مجیدی بعد از چند تجربه ناموفق در فیلم‌های اخیرش مجددا به سراغ سوژه ای رفته که از بازگشت او به سینمای مورد علاقه اش خبر می دهد. مساله نوجوانان کار، سختی و مرارت و تلاش برای رسیدن به هدف، سوژه ای که او در پرداخت و ساختش تبحر دارد و این را کارنامه پربارش در این زمینه می گوید.

خرده پیرنگ و داستانک های زیادی نیز در کنار تم اصلی فیلم قرار دارند که همگی در روایت موفق بوده و به خوبی حلقه اتصالی را برای پیوستن به قصه اصلی فراهم ساخته اند و در این مسیر تا حد زیادی کمک حال تم اصلی بوده اند. ضمن اینکه هر یک از این خرد پیرنگها خود به تنهایی می توانست سوژه و دستمایه یک فیلم قرار گیرد و البته آن چه که در همه داستانها حائز اهمیت است غلبه فضای احساسات گرایانه بر فضای واقع گرایانه است و همین فضای واقع گرایانه با بی رحمی هر چه تمامتر همه تلخی های خود را به روح و روان مخاطب تحمیل می کند.

ویژگی مثبت و اثر گذار دیگر داستان «خورشید»، بلوغ فکری و جسمی قهرمانان داستان است. این بلوغ البته می تواند همراه با پایان خوش نباشد. مثل نوجوانی که مجبور می شود برای حفظ زندگی پدرش مقاومت را کنار بگذارد و شاگرد کامیون شده تا هزینه های مواد مخدر پدرش تامین شود یا دوست افغان از گروه چهار نفره علی که با وجود معرفی برای آزمون استعدادهای درخشان ترجیح می دهد به دلیل تصمیم خانواده اش مبنی بر بازگشت به افغانستان، آنان را همراهی کند تا خود علی که در مسیر یافتن گنج بسیار مرارت و سختی می شکد و مشکلات زندگی شخصی و خانوادگی خودش را نیز دارد و در نهایت به یک بلوغ فکری و روحی می رسد و تصمیم می گیرد زندگی را با همه پستی و بلندی هایش از نو آغاز کند.

ساختار «خورشید» نیز ساختار متفاوت تری نسبت به کارهای پیشین مجیدی است. دیگر خبری از ان نماهای لانگ شات و قاب عکسی نیست و اکثر نماها به شکل بسته یا مدیوم به تصویر کشیده شده اند که اتفاقا تاثیر گذاری بیشتری نسبت به جنس و حال و هوای داستان دارند. در ساختار «خورشید» با انواع نمادها و نشانه های مختلف مواجهیم که می تواند به فهم بهتر فیلم کمک کند. ضمن اینکه بازی های بسیار درخشانی را از بازیگران حرفه ای و نابازیگران نوجوان فیلم شاهد هستیم که یکبار دیگر بر توانایی مجیدی در خصوص قدرت بازی گرفتن از هر نوع بازیگری صحه می گذارد.

مشکل فیلم البته در نیمه دوم آن رخ می دهد جایی که تلاش علی و دوستانش برای حفر تونل تا حدی به حاشیه می رود و داستانکها بر قصه اصلی غلبه می کنند و ریتم و ضرباهنگ مناسبی که از ابتدای قصه و فیلم وجود داشت به حاشیه می رود و تکرار و ملال و یکنواختی بر روند اثر غلبه می کند که به نظر می رسد نیمه دوم نیاز به تدوین مجدد و کاستن حداقل ده دقیقه از زمان فیلم دارد.

در مجموع اما «خورشید» یکی از فیلم های شریف سینمای ایران و اثری درخشان در کارنامه مجیدی است. فیلمسازی که به بلوغ و پختگی کامل رسیده و مسیری را که در ده سال اخیر پیموده بود و مسیر مناسب و دلچسبی نبود اصلاح کرده و به جاده اصلی فیلمسازی مطلوب خویش بازگشته است و از الان باید امیدوار بود که فیلم بعدیش نیز در همین حال و هوا باشد و این کارگردان خوب سینمای ایران دیگر به فکر فیلم هندی ساختن! و رفتن به مسیر پست پروداکشن ! نیفتد.

