و حدود ۱۰۵۰ شهر سالن ندارند و ۳۰ میلیون از مخاطبان هم به سالن سینما دسترسی ندارند؟ البته رویدادی به نام سینمای امید راه افتاده است که در آن تلاشهایی برای حل این اتفاق میشود اما چه کسی گفته است که هر فیلمی که تولید میشود باید اکران شود. در امریکا سالانه ۸۰۰ فیلم تولید میشود اما همه اکران نمی‌شود هند بیش از ۲۰۰۰ فیلم میسازد اما حدود ۷۰۰ یا ۸۰۰ فیلم اکران میشود.

خانی نیز در ادامه درباره این طرح توضیح داد: به نظرم این آیین نامه به بن بست میرسد و باز هم باید فیلمها را براساس عرضه و تقاضا اکران کنیم. زمانی فیلمها ۳۵ میلی متری بود، پردیسها و دفاتر پخش زیاد نبود و الان باید به این برسیم که حدود ۷ یا ۸ دفتر پخش داشته باشیم. باید بتوانیم برای فیلم خودمان برنامهدریزی کنیم به طور مثال من دوزیست را دارم معتقدم مهرماه برایش مناسب است و برای ان برنامه ریزی کنیم. امسال یکی از دلایل فروش فاجعه تابستان این بود که برخی از فیلمها کف فروش را پر کردند.

وی افزود: خود وزارت ارشاد هم میداند طرح قرعه کشی با این هزینههای سرسام آور و بازیگر سالاری درست نیست دولت باید خودش را از اکران کنار بکشد و این غلط است. خود پخش کنندهها باید رقابت کنند و دولت اگر میخواهد دخالت کند هنر و تجربه را تقویت کند و به سالنهای آنها کمک کند.

«لاله» چطور به اکران نوروزی رسید؟!

علم‌الهدی در ادامه یاداور شد: البته دوستان میگویند این طرح موقتی است و باید پیش رفت تا به عرضه و تقاضا برسیم ولی نمی‌توان مسیر درست را از در اشتباه وارد شد. دولت نمی‌خواهد شفاف بگوید به چه فکر میکند. فیلم لاله چه شد که یکباره از اکران عید سر در میآورد؟ چه کسی گفته این فیلم که سرمایه گذارش دولت است و مشاور حسین انتظامی، مجری طرح آن پروژه بوده است باید به اکران نوروز برسد؟

این روش باعث پس کشیدن سرمایه گذاران از تولید فیلم و ساخت سالن سینماست. باید بپذیریم تصمیم قرعه کشی اشتباه است. هروقت نزدیک انتخابات میشویم نزدیک نوعی عوام گرایی میشویم و این طرح هم به نوعی عوام گرایانه است.

علم الهدی با طرح یک پیشنهاد گفت: ما پیشنهاد دادیم که سرگروه باید خود فیلم شود نه سالن سینمایی. یعنی توافق بین خود کارگردان و سالن سینما باشد. هیچ کجای دنیا سینمادار نمی‌گوید من این فیلم را میخواهم. ما هم اعتقاد داریم انحصار نباید در سالنهای سینما باشد این انحصار به سمت دفاتر پخش برود.

خانی در ادامه به یک ویژگی مثبت آیین نامه ۹۹ اشاره و بیان کرد: یک حسن آیین نامه این است که دفاتر پخش بتوانند فیلمهای خارجی را تهیه کرده و اکران کنند و بخشی از ظرفیت سینمای ایران را میتوان با این فیلمها پر کرد.

وی در جواب افخمی درباره سانسور شدن این فیلمها در سالن سینما اظهار کرد: فیلمی مثل «انگل» با کمترین سانسور می‌شود اکران شود چنین فیلمهایی وجود دارد و مردم دوست دارند ببینند.

علم الهدی نیز در این باره گفت: در حال حاضر کمپانیهای اصلی نمی‌توانند به ایران فیلم بدهند و با دور زدن باید فیلمها را خریداری کرد.

وی درباره درآمد فیلم خارجی در اکران نیز گفت: تا اطلاع ثانوی عدد بالایی نیست چون باید با دلار فیلم خرید و اینجا با ریال بلیت بفروشید‌. با این حال چاره ای نیست سینما اگر بخواهد روند توسعه‌ای داشته باشد باید سراغ این مقوله برود.

