کسی می‌تواند خواب یک ایران پیشرفته را ببیند که آن را ویران نکرده باشد.

نوشته واکنش ایرج طهماسب به تجاوز علیه ایران اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

هر هفته چهره‌هایی از دل سینما، موسیقی و هنر سر برمی‌آورند که با حضورشان جریان خبری هفته را شکل می‌دهند. این هفته، روایت ما به سراغ پنج چهره‌ای می‌رود که هر کدام با اتفاقی خاص در صدر اخبار قرار گرفتند؛ از سیامک انصاری که با یک عذرخواهی شفاف توانست مسیر یک حاشیه را تغییر دهد تا شروین حاجی‌پور که اولین آلبومش طوفانی از حمایت و مخالفت برپا کرد. از سینا ساعی که فینال «کارناوال» را به صحنه‌ای برای تثبیت رپ روایت‌محور تبدیل کرد تا ایرج طهماسب که در جشنواره جهانی فجر نشان داد هنوز هم استاد نسل تازه‌ است و در نهایت سیاوش طهمورث که با یک گفت‌وگوی شیرین و بی‌تکلف، تعریف تازه‌ای از صمیمیت و طنز در دل یک چهره جدی به مخاطبان ارائه داد.

سیامک انصاری؛ عذرخواهی یک «بازمانده»

هفته‌ای که گذشت، نام سیامک انصاری شاید بیش از هر بازیگر دیگری در فضای مجازی چرخید؛ با یک «ویدئوی عذرخواهی» که بسیار دیده شد و تبدیل به یکی از پرواکنش‌ترین محتواهای این هفته شد.

ماجرا از جنجال تازه برنامه «بازمانده» شروع شد؛ مسابقه‌ای با حال‌وهوای «Survivor» که از همان آغاز با حواشی متعدد شناخته شد. اما وقتی در یکی از مراحل مسابقه، شرکت‌کنندگان کیسه‌های شنی را به سمت پازلی پرتاب کردند که روی آن نماد شیر دال و درفش کاویانی؛ از نمادهای ملی ایرانی نقش بسته بود، اعتراض‌ها ناگهان به اوج رسید. شبکه‌های اجتماعی پر شد از پرسش‌های تند: «چرا نمادهای ملی؟» «چه ضرورتی داشت؟» «آیا تیم برنامه از حساسیت مردم نسبت به نشانه‌های ایرانی بی‌خبر بود؟»

این بخش، چون با اجرای مشترک مهران غفوریان و سیامک انصاری همراه بود، انتقادها مستقیم به سمت این دو بازیگر هدایت شد. واکنش‌ها چنان گسترده بود که حتی پلتفرم پخش‌کننده برنامه هم توقیف شد و تهیه‌کننده «بازمانده» به‌طور رسمی از مردم پوزش خواست.

اما نقطه عطف ماجرا جایی بود که سیامک انصاری با انتشار یک ویدئوی کوتاه، شفاف و بدون هیچ توجیهی از مردم عذرخواهی کرد؛ حرکتی که در فرهنگ رسانه‌ای ایران کمتر دیده می‌شود. او گفت: «حق کاملاً با شماست؛ باید دقت بیشتری می‌کردم، امیدوارم من را ببخشید.» همین رویکرد بی‌حاشیه و صادقانه باعث شد ویدئوی او در شبکه‌های اجتماعی میلیون‌ها بازدید بگیرد و بخش زیادی از فضای ملتهب را آرام کند.

در سال‌هایی که چهره‌ها عموماً با توجیه، پاسخ‌های پیچیده یا سکوت از بحران عبور می‌کنند، صراحت انصاری یک «تکانه مثبت» بود. او با تکیه بر کارنامه‌ای که عمدتاً بر خنداندن مردم بنا شده، به‌جای مقابله، انتخاب کرد مسئولیت بپذیرد و اعتماد آسیب‌دیده را ترمیم کند. اکنون پرسش اصلی باقی مانده: آیا «بازمانده» ادامه پیدا می‌کند؟ هنوز مشخص نیست، اما آنچه روشن است این است که انصاری با یک ویدئو توانست مسیر ماجرا را عوض کند و نشان دهد گاهی یک «ببخشید» صادقانه از هزار توضیح مؤثرتر است.

شروین حاجی‌پور؛ «واقعی» نیامده در مجازی ترند شد

شروین حاجی‌پور این هفته دوباره با اعلام انتشار اولین آلبوم رسمی‌اش با عنوان «واقعی» حاشیه‌ساز شد. خبری که می‌توانست برای هر خواننده‌ای آغاز یک جشن باشد، ناگهان تبدیل شد به محرک یک موج پرسش، حاشیه و تحلیل‌های متضاد.

حاجی‌پور که در سال‌های اخیر هر حرکتش؛ حتی ساده‌ترین ابراز نظر؛ در شبکه‌های اجتماعی وایرال می‌شود، این‌بار در فضای پرچالش‌تری قدم گذاشت. او از مخاطبان خواست آلبوم را «قانونی» خریداری کنند و همین مجوز و خرید قانونی جرقه‌ای شد برای آغاز انتقادها. در شبکه اجتماعی ایکس، برخی کاربران معتقد بودند او نباید به سراغ مجوزهای رسمی می‌رفت؛ گروهی دیگر می‌گفتند اگر بخواهد در ایران روی صحنه برود راهی جز طی همین مسیر ندارد. روزنامه هم‌میهن نیز با انتشار گزارشی توضیح داد که آلبوم تمامی مجوزهای لازم را کسب کرده است. اما همین خبر دوباره شعله انتقادها را تیزتر کرد.

ریشه انتقادها فقط به مسئله «مجوز» محدود نبود. چند هفته پیش شروین ویدئویی منتشر کرده بود که در آن از محدودیت ورودش به برخی فضاهای عمومی مانند باشگاه گلایه می‌کرد. اکنون منتقدانش می‌پرسیدند چطور کسی که از محدودیت‌های اجتماعی سخن گفته، در فاصله کوتاهی مجوز انتشار آلبوم و اجرا دریافت کرده است؟ بعضی‌ها این تناقض را به «حاشیه‌سازی» تعبیر کردند.

اما در میان همه این سروصداها یک نکته مهم دیده نمی‌شود: در دوره‌ای که انتشار آلبوم موسیقی تقریباً منسوخ شده و همه چیز تک‌آهنگ‌محور است، شروین ریسک کرد و یک آلبوم کامل ارائه داد؛ مجموعه‌ای شامل قطعاتی که به گفته او در سه سال گذشته ساخته و منتشر نشده بود. حاجی‌پور وعده داده است بعد از انتشار آلبوم، برای هر قطعه یک پادکست روایی نیز منتشر کند؛ کاری که می‌تواند ارتباط مخاطب با جریان ساخت اثر را عمیق‌تر کند.

با وجود نقدها، استقبال از پیش‌فروش آلبوم نشان داد حاجی‌پور همچنان یکی از چهره‌های مهم موسیقی پاپ-اجتماعی در بین نسل جوان است. اینکه این آلبوم چه جایگاهی برایش رقم خواهد زد، هنوز زود است؛ اما روشن است که این فقط آغاز مسیر جدیدی است؛ مسیری که احتمالاً با کنسرت‌های رسمی ادامه خواهد یافت.

سینا ساعی؛ قهرمانی که رپ را از حاشیه به جریان رسمی آورد

فینال «کارناوال» این هفته یکی از مهم‌ترین رویدادهای فضای پلتفرم‌های نمایش خانگی و مجازی بود، اما چیزی که بیش از همه دیده شد، نه پایان مسابقه، بلکه چهره‌ای که مسابقه ساخت، بود: سینا ساعی. رپر جوانی که از اولین قسمت با یک بیانیه رپ‌شده وارد برنامه شد و تا آخرین لحظه روی یک مسیر ثابت ماند: روایت موسیقی‌محور، تاریخی و بی‌حاشیه.

سینا ساعی در فینال مقابل روزبه حصاری ایستاد؛ رقابتی که خودش از همان قسمت اول آن را پیش‌بینی کرده بود. اما برگ برنده زمانی رو شد که ساعی با سروین ضابطیان قطعه‌ای درباره وطن اجرا  را به صورت مشترک اجرا کرد؛ ترکیبی کم‌سابقه از موسیقی رپ، روایت تاریخی و یک همخوانی زنانه که برای اولین‌بار در یک برنامه ایرانی اجرا می‌شد. همین «نوآوری» باعث شد ویدئو در عرض چند ساعت به یکی از پربازدیدترین محتواهای شبکه‌های اجتماعی تبدیل شود.

رپ ساعی تفاوت مهمی با جریان غالب دارد: او به‌جای خشونت کلامی و الفاظ تند، به سراغ روایت تاریخی، قهرمان‌محور و سالم می‌رود. از اولین اجرا که داستان امیرکبیر را رپ کرد تا فینال که بخش‌هایی از زندگی او را ادامه داد، سبک ساعی نشان داد که رپ می‌تواند فراتر از قاب نسل نوجوان برود و حتی مخاطب بزرگسال را هم درگیر کند.

اما تنها اجرای هنری نبود که او را ترند کرد. بخش رأی‌گیری فینال، با فاصله بسیار نزدیک دو شرکت‌کننده، تنش زیادی ایجاد کرد. اعتراض برخی حضار باعث شد رأی‌گیری با اجازه رامبد جوان دوباره انجام شود؛ اتفاقی کم‌سابقه که خود به‌تنهایی چندین ویدئو وایرال ساخت.

از سوی دیگر، همخوانی دقیق و هماهنگ سروین ضابطیان در کنار او؛ بدون عبور از ضوابط؛ یک اتفاق تازه در نمایش خانگی ایجاد کرد؛ بسیاری آن را «اولین قدم جدی برای رسمیت یافتن رپ» در ایران دانستند.

سینا ساعی در طول برنامه فراز و نشیب‌هایی داشت، اما هرگز اجرای ضعیف نداشت. او در هر قسمت دقیق، حرفه‌ای و کم‌خطا ظاهر شد. این ثبات، او را تا فینال آورد و همان ثبات بود که در نهایت او را قهرمان «کارناوال» کرد. ساعی اکنون فراتر از یک شرکت‌کننده، تبدیل به چهره‌ای شده که مسیر رپ فارسی در رسانه رسمی را چند پله جلوتر برده است.

ایرج طهماسب؛ آقای مجریِ بچه‌ها و مدیر دارالفنون

در میان تمام خبرها و حاشیه‌های جشنواره جهانی فجر امسال، یک چهره با حضور آرام اما کاملاً موثرش نگاه‌ها را جلب کرد: ایرج طهماسب. هنرمندی که نسل‌های مختلف او را با «کلاه‌قرمزی» و سال‌ها اجرا برای کودکان به یاد دارند، این‌بار در نقشی متفاوت ظاهر شد؛ مدیر بخش دارالفنون، یعنی مهم‌ترین و پویاترین بخش آموزشی جشنواره.

وقتی نام طهماسب برای مدیریت این بخش اعلام شد، بسیاری نفس راحتی کشیدند؛ او سابقه‌ای طولانی در تربیت نسل جدید هنرمندان دارد و نگاهش به آموزش همیشه انسانی، دقیق و مبتنی بر تجربه بوده است. در طول جشنواره نیز حضور مستمر او در جلسات و کارگاه‌ها نشان داد این مسئولیت برایش صرفاً یک عنوان نیست. کیفیت کلاس‌ها، تعامل با هنرجویان و نظارت بر منتورها زیر نظر مستقیم او شکل می‌گرفت.

جالب آن‌که اگرچه قرار نبود او کارگاه رسمی داشته باشد، اما به دلیل غیبت یکی از اساتید، خودش یک مستر کلاس ویژه برگزار کرد؛ کلاسی که با استقبال گسترده مواجه شد. او در این جلسه درباره تضاد، نقطه شروع خلاقیت و تفاوت سینمای اندیشه‌محور و شخصیت‌محور گفت و این جمله‌اش بیش از همه نقل شد: «از دل یک موضوع کوچک باید جهانی بزرگ ساخت.»

این نگاه، همان جهان‌بینی طهماسب است؛ هنرمندی که با یک عروسک، جهانی برای نسل‌ها ساخت.

در شیراز، جایی که جشنواره امسال برگزار شد، ۵۰ هنرجو از ایران و کشورهای مختلف زیر نظر منتورهایی فعالیت می‌کردند که انتخابشان با حساسیت ویژه طهماسب صورت گرفته بود. بسیاری از هنرجویان می‌گفتند یکی از انگیزه‌های اصلی‌شان حضور او در کلاس‌ها بوده. ایشان نه‌فقط مدیر، بلکه همراهی آرام و قابل اتکا بود.

در اختتامیه نیز حضور او با تشویق گرم مخاطبان همراه شد؛ یک حضور نوستالژیک، محترم و کارآمد. ایرج طهماسب بار دیگر ثابت کرد که جایگاهش فقط جلوی دوربین نیست؛ بلکه در پشت صحنه و عرصه آموزش نیز می‌تواند نقش تعیین‌کننده و الهام‌بخش داشته باشد. دارالفنون امسال با مدیریت او رنگ دیگری داشت؛ رنگی از تجربه، تأمل و تربیت نسل آینده.

سیاوش طهمورث؛ چهره‌ای تازه از بازیگر همیشه جدی

این هفته ویدئوهایی از سیاوش طهمورث در شبکه‌های اجتماعی دست‌به‌دست شد که کمتر کسی انتظارش را داشت؛ چهره‌ای خندان، طناز، خوش‌صحبت و حاضر‌جواب. تصویری که سال‌ها با نقش‌های جدی، خشن و گاه عصبی او در ذهن مخاطبان نقش بسته بود ناگهان کنار رفت و نسخه‌ای تازه از او معرفی شد؛ نسخه‌ای که اتفاقاً بسیار هم محبوب شد.

گفت‌وگوی او با امیرحسین قیاسی در برنامه «پامپ» یکی از دلنشین اپیزودهای این برنامه بود؛ تلفیقی از شوخی‌های کنترل‌شده، هوش کلامی و صمیمیت. طهمورث در این گفتگو نه‌تنها از گذشته و نقش‌هایش گفت، بلکه از زندگی شخصی و ۵۳ سال زندگی مشترکش نیز صحبت کرد؛ صحبت‌هایی که نشان می‌داد پشت چهره همیشه جدی، انسانی بسیار شوخ‌طبع، گرم و باتجربه پنهان بوده است.