نوشته نگاهی به فیلم سینمایی «خورشید»/ همان مجید مجیدی ای که می‌شناسیم اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

موضوع فیلم حول محورهای عشق، جادو و خرافه پرستی می گردد و برگرفته از افسانه های قدیمی آذربایجان است. برادران ارک برای باورپذیرتر کردن ماجراها و القای حس عاشقانه فیلم به مخاطب، زبان محلی و فضاهای محلی را برگزیده اند و برای ساخت بخش وحشت و جادویی ماجرا هم از جلوه های ویژه سنگین و هالیوودی استفاده نکرده اند و این شاید تنها نقطه قوت فیلمنامه است چرا که در پرداخت و ساخت سکانس های وحشتناک فیلم، با عدم بهره گیری از موسیقی و حرکات خاص دوربین و قاب بندی های نادرست از یکسو و نشان دادن اجنه و فضاهای وهم آور قبرستان در حالی که طراحی صحنه و لباس درخشانی ندارند، در نهایت تاثیری که مد نظر سازندگان است روی بیننده گذاشته نمی شود و آنطور که باید و شاید درگیر این فضاهای خوفناک نمی شود. توجه به این نکته ضروری است که ساخت فیلم در این ژانر بخصوص با امکانات کم هم میسر است، مثال قابل قبول برای بیننده ایرانی تماشای فیلم دیگران بر پرده سینما است که با بهره گیری از فضاسازی و طراحی صحنه و لباس و گریم و فیلمنامه چفت و بست دار درست، تا لحظات آخر و قبل از رازگشایی نهایی، بیننده کاملا درگیر فضا است و مشتاقانه فیلم را دنبال می کند و این اتفاقی است که در پوست نیفتاده چرا که فیلمنامه گره گشایی و نقاط عطف قوی ندارد و شاید بهتر بود که این فیلم هم در قالب فیلم کوتاه داستانی ساخته می شد تا تاثیر نهایی خود را روی بیننده بگذارد.

از دیگر سو ساخت فیلم به گونه ایست که انگار تماشاگر فیلمی مستند داستانی هستیم و همانطور که در سطور پیشین اشاره کردم، ناتوانی داستان و الکن بودن آن در دو بخش افسانه ای و باورهای عامیانه از یکسو و تم عاشقانه فیلم از سوی دیگر و عدم ارتباط این  دو موضوع کلی و آن پایان هپی اند که انگار به فیلم سنجاق شده است همه و همه باعث می شوند که با فیلمی کشدار و حوصله سربر مواجه باشیم.

البته نمی توان از این موضوع غافل شد که جسارت کارگردانان در ساخت چنین اثری -آنهم در سینمایی که به جز فیلم های اجتماعی و پرداخت های اغراق شده از مشکلات و معضلات جامعه امروز ایران فیلم قابل توجه دیگری حداقل در این دوره از جشنواره شاهد نبودیم- قابل تقدیر است چه بدعت و نوآوری در ژانر، استفاده از افسانه ها و داستان های فولکلور ایرانی، استفاده از جغرافیایی غیر از تهران خاکستری در فیلم و به کارگیری زبانی پرکاربرد یعنی آذری در فیلم از یکسو و ورود به مسائل ماورایی که در دین هم به آنها اشارات فراوان شده و اثرات ورود عوام الناس به حوزه علوم غریبه و مشکلات پیش آمده از این ورود افراد ناآگاه و استفاده نکردن از چهره های مطرح و مشهور سینمایی، همگی در سینمای ایران تازه و نو هستند و برای تماشاگر دلزده و خسته از دیدن مشکلات ریز و درشت که از فرط تکرار در فیلم ها به ماجرایی ملال آور تبدیل شده اند، دیدن این فیلم در این فضا می تواند تازگی داشته باشد، به شرطی که همه اینها در یک قالب درست ساخته شده و در نهایت اثری روی پرده سینما برود که مناسب مدیوم فیلم بلند سینمایی باشد تا سازندگان اثر، به هدفی که داشته اند برسند و متاسفانه این فیلم علیرغم استفاده از سوژه ای نو و کمتر پرداخت شده و بازی نسبتا خوب نابازیگران فیلم نمی تواند تماشاگر را تا لحظات آخر به دنبال خود بکشاند.