خانی نیز در پایان این بحث یک بار دیگر به نگرانیها درباره اکران فیلمها اشاره و بیان کرد: برای شش ماهه دوم من نگران هستم و باید فکری کرد امسال مطرب سینمای ایران را نجات داد و برای سال آینده باید در این زمینه فکر کرد.

نوشته ضرورت توجه به سینمای بحران/ دولت باید اکران را رها کند/ «لاله» چطور به اکران نوروزی رسید؟ اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

«دوزیست» که فیلم متفاوتی در آثار نیک‌نژاد محسوب می‌شود، در بخش سودای سیمرغ جشنواره حضور دارد و سه‌شنبه ۱۵ بهمن در سالن اصحاب رسانه به نمایش در می‌آید.

جواد عزتی، هادی حجازی‌فر، ستاره پسیانی، مجید نوروزی با معرفی الهام اخوان با حضور مانی حقیقی، سعید پورصمیمی و پژمان جمشیدی تیم بازیگری این فیلم اجتماعی را تشکیل می‌دهند.

از عوامل‌ «دوزیست» می‌توان به مدیر فیلمبرداری: علیرضا برازنده، مجری طرح و مدیر تولید: کامران حجازی، تدوین: مهدی سعدی، طراح گریم: ایمان امیدواری، طراح صحنه: امیر حسین قدسی، صداگذار: علیرضا علویان، موسیقی: آرمان موسی‌پور، مدیر صدابرداری: مهدی صالح کرمانی، طراح لباس: ملودی اسماعیلی، جلوه‌های ویژه بصری: وحید قطبی‌زاده، جلوه‌های میدانی: آرش آقابیگ، برنامه ریز: افشین رضایی، جانشین تولید: علیرضا اصلانی، مدیر تدارکات: فرامرز رضایی، دستیار کارگردان: نوید صلاحی، تصویربردار پشت صحنه: مهران کلنگ‌دار، عکاس: مجید طالبی، سرمایه گذار: دکتر جلال تیموری اشاره کرد.

در خلاصه داستان این فیلم آمده: «حمید: دوزیسته دیگه، نره زیر آب که، میره زیر دست و پا له میشه».

نوشته رونمایی از پوستر فیلم سینمایی «دوزیست» اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

ژکان در ابتدا درباره مشکلات اکران فیلم سینمایی خود گفت: این فیلم سه سال است که پشت در اکران است، من خودم تهیه‌کننده این فیلم بودم با این حال سه فیلم‌نامه برای تولید داشتم که ساخت یکی از آن‌ها را با نام «برای سونیا» به نویسندگی نغمه ثمینی شروع کردیم که در ابتدای فیلم‌برداری متوقف شد. این فیلم با مشارکت فارابی ساخته می‌شد و بنیاد ابتدا قرار بود ۸۰ به ۲۰ که سهم بیشتر متعلق به آن‌ها بود مشارکت داشته باشد اما چهار سال پیش که تحریم‌ها شروع شد، نتوانستند مشارکت کنند. من ۳۰۰ میلیون هم برای این فیلم هزینه کرده بودم و فارابی مایل بود کار دیگری را انجام دهیم و بعد از آن فیلم‌نامه «اولین امضا برای رعنا» را ارائه کردیم که کم‌هزینه‌تر بود و به شکل مشارکتی با بنیاد فارابی ساخته شد.

وی ادامه داد: اکران فیلم وابسته به سوپراستار است اما من از این بابت پولی نداشتم و سمت بازیگران موجود رفتم که خوشبختانه همه انتظار من را برآورده کردند. اوایل انقلاب و یا در اولین کار من «مادیان» مسائل فرهنگی و هنری برای خلق یک اثر در اولویت انتخاب افراد بود و بازیگران آرمانی بودند اما الان این‌گونه نیست.

این کارگردان در واکنش به سخن افخمی که معتقد بود او فوت‌وفن ژست مخالف نما و سیاسی و جشنواره‌ای را بلد نیست، بیان کرد: خیر، من به این مسائل فکر نمی‌کنم ابتدا فکر می‌کنم چه حرفی را دوست دارم بیان کنم.