یکی از بخش‌های وایرال این گفت‌وگو، پاسخ طهمورث به سؤال قیاسی بود که پرسید: «دوست داشتید در کدام فیلم اصغر فرهادی بازی کنید؟» و او با شوخی گفت: «نقش آن پیرمردی که معادی در جدایی او را در حمام می‌شوید؛ دوست دارم معادی من را بشوید!» همین شوخی ساده به‌سرعت تبدیل به یکی از پربازدیدترین ویدئوهای هفته شد.

یا جایی که درباره بازی جواد عزتی صحبت کرد و در ادامه با عباس جمشیدی‌فر شوخی بامزه‌ای ردوبدل شد؛ همه این‌ها تصویری صمیمی‌تر از طهمورث ساخت.

چیزی که این گفت‌وگو را متمایز کرد، توانایی حضور او بود؛ اینکه بازیگر ۷۰ ساله‌ای با دهه‌ها سابقه، بی‌آنکه وقار یا احترامش لطمه بخورد، توانست با یک مجری جوان کاملاً راحت، برابر و شیرین صحبت کند. این انعطاف‌پذیری نسلی، کمتر دیده می‌شود و همین باعث محبوبیت دوچندانش شد.

طهمورث با این حضور، ثابت کرد که همیشه نباید در قالب‌هایی که سال‌ها برای یک بازیگر ساخته شده باقی بماند. او نشان داد می‌تواند فراتر از کلیشه نقش‌های جدی باشد و اتفاقاً چهره بامزه و صمیمی‌اش همان‌قدر و شاید بیشتر جذاب است.

برنامه «پامپ» این هفته یکی از شیرین‌ترین نسخه‌های خود را داشت، و دلیلش حضور مردی بود که بعد از سال‌ها مخاطبان تازه او را «واقعی» دیدند.

نوشته «شروین» ترند شد؛ «سینا»‌ قهرمان! اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

برنامه با اجرای یک گروه موسیقی خارجی آغاز شد. این گروه قطعاتی از موسیقی‌های دیزنی را به دو زبان انگلیسی و اسپانیایی اجرا کردند. پس از آن، گزارشی از فعالیت‌های دانشجویان طی چهار روز دوره آموزشی ارائه شد. در نخستین روز کلاس‌ها، مأموریتی به دانشجویان واگذار شده بود که طی آن ۴۶ شرکت‌کننده (۲۶ نفر خارجی و ۲۰ نفر ایرانی) به صورت کاملاً تصادفی توسط منتور دوره، آقای ویکتور کیشلوف از کشور روسیه، در گروه‌های چهار نفره تقسیم شدند. وظیفه هر گروه تولید یک فیلم ۶۰ ثانیه‌ای بدون دیالوگ و با رویکرد شاعرانه بود. این آثار طی چهار روز ساخته شدند.

در مراسم اختتامیه، تمامی فیلم‌ها برای دانشجویان و مهمانان پخش شد و رأی‌گیری برای انتخاب اثر برگزیده توسط خود دانشجویان انجام گرفت. در پایان، یک گروه چهار نفره به عنوان برنده انتخاب شدند و تندیس «تلنت کمپس» را دریافت کردند.

پس از اعلام نتایج، موسیقی سنتی ایرانی اجرا شد و در ادامه، از تمامی شرکت‌کنندگان تقدیر به عمل آمد. برای هر یک از دانشجویان، لوح تقدیر، گواهی شرکت در دوره و هدایای ویژه شامل سوغاتی‌های مخصوص شهر شیراز تدارک دیده شده بود. دانشجویان به ترتیب نام روی صحنه دعوت شدند و گواهی و هدایای خود را دریافت کردند. سپس عکس‌های دسته‌جمعی با حضور دانشجویان، طهماسب و سایر مهمانان گرفته شد.

فضای مراسم بسیار صمیمانه و دوستانه بود و دانشجویان از کیفیت برنامه‌ها، خصوصاً بخش‌های موسیقی ایرانی و خارجی، ابراز رضایت کردند.

در پایان مراسم، از دو منتور دوره، ویکتور کیشلوف از روسیه و آنیتا از اندونزی نیز قدردانی شد و هر یک تندیس ویژه‌ای دریافت کردند. مجموعاً سه تندیس در این مراسم اهدا شد؛ یک تندیس به گروه منتخب و دو تندیس به منتورهای بین‌المللی. اهدا این تندیس‌ها توسط ایرج طهماسب انجام شد.

نوشته بخش «دارالفنون» جشنواره جهانی فجر به پایان راه رسید اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

ایرج طهماسب با اشاره به تفاوت علم و هنر گفت: در دنیای علم، وقتی یک مشکل اجتماعی یا زیست‌محیطی وجود دارد و مردم به دنبال حل آن هستند، تعداد زیادی از متخصصان جمع می‌شوند و ساعت‌ها و سال‌ها درباره آن موضوع تحقیق می‌کنند تا به نتیجه برسند. آن‌ها موضوع را بررسی می‌کنند و مثلاً برای یک بیماری، یک واکسن یا دارویی کشف می‌شود. اما هنرمند درست در نقطه مقابل می‌ایستد. هنرمند از چیزهای کوچک آغاز می‌کند؛ یک دفترچه، یک تکه کاغذ، حتی یک نخ سیگار ممکن است جرقه‌ای در ذهنش ایجاد کند. همان‌طور که شاید عباس کیارستمی فیلم «خانه دوست کجاست» را از دیدن یک دفتر مشق آغاز کرد. از چیزی کوچک، چیزی بسیار بزرگ و انسانی خلق می‌شود. این قدرت هنر است؛ رفتن از جزئیات به کلیت.

او افزود: شاید عباس کیارستمی یک دفترچه دیده و ذهنش درگیر شده و همین جزئی کوچک ما را به چنین اثر عظیمی رسانده است. بسیاری از داستان‌های بزرگ از موضوعات بسیار کوچک شروع می‌شوند؛ از ایده‌های ریز که هنرمند سال‌ها به آن فکر می‌کند تا به یک داستان خوب برسد.

طهماسب گفت: بتهوون سمفونی پنجم را روی چند نُت بنا کرده اما همان چند نُت با سازهای مختلف تبدیل به یک سمفونی بزرگ شده است. هنرمند از یک موضوع ساده، با رنگ و لعابی که به آن می‌دهد، اثری درخشان خلق می‌کند. بنابراین ما هنرمندان باید قبل از هر چیز «موضوع» را پیدا کنیم، نه اینکه صرفاً دنبال مفهوم باشیم. باید برای خودمان روشن کنیم که موضوع چیست و مفهوم چیست.

او توضیح داد: اگر تصور کنیم در عصر حجر هستیم و برای اشیا هیچ اسم یا مفهومی نداشته باشیم، وقتی درختی می‌بینیم فقط می‌گوییم «درخت»، اما نمی‌دانیم چه درختی. انسان‌ها برای اینکه بتوانند با هم صحبت کنند، مجبور شدند برای چیزها نام بگذارند و محدوده‌ها را مشخص کنند. کلمات کلی را مفهوم می‌دانیم، اما «موضوع» چیزی است کاملاً واضح و روشن، انگار نوری روی آن افتاده باشد و دقیقاً بدانیم با چه چیزی طرف هستیم. در فیلم «خانه دوست کجاست» عباس کیارستمی دنبال دفتر مشق «محمدرضا نعمت‌زاده» است، با بقیه دفترها کاری ندارد. پس در کار هنری باید موضوع مشخصی داشته باشیم همانطور که «لبخند ژکوند» فقط درباره چهره همان شخص است. موضوع یعنی یک چیز مشخص. ما برای ساخت فیلم به موضوع احتیاج داریم.

مدیر بخش دارالفنون جشنواره جهانی تاکید کرد: هر فیلمی را که نگاه کنیم، درواقع دنبال یک نفر می‌گردیم؛ فارست گامپ، لینکلن، هیتلر، یا هر شخصیت دیگری. در زندگی هم همین است؛ ما دنبال دیدن آدم‌هایی هستیم که دوستشان داریم. فرض کنید چشم ما مثل قاب دوربین است و همواره یک موضوع یا سوژه را دنبال می‌کنیم. موضوع‌گرایی یکی از چیزهایی است که برای «پیام‌بندی» لازم داریم. جهان دو دسته چیز دارد؛ خوب و بد. چیزهای خوب حال ما را خوب می‌کنند، و چیزهای بد ما را ناراحت. اینجاست که تکلیف هنرمندان مشخص می‌شود؛ بعضی‌ها می‌خواهند سختی‌ها و بدی‌ها را نشان دهند و بعضی‌ها می‌خواهند از چیزهای خوب بگویند تا حال مردم بهتر شود مثل فیلم‌های کودک یا عاشقانه.

او با تاکید بر وجود دو گونه در سینما گفت: به طور کلی دو گونه سینما داریم؛ سینمایی که به واقعیت و حقیقت جامعه و خانواده نگاه می‌کند که یکی از انواعش «مستند داستانی» است یعنی شبیه واقعیت. گونه دیگر سینمایی است که بر مبنای غیر واقعیت ساخته می‌شود، یعنی داستانی خیالی یا سرگرمی؛ مثلاً کارگردانی مثل اصغر فرهادی به بیان واقعیت نزدیک می‌شود. اما در سینمای داستانی با خیال‌پردازی سر و کار داریم تا مخاطب وقتی از سینما بیرون می‌آید حالش بهتر شده باشد. برای همین چیزی می‌سازیم مثل «اسپایدرمن» که در جهان واقعی نمی‌توان آن‌طور رفتار کرد. بنابراین انتخاب مدل سینما بستگی به خود شما دارد.

طهماسب ادامه داد: در مستند، برای ما جالب است که دوربین چطور واقعیت را دنبال می‌کند و بی‌قرار کشف کردن است. اما در سینمای داستانی، ما با یک خیال‌پردازی، یک دوربین ساده و تمیز و چیزهایی که ما را به هیجان می‌آورد مواجهیم. جوان‌ها معمولاً وقتی می‌خواهند فیلم بسازند، به سمت مستند و واقعیت می‌روند. اما کسانی که سرمایه بزرگ دارند این امکان را دارند که در آرامش کار کنند و تصاویر باشکوه‌تری بسازند.

او افزود: بهترین مثال، کودکان هستند. اگر توپشان گم شود، همان توپ موضوع آن‌هاست و دنبال پیدا کردنش می‌دوند. در بچه‌ها موضوع‌گرایی کاملاً قابل مشاهده است و با مفهوم کاری ندارند. انسان با به‌دست آوردن چیزی خوشحال و با از دست دادن آن ناراحت می‌شود. تمام زندگی ما میان به‌دست آوردن و از دست دادن حرکت می‌کند و بر دو حس اصلی شادی و غم سوار است. سینما نیز می‌تواند به سمت شادی یا به سمت تراژدی حرکت کند. بین این دو چیزی هست به نام زندگی. فیلم‌های مستند درام هستند، درام احساسات ندارد، اندیشه و فکر دارد و مخاطب را به فکر وا‌ می‌دارد. اما کمدی یا تراژدی احساس ایجاد می‌کند. این بستگی دارد مدل فیلم‌سازی شما به اندیشه نزدیک است یا احساس. در ایران سینمای ما بیشتر اندیشمند است، وقتی از سالن بیرون می‌آییم کمتر می‌خندیم یا گریه می‌کنیم بیشتر فکر می‌کنیم به آنچه اتفاق افتاده است.

طهماسب توضیح داد: در سینمای مستند درباره آدم‌ها صحبت می‌کنیم، همه مهم‌ هستند، چون کلیت را دنبال می‌کنیم. اما اگر قرار باشد درباره یک شخص خاص صحبت کنیم، می‌دانیم که او می‌خواهد یک مسیر احساسی برای مخاطب ایجاد کند. هنر به طور کلی انجامِ «امر محال» است؛ یک کار عجیب. وقتی هنرمند درباره یک چیز خاص صحبت می‌کند، همان لحظه آن چیز تبدیل به «موضوع هنری» می‌شود و بقیه آن را کاربردی می‌کنند.

او با تشریح هنر کاربردی گفت: اولین‌بار که کسی از «مکعب» برای نقاشی استفاده کرد، پیکاسو بود؛ بعد اسمش کوبیسم شد و به یک مکتب تبدیل شد. این همان هنر کاربردی است، یک نفر ابداع می‌کند و بقیه استفاده می‌کنند. با انتخاب موضوع، ژانر را هم انتخاب می‌کنیم. اگر از ابزار ورزشی فیلم بسازیم، ژانر ورزشی می‌شود؛ اگر درباره دزد و پلیس باشد، پلیسی است. برخی ژانرها مخاطب کمتر دارند و برخی موضوعات جهانی‌تر هستند. هر وقت درباره بچه‌ها صحبت کنیم، سینمای کودک است. پس ژانر از دل موضوع انتخاب می‌شود.

طهماسب افزود: هرچه جلوتر می‌رویم سینما قانون‌مندتر می‌شود. وقتی دوربین را روی کسی که گریه می‌کند می‌گذاریم، توقع داریم بقیه هم گریه کنند اما همیشه این اتفاق نمی‌افتد. سینما فرمول‌هایی دارد که باید از آن‌ها استفاده کنیم. مهم‌ترین فرمول سینما «تضاد» است. اگر می‌خواهید قصه بگویید، باید تضاد و کنتراست ایجاد کنید. اگر می‌خواهید بگویید دو نفر عاشق‌ هستند، باید دلیلش را نشان دهید و مثلاً تنهایی را تصویر کنید. انگیزه و ماجرا عناصر اصلی داستان‌ هستند. کار سخت این است که پیدا کنیم چه شرایطی باعث می‌شود انسان از سختی به آسانی برسد تا برای مخاطب جالب و هیجان‌انگیز باشد. برای طبقه متوسط داستان‌ها معمولاً کوتاه‌ هستند، اما داستان‌های باشکوه از فقر شروع می‌شوند و به خوشبختی می‌رسند.