نوشته نگاهی به فیلم سینمایی «پوست»/ فکر و ایده تازه و نو اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

«پدران» قصه ای تک خطی و ساده دارد: تقابل پسران با پدران متعلق به نسل قبلشان. این موضوع تازه ای نیست و طبیعتا فیلمساز برای رهایی از دام تکراری بودن باید این تقابل فرهنگی را با ابزار سینمایی به خوبی به تصویر بکشد و علل این شکاف های نسلی و طبقاتی را نشان دهد اما این اتفاق در فیلم نمی افتد. نویسنده تلاش کرده تا در یک جامعه نسبتا بومی و با انتخاب دو نسل از دو جایگاه متفاوت فرهنگی و اجتماعی و طبقاتی بیننده را به چالش بکشد و با نمایش رفتارهای فرهنگی که هویت ایرانی قهرمانان قصه را شکل می دهد به کمبودها و مشکلات ناشی از این خرده فرهنگ ها بپردازد اما در تلاش خود ناکام می ماند. بیننده نمی داند که چرا باید شخصیت پدر معلم را به عنوان مثال مقصر این گسست فرهنگی که در نهایت به فاجعه می انجامد، بداند؟ او فردی ناموفق در زندگی خانوادگی خود است در حالی که عمری به تربیت شاگردان خود پرداخته؟ مگر همین پدر نیست که تلاش دارد کانون خانواده خود را به هر قیمتی حفظ کند؟ اعتیاد پسران نمونه همه آن چیزهایی است که پدران درباره فرزندان خود نمی دانند ولی بیننده در پایان نمی فهمد اصلا چرا آن دو جوان به اعتیاد روی آورده اند؟ نقش دخترک در ماجرای این دو چیست؟ قرار است نمایشگر سقوط فرهنگی نسلی باشد که والدینشان هیچ توجه ای به آنان ندارند؟ این عدم ریشه یابی و حتی عدم نمایش درست و شخصیت های خام پرداخت نشده باعث شده بیننده در جایگاه حضار دادگاهی قرار گیرد که در پایان فقط محکومیت یک جانبه و دور از انصاف متهمان پرونده را شاهد باشد بدون آنکه بداند اصلا چه اتفاقی افتاده است؟ روایت داستان و شخصیت پردازی درست تنها نیاز این داستان است که روایت الکن و ساختن تیپ به جای شخصیت پردازی درست، باعث شده فیلم را به اثری به شدت تکراری و شعارزده و بی محتوا تبدیل کند.

بازی های به شدت تکراری با ادای لهجه ای که اصلا به دل تماشاگر نمی نشیند و تدوین یک خطی که هیچ کمکی به ساخت فیلم نکرده است و طراحی صحنه و لباس به شدت کلیشه ای و نخ نما شده هم مزید بر علت شده تا شاهد فیلمی باشیم که در ژانر سینمای اجتماعی نه خاص است و نه ویژه.

نکته ای که اشاره به آن را ضروری می دانم، عدم شناخت مدیوم سینما و فیلم بلند است که در جشنواره امسال به کرات دیده می شود. این اثر در بهترین حالت می توانست یک تله فیلم با مدت زمان کوتاهتری باشد و بعید می دانم در اکران عمومی بتواند به اقبالی دست یابد و این هم یکی دیگر از شکست های این فیلم است چه کارگردان با استفاده از بازیگران حرفه ای تلاش کرده مخاطبی هرچند جمع و جور برای فیلم خود جمع کند و فروشی حاصل شود که تامین کننده هزینه نه چندان سرسام آور فیلم باشد اما در نهایت شاهد فیلمی هستیم به شدت تکراری، به شدت ملال آور و به شدت ناامید کننده از فیلمساز و نویسنده ای که تجربه های قبلی بسیار بهتری داشتند.

نوشته نگاهی به فیلم سینمایی «پدران»/ تلاش‌های ناکام سطحی اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

داستان ساخت «خروج» بسیار جالب است: گفته و نوشته شده که ابراهیم حاتمی‌کیا پس از ساخت «گزارش یک جشن»، از سال ۱۳۸۷ ایده ساخت فیلمی با مضمون «اعتراض مردمی به حاکمان» را در سر داشت اما در طول یک دهه، داستان مناسبی برای این ایده پیدا نکرده بود تا این که در دی‌ماه ۱۳۹۷ به طرح دلخواهش دست پیدا کرد طی این یک دهه، او مدام روی طرح کار کرده بود؛ پس از این که گروه تحقیق‏ درباره یک طرح جذاب مستند به نتیجه‌‏ای نرسیدند، به سراغ ایده‏‌های تاریخی نیز رفتند. در این سال‌‏ها، گفت‏‌وگوهایی با جامعه‏‌شناسان معترض و فعالان سیاسی چپ‏ و‏ راست نیز انجام شد تا زمینه‌‏های اعتراض هم مشخص شود. در کنار این اقدامات، چند فیلم‌نامه‌‏نویس جوان نیز به مجموعه اضافه شدند اما هیچ کدام از طرح‌های پیشنهادی مورد تأیید حاتمی‏‌کیا قرار نگرفت.