کارگردان «اولین امضا برای رعنا» در بخش پایانی سخنانش درباره جزئیات این فیلم اظهار کرد: ما حدود ۳۴ روز در ایران و ۱۰ روز در ترکیه فیلم‌برداری داشتیم. علیرضا جلالی تبار و شهرزاد کمالزاده خوب بازی کردند اما تکیه‌گاه این فیلم روی بازیگر نیست و فضا بین نقش و قصه تقسیم شده است.

سینماگران دهه ۶۰ زبان ارتباط با مخاطب را از دست داده‌اند

در بخش نقد و بررسی فیلم نیز، آرش خوش‌خو منتقد سینما در ابتدا با اشاره به زبان فیلم عنوان کرد: سینماگران دهه ۶۰ زبان ارتباط با مخاطب را از دست داده‌اند. خسرو معصومی هم انگار درباره چیزهایی حرف می‌زند که انگار دیگر مطرح نیست مثل همین روشنفکر منفعل؛ کسی که بین کار و زندگی نمی‌تواند مدیریت کند و به نظر می‌رسد در دهه ۶۰ به این سوژه‌ها پرداخته شده است مثل «هامون» مهرجویی که به معضلات روابط زناشویی هم می‌پردازد. در «اولین امضا برای رعنا» ما فرد نجیبی داریم و بعد کارگردان دائم به ما پالس‌هایی می‌دهد که او قرار است کاری انجام دهد که در نهایت او برای یک فرد پولدار کتابخانه می‌سازد. نوعی سردرگمی در فیلم دیده می‌شود که به این دلیل است که کارگردان زبان ارتباط با مخاطب جدید را نمی‌داند و این برای خیلی از کارگردانان دهه ۶۰ رخ می‌دهد. مجید مجیدی، رخشان بنی اعتماد در «قصه‌ها» و کمال تبریزی هم این مشکل را دارند شاید ابراهیم حاتمی کیا و کیانوش عیاری تا حدی این مشکل را رفع کرده باشند.

امیررضا مافی دیگر منتقد برنامه نیز با اشاره به خلاصه‌ای از قصه این فیلم اظهار کرد: نویسنده‌ای که نمی‌خواهد قلم به مزد نشود عشق خود را از دست می‌دهد و بعد می‌خواهد قلم خود را بفروشد تا او را به دست آورد اما این گزاره مجهول است. آیا می‌شود شرافت و قلم را زیر پا گذاشت و سراغ عشق رفت؟ امسال فیلمی در امریکا اکران شد به نام «داستان ازدواج» که آن‌ها هم هنرمند هستند و از جایی به بعد تصمیم می‌گیرند که با هم زندگی نکنند اما آن فیلم فارغ از ویژگی‌های تکنیکی، اثری متفاوت در حوزه فیلم‌نامه است. ممکن است گفته شود قیاس خوبی نیست اما در آنجا با دو فردی طرف هستید که هر دو ادعای روشنفکری و اخلاقی زندگی کردن را دارند و در ظاهر آن را حفظ می‌کنند اما شخصیت‌های فیلم ژکان در همان جهان‌بینی که در فیلم دارند مدام در حال حرکت هستند. در «داستان ازدواج» با دو شخصیت در ارتباط هستیم که سیر منطقی دارند و برای همین اتفاقات را باور می‌کنیم اما شخصیت‌های «اولین امضا برای رعنا» این‌گونه نیستند.

خوش‌خو نیز با اشاره به مقایسه موقعیت‌های این فیلم با «عروس» ساخته افخمی یادآور شد: بخشی از داستان این فیلم شبیه فیلم «عروس» از خود شماست اما فیلم شما این گیجی را ندارد و ابوالفضل پورعرب شرافت را کنار می‌گذارد و سراغ دارو می‌رود. من موضع کارگردان «اولین امضا برای رعنا» را درک نمی‌کنم که شرافت را تا کجا می‌توان حفظ کرد.

مافی نیز در بخشی دیگر به نماهای اشاره کرد و گفت: نماها و قاب‌بندی‌ها انگار به امروز تعلق ندارد و به نماهای آثار ژکان در دهه‌های قبل برمی‌گردد.

بررسی اکران در سالی که گذشت

در بخش دیگر «نقد سینما»، افخمی میزبان سیدجمال ساداتیان، مسعود اطیابی و سعید خانی تهیه‌کنندگان سینما بود و درباره مشکل اکران در سال گذشته گفتگو شد که برخی از کارگردانان و تهیه‌کنندگان مشکل اکران فیلم‌های خود را فیلم سوزی دانسته بودند.