نوشته هنرمند از کوچک‌ترین جزییات، روایت بزرگ می‌سازد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

دارالفنون محملی است برای کشف و پرورش استعدادهای جوان در عرصه سینما. نظر به راهبرد اساسی جشنواره‏ی جهانی فیلم فجر در دوره‏ی پیش رو، این بخش نیز به سینمای شاعرانه توجهی ویژه دارد و آموزش‏ها و کارگاه‏های دارالفنون با محوریت سینمای شاعرانه برگزار می‏‌شوند؛ سینمایی که مبتنی است بر رؤیا، سکوت، موسیقی، استعاره، ایهام و عواطف انسانی. دارالفنون همچنین آیینی است برای تکریم شعر و شاعران سینما.

آموزش‌‏ها و کارگاه‏های دارالفنون از ۶ تا ۱۱ آذر (۲۷ نوامبر تا ۲ دسامبر) برگزار می‌شود و مهلت نهایی ثبت‏‌نام و ارسال مدارک روز ۲۸ اکتبر ۲۰۲۵ (۵ آبان ماه) خواهد بود.

کارگاه‏ها و کلاس‏های آموزشی در سالنی واقع در محل اصلی جشنواره برگزار می‌شود و ترجمه همزمان فراهم خواهد بود و تمامی دانشجویان (ایرانی و خارجی) از تسهیلات اقامت، رفت‌وآمد و پذیرایی بهره‌‏مند می‌شوند.

چهل و سومین جشنواره جهانی فیلم فجر پنجم تا دوازدهم آذرماه سال جاری به دبیری روح‌الله حسینی برگزار می‌شود.

نوشته ایرج طهماسب مدیر بخش دارالفنون جشنواره جهانی فیلم فجر شد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

هر هفته چهره‌هایی از دل سینما، موسیقی و هنر سر برمی‌آورند که با حضورشان جریان خبری هفته را شکل می‌دهند. این هفته، روایت ما به سراغ پنج چهره‌ای می‌رود که هر کدام با اتفاقی خاص در صدر اخبار قرار گرفتند؛ از گفت‌وگوی تأثیرگذار مجتبی شکوری با سروش صحت تا حضور نوستالژیک ایرج طهماسب، از «بدنامی» تازه حسن پورشیرازی تا بزرگداشت صمیمانه داریوش فرضیایی و گفت‌وگوی الهام نامی. هرکدام از این پنج نفر در مسیر خود روایتی از زیستن، تجربه و تأمل را رقم زدند؛ روایت‌هایی از درد، عشق، خنده.

مجتبی شکوری؛ نوری که از زخم گذشت

هفته‌ای که گذشت، ویدئوی گفت‌وگوی مجتبی شکوری با سروش صحت در برنامه «اکنون» بدل به یکی از پربازدیدترین ویدئوهای اینستاگرام شد؛ گفت‌وگویی که کاربران با یک عبارت ساده از آن یاد کردند: «حال‌خوب‌کن.»

اما در پسِ این حال‌خوبی، روایتی از درد و رهایی نهفته بود؛ بازگشت «معلم آرام کتاب‌باز» به قاب تلویزیون، پس از چهار سال، آن‌هم در کنار دوست قدیمی‌اش، سروش صحت. دیداری که از همان لحظه‌ی اعلام مهمان، موجی از اشتیاق در میان دنبال‌کنندگان برنامه برانگیخت.

مجتبی شکوری این بار نه در نقش مشاور یا راوی فلسفه زندگی، که در قامت انسانی آسیب‌دیده و در حال رشد ظاهر شد. او بی‌پرده از رنجی شخصی سخن گفت: تجربه‌ تعرض در کودکی و سال‌ها تلاش برای بخشیدن خویش. لحظه‌ای که بغضش در قاب نشست و سکوت سروش صحت، وزن کلماتش را سنگین‌تر کرد. این اعتراف صادقانه، برای بسیاری تابوشکنی بود؛ از کسی که سال‌ها مخاطبانش را به «آرامش و خودشناسی» دعوت کرده بود.

شکوری گفت از مهاجرت، از دیدن ایران از بیرون، از فهم شکوه و زخم هم‌زمانِ وطن. از شرمِ اشتباهاتی که ریشه در نادانی دارند و از بخششی که انسان را آزاد می‌کند. در جایی از گفت‌وگو به جمله‌ای از توماس قدیس اشاره کرد: «وقتی انسانی می‌میرد و هیچ زخمی ندارد، فرشتگان به او می‌گویند: یعنی هیچ چیزی ارزش جنگیدن نداشت؟» سروش صحت خواست دوباره تکرارش کند، و همین جمله در شبکه‌های اجتماعی دست‌به‌دست شد.

وقتی صحت از تغییر عنوان صفحه‌اش از «معلم» به «جست‌وجوگر» پرسید، شکوری پاسخ داد: «در واژه معلم، توهم دانایی هست؛ اما جست‌وجوگر یعنی انسانی در مسیر کشف دوباره.» حالا او، با موی و ریش سپید و نگاهی پخته‌تر، از مسیر درد گذشته و به روشنایی رسیده است.

در پایان، گفت‌وگوی شکوری و صحت یادآور همان جمله‌ی معروف مولانا شد: «شمس گفت: پس زخم‌های‌مان چه؟ گفت: نور از محل آن‌ها وارد می‌شود.» و شکوری این هفته، روشن‌ترین روایت از نوری بود که از زخم می‌گذرد.

ایرج طهماسب؛ لبخندِ فروتنِ یک نسل

ایرج طهماسب آن‌قدر در ذهن مردم خاطره ساخته و در دل‌ها احترام کاشته که هرجا نامش بیاید، صدا و تصویرش به‌سرعت وایرال می‌شود. او نه فقط یک کارگردان و مجری محبوب، که بخشی از حافظه جمعی چند نسل از ایرانیان است.

جشنواره فیلم کودک و نوجوان در روزهای نخست چندان پرشور نبود، اما شب اختتامیه با حضور ناگهانی طهماسب رنگ دیگری گرفت. از همان لحظه‌ای که تصویرش روی وال‌های سالن افتاد، فضا دگرگون شد؛ بچه‌ها، خبرنگاران نوجوان و حتی داوران نوجوان، با شور و ذوق کف زدند و سوت کشیدند. هر بار که دوربین سالن اختتامیه به سمت او می‌رفت، موجی از هیجان از میان تماشاگران می‌گذشت. طهماسب اما با همان لبخند خجالتی و چهره متواضعش، به واکنش مردم با دست تکان دادن و لبخندی مهربان پاسخ می‌داد؛ همان لبخندی که سال‌هاست با آن، شادی را معنا کرده است.

حضور خالق «کلاه‌قرمزی و پسرخاله» و «‌مهمونی» در هر مراسمی به‌خودیِ‌خود اتفاقی خاص است، اما این هفته دلیل دیگری هم داشت که نام او را بیشتر وایرال کرد. ده روز پیش، ایرج طهماسب در صفحه شخصی خود متنی منتشر کرد که به‌سرعت خبرساز شد. او بدون ذکر نام، از نوعی مصاحبه‌های شوخ‌طبعانه انتقاد کرد؛ گفت این مدل گفت‌وگوها «تقلیدی آمریکایی و فاقد صمیمیت» هستند و در آن‌ها «نگاه بازجویی و تخریب شخصیت» موج می‌زند. همین انتقاد کوتاه، بحث‌های فراوانی به‌پا کرد.

کاربران شبکه‌های اجتماعی به‌دنبال مصداق آن «مصاحبه‌ها» گشتند و بسیاری گمان بردند منظور طهماسب، امیرحسین قیاسی است. قیاسی هم در برنامه تازه‌اش با حفظ احترام، به همان شیوه طنزآمیز خود واکنش نشان داد؛ گفت حرف‌های طهماسب را می‌فهمد و حتی بعضی نقدها را می‌پذیرد، اما تصمیم را به قضاوت مخاطبان سپرد.

این واکنش محترمانه و متقابل، خود نشانه‌ای بود از جایگاه طهماسب در فرهنگ عمومی؛ جایی که حتی نقد او با احترام پاسخ داده می‌شود.

حسن پورشیرازی؛ در آستانه‌ی درخشش دوباره!؟

از روزی که فیلم «پیرپسر» اکتای براهنی اکران شد، نام حسن پورشیرازی بیش از همیشه بر سر زبان‌ها افتاده است. بازی‌اش در آن فیلم چنان تأثیری گذاشت که هر خبر تازه‌ای از او، کنجکاوی برمی‌انگیزد. این هفته، اعلام حضورش در سریال شبکه نمایش خانگی «بدنام» به کارگردانی احسان سجادی‌حسینی، دوباره او را به مرکز توجه آورد.

«بدنام» که طرح اولیه‌اش از حامد عنقاست، داستان عشقی ممنوعه را روایت می‌کند؛ موضوعی که ناخودآگاه یادآور نقش پرکشش او در «پیرپسر» است. رسانه‌ها با تیترهایی چون «پورشیرازی با عشقی بدنام بازگشت» از این حضور نوشتند و همین کافی بود تا دوباره به تیتر اخبار بیاید.

در کنار این پروژه، او در سریال تلویزیونی «بوقچی» نیز دیده شد، هرچند اثر چندان مورد استقبال قرار نگرفت. با این حال، منتقدان امیدوارند که در «بدنام» دوباره همان غافلگیری و جسارت بازیگری را ببینند که اکتای براهنی از او کشف کرد؛ بازیگری که در پنج دهه فعالیت، از سینمای اجتماعی تا ملودرام و طنز، همواره اصالت نقش را بر هر چیز مقدم دانسته است.

پورشیرازی این روزها بیش از هر زمان دیگری پخته، آرام و انتخاب‌گر به‌نظر می‌رسد. شاید «بدنام» برای او آغاز فصلی تازه باشد؛ فصلی که در آن دوباره با چشمان پررمز و لبخند نیمه‌پنهانش، ما را به تماشای پیچیدگی روح انسان دعوت می‌کند.

الهام نامی؛ آرامش در میانه شهرت

الهام نامی با نقش «سیمین» در سریال «شکارگاه» نیما جاویدی بیش از همیشه دیده شد. اما شهرت تازه، او را از مسیر آرام و بی‌حاشیه‌اش دور نکرد. این هفته حضورش در برنامه «با ضیا» و گفت‌وگوی صمیمانه‌اش درباره عشق، زندگی و انتخاب‌های شخصی بازتاب گسترده‌ای در فضای مجازی داشت.

در بخشی از گفت‌وگو، وقتی از تعریف رابطه سالم پرسیدند، پاسخ داد: «رابطه خوب، جایی‌ست که دو نفر رشد می‌کنند، نه می‌سوزند.» همین جمله کوتاه، بازنشر شد. او از مسیرش گفت؛ از سال‌های تئاتر، از دوبله تا نقش‌آفرینی در «شهرزاد» و «جیران». از خانواده‌ای که می‌خواستند مهندس شود، اما او هنر را برگزید.

نامی که در آستانه مهاجرت بود، با پیشنهاد بازی در «شکارگاه» تصمیم گرفت بماند. سیمین برایش نقطه عطفی شد؛ نقشی که میان نجابت و جسارت در نوسان است و در سکوت حرف می‌زند.

برخلاف بسیاری از هم‌نسلانش، الهام نامی اهل جنجال مجازی نیست؛ فالوور کم دارد. خودش می‌گوید: «دنبال نقش خوبم، نه نقش یک». در روزگاری که شهرت آسان می‌آید و زود می‌رود، او به نظر آرام و پیوسته قدم برمی‌دارد.

الهام نامی حالا در مسیر رشد حرفه‌ای‌اش ایستاده؛ با آرامشی که از چهره‌اش می‌تابد و با صداقتی که در بازی‌اش موج می‌زند. شاید آینده سینمای ایران، بیش از آن‌که در فریاد چهره‌های پرحاشیه باشد، در صدای آرامی نهفته باشد که این چهره های تازه به آن می‌دهند.

داریوش فرضیایی؛ کودکی که هرگز پیر نمی‌شود

عموپورنگ، همان پسر پرانرژی و صمیمی تلویزیون، این هفته دوباره خبرساز شد. در سی‌وهفتمین جشنواره فیلم کودک و نوجوان از او تجلیل شد؛ مراسمی پر از لبخند، اشک و خاطره. وقتی ویدئوی مادرش روی پرده رفت و او از عشق و دعای مادر گفت، سالن پر شد از احساس. خودش گفت: «این پاسداشت من نیست، پاسداشت مادر است. من با دعای او به اینجا رسیده‌ام.»

حضور ایرج طهماسب در همان مراسم و تأیید او با تکان دادن سر، لحظه‌ای نمادین ساخت؛ پیوند دو نسل از چهره‌هایی که کودکی ما را ساختند.

از سوی دیگر، حضور فرضیایی در برنامه طنز «شفرونی» و اجرای بامزه‌اش با نیما شعبان‌نژاد و متین ستوده در فضای مجازی وایرال شد. همه از بداهه‌گویی و انرژی کودکانه‌اش نوشتند؛ همان شادابی که پس از سال‌ها هنوز کم نشده است.

داریوش فرضیایی که به‌تازگی سریال کودکانه «آرزوهای چپکی» را برای شبکه نمایش خانگی تمام کرده، حالا در جایگاهی ایستاده که میان نسل‌ها پل می‌زند. از کودکان دهه هشتاد تا والدینی که با «عمو پورنگ» بزرگ شده‌اند، همه او را بخشی از خاطرات خود می‌دانند. شاید راز ماندگاری‌اش در همان جمله ساده خودش نهفته باشد: «من چیزی از خودم ندارم، خدا دوستم داشت که کنار مادرم و کودکان بزرگ شدم.» عمو پورنگ هنوز همان پسر صادق تلویزیون است؛ کودک جاودانی که برخلاف تابلویی که در جشنواره به او دادند هیچ‌وقت پیر نمی‌شود.

نوشته از قصه زخم‌های «مجتبی» تا لبخندهای قصه‌گوی «ایرج» اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

نمایش «داستان لطیف» پیش ‌از این در قالب تئاتر عروسکی اجراشده است، ولی در این اجرا خبری از حضور عروسک‌ها نیست و نمایش به‌صورت موزیکال روی صحنه می‌رود.