پاییز ۱۳۹۷، یکی از اعضای گروه، فایلی صوتی را برای حاتمی‏‌کیا فرستاد که شرح یک اتفاق در یک شهر کوچک ایران بود و این ماجرا مورد توجه حاتمی‌کیا قرار گرفت. گروه او، تحقیق روی ماجرا را از همان زمان شروع کردند و با بیش از ۳۰ نفر از افراد مرتبط با آن واقعه مصاحبه کردند. سرانجام حاتمی‌‏کیا نگارش فیلم‌نامه خروج را در زمستان ۱۳۹۷ آغاز کرد و همانگونه که در پایان فیلم هم توضیح داده می شود فیلم بر اساس یک داستان واقعی نوشته شده. «خروج» در قصه و هم در ساختار تا حد زیادی مولفه های همان سینمای معترض و صد البته قهرمان تنها و عاصی آثار حاتمی کیا را با خود به همراه دارد. دایی غفور بوی پیرهن یوسف، حاج کاظم آژانس شیشه ای، قاسم ارتفاع پست، حیدر بادیگارد، مرتضی راشد موج مرده و اینبار عمو رحمت که او هم البته نشانه هایی از جنگ را با خود به همراه دارد و هم اوست که به ادعای اهالی روستا جمعی از جوانان و مردان روستا را به جبهه برده و بسیاری از آنها شهید شده اند اما رحمت سالم برگشته و به همین دلیل مغضوب اهالی است و خارج از روستا سکنی گزیده است و اینبار در این کارزار جدید قرار است برای احقاق حق خود و اطرافیانش و برای اجرای عدالت به دادخواهی برود. دادخواهی ای که البته در طول مسیرش تبدیل به یک مبارزه می شود و مشکلات زیادی را برایش بوجود می آورد و البته در این مسیر حاتمی کیا از نقد سیاسی و اجتماعی به لایه های مختلف قدرت و جامعه نیز غافل نمی ماند و البته در برخی لحظات داستان نیز با نوعی اغراق گویی مواجهیم که چندان دلچسب نیست و از همین رو معتقدم داستان فیلم خروج یکی از سر راست ترین داستانهای فیلمهای ابراهیم حاتمی کیاست.

تولید فیلم هم آنگونه که میبینیم  بسیار سخت بوده. بخش زیادی از فیلم در جاده می گذرد آنهم با تراکتور که طبیعتا کار فیلمبرداری و صدابرداری و طراحی صحنه را مشکل می کند. بازی ها هم تقریبا خوب و یکدست است و فرامرز قریبیان نیز انصافا یکی از بهترین نقش آفرینی هایش را در «خروج» داشته است. به ویژه گریمی که روی چهره او و همراهانش صورت گرفته و ما لحظه به لحظه با همه سختی ها و تحمل رنج ها و مقاومت های رحمت  و دوستانش از طریق همین گریم همراه می شویم.

در مجموع معتقدم خروج یکی از کارهای متفاوت و در عین حال مناسب حاتمی کیاست که چهره دیگری از این فیلمساز را در مقابل دیدگاه مخاطبان آثار قرار می دهد. چهره ای که شاید به مذاق برخی خوش نیاید و از طرف دیگر مطلوب نظر برخی دیگر باشد.

نوشته نگاهی به فیلم سینمایی «خروج»/ سر راست ترین فیلم حاتمی‌کیا اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