ساداتیان در ابتدا درباره اینکه چرا برخی از فیلم‌ها به چرخه اکران نمی‌رسانند، بیان کرد: بخشی از این معضل، به خود فیلم برمی‌گردد که اگر قابل اعتنا باشد سراغشان می‌روند تا به اکران برسند. سرنوشت فیلم‌ها تقریباً در جشنواره فیلم فجر رقم می‌خورد و شما می‌بینید برخی از فیلم‌ها در نوروز و برخی در عید فطر اکران می‌شوند. بنابراین بخشی از این مسائل با توجه به عرضه و تقاضاست برخی فیلم‌ها به لحاظ کیفی نمی‌توانند موفق عمل کنند.

سعید خانی دیگر تهیه‌کننده نیز گفت: امسال نسبت به پارسال یک‌میلیون و ۶۰۰ هزار قطعه بلیت افت مخاطب داشته‌ایم درحالی‌که سالن‌هایی هم افزایش پیدا کرده‌اند. سال گذشته حدود ۲۸ میلیون قطعه بلیت، فروش داشتیم که بعید می‌دانم تا پایان سال به این میزان دست پیدا کنیم.

وی ادامه داد: بحث اصلی فیلم سوزی نیست، سینما فیلم مهم می‌خواهد. امسال ۲۴ فیلم زیر ۵۰۰ میلیون فروختند و می‌توان گفت ۶۰ درصد فیلم‌ها ضرر مطلق است.

ساداتیان نیز تصریح کرد: یکی بنزین و یکی قیمت بلیت سینما در این چند سال گران نشد و بعد از افزایش بنزین هنوز قیمت بلیت تغییر نکرده است. در چنین شرایطی سینمادار قطعاً باید از فیلم‌هایی استقبال کند که در عرضه و اکران موفق است.

مسعود اطیابی کارگردان و تهیه‌کننده سینما نیز در سخنانی بیان کرد: سینما باید همه‌چیز آن به اندازه باشد و باید فیلم‌ها را در کنار هم دید تا یک سینمای ملی را تشکیل دهند. «تگزاس ۲»، «متری شیش و نیم»، «شبی که ماه کامل شد» و «سرخپوست» همه با هم اکران شدند که تقریباً آمار مخاطبان همه بالا بود. اتفاقاً وقتی تعداد فیلم خوب کنار هم می‌افتد مردم به وجد می‌آیند. تلخی و شادی فیلم‌ها حتی مکمل است برخی وقت‌ها به ژانرها تهمت‌زده می‌شود که خوب نیست.

افخمی در ادامه نتیجه‌گیری کرد که مشکل فیلم‌سازانی هستند که فیلمشان برای پرده نیست اما وقتی نمی‌فروشد می‌گویند فیلم سوزی رخ داده است.

مشکل فیلم‌های خنثی است

ساداتیان در بخش دیگر به خودسانسوری اشاره و اظهار کرد: امروز جامعه تحت تأثیر موضوعات و معضلات اجتماعی است. فیلم‌ها باید به‌گونه‌ای سخنگوی مطالبات جامعه باشد و توجه مسئولان را جلب کند. وقتی فیلمی خنثی می‌بینید و خنثی از سینما بیرون می‌آیید چه کارکردی برای شما دارد. برخی همین روند را ادامه می‌دهند می‌سازند استقبال نمی‌شوند و دوباره می‌سازند.

اطیابی نیز بیان کرد: هر ژانری می‌تواند بفروشد اگر درست و با فرمول‌های خودش ساخته شود می‌فروشد. عاشقانه خوب می‌فروشد یکی از معضلات فیلم‌های امسال ما کمتر بودن فیلم‌های خانوادگی بود فیلمی که اعضای یک خانواده را با هم جذب کند. بیشتر کارگردانان دنبال مطرح کردن خودشان هستند و نیازسنجی نمی‌کنند و برای همین فیلم‌های خانوادگی نداشتیم.

ساداتیان نیز دوباره با تأکید بر بحث سانسور گفت: بحث ممیزی در موضوعات ملتهب، سینما را به خودسانسوری کشانده است. مسائلی که سینما را چه از حیث مسئولان و چه سازندگان به خودسانسوری کشانده است. سازنده دوست دارد موضوعی ملتهب را بسازد اما چون می‌داند ممکن است به ممیزی برسد آن را نمی‌سازد.