موسیقی این اثر به‌صورت زنده با سازهای ویولن‌سل، کلارینت، ترومپت، پیانو، گیتار، افکت، دیجیریدو و سازهای کوبه‌ای توسط شهرزاد مجد، محمدکاظم، عباس حیدری، انسیه المعی، رایان خاچیکی، محمد وفایی و علی المعی نواخته خواهد شد.

«داستان لطیف» سرگذشت تنبورنوازی است که عاشقانه می‌نوازد و می‌خواند اما زنی دارد که از او خواسته‌های بی‌شماری دارد.

اولین حضور المعی در تئاتر نوازندگی در نمایش «عشق‌آباد» به کارگردانی داود میرباقری است، وی آهنگسازی نمایش‌هایی نظیر «بوقلمون»، «بنگاه تئاترال»، «چهل‌گیس»، «کلنل»، «پری» و… را به عهده داشته است. او پیش ‌از این نمایش «زنگیانه» را در تئاتر شهر و «عصاره اجدادی» را در تالار حافظ روی صحنه برده است.

«داستان لطیف» به نویسندگی ایرج طهماسب و کارگردانی علی المعی از ۱۰ آبان ماه در سالن سایه مجموعه تئاتر شهر روی صحنه می‌رود.

به‌زودی اسامی بازیگران و سایر عوامل اعلام می‌شود.

نوشته «داستان لطیف» ایرج طهماسب به تئاتر شهر رسید اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

بهروز افخمی در ابتدای برنامه عنوان کرد: برنامه «هفت» امشب با سالروز اسرای آزاده ما مواجه شده؛ عزیزان پهلوانی که جنگ را از سر گذراندند. این سالروز مبارک پهلوانانمان باشد. امیدوارم هرکجا که هستند، حالشان خوب باشند. برنامه امشب میز فیلم خارجی ندارد چرا که یک مهمان عزیز و شیرین سخن داریم، درواقع می‌خواستیم وقت بیشتری برای صحبت با ایرج طهماسب داشته باشیم.

میز سینمای سینمای ایران به نقد و بررسی فیلم «در آغوش درخت» اختصاص داشت که با حضور امیر قادری، رضا صدیق، بابک خواجه پاشا (کارگردان) و سجاد نصرالهی نسب (تهیه کننده) برپا شد.

در ابتدا امیر قادری و رضا صدیق به نقد این فیلم پرداختند.

رضا صدیق در ابتدای برنامه ضمن اشاره به صحبت‌های علم الهدی در هفته قبل برنامه، بیان کرد: ایشان هفته گذشته مطرح کردند که هر جا پول ندارد، سینما نسازید. این همان نگاه خطرناک مدیریت در ایران است. تاسف‌برانگیز است که ما به جای ساخت بلیت پلکانی برای تمام اقشار جامعه، یک تفریح اصلی را هم از سبد خانواده ایرانی حذف کنیم. حرف علم‌الهدی و صریح بیان کردنش برای من بسیار عجیب بود.

امیر قادری اظهار کرد: من با نظر سرمایه‌داری موافقم و تمام این سال‌ها ازش دفاع کرده‌ام، اتفاقا هنر سرمایه‌داری جایی بوده که یک محصول را به میان بخش گسترده‌تری از مردم برده است؛ هرچند سینما از همان ابتدا برای هنر طبقه ضعیف جامعه بود. سرمایه‌داری که من همواره دوستش داشتم کارش این بوده که تجهیزات را بین مردم تقسیم کند.

قادری ضمن تسلیت فوت مادر محمد خزاعی بیان کرد: خزاعی باجنبه‌ترین تهیه کننده سینمای تاریخ ایران است. هرچقدر از فیلم‌هایش نقد کنی او ناراحت نمی‌شود، به نظرم این مساله از خانواده می‌آید. برای همین فوت مادر او را تسلیت می‌گویم.

قادری در نقد فیلم «در آغوش درخت» اظهار کرد: من به جز مواردی خاص که فیلم پروپاگاندا یا ریاکار است، نقد منفی را فخر در سینما نمی‌دانم. من دلم می‌خواهد همسو با فیلم نظر دهم و معنای اثر هنری را دریابم. اینکه بگوییم از فیلمی خوشمان نیامده، اصلا افتخار نیست. این را به عنوان نکته منفی نمی گویم، این فیلم به شدت تحت تاثیر فیلم‌های مجید مجیدی است. من به یاد دارم در زمان اکران فیلم «باران» مجید مجیدی همه از فیلم تعریف می‌کردند و من نوشتم چون همه از فیلم تعریف می‌کنند، لازم است که نگاه منفی به فیلم نیز ثبت شود.

رضا صدیق بیان کرد: از آنجا که فیلم آذری‌زبان ساخته شده، می‌خواهم بگویم اگر زبان در کارکرد درام نقشی ندارد، انتخاب آن زبان و اقلیم چه هدفی می‌تواند داشته باشد؟ کارگردان می‌تواند بگوید که این کار را دوست دارد اما من از نگاه منتقد فیلم می‌گویم که آن زبان باید یک کارکرد درون متنی داشته باشد. البته در این فیلم اقلیم کارکرد داشت.

بهروز افخمی درباره فیلم ساختن به دیگر زبان‌های محلی اظهار کرد: به طور کلی فیلم به زبان آذری زیاد در ایران ساخته می‌شود و این خوب است. نمی‌دانم به چه دلیلی در دیگر شهرستان‌ها این اتفاق رخ نمی‌دهد؛ آذری‌ها به دلیل عرقشان انگیزه خاصی در این کار دارند.

امیر قادری ضمن اشاره به حضور بابک خواجه‌پاشا در سلسه‌ نشست‌های «سینما رو به آینده» سازمان سوره اظهار کرد: بابک خواجه‌پاشا در آن جلسات از ته دل درباره مرارت‌های این فیلم می‌گفت و اینکه چقدر این فیلم دغدغه شخصی‌اش بوده و حتی گفت ملک شخصی‌اش را برای ساخت این فیلم فروخته است.

صدیق درباره «در آغوش درخت» گفت: من اتمسفر و حال فیلم را دوست داشتم. می‌خواهم ضعف‌های فیلمنامه را در حضور کارگردان و تهیه‌کننده بیان و در غیابشان بگویم که اتفاقا حال فیلم خوب بود چرا که اصولا فیلم‌های خانوادگی ایرانی یک زخمی به روح مخاطب می‌زند. این فیلم علاوه بر اینکه درمورد خانواده و یک پنیک ذهنی بود اما حال فیلم ابدا آزاردهنده نبود و فکر می‌کنم علت اصلی‌اش لوکیشن فیلم بود.

صدیق ادامه داد: به نظر من نقش اصلی فیلم کاراکتر طاها بود که نقش فرزند اول خانواده را بازی می‌کرد. او بود که قصه را هدایت می‌کرد، کاری به بازی‌اش ندارم اما نقش دو کودک در قصه خیلی تاثیرگذار بود. فرآیندی که من از فیلم دریافت کردم، حس دلچسبی بود. من معتقدم که «در آغوش درخت» باید فیلم دوم خواجه‌پاشا و «آبی روشن» فیلم اولش می‌بود.

امیر قادری تصریح کرد: من قبل از نقد فیلم می‌خواهم درباره انسانیت در سینما صحبت کنم. نقد پالینکر درباره فیلم «هیروشیما عشق من» می‌گوید که انگار فیلم می‌خواهد ما را در عذاب وجدان بگذارد و این کار درستی نیست. همین درباره فیلم‌های انسانی هم وجود دارد. فیلم درباره انسانیت و مهربانی ساختن برای من به ذات خودش حسن نیست.

قادری ادامه داد: من بین فیلم‌های مجید مجیدی «آواز گنجشک‌ها» را بسیار دوست دارم. به نظرم در آن فیلم ایده‌های پیچیده‌تری درباره مفهوم طبقه و بنده و خالق مطرح می‌شود. ضمن اینکه در سینما معصومیت و انسانیت درآوردن خیلی کار سختی است چرا که سینما آمادگی بیشتری برای انتقال شر دارد. ما فقط یک «شازده کوچولو» داریم و بقیه رمان‌های این سبکی مبتذل و پیش‌‌پا افتاده می‌شوند. من سادگی زیادی در فیلم دیدم. با مقایسه دو صحنه ریختن توت در پارچه «در آغوش درخت» و صحنه لحاف بافی «آواز گنجشک‌ها» که به مانند آسمان شب بود، تفاوت سطح دو فیلمساز را نشان می‌دهد.

صدیق گفت: به نظر من این مقایسه اشتباهی است. فیلم‌های سینمایی مجید مجیدی با وجود تمام انسانیتش یک جنبه سادیستیک دارد مانند ریختن ماهی‌ها در «آواز گنجشک‌ها» اما «در آغوش درخت» اصلا مفاهیمش انسانی نیست، این فیلم یک معضل خانوادگی را در فضای روستایی را انتخاب می‌کند که بتواند آن را درست رعایت کند. قبول دارم که دکوپاژهای فیلم بسیار به فیلم‌های مجید مجیدی شباهت دارد اما بستر این فیلم ربطی به نگاه مجید مجیدی به انسانیت ندارد.

بعد از پخش یک میان‌برنامه کارگردان و تهیه‌کننده «در آغوش درخت» نیز به میز پیوستند.

بهروز افخمی بیان کرد: اینکه عده‌ای معتقدند «آبی روشن» به نسبت «در آغوش درخت» کار ضعیفی است. با وجود اینکه من معتقد نیستم که همه فیلم‌ها جنبه طنز داشته باشند و کمدی سینمای ایران را تسخیر کند اما فکر می‌کنم جنبه طنز این دو فیلم بسیار کم بود. هر دو فیلم مقداری عبوس است و شیرینی کم دارد.

بابک خواجه پاشا نویسنده و کارگردان اثر عنوان کرد: «در آغوش درخت» شیرینی ملموسی دارد که بازیگران کودک ما در فیلم آن را جریان دادند. مخاطبان ما در اکران ما بالغ بر ۷_۸ بار در فیلم می‌خندند. من ذاتا طنز را بسیار جدی می‌بینم و به آن بسیار علاقه‌مندم. به طنز تکیه‌ای می زنم که مبادا به سمت فکاهی بودن برود. من در «آبی روشن» هم سعی کردم با کاراکتر سرباز این طنز را جلو ببرم، هرچند که در فیلمنامه چنین چیزی وجود نداشت. اتفاقا معتقدم اگر آن طنز نرم در فیلم وجود داشته باشد، مخاطب خیلی خوب با درام همراهی می‌کند.

خواجه‌پاشا اظهار کرد: نظر من این است که خود من در اجرای «آبی روشن» از «در آغوش درخت» جلوتر هستم و توانستم ایرادهای خودم را «آبی روشن» مرتفع کنم. من در «در آغوش درخت» مشکل اجرا دارم اما نان فیلمنامه‌ و فضاسازی‌ام را دارم می‌خورم. این مساله به ایده برمی‌گردد‌. وقتی فیلمساز با ایده‌اش عجین می‌شود، قطعا فیلمش می‌تواند فضای خوب را منتقل کند. من «آبی روشن» را خیلی دوست دارم و ارادت ویژه‌‌ام به امام رضا(ع) باعث شد آن را بسازم اما به نظرم زمان بیشتری برای ساخت فیلم می‌‌خواستم.

امیر قادری بیان کرد: امتیاز «آبی روشن» به «در آغوش درخت» آنجایی است که شما در «در آغوش درخت» کم‌وبیش در ابتدا تکلیفش با فیلم مشخص می‌شود اما در «آبی روشن» مخاطب لحظه به لحظه وارد فضاهای تازه‌ای از فیلم می‌شود. ضمن اینکه «آبی روشن» حرفه‌ای تر ساخته شد. در فیلم «در آغوش درخت» مکانیزم کارگردان در ابتدا مشخص می‌شود و برای همین مخاطب علتی ندارد با دقت فیلم را دنبال کند.

صدیق یادآور شد: به نظر من چیزی که می‌توانست به شیرین شدن فیلم «در آغوش درخت» کمک کند، کاراکتر پدربزرگ بود که در فیلم رها شد. پدربزرگ در قسمتی از فیلم اشاره می‌کند که دارد نور می‌خورد. اگر سکانس آخر فیلم بچه‌ها به جای سایبان نور می‌خوردند، نقطه‌گذاری‌‌ زیباتری در فیلم ایجاد می‌شد.

سجاد نصراللهی‌نسب، تهیه‌کننده اثر، ضمن اشاره به این نکته که اغلب فیلم‌هایی که می‌سازد با فیلم‌اولی‌های آذری زبان است، خاطرنشان کرد: فیلم‌هایی مانند «موقعیت مهدی»، «در آغوش درخت» و «آپاراتچی» این ویژگی را داشتند اما امسال در جشنواره تصمیمم عوض شد. من با بچه‌های آذربایجان به خوبی می‌توانم کار کنم چرا که روحیه و منش بسیار خوبی دارند. ما «در آغوش درخت» را با حدود ۶.۵ میلیارد تومان ساختیم و ۴۵_۴۶ جلسه فیلمبرداری داشتیم.

نصراللهی نسب درباره همکاری‌ جدیدش با ابراهیم امینی که او هم کارگردان فیلم اولی است، بیان کرد: این فیلم درباره نسل z و چالش‌هایشان و فضاهای اجتماعی‌ است. من از زمان «موقعیت مهدی» با ابراهیم امینی کار کرده‌ام، طرح اولیه از سمت او مطرح شد و بعد از برطرف کردن یک سری ایرادات قابلیت ساخت یک فیلم سینمایی را نداشت. از آنجا که ما چهار استان را برای ساخت این فیلم رفته‌ایم و در مواقع بحرانی فیلم را ساختیم، کار بسیار پرزحمتی بود. به علاوه که فضای فیلمنامه زمستان و برف است و ما برای پیدا کردن برف به جایی رفتیم که محلی‌های آنجا آن را آخر دنیا می‌گفتند. کار در مرحله تدوین است و انشالله به جشنواره امسال می‌رسد.