بهروز شعیبی بعد از تجربه «دارکوب» در حوزه سینمای اجتماعی خانوادگی و سیانور در حوزه سینمای تاریخی اینبار به سراغ یک موضوع روز رفته است. وی تلاش کرده تا مضمونی را انتخاب کند که حاشیه‌برانگیز باشد و حرفی برای گفتن داشته باشد. قصه درباره فسادهای مالی و رسوایی‌های مالی در سطح کلان دولتی و حکومتی است و در این بین یک روحانی متوجه می شود که بدون اطلاع و تمام قد در میانه این فسادها قرار گرفته. از یکطرف پدر همسرش و از طرف دیگر برادرش. بنابر این خود آستین بالا می زند و به جنگ می رود. جنگ با بی عدالتی، جنگ با فساد، جنگ با پولشویی و رانتخواری و در نهایت جنگ با قدرتهای فاسد. از این منظر فیلمنامه شعیبی تنه ای می زند به سینمای اعتراضی- اجتماعی که تلاش می کند در لایه های پنهان خود گوشه ای هم به مسائل سیاسی بزند اما مشکل اینجاست که بهروز شعیبی و فیلمنامه نویسش و یا احتمالا تهیه کننده اش بسیار محتاطانه به سمت و سوی این موضوع ملتهب می روند و از همین رو اثر نمی تواند آنگونه که باید شاداب و جذاب بوده و تاثیر گذاری حداکثری داشته باشد.

در واقع سازندگان اثر چه در بخش محتوا و چه در بخش ساختار تلاش کرده اند نگاه میانه و معتدل را حفظ کنند و این به نظرم بزرگترین خطای ایشان بوده چرا که اصلا چنین موضوعی نمی تواند و نباید با میانه روی و هم اینطرف را داشتن و هم آنطرف را داشتن نسبتی داشته باشد و هر چه که قصه بیشتر جلو می رود نشانه های این خطا بیشتر و بیشتر می شود تا جایی که از میانه راه دیگر مخاطب حدس می زند قرار است در پایان داستان چه اتفاقی بیفتد و این دیدگاه ساده انگارانه را بپذیرید که واقعا عماد با آنهمه ارتباط و هوش و ذکاوت از حجم فسادی که در اطرافش میگذشته بی اطلاع بوده و حالا قرار است بسان یک قهرمان خسته و تنها از جنس همان آدمهایی که در برخی فیلمهای امیر نادری و کیمیایی و تقوایی دیده ایم در شهر دوره بیفتد تا به ما ثبات شود که او پاک و منزه است و باید همچنان مطهر باقی بماند و البته در این بین مقادیر زیادی شعار زدگی و سطحی نگری هم در بخشهای مختلف داستان و ساختار به چشم می خورد که بسیار کلیشه ای است و صد البته دافعه اش به مراتب بسیار بیشتر از جاذبه اش است. و این دافعه تا پایان قابل حدس فیلم جایی که عماد همه مدارک علیه خودش و پدر همسرش و برادرش و دیگران را به مامور پلیس تحویل می دهد ادامه پیدا می کند.

ساختار نیز متوسط است و پیشرفتی در کار شعیبی به عنوان کارگردان نسبت به آثار قبلیش به چشم نمی خورد . از هدایت بد تیم بازیگری تا انتخاب نادرست بازیگران مثل محسن کیایی گرفته تا نماهای خرد شده بسیار زیاد بی ارتباط با داستان تا ضرباهنگ کند و فاقد کشش و کنش دراماتیک و مواردی از این دست نشان می دهد که گویا شعیبی هنوز نتوانسته تکلیفش را با خودش و سینمای مورد علاقه اش روشن کند. یک زمانی فیلمی قابل تامل و بسیار خوب مثل «دهلیز» می سازد و زمانی هم فیلمی متوسط مثل «دارکوب» و اکنون نیز به ساخت «روز بلوا» روی آورده که بیشترین ضربه اش را از میانه روی بی‌دلیل (و یا شاید با حساب و کتابش) متحمل شده است.

نوشته نگاهی به فیلم سینمایی «روز بلوا»/ میانه‌روی بی‌دلیل و قهرمانی که قبلا تطهیر شده اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

جوزف گوبلز وزیر تبلیغات نازی که زمانی خبرنگار بود در مقاله ای که در سال ۱۹۳۳ نوشته بود از رادیو به عنوان هشتمین قدرت بزرگ در دنیا نام برده بود. کما اینکه وی از قدرت همین رسانه در جریان جنگ دوم جهانی به ویژه در حوزه عملیات روانی بهره های بسیاری گرفته بود. حال شهری را تصور کنید که رادیو تنها رسانه آن است و در شرایط بحران، تنها مبدا مردم برای دلگرم شدن از خبرها؛ و این مساله دقیقا همان چیزی است که در روزهای نخست جنگ تحمیلی برای آبادان، مردمش و رادیو آبادان اتفاق افتاد.رادیویی که ابتدا با عنوان رادیو نفت ملی مطرح بود و بعد از فتح خرمشهر با عنوان رادیو آبادان فعالیت کرد. ارتش صدام، بارها از قدرت این رسانه لطمه خورد و بارها به ساختمان رادیو آبادان حمله کرد. در نهایت، در زمستان سال ۱۳۶۵  ساختمان و فرستنده آن را بمباران کرد و از کار انداخت، اما جنگ پیر شده بود و فرکانس ۱۱۶۰ رادیو آبادان رسالت خود را انجام داده بود.