خانی نیز اضافه کرد: اگر به «دینامیت» مجوز اکران داده می‌شد حتی همین یک میلیون و ۶۰۰ هزار کسری مخاطب جبران می‌شد.

ساداتیان هم با اشاره به مشکلات فیلم‌های خود گفت: «متری شیش و نیم» نیز با مشکلات مختلف مواجه شد. آیا همه‌چیز باید پاکیزه و مطهر باشد یا باید یک اتفاق خنثی و شیر بی‌یال و دم باشد؟ اگر فیلم خوب ساخته نمی‌شود تا حدی تحت تأثیر این اتفاقات است و چند المان را که کنار هم بگذاریم خروجی‌اش همین می‌شود که در اکران می‌بینیم.

افخمی در بخش دیگر با اشاره به نمایش فیلم‌ها در فضای اینترنتی و وی او دی ها، تصریح کرد: سینما در معنای پرده بزرگ بیشتر به قشر کودک و نوجوان و زیر ۲۰ ساله‌ها تعلق دارد به این ترتیب که بزرگ‌سالان هم بیشتر برای تماشای کمدی و یا فیلم ترسناک سراغ پرده بزرگ می‌آیند و فیلم‌های روشنفکری دیگر روی پرده بزرگ نمایش داده نمی‌شود. درواقع با پیشرفت تلویزیون‌های بزرگ بخشی از کاربری سینما به تلویزیون منتقل می‌شود.

اطیابی با اعلام نظر مخالف نسبت به این نظر اظهار کرد: امسال حدود ۲۰ فیلم کمدی اکران شد که حدود پنج فیلم نسبتاً موفق بودند و باقی شکست خوردند و ژانر کمدی معمولاً شکست می‌خورد. همین امسال فقط دو فیلم بالای دو میلیون نفری داشتیم که کمدی بود. «متری شیش و نیم»، «شبی که ماه کامل شد» و «سرخپوست» غیر کمدی‌هایی هستند که پرفروش بودند. این فیلم‌ها هیجان ایجاد می‌کنند و اگر این هیجان به شکل درست ایجاد شود مخاطب خود را دارد.

وی اضافه کرد: حتی اگر فیلم تلخ خوب ساخته شود و مخاطب راضی باشد فیلم کار خود را انجام داده است. اگر مخاطب راضی نباشد فیلم در آینده محکوم به شکست است و برای آن تبلیغ نمی‌شود.

خانی نیز گفت: برخی از فیلم‌هایی که کم فروختند آثاری شخصی بودند که نوعی دورهمی است. این فیلم‌ها سینما نبودند که مخاطب دوست داشته باشد.

ساداتیان نیز در ادامه با اشاره به وی او دی ها اظهار کرد: اکنون مجوزهایی را باید صداوسیما بدهد و این‌ها احتیاط ایجاد می‌کند. اگر تلویزیون قدرت داشت و مدیریتش درست بود که ریزش مخاطب پیدا نمی‌کرد که مردم سراغ وی او دی ها بروند.

ساداتیان ظرفیت فروش فیلم‌های اینترنتی را تا سه میلیارد دانست اما مشروط به اینکه این فیلم‌ها درگیر قاچاق و مشکلات این چنینی نباشند.

وی اضافه کرد: ما حدود چند میلیون ایرانی خارج از کشور دارند اما این بازار را از دست داده‌ایم و اگر قاچاق نباشد درآمد زیادی به فیلم‌ها می‌رسد.

این تهیه‌کننده در پایان با اشاره به فشار جریانات موازی به سینما اظهار کرد: ما موضوعات اجتماعی زیادی داریم که اگر با فراغ بال طرح کنیم سینما نجات می‌یابد اما این خودسانسوری که سینما دچارش شده است باعث بخشی از این مشکلات شده است.

برنامه تلویزیونی نقد سینما به تهیه کنندگی یوسف بچاری و با اجرای بهروز افخمی جمعه‌ها ساعت ۲۲ روی آنتن شبکه پنج سیما می‌رود.

نوشته سینماگران دهه ۶۰ زبان ارتباط با مخاطب را از دست داده‌اند/ بررسی اکران در سالی که گذشت اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.