بابک خواجه‌پاشا درباره اثر بعدی‌اش گفت: من در حال نوشتن فیلمنامه‌ای به نام «وحشی آسیایی» هستم و آن را به شدت دوست دارم. فیلمنامه ملودرام عجیبی است و فضای روانشناختانه دارد. دوست دارم آن را مانند فیلم اولم با سختی بسازم چرا که از درونم برمی‌آید و آغشته به هویت و اصالت خانواده است. من فکر می‌کنم وقتی فیلم درونی باشد، فیلم صادقانه می‌شود. اگر تارانتینو انقدر با کوکائین صادق نبود، نمی‌توانست چنین فیلم‌هایی را بسازد.

خواجه‌پاشا تاکید کرد: به نظر من فیلمسازی ارزان پاشنه آشیل سینمای ایران است. من نمی‌دانم ما چرا فیلم‌های گران و بد می‌سازیم که فروش نرود؟ ما خیلی بازیگر بد داریم. من از مارال بنی‌آدم و جواد قامتی تشکر می‌کنم؛ آن‌ها فوق‌العاده بودند. در این کشور مانند نگین بازیگر داریم اما از آن‌ها استفاده نمی‌کنیم. سینما قبلا با جادوی خودش ما را جذب می‌کرد اما الان دیگر وجود ندارد. الان جادوی سینما بازیگر مصرف ‌نشده است اما این بچه‌ها در شهرستان گم هستند و ما مدام بازیگر تکراری می‌‌بینیم.

وی افزود: یک نکته دیگر این است که در فشار اکران فیلم‌های کمدی من زورم به فروش نمی‌رسد. من نمی‌دانم چرا همگرایی در سینما ایجاد نمی‌شود؟ جنس تبلیغات در سینما به گونه‌ای است که پول سینما به جیب ۵ تهیه‌کننده و ۲۰ بازیگر می‌رود. کجاست که می‌گویند در صنعت سینما پول جریان دارد؟ من اگر درمورد سینمایی که فرهنگمان را داغان کرده صحبت کنم، به آدم بدی تبدیل شده‌ام. ما به مخاطبانمان می‌گوییم شبکهgem  را نبینند اما تبلیغات فیلم‌های سینمایی‌مان در همان شبکه است و اصلا معلوم نیست پولش کجاها مصرف می‌شود. این فضای دوقطبی که سرمایه‌دار ایجاد کرده، آفت جامعه شده است. این جامعه در هر زمینه‌ای باید همدل باشد.

خواجه‌پاشا تصریح کرد: قهرمان ۱۹ ساله ما مبینا نعمت‌زاده در این چند روز چه کار کرد؟ او در ۵ دقیقه حداقل ۴۰ میلیون ایرانی را خوشحال کرد. اما ببینید که شبکه‌های معاند چقدر از این فضا برای ایجاد دوقطبی جامعه سریع استفاده می‌کنند. آن‌ها می‌دانند چگونه یک قهرمان را نابود کنند و در عرض چهار روز او را از عرش به پایین آوردند. من هم معتقدم که ما از ایشان در فضای ورزشی بهتر می‌توانیم بهره ببریم و نباید وارد فضای پزشکی شوند اما قرار نیست او و بچه‌هایمان را اینگونه داغان کنیم. خواهش من از دوستان رسانه‌ای این است که نگذارند فضای جامعه ما انقدر به سمت دو قطبی بودن پیش برود.

بهروز افخمی در انتهای این میز بیان کرد: من الگوی بابک خواجه پاشا را به فیلمسازان جوان توصیه می‌کنم، فیلم ارزان بسازید و منت تهیه‌کنندگان مافیایی را نکشید.

بخش اول میز پرونده ویژه با حضور ایرج طهماسب برپاشد که به موضوع سینما و نسل جدید (نسل Z) پرداخت.

بهروز افخمی ابتدا بیان کرد: ایرج طهماسب نیازی به معرفی ندارد او در چهل سال گذشته همه ما را با برنامه های مختلف تلویزیونی و فیلم سینمایی مشعوف کرده است. اصطلاحات و فرهنگ سینمای ایران تحت تاثیر اوست.

ایرج طهماسب تصریح کرد: اینکه ما از جوانی و تا الان داریم از سینما حرف می‌زنیم، برایم بسیار خوشایند است. هر دو ما از کانون پرورش فکری کودکان شروع کردیم. من از ۱۱ سالگی در کلاس های فیلمسازی شرکت می‌کردم. اولین معلمم کوروش افشارپناه بود. فکر می‌کنم اولین برنامه تلویزیونی که خودم ساختم هم «آسمون ریسمون» بود.

بهروز افخمی خاطرنشان کرد: با توجه به اینکه من در ضبط برنامه‌های شما حضور داشته‌ام، می‌دانم که نوشتن متن مقدمه شما است و بعد از همفکری با دیگر اعضا و اجرایش با عروسک بازها به نتیجه بهتر از متن می رسید.

طهماسب خاطرنشان کرد: ما به دنبال جریان قدیمی نمایش حرکت می‌کنیم که ریشه‌اش سیاه‌بازی و خیمه‌شب بازی است. آن‌ها انقدر با هم نشست‌ و برخواست داشتند که با یک بشکن زدن می‌توانستند هر قصه ای را اجرا کنند؛ در واقع به فهم مشترک از نمایش می‌رسیدند. ما تلاش می‌کنیم به سمت نمایش ایرانی که بسیار پربار و جذاب است برویم و این با بداهه‌گویی بسیار متفاوت است. وقتی گروهی باهمدیگر جمع می‌شوند و باهم به نتیجه می‌رسند، بسیار کار مهمی است. اینکه خودت را اصلی بدانی و کم کم کنار بروی تا همه مهم شوند؛ قدرشناسی مهمی برای آدم‌ها است. اینکه از خودمحوری و کارگردان دور شوی و احساس همدلی با بقیه عوامل داشته باشی بسیار کیف دارد. این باهم بودن جمعی و به فهم مشترک رسیدن و تولید کردن کار جالبی است که خداوند به من داده است.

طهماسب تاکید کرد: در سینما و تئاتر و کارهای جمعی همه مهم هستند و نباید خودمحور بود. باید تک تک آدم‌ها حالشان خوب باشد و دلشان بخواهد درخشان خودشان باشد. در این حالت حتما نتیجه خوب خواهد شد‌.

افخمی تصریح کرد: به نظر می‌رسد که صدای بازیگر علت اصلی چهره شدن اوست. مخاطب فکر می‌کند چهره بازیگر را می‌شناسند اما در واقع صدایش را می‌شناسند.

طهماسب گفت: صدا برای ما ارجحیت نیست بیشتر نوع ذهن و پیچیدگی‌های بامزه ذهنش برایمان مهم است و اینکه بتوانیم با او گفت‌وگوی خوب کنیم. ما به دنبال ذهن عجیب‌ غریب هستیم چرا که صدا بعد از مدتی عادی خواهد شد. به عنوان مثال ذهن حمید جبلی حیرت انگیز است و من خیلی شانس آوردم که با ایشان همکار شدم. من معتقدم که ۵۰ درصد هنر مربوط به هنرمند است و ۵۰ درصد بقیه عوامل بیرونی است. در هنر بایدی وجود ندارد، شما اجازه می‌دهید جهان با شما در ارتباط باشد. آقای جبلی تعریف بامزه‌ای از کارگردانی دارد؛ او می‌گوید وقتی یک نفر پدرش می‌میرد همه به او تسلیت می‌گویند اما هیچکس دردش را نمی‌فهمد. کارگردان کسی است که مشکل عمیق دارد و می‌خواهد آن را طرح کند.

طهماسب ادامه داد: برای مثال در یک خانواده با تمام اعضایش کسی تعیین نمی‌کند چه کسی کی حرف بزند. یکی حرف می‌زند و بقیه نظر می‌دهند. هر کسی به اندازه فهم و احتیاجش شروع به صحبت می‌کند. شیوه کار ما هم احتیاجی نیست به کسی بگوییم چه بگوید و این مقداری کار را سخت کرده است. ضمنا باید گفت که خلاقیت چیزی از بیرون نیست و تمرین و تمرین است تا پیدا کردن یک راه جدید. خلاقیت در تمرین و بودن و کار مداوم است.

بهروز افخمی بیان کرد: تجربه من نشان داده که امروز این کار برای برخی سخت است‌ چرا که حواسشان جمع نیست و حوصله ندارند لحظه خوب را شکار کنند و بیشتر می‌خواهند نقشه داشته باشند و این کار را تصنعی می‌کند.

ایرج طهماسب درباره ساخت اثر برای بچه‌های نسلz  و ارتباط برقرار کردن با آن‌ها خاطرنشان کرد: شما در هنر باید با مخاطب به روز شوید. برای صحبت با این نسل جدید باید جزئیاتشان را بشناسیم. نسل بعدی که نسل ai  و هوش مصنوعی است، بسیار عجیب هستند و ما نمی‌دانیم با آن‌ها چه کنیم.

افخمی یادآور شد: من هوش مصنوعی را بازی موقتی می‌دانم و از آن نمی‌ترسم و فکر می‌کنم محاطب به مرور آن‌ها را پس می‌زند.

طهماسب بیان کرد: دقیقا. هر وسیله جدید که می‌آید ترس ندارد چون می‌توانیم به جهت خوب از آن استفاده کنیم‌‌. نسل z  حیرت‌انگیز هستند و خیلی ذوق دارد که بچه‌های ما در حال کشف دنیا با لپتاب و تبلت هستند. ما باید جهتی را فراهم کنیم که از این اطلاعاتشان در جهت تحصیل و شغل آینده‌شان استفاده کنند. از آنجا که هنر با احساسات انسان سروکار دارد، می‌توانیم بگوییم تاریخ زنده است. هرگاه ما از احساس دور شویم و زیادی جدی بگیریم، دچار مشکل خواهیم شد. هنر اصلا تمامی ندارد و حالاها حالاها به حیاتش ادامه می‌دهد به شرطی که پایبند به احساسات انسانی خوب باشد. ممکن است گاهی شما کسی را به حالت تحقیرآمیز بخندانید یا نه حتی بگریانید اما اگر شما به مردم خود با احساسات خوب پذیرایی کنید، همه جا پای شما هستند. اگر مردم متوجه شوند که حرف شما نمی‌فهمند و شما از آن‌ها حرف نمی‌زنید، چیزی نمی‌گویند و فقط ترک می‌کنند.

افخمی عنوان کرد: من فکر می‌کنم شکل برنامه‌سازی شما که چارچوب اصلی‌اش درام و سیاه‌بازی است، همیشه مشتری خودش را دارد چون ایرج طهماسب همواره هم پدر بوده و هم رفیق. چرا نباید همین روی نسل جدید تاثیرگذار باشد؟

ایرج طهماسب یادآور شد: واقعیت این است که در بحث سینما شکافی رخ داده که ما سینمای خانوادگی نداریم. ما در جهان سینمایfamily  داریم که همه افراد باهم فیلم را تماشا می‌کنند. ما قبلا چنین فیلمی داشتیم اما متاسفانه وقتی موضوع و مفهوم چیز جدی و تلخی شد، سینمای خانوادگی رها شد و در واقع از بین رفت. اگر سینمای خانواده دوباره سر جایش برود نسلz  هم به میدان می‌آید چون داستان جذاب، شیرین و تلخ است و در واقع پکیج کاملی است. ما خیلی از سینمای خانواده دور شده‌ایم. به عنوان مثال داستان‌های ورزشی هرچند ساده اما سینمای خانواده هستند. من فکر می‌کنم این نوع فیلم‌ها تحریک‌کننده نسلz  و جوان‌ها برای ورزش کردن است. ما گونه‌ها و ژانرهای جالبی داریم که می‌تواند در شکل خانواده عرض اندام کند.

وی تاکید کرد: راه درمان نسل z  و هر نسل دیگر جمع شدن خانواده و دوستان است. ما اگر بخواهیم آدم درست تربیت کنیم، باید در جمع حضور داشته باشیم. تنهایی خطرناک‌ترین وضعیت انسانی برای آدم‌های معمولی است و با کمک دیگران حالمان بهتر می‌شود. جمع شدن آدم‌ها به هر بهانه‌ای باعث می‌شود خودش را خیلی جدی نگیرد.

افخمی بیان کرد: سینما و تلویزیون در ارتباط با اینترنت تماشاگر محدودتری دارد. با این وجود آیا آینده نمایش عروسکی به صورت تئاتر در خطر است؟

طهماسب تصریح کرد: من معتقدم همه چیز سر جای خودش است و به نظرم این اخبار می‌‌خواهند ما را بترسانند. همه چیز درست می‌شود. این خطرناک‌ترین چیز است که ما از افراد بترسیم. ما باید آن‌ها را شناسایی کنیم‌؛ به خصوص نسل نوجوانان‌ها. وقتی ما قصه خیالی برای بچه می‌گوییم؛ هیچوقت واقعیت‌ها را به آن‌ها نمی‌گوییم و در ۱۴_۱۵ سالگی زمانی با واقعیت مواجه می‌شوند و در سخت ترین دوره‌شان قرار می‌گیرند. ما باید خیلی به این سن کمک کنیم و خیلی برایشان فیلم بسازیم که این دوره را رد کنند. ما فیلم‌های خوب اما کمی ساخته‌ایم. من برای این سن بچه‌ها گریه‌ام می‌گیرد که چقدر هیچی ندارند. آن‌ها جمعیت حدود ۲۰_۲۵ درصدی هستند و آن ها باید مدام فیلم و تئاتر مخصوص خودشان را ببینند‌‌. ما حواسمان باشد اگر ما نباشیم بقیه هستند و در این باره به شدت و وحشتناک دارند، کار می‌کنند. خطرنا‌ک‌ است که بچه‌ها را از عمد دور از اجتماع و واقعیت بار آورد.

طهماسب درباره تک فرزندی در طبقه متوسط جامعه بیان کرد: من فکر می‌کنم این مساله به پول ربط ندارد و به سرحالی جامعه ربط دارد. جامعه‌ای که سرحال باشد، همه شرایط را تحمل می‌کند. می‌خواهم بگویم می‌شود جامعه را سرحال و شاداب نگه داشت؛ خیلی از کشورها به لحاظ اقتصادی در شرایطی سخت‌تر از ما قرار دارند؛ اما شاداب‌تر از ما هستند. ما سرحال نیستیم و در اطرافمان ذوقی نمی‌بینیم‌. شرایط روانی بسیار مهمتر از پولداری است و این وظیفه صداوسیما است و من علتش را مدیریت ضعیف می‌دانم‌. قاعدتا تلویزیون در همه جای دنیا به ۴_۵ شبکه اصلی تبدیل خواهد شد اما الان که بودجه تلویزیون خوب است، باید کارهای بهتری ساخت‌‌. به نظر من مدیریت تلویزیونمان سرحال نیست و مقداری نسبت به همه چیز مشکوک است.