رادیو آبادان و ماجرای حماسه مردمی کوی ذوالفقاری یکی از بخشهای جذاب و کمتر شنیده و دیده شده دوران دفاع مقدس است و اینبار مهرداد خوشبخت که خود زاده آبادان است در تجربه سینمایی جدیدش به سراغ همین موضوع رفته و «آبادان یازده ۶۰» حاصل این تلاش است که البته در جای خود ستودنی است.

جدای از موضوع و مضمون اثر یاد شده یکی از مشکلات فیلمنامه تعدد خرده روایتهایی است که اتفاقا ما به ازای بیرونی و واقعی داشته و بخشی از این ماجرا را شکل داده اند. داستانکها و افرادی که در داستان اسمشان آورده می شود آنقدر زیادند که در برخی بخشهای قصه، خط اصلی به فراموشی سپرده می شود و بیننده به شکل ناخوداگاه در ذهنش به جستجوی نام فرد مذکور یا مسائل مربوط به آن می پردازد و همین عامل سبب دوری حسی مخاطب با قصه می شود. ضمن اینکه در پرداخت شخصیت های داستان نیز ضعفهایی وجود دارد. وقتی قرار است از مقاومت یک گروه رادیویی صحبت شود لازمست تا مخاطب تا حد بسیار زیادی به شخصیتهای رادیو آبادان نزدیک شود به ارتباطات آنان پی ببرد و در در یک کلام شناسنامه مشخص و کاملی از آنان در دست داشته باشد که در فیلمنامه فعلی به هر شکل چنین مساله ای وجود ندارد. ضمن اینکه پایان بندی اثر نیز بسیار سطحی  بوده و به ملودرام بی دلیلی نزدیک می شود تا به نوعی مقوله ایثار و شهادت و شجاعت و جانفشانی را برای رسیدن به هدف و زنده نگه داشتن رادیو منتقل سازد و این بی دلیلی دقیقا در همین نقطه رخ می دهد . چرا که مفاهیم یاد شده پیش از این در بخشهای مختلف قصه به شکل مطلوبی به مخاطب منتقل شده و دیگر نیاز به چنین پایان بندی که حاوی شهادت همه قهرمانان قصه است وجود ندارد.

ساختار نیز می توانست خیلی بهتر باشد. یکی از مشکلاتی که در شکل اثر وجود دارد و البته ناشی از سابقه تلویزیونی مهرداد خوشبخت است استفاده از تصاویر مستند دوران جنگ تحمیلی در خصوص حصرآبادان و فتح خرمشهر و غیره است که اثر را از شکل سینمایی صرف تا حد یک مستند داستانی  دچار تغییر می کند و این تغییر به احتمال قریب به یقین برای تماشاچی چالش جدی ایجاد می کند. چالشی که اساسا می توانست بوجود نیاید و فیلمساز نیز از گره زدن آرشیو مستند به فیلم پرهیز کند به این دلیل که تماشاچی قرار نیست با یک فیلم جنگی مواجه شود و اصلا قرار نیست جنگ و درگیری را مشاهده کند بلکه مطلوب اینگونه بود و هست که مخاطب و تماشاچی با اثری در حوزه سینمای مقاومت (که البته می تواند ملهم از جنگ باشد) مواجه شود.

اکثر قریب به اتفاق تیم بازیگران نیز از هنرمندانی هستند که پیشتر و بیشتر در آثار تلویزیونی به ایفای نقش پرداخته اند و این مساله می تواند در اکران عمومی تاثیرات منفی داشته باشد. فیلم نیاز به تدوین مجددی نیز دارد تا بتواند خوش ریتم تر در اکران عمومی ظاهر شود  و البته با همه این تفاسیر همینکه سینمای ایران اکنون اثری مطلوب و درخور از برگی از تاریخ جنگ تحمیلی را در حوزه سینمای مقاومت در کارنامه خود دارد باید شکرگزار بود.

نوشته نگاهی به فیلم سینمایی «آبادان یازده ۶۰»/ مقاومت رسانه‌ای در حاشیه جنگ اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.