طهماسب خاطرنشان کرد: من همیشه می‌گویم بچه و بزرگ برای من فرقی ندارد فقط میزان دانش و اطلاعات علمی بچه کمتر از بزرگ است. بنابراین بچه را موجود مستقلی نمی‌بینم و موقع کار کردن به احساس و منابع انسانی توجه می‌کنم. همه دوستی و کمک را می‌فهمند؛ وقتی به سراغ موضوع عام می‌رویم مطمئن هستیم که مخاطب را به همراه داریم.

افخمی اظهار کرد: اگر شما با تجربه الان به گذشته بگردید به طهماسب جوان چه توصیه ای می‌کردید؟

طهماسب گفت: من همواره فکر می‌کنم ما چقدر سختی کشیدیم و یادگیری ساختار هنر و به کارگیری‌اش چقدر سخت بود. جوانان ما الان امکانات زیادی دارند و همه چیز آماده است برای اینکه یک نفر هنرمند شود. تعریف جوانان از سینما تعریف غلطی است؛ آن‌ها سینما را از سینما یاد گرفته‌اند و در این حالت هرگز موفق نخواهند شد. سینما را از روی مردم باید بسازید، خیلی فیلم‌هایی که قصه خوب دارند، فیلمبرداری و تکنیک خوبی ندارد. ارتباط جوان‌ها با واقعیت کم شده و اگر منبع هنر واقعیت نباشد، جوانان هنر تقلبی را می‌سازند و یاد می‌گیرند. مثلا امیر نادری یا عباس کیارستمی داستان را از دل زندگی واقعی بیرون می‌کشیدند و برای همین انقدر به دل می‌نشست. فیلم جوانان به‌گونه‌ای شده که با تمام خوب بودن گویا ما قبلا فیلمشان را دیده‌ایم، در صورتی که ما دوست داریم مدل هر شخص را ببینیم نه کپی دیگر کارگردانان را.

وی افزود: البته باید گفت که مدیران ما اصولی به سینما نگاه می‌کنند اما باید به سینماگران جدید اجازه دهیم که روایت خودشان را داشته باشند. چرا سینما حتما باید ۹۰ دقیقه باشد؟ با این شکل از اینترنت صبر ما برای دیدن عوض شده است. ما باید اجازه دهیم فیلم‌ها کوتاه شود، حتی من می‌گویم اجازه دهیم غلط بسازند اما در معرض قرار بگیرند و با دیدگاه مردم پیش برود.

بخش دوم میز پرونده ویژه با حضور عباس جواهری و سید حمیدرضا قادری برپاشد که به موضوع سینما و نسل جدید (نسل Z) پرداخت.

عباس جواهری ابتدا اظهار کرد: نسل z  تعریف واضحی دارد که ۱۹۹۵ تا ۲۰۱۰ را دربر می‌گیرد. بزرگ‌ترین‌های نسل z حدود ۲۹_۳۰ و کوچکترین ۱۳_۱۴ هستند. خیلی مهم هست که ما بین این دو گروه تفاوت قایل شویم. می‌توان گفت همه آن‌ها تجربه فضای مجازی‌ دارند اما جنس تجربه‌شان متفاوت است.

حمیدرضا قادری بیان کرد: pov در تحلیل موثر است. اگر اطلاعات در مرحله اول دقیق جمع شود و این‌ها به دست تحلیل‌گر برسد به مرحله تغییر می‌رسیم و بعد ناظر می‌خواهیم که تغییر را بررسی کند و بعد دوباره اطلاعات جدید به دست تحلیل‌گر برسد. اگر این مرحله به درستی انجام شود pov تحلیل‌گر بسیار تاثیرگذارتر خواهد بود. معروف است که انسان امروز فهمیده‌تر از نسل‌های قبل است اما من به این جمله نقد دارم چرا که شاهکارهای هنری ما مربوط به این نسل و حتی صد سال اخیر نیست. به نظر می‌رسد فقط اطلاعات و نیازهای این نسل تغییر کرده وگرنه در خیلی چیزهای به نسبت انسان گذشته پایین‌تر است. نسل الان با ریلز اینستاگرام به کارتارزیسم می‌رسد و مغز او با فرد گذشته‌ای که رمان می‌خواند و فیلم کلاسیک می‌دید، بسیار متفاوت است. اگر ما طبق این پیش برویم، از اطلاعات داده شده می‌توانیم به تحلیل متفاوتی برسیم. در فضای مجازی ما با تورم نوجوانی مواجه هستیم. ما در نوجوانی خیالمان راحت بود که کسی در خانه وجود دارد که حواسش به ما و کارهایمان است. اگر نوجوان امروز تشخیص دهد، تصمیماتش بدون تبعات است به جامعه آسیب می زند. نوعی مسئولیتی که ما داشتیم در تابستان‌ها کار کردن و یا حتی نان خریدن برای خانه بود. نوجوانان باید بدانند مسئولیت کارشان را بپذیرند.

عباس جواهری مطرح کرد: ما می‌توانیم به نسل نوجوان امروز با نگاه ترس نگاه کنیم و آن‌ها را خطرناک بدانیم این شکاف نسلی است. زاویه دید دیگر این است که ما این نسل را نگاه کنیم. زمانی به ما می‌گفتند اگر درس بخوانی موفق می‌شوی اما نوجوان امروز الان این را نمی‌پذیرد چون نمونه‌هایی می‌بیند از افرادی که درس نخوانده و موفق هستند. الان آدم‌هایی هستند که آهنگساز هستند اما نت‌ها نمی‌شناسند. این نسل مختصات خودش را دارد، او حتی برنامه تلویزیون را از اینستاگرام می‌بیند. خوراک رسانه‌ای و تفریحی این نسل برای پدر و مادرانشان نامرئی است و این داستان را ترسناک می‌کند. ما می‌توانیم به جای ترسیدن، داستانشان را بدانیم. «کلاه‌قرمزی» در زمان خودش بسیار جذاب بود چون نوعی ساختارشکنی است اما بچه «مهمونی» بی‌ادب‌تر از کلاه‌قرمزی است چون بدون نظارت و سانسور ساخته شده و آدم‌‌ها او را بیشتر دوست دارند. ما فکر می‌کنیم جون نمی‌توانیم خوراک نسل نوجوان را کنترل کنیم، دیگر نمی‌توان از راهکارهای گذشته استفاده کرد؛ در صورتی که اینطور نیست. نیاز دیده شدن، برنده شدن در رقابت در همه نوجوان‌های همه نسل‌ها یکی است.

حمیدرضا قادری گفت: من چیزی را که در نظرات فضای مجازی دریافته‌ام این است که رقابت عجیبی در دهه ۶۰ و دهه ۸۰و۹۰ است. الان افراد ۴۰ ساله همان سرگرمی دهه جدید را دارند و سلیقه آن‌ها را دنبال می‌کنند.

عباس جواهری تصریح کرد: ما با نوجوان ها که قسمتی از نسل z و آلفا هستند هم شبیه هستیم و هم فرق داریم‌. ما نسبت به این نسل مسئولیت داریم و باید با آن‌ها ارتباط بگیریم. تشویق گذشته الان به لایک تبدیل شده اما نیاز به توجه تغییری نکرده است. باید بدانیم که توجه آن ها را در بازار جهانی بگیریم و برای حرف زدن با آنها باید استاندارد جهانی را رعایت کرد.

قادری خاطرنشان کرد: خیلی از حرف‌های خوب را پدر و مادرها به ما زدند اما ما این را اعتراف نمی‌کنیم. ما خیلی نباید دنبال آن باشیم که همه آنچه که نوجوان قرار است در ۵۰ سالگی یاد بگیرد را به او بیاموزیم. ما می‌توانیم حداقل مسیر را به او نشان دهیم، مسئولیت بقیه راه با خودش است.

این قسمت از برنامه سینمایی «هفت» به مرحوم پروانه معصومی تقدیم شد.

نوشته گاهی برای کودکان گریه‌ام می‌گیرد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

تنوع لوکیشن

برنامه‌ی «مهمونی» در نگاه اول چند تفاوت عمده با شیوه‌ی برنامه‌سازی همیشگی ایرج طهماسب دارد. نخستین تفاوت در تنوع لوکیشن‌های آن است. معمولاً کارهای عروسکی این کارگردان در یک لوکیشن محدود یا دست‌کم در دو لوکیشن محدود؛ اتاق نشیمن و اتاق خواب اتفاق می‌افتاد، اما «مهمونی» از حیث تنوع لوکیشن با کارهای تلویزیونی پیشین این کارگردان متفاوت است و آن تنوع مکان و اهمیت آن است که به این برنامه جذابیت بصری بیشتری می‌بخشد.

یک فلش آبی در انتهای صحنه که سالن عروسی را نشان می‌دهد به ما می‌گوید در آن‌سوی محل فیلم‌برداری یک تالار عروسی قرار دارد. اتفاقاً همین انتخاب محل باعث می‌شود تا افراد جدیدی مانند سیروس، نوروز و گلنار و دست‌کم عروسک‌هایی مانند شاباش، دی جی و قیمه خانم به این کار اضافه شوند. شخصیت‌هایی که دلیل حضورشان صرفاً بسته به انتخاب این مکان خاص فیلم‌برداری است. چرا که لوکیشن اصلی پشت یک تالار عروسی واقع شده و طبیعتاً چنین افرادی با چنین مشاغلی در آن محل حضور دارند و به همین دلیل پایشان به برنامه‌ی «مهمونی» باز می‌شود.

اما موضوع انتخاب لوکیشن در این برنامه از حضور در یک یا دو لوکیشن ثابت فراتر می‌رود و اتاق نشیمن، سالن، آشپزخانه و پذیرایی را شامل می‌شود که باوجود سختی‌ها و محدودیت‌های عروسک‌گردانی باعث تنوع بصری و سیال شدن عروسک‌ها می‌شود. به همین دلیل در «مهمونی» با جنبش و تحرک عروسک‌ها سروکار داریم و در این اثر محدودیت در مکان مانع سیالیت آن‌ها نمی‌شود.

از آقای مجری تا ایرج

در طول حدود سه دهه ساخت و تولید «کلاه قرمزی» با شخصیت ثابتی به نام آقای مجری مواجه بودیم که طی یک مسیر طولانی کلاه قرمزی توانست خودش را به او برساند و در تلویزیون ماندگار شود. بعدها با حضور شخصیت‌های عروسکی جدید و ماجراهای متفاوت شخصیت «آقای مجری» ثابت ماند. آقای مجری شخصیتی بود که به شیوه‌ی خودش با عروسک‌ها خوش‌وبش می‌کرد، به آن‌ها خشم می‌گرفت یا نکاتی را به آن‌ها آموزش می‌داد اما همیشه حالتی خشک، نیمه‌رسمی و غالباً نفوذناپذیر داشت.

برنامه‌ی «مهمونی» علاوه بر داشتن تنوع لوکیشن و معرفی عروسک‌های تازه توانست شخصیت ثابت «آقای مجری» را به آقای طهماسب، طهماسب یا ایرج تبدیل کند که شخصیتی خودمانی‌تر است که راحت‌تر با عروسک‌ها و مهمان‌هایشان معاشرت می‌کند. عروسک‌ها با او خودمانی‌تر هستند و شاید به همین دلیل باشد که ایرج یا طهماسب به شیوه‌ی آقای مجری، به عروسک‌ها نصیحت‌های مفصل نمی‌کند و بیشتر با آن‌ها همراه و همدل است. اما درعین‌حال اجازه بی‌ادبی به هیچ کدام آن‌ها نمی‌دهد.

شخصیت‌های تازه

از چندین سال گذشته یکی از جذابیت کارهای ایرج طهماسب در معرفی شخصیت‌های تازه و جالب‌توجه است که مخاطب به‌خوبی با آن‌ها ارتباط برقرار می‌کند و شمایل و خواسته‌شان را به‌خوبی می‌فهمد. آقای همساده، فامیل دور، پشه و بچه چند نمونه از پر اقبال‌ترین شخصیت‌های معرفی شده‌ی این کارگردان پس از شخصیت‌های اصلی پسرخاله و کلاه قرمزی باشد.

در برنامه‌ی «مهمونی» خبری از پسرخاله و کلاه قرمزی نیست اما بچه شخصیتی است مابین کلاه قرمزی و پسرخاله. برای درک و دریافت این شخصیت چند وجهی -که اتفاقاً شبیه کاراکترهای عروسکی مشابه‌اش تک ساحتی و تک‌بعدی نیست- باید خصیصه‌های آن دو شخصیت را به جا بیاوریم.

کلاه‌قرمزی پسری است پر شروشور، بازیگوش و تنبل اما خوش‌قلب با دروغ‌هایی معصومانه که در تلفظ درست کلمات مشکل دارد اما در عوض پسرخاله نقطه‌ی مقابل کلاه قرمزی، لوطی‌منش و کم‌حرف است و حاضر است خودش را برای کمک به دیگران به آب و آتش بزند. بچه از یک‌طرف مانند کلاه قرمزی بازیگوش، حاضر جواب و خارج از عرف است و از طرف دیگر مانند پسرخاله که نانوا بود مشغول گل‌فروشی است و انگار چندان کودکی نکرده و از شروشور کودکی بی‌خبر است.

اگرچه کاراکترهایی شبیه کلاه قرمزی پیش از این در برنامه‌های آقای مجری دیده شده بود اما هیچ شخصیتی مانند بچه آمیزه‌ی پسرخاله و کلاه قرمزی نیست. به همین دلیل هم این شخصیت چندبعدی توانسته خلأ این دو شخصیت همیشگی را پر کند. پشه فقط می‌تواند نیش بزند، قیمه فقط قربان صدقه می‌رود، کته خانم فقط مأموریت عکس گرفتن و خواب دیدن دارد اما بچه هم با معرفت است هم از کلک زدن بدش نمی‌آید، هم بی‌ادب است هم حساس و خوش‌قلب و به دلیل این خصوصیات پیچیده توانسته است بار مجموعه را به خوبی به دوش بکشد. کاراکتر بچه پیچیده و چندبعدی است، درست برخلاف سایر کاراکترهای «مهمونی» که یک مأموریت یا وظیفه‌ی مشخص دارند و آن را در موقعیت‌های مختلف بروز می‌دهند.

نمایش داریم

برنامه‌ی «مهمونی» علاوه بر گفتگو و سروکله زدن آقای طهماسب با عروسک‌ها دو بخش نمایش و موسیقی ملل دارد که به این دو جنبه خواهیم پرداخت. بخش نمایش اگرچه چندان مفصل نیست اما معمولاً با یک لهجه‌ی خاص داستانی را درباره‌ی عشق روایت می‌کند. این بخش مبتنی بر نیت خوب ایرج طهماسب است که احتمالاً می‌خواهد عشق و مهر را یادآوری کند. اما غیر از این نیت خوب، معمولاً موقعیت‌های نمایشی این بخش جذابیت ندارد و بیشتر از آنکه به یک نمایش جذاب دراماتیک از عشق و مهرورزی شبیه باشد به بازسازی حکایات قدیمی و مثل‌ها شباهت دارد.

اصولاً یکی از نقدهایی که در این سال‌ها به برنامه‌های ایرج طهماسب وارد شده است جنبه سلیقه‌ای و غیرعلمی برخورد او با کودکان است که مبتنی بر جنبه‌های تربیتی و پرورشی نیست. علی‌رغم این انتقاد، ایرج طهماسب همیشه به شیوه‌ی خود کوشیده است تا برای برنامه‌های خود جنبه‌ی آموزشی در نظر بگیرد.

در «مهمونی» غیر از نمایش‌هایی که به قصد یادآوری “دوست داشتن همدیگر” ساخته شده است بازی‌هایی توسط طهماسب طراحی شده تا حواس را، خوب دیدن را، قربان صدقه رفتن و سنت‌های نیک ایرانی را یادآوری کند. هدفی که گاه به ثمر می‌نشیند (در گفتگوها) و گاه چندان موفق از کار درنمی‌آید (در بخش نمایش).

موسیقی ملل داریم

یکی دیگر از بخش‌های «مهمونی» موسیقی ملل است که در آن با گروهی از سازهای غربی، موسیقی کشورهای مختلف معرفی می‌شود. جدا بودن این بخش از کل مجموعه‌ی این تاک‌شو بسیار خودنمایی می‌کند. در فواصل برنامه و به صورت یک قسمت درمیان موسیقی ملل توسط نوازندگان ایرانی معرفی می‌شود اما این بخش به سالن عروسی، لوکیشن و کار و عروسک‌های طهماسب بی‌ارتباط است و جنبه‌ی تنفس بین برنامه دارد اما موسیقی معرفی شده‌ی آن هم چندان خلاقانه نیست.

در این بخش عمدتاً قطعات موسیقی مشهور -که بعضاً موسیقی فیلم‌های شناخته شده هم محسوب می‌شوند- نواخته می‌شود. اما می‌شد به جای جدا بودن این بخش با کلیت کار بین موسیقی و مهمان‌ها پیوندی برقرار کرد. مثلاً موسیقی مورد علاقه‌ی یک مهمان از یک کشور خاص در فواصل برنامه نواخته شود یا در زمانی که به عنوان مثال بابک کریمی مهمان برنامه است به موسیقی ایتالیا پرداخته شود. حتی جای آن داشت که در قسمتی که استاد علی نصیریان مهمان برنامه‌ی «مهمونی» شد و به مثنوی‌خوانی پرداخت موسیقی ایرانی نیز به عنوان یکی از انواع موسیقی در دنیا مورد توجه قرار بگیرد.

اساساً جای پرسش دارد که چرا پرداختن به موسیقی ایرانی و خوانندگانی چون استاد محمدرضا شجریان یا موسیقی بی‌کلام حسین علیزاده یا امثال آن‌ها در این برنامه جایی ندارد؟ متوجه نخواهیم شد که چرا در جایی از این برنامه نام عبدالحلیم حافظ؛ خواننده‌ی مصری به میان می‌آید اما نامی از شجریان برده نمی‌شود؟

آیا ایرج طهماسب در این دوران که موسیقی نازل و کم‌کیفیت حافظه‌ی شنیداری ما را پر کرده است نمی‌توانست به سراغ موسیقی قابل‌اعتنای ایرانی برود؟ درست به همان شیوه که او در بخش نمایش به سراغ لهجه‌ها رفت جای آن داشت که سراغی از موسیقی اقوام می‌گرفت. آیا نمی‌شد از موسیقی متناسب با کودکان نیز در این برنامه بهره گرفت؟

به جای نتیجه

برنامه‌سازی در دهه‌ی هفتاد دل‌مشغول موضوعی بود که امروز فراموش شده است. در آن دهه هم «کلاه قرمزی» و هم «خانه سبز» سعی می‌کردند کودک بهتر بودن و ضرورت پیوند خانواده را به ما گوشزد کنند، بی آنکه سعی کنند این پیام‌ها را گل‌درشت و برجسته نمایش دهند. اما برنامه‌سازی در زمان ما کمتر این رسالت را برای خود قائل است. سریال‌ها دیگر خوب بودن و کشف آدم‌های نیک را در دستور کار ندارند و “بچه” علی‌رغم درون صافش حتی چندان معرفت خالصانه و بی‌چون و چرای “پسرخاله” را ندارد.

ایرج طهماسب گرچه متعلق به دورانی است که فیلمسازی هدفی آموزشی یا پرورشی داشت اما این هدف را بیشتر در اپیزودهای نمایش و گفتگو با مهمان‌ها دنبال می‌کند. اگر به بخش عروسکی و ارتباط آن‌ها با طهماسب نگاه کنیم چندان خبری از آن الگوهای آموزشی و نقل فداکاری‌های پسرخاله‌وار نیست. انگار این فراموشی بخشی از اوضاع و احوال روزگار امروز است.

نوشته سوپراستارهای عروسکی و موسیقی سرگردان ملل اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

نوستالژی‌های تلویزیونی بسیاری از بزرگسالان امروز که کودکی خود را در دهه ۶۰ و دهه ۷۰ گذرانده‌اند به چند کارتون و برنامه عروسکی مربوط می‌شود و برخلاف کودکان امروزی که بیشتر با انیمیشن‌ها سر و کار دارند، کودکان قدیم ارتباط عمیق‌تری با عروسک‌ها برقرار می‌کردند، عروسک‌هایی که با هر شکل و شمایلی اما در قالب یک موجود دوست‌داشتنی ظاهر می‌شدند و بسیار عزیزتر از شخصیت‌های نقاشی شده در انیمیشن‌های امروزی بودند.

اما دنیای همین عروسک‌ها هم دنیای پیچیده و جذابی است. اینکه یکسری از عروسک‌های بی‌جان چطور می‌توانند صحبت کنند، اکت داشته باشند و رفتارهای عجیب‌وغریب از خود به نمایش گذارند، به جذابیت آن‌ها اضافه می‌کند.

اینکه چطور عروسک‌هایی که با حجمی از پارچه و نخ ساخته شده‌اند و در عین بی‌جانی اما با صدای صداپیشگان و با دستان عروسک‌گردانان جان می‌گیرند و با صحبت‌کردنشان در ذهن و قلب مخاطبان می‌مانند، نکته تامل برانگیزی است که عمری طولانی دارد.

مدتی است که ایرج طهماسب؛ خالق آثار و مجموعه‌های «کلاه قرمزی»، مجموعه جدیدی را با خلق عروسک‌های جدید دیگری به مخاطبان ارائه کرده است. گرچه پیش از پخش این مجموعه که با عنوان «مهمونی» در پلتفرم نماوا منتشر می‌شود، هواداران کلاه قرمزی و پسرخاله در مقابل آن جبهه گرفته بودند و نمی‌خواستند عروسک‌های جدیدی از سوی ایرج طهماسب جایگزین آن عروسک‌های دوست‌داشتنی شوند اما پس از پخش اولین قسمت‌های این مجموعه با کاراکتری مواجه شدند که هم‌اندازه کلاه قرمزی برای آن‌ها جذاب بود و همان عروسکی که با نام «بادوم» که «بچه» مشهور شد، به برنامه آمده بود توانست هم‌ردیف کلاه قرمزی خود را در دل مخاطبان قرار دهد. ناگفته نماند این محبوبیت برخی از عروسک‌های برنامه «مهمونی» به دلیل خلاقیت، دانایی و عشقی است که خود ایرج طهماسب به عروسک‌ها و نسبت به آن‌ها دارد که می‌تواند به بهترین شکل خالقشان باشد.

به بهانه انتشار مجموعه «مهمونی» و معرفی عروسک‌های جدید آن، یادی می‌کنیم از عروسک‌های که طی سال‌ها برای مخاطبان خاطره ساخته‌اند.

عروسک‌هایی مانند «زی‌زی‌گولو»، «سنجد»، «هادی و هدا»، «مادربزرگه»، «مخمل و مراد» و «سنجد»، «چرا»، «بستنی‌ها»، «کلاه قرمزی»، «پسرخاله»، «گربه آوازه خوان» و تا امروز که عروسک‌هایی مانند «جناب‌خان» و «بچه و پشه» روی کار آمده‌اند.

* «نخودی» یک فانتزی خلاقانه

«نخودی» یک فانتزی خلاقانه و پر ظرافت برای مخاطب کودک است که بار دیگر اهمیت عنصر کلیدی تخیل را در سینمای کودک به ما یادآوری می‌کند. فیلم با جلوه‌های ویژه‌ای ساده و البته خوب و درست، مراحل تدریجی کوچک شدن شخصیت اصلی را به شکلِ ملموس و مناسبی به تصویر کشیده است.

* «شهر موش‌ها» و موش‌های دوست‌داشتنی آن

تا وقتی مدرسه وجود داشته باشد، احتمالاً والدین باید با فرزندان خود برای پا گذاشتن به کلاس و درس‌خواندن کلنجار بروند. در اوایل دهه شصت، تلویزیون به مرضیه برومند پیشنهاد ساخت مجموعه‌ای را داد تا بچه‌ها را برای مدرسه رفتن تشویق کند.

یک نمایش عروسکی ۱۰ قسمتی که در سال ۶۰ از شبکه یک پخش می‌شد. در ادامه در سال ۶۴ فیلم سینمایی «شهر موش‌ها» به کارگردانی مرضیه برومند و محمدعلی طالبی پا به گیشه سینماها گذاشت و به فروش قابل‌توجهی نیز دست‌یافت. این فیلم که با بودجه یک میلیون و ۲۰۰ هزار تومانی ساخته شده بود، توانست با فروش ۱۰ میلیون‌تومانی، عنوان دومین فیلم پرفروش سال را به خود اختصاص دهد.

سال‌ها بعد و در سال ۱۳۹۳ مرضیه برومند به همراه منیژه حکمت و علی سرتیپی تصمیم به ساخت سری جدیدی از این فیلم پرمخاطب گرفت و آن را ساخت که این قسمت آن نیز ۱۲ میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومان در گیشه فروش کرد.

* «مخمل» و «مراد» در «خونه مادربزرگه»

«خونه مادربزرگه» مجموعه تلویزیونی عروسکی بود که از سال ۱۳۶۶ و به کارگردانی مرضیه برومند و تهیه‌کنندگی سیدحسن بنی‌طبا ساخته شد. این مجموعه در ۲۴ قسمت ۱۵ تا ۲۵ دقیقه‌ای ساخته شد و از مهم‌ترین آثار عروسکی تلویزیون به شمار می‌رود که هنوز در خاطرات باقی مانده است.

داستان سریال درباره یک پیرزن است که با حیوانات خود زندگی مسالمت‌آمیزی دارد، اما با ورود خانواده آقا حنایی و گل باقالی خانم به همراه دو جوجه فرزندشان، آرامش خونه مادر بزرگه برای مخمل (گربه یکی یکدانه مادر بزرگه) به هم می‌ریزد …

«مخمل» به‌عنوان عروسک محبوب این سریال در کنار ترانه خاطره‌انگیز آن دو ویژگی این مجموعه است که در ذهن مخاطب به‌خوبی حک شده است.

* «دزد عروسک‌ها» …

محمدرضا هنرمند در سال ۱۳۶۸ با ساخت «دزد عروسک‌ها» دست به تجربه تکنیکی جدیدی در سینمای ایران زد. تلفیقی که او میان فیلم زنده و انیمیشن انجام داد، حتی هنوز هم با گذشت حدود ۳۰ سال از اکران فیلم، جذاب و دیدنی است. فیلم همان فرمول آشنای ترانه و موسیقی برای کودکان را به کار می‌گیرد، و موفق می‌شود در قالب داستانی جذاب و براساس مضمون ازلی و ابدی تقابلِ خیر بر شر، به فیلمی دیدنی بدل شود.

لوکیشن فیلم، یک شهر بازسازی شده و فانتزی است و در این فضای جذاب برای کودکان است که حکایت دزدی‌های پسرک و صحنه‌های کمیک و موزیکال فیلم شکل می‌گیرند. ترانه‌ای که اکبر عبدی در نقش پسرک می‌خواند: «آهای آهای، ننه من گشنمه» مدت‌ها ورد زبان کودکان بود.

داستان فیلم داستان زندگی مادری است که دو فرزند با نام‌های لیلا و بهرام دارد و قرار است با گرفتن وام مسکن و خریداری یک خانه بچه‌هایش را از دردسرهای صاحب خانه‌شان، خورخور، نجات دهد. اما عجوزه بیرون از شهر زندگی می‌کند و نمی‌خواهد آن‌ها روی آرامش به خود ببینند. لیلا و بهرام از شهر بیرون می‌زنند و به دست عجوزه پیر و گنجو می‌افتند ولی آن‌ها با امید و همت توانستند گنجو و عجوزه را به دام بیاندازند.

* «گربه آوازه‌خوان»

پس از موفقیت فیلم‌ها و سریال‌هایی که با حضور عروسک‌ها رنگ و بوی تازه ای به سینما و تلویزیون داده بود، اینبار کامپوزیا پرتوی تصمیم به ساخت فیلمی با حضور عروسک‌ها گرفت که نام آن «گربه آوازه خوان» بود.

این فیلم در سال ۱۳۶۹ تولید شد و در سال ۱۳۷۰ نیز روی پرده سینماها رفت.

داستان فیلم، داستان حَسنی و خواهرش گلدونه است که در پرورشگاه زندگی می‌کنند؛ روزی زن و شوهری برای انتخاب فرزند به پرورشگاه می‌آیند و گلدونه مورد توجه آنها قرار می‌گیرد. هنگامی که آنها قصد دارند با توافق مدیر پرورشگاه؛ گلدونه را با خود ببرند، حسنی با تکرار این واقعیت که آنها دارای پدری هستند که روزی آنها را از سر فقر و ناچاری جلوی پرورشگاه گذاشته و بالاخره دوباره سراغ آنها خواهد آمد، از بردن او جلوگیری می‌کند و داستان شکل می‌گیرد.

*قصه‌های «تابه‌تا» و «زی‌زی‌گولو»

قصه‌های «تابه‌تا» که با نام شخصیت اصلی آن «زی‌زی‌گولو» نیز شناخته می‌شود، یک سریال تلویزیونی کودکانه به کارگردانی مرضیه برومند که نخستین بار در سال ۱۳۷۳ و در قالب یک مجموعه ۳۰ قسمتی از شبکه دو سیما پخش می‌شد. شخصیت محوری سریال عروسکی است به نام «زی‌زی گولو آسی پاسی دراز کوتاه تابه‌تا» که از یک سیاره ناشناخته توسط فردی به نام آرمان فولاد پنجه به زمین آمده و مهم‌ترین توانایی او این بود که با خواندن وِرد «زی‌زی گولو آسی پاسی دراکوتا تابه‌تا»، کارهای خارق‌العاده انجام دهد. گاهی بزرگ می‌شد و گاهی به اندازه ای کوچک بود که در اتاقش که یک قفسه از کتاب خانه بود، جای می‌گرفت.

* «کلاه قرمزی» و «پسرخاله»

سر و کله «کلاه‌قرمزی» و «پسرخاله» به کارگردانی ایرج طهماسب برای نخستین بار در تلویزیون پیدا شد. عروسک‌های محبوبی که مخاطبان بسیاری دست و پا کردند و سپس سر از سینما درآوردند. فیلم «کلاه قرمزی» محصول سال ۱۳۷۳ است که در عرض حدود سه ماه با قیمت بلیت میانگین ۸۰ تومان توانست در اکران تهران به رقم ۱۷۱ میلیون تومان دست یابد. صداپیشگی اصلی این فیلم را حمید جبلی بر عهده داشت و عروسک‌گردان ارشد آن نیز زنده یاد دنیا فنی زاده بود.

چند سال بعد و در سال ۱۳۸۱ تیرج طهماسب یک فیلم جدیدی با حضور «کلاه قرمزی» تولید کرد که «کلاه قرمزی و سروناز» نام داشت و آن را به سینماها آورد. این فیلم با میانگین بهای بلیط ۵۵۰ تومان موفق شد نزدیک به ۵۵۰ میلیون تومان فروش کند و به پرفروش‌ترین فیلم سال ۸۱ تبدیل شود. پس از آن «کلاه‌قرمزی و بچه‌ننه» سومین فیلم سینمایی بر اساس شخصیت کلاه‌قرمزی است که در ۱۳۹۱ اکران شد و در دو روز نخست و در حالی که تنها در ۱۲ سینما در حال اکران بود توانست به فروش ۱۰۲ میلیون تومان دست یابد.

از طرفی پس از سال‌ها دوری از تلویزیون کلاه‌قرمزی در نوروز سال ۱۳۸۸ در قالب ویژه‌برنامه نوروزی و به همراه عروسک‌های دیگر بار دیگر به صفحه تلویزیون بازگشت و توانست پرمخاطب‌ترین برنامه تلویزیون آن سال شود. پس از آن چند سالی هم در نوروز این عروسک‌های دوست داشتنی که حالا دیگر به تعداد آن‌ها افزوده شده بود، به تلویزیون می‌آمدند تا سال ۱۳۹۷ که بنا به مسایلی پخش آن متوقف شد.

از شخصیت‌های دیگر این مجموعه که توانستند هم ردیف کلاه قرمزی و پسرخاله محبوبیت پیدا کنند، می‌توان به: آقای همساده، فامیل دور، دوره، خانم بزرگ، دختر همسایه، دیوی، گابی، ببعی، ببخشید، پسرعمه‌زا، عزیزم ببخشید اشاره کرد.

*و اما «بچه»ی «مهمونی»

شخصیت بچه در مجموعه «مهمونی» که به تازگی توسط ایرج طهماسب تولید شده است، با نام اصلی «بادوم» در همین قسمت‌های ابتدایی توانسته به اندازه «کلاه قرمزی» و چه بسا بیشتر از او با مخاطب ارتباط برقرار کند. «بچه» با صداپیشگی هوتن شکیبا یک کودک کار است که به گل فروشی مشغول است و توسط یکی دیگر از عروسک‌ها به نام «قیمه» به خانه ایرج طهماسب آمده و آنجا مستقر شده است.

این شخصیت نماد کودکانی است که مجبور هستند ساعت‌ها در خیابان‌ها کار کنند و به جای نشستن پشت میز و نیمکت‌های مدرسه و یادگیری ادب و تربیت، با مردمی سر و کله بزنند که هر کدام یک بیان و ادب متفاوت دارند. از این رو از در زندگی روزمره از الفاظی استفاده می‌کنند که مناسب سن آن‌ها نیست و ادبشان را زیر سوال می‌برد. کاراکتر «بادوم» یا همان «بچه» با این که چنین کودکی است اما با گفتار و رفتار خود و مراوده‌هایی که با آقای مجری دارد چنان به دل می‌نشیند که دلچسب و دوست داشتنی است و به یکی از محورهای اصلی این مجموعه بدل شده است.

این مجموعه عروسک‌های دیگری نیز به نام‌های «پشه»، «مگس»، «شاباش»، «دی جی»، «قیمه» و «کته» نیز دارد که هرکدام تکه کلام‌های خود را دارند.

نوشته خاطره بازی با عروسک‌های خاطره‌ساز اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

در این نشست ایرج طهماسب در تعامل با نوجوانان به صورت برخط قرار گرفت و بخشی از تجارب خود را به آنها انتقال داد. طهماسب ‌در بخشی از صحبت‌های خود در این نشست مجازی گفت: دو شکل سینما داریم؛ یکی از اشکال آن مستند است که به مسائل واقعی می‌پردازد، مورد بعدی سینمای داستانی است. همچنین سینمای رایج هم داریم که واقعی نیست و بیشتر به نکات موجود در زندگی‌مان اشاره دارد. شما به عنوان یک فیلمساز باید مسیر حیرت‌تان را به سمت هرکدام از آن‌ها تغییر دهید. یکی از کارهای شما این است که روش و راه خودتان در شکل قصه گفتن را پیدا کنید.

او در تشریح انواع سینما توضیح داد: گونه‌های فیلمسازی بسیار ساده به وجود آمده است. سینمای تراژدیک، سینمایی است که به سمت بدی‌ها حرکت می‌کند. در سینمای کمدی همه چیز خوب است و به سینمایی که بین این دو قرار می‌گیرد، درام می‌گویند. سینما از حال انسان‌ها شکل گرفته است. اگر می‌خواهیم فیلم بسازیم باید ببینیم حالمان چطور است وچه چیزی را می‌خواهیم انتقال بدهیم. هر فیلمی که شما را به فکر می‌اندازد، سینمای درام است که در ایران بسیار تولید می‌شود. برای فیلمساز شدن مهم است که از قبل راجع به آن فکر کنیم.

طهماسب با اشاره به انواع ژانر بیان کرد: ژانر به مشاغل برمی‌گردد. فیلمی که در آن نظامی‌ها باشند، فیلم جنگی است.  اگر کابوی‌ها در آن حضور داشته باشند، وسترن است. به تعداد مشاغل گونه‌های مختلف فیلمسازی داریم. وقتی ژانرهای فیلم باهم ترکیب می‌شوند به آن گروتسک گفته می‌شود.

او در توصیه‌ای به نوجوانان علاقمند به فیلمسازی بیان کرد: برای نوشتن به شما پیشنهاد می‌کنم که مانند نویسنده‌های بزرگ ننویسید. فیلمنامه مانند نامه نوشتن است که  در آن شرح حال برای دیگران عنوان می‌شود و سناریو نام حرفه‌ای آن است که برای گروه تولید نوشته می‌شود. توصیه می‌کنم راجع به کسی یا چیزی بنویسید که آن را می شناسید. اصل کار شما به عنوان هنرمند دادن پیام یا آموزش نیست بلکه به این فکر کنید، چیزی که می‌نویسید برای مخاطب جالب باشد. مخاطب به دنبال سرگرمی است. فیلنامه خوب چیزی است که با خواندن آن لذت ببرید و تمام تصویرهایش را تداعی کنید. هنرمند به کسی می‌گویند که خودش است. اگر خودتان باشید فیلمساز موفقی می‌شوید. نباید ادای کسی را دربیاورید. قهرمان فیلم شما باید در زندگی واقعیتان وجود داشته باشد.

ایرج طهماسب اظهار داشت: کارگردانی یکی از کارهای سخت است و کارگردان بد می‌تواند یک فیلمنامه را خراب کند. کارگردان باید در تمام موارد متخصص بوده و با صدا و تصویر به شکل عالی آشنایی داشته باشد. شما باید راجع به افراد در فیلمتان حرف بزنید. همه نکات در فیلمسازی مهم است. سینما تلفیق تصویر و صداست و اگر به این دو مسلط شوید، موفق می‌شوید. فیلمسازی را از دنیای اطرافتان شروع کنید. همچنین کار عروسکی نیاز به دوره‌ و کلاس‌ دارد و باید یاد بگیرید که عروسک با انسان فرق داشته و دنیای خودش را دارد.

او ادامه داد: آخرین نفری که در پروژه فیلمسازی وجود دارد، ادیتور است. او کسی است که پازل چیدن را خوب می‌داند. کارگردانی که پازل فیلمسازی را بلد نباشد، سراغ ادیتور می‌رود. شما باید برای شخصیتی که می‌سازید، تلاش کنید تا شخصیتتان ماندگار شود.

طهماسب تاکید کرد: دنیای انیمیشن خیال‌انگیز است. کارتونی که تلاش می‌کند تا شبیه  فیلم شود، وقت خودش را تلف کرده است. فرق فیلم کوتاه و بلند در این است که موضوع فیلم کوتاه کم است. مقصد و یا هدفی که انتخاب می‌کنید، بلندی و یا کوتاهی فیلم شمارا تعیین می‌کند. همانطور که یاد گرفته‌ایم حرف بزنیم، باید فیلم بسازیم و  به این مقوله نگاه جدی نداشته باشیم. موضوع فیلمسازی در اطرافمان زیاد است اما  به آن توجه نمی‌کنیم. البته که نداشته‌های‌مان می‌تواند موضوع فیلمسازی باشد. هدف ما در  المپیاد فیلمسازی این است که شما خودتان باشید و شبیه دیگری نشوید.

او با اشاره به نکاتی در فیلمسازی افزود: فیلم صنعتی جزو سینمای مستند است و فیلم‌های تجاری در گروه سینمای سرگرمی قرار می‌گیرند. شما باید ایده اولیه را در دفتر بنویسید. هر نکته‌ای که شما را ذوق زده می‌کند، یادداشت کنید و آن را پرورش دهید.  موضوع بعدی توجه به «پیرنگ» است که رنگ و لعاب فیلم را تشکیل می‌دهد‌. همچنین به یاد داشته باشید که بهترین فیلم این است که هرچند وقت یک بار جزئیاتش یادتان بیاید. کسی در فیلمسازی موفق می‌شود که هرچه که از کودکی دیده را تبدیل به  فیلم کند.

سی و سومین جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودکان و نوجوانان از ۲۷ مهر تا ۲ آبان به شیوه مجازی با دبیری علیرضا تابش برگزار می‌‌شود.

نوشته ایرج طهماسب: اگر خودتان باشید فیلمساز موفقی می‌شوید اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

«پزشک نازنین» نسخه دوم و «چخوف‌خوانی زیر نظر نماینده فدراسیون روسیه» با طراحی و کارگردانی اشکان خطیبی هم‌چنین بازی هنرجویان او بر روی صحنه خواهد رفت.

در راستای موفقیت‌های این نمایش انجمن منتقدان خانه تئاتر در هجدهمین جشن سالیانه خود از اشکان خطیبی برای آموزش اصولی تقدیر کرد. علاقه‌مندان برای خرید بلیت می‌توانند به سایت تیوال مراجعه کنند.

پیش‌فروش‌ روزهای پنجشنبه یکم اسفند و جمعه دوم اسفند چهارشنبه ۲۳ بهمن آغاز می‌شود.

لازم به ذکر است تهیه‌کنندگی هر دو نمایش بر عهده خانه بین‌الملل بامداد با مدیریت پریسا بخت‌آور است

نوشته ایرج طهماسب و سعید روستایی‌ دونمایش به کارگردانی اشکان خطیبی را افتتاح می کنند اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

بر این اساس ایرج طهماسب، امرالله احمدجو، غلامرضا رمضانی، ساره بیات، مرجان اشرفی‌زاده، حامد جعفری و علی مظاهری ترکیب ۷ نفره هیات داوران بخش ملی جشنواره فیلم‌هاى کودکان و نوجوانان را تشکیل می‌دهند.

در ادامه مختصری از سوابق علمی و هنری اعضاء هیات داوران را می‌خوانید:

ایرج طهماسب: ایرج طهماسب، مجری تلویزیون، بازیگر، کارگردان و فیلمنامه‌نویس ایرانی است، او فارغ‌التحصیل رشته تئاتر از دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران است. طهماسب بازیگری، کارگردانی و نویسندگی فیلم‌هایی چون «کلاه‌قرمزی و پسرخاله»، «یکی بود یکی نبود»، «کلاه‌قرمزی و سروناز»، «زیر درخت هلو» و «کلاه‌قرمزی و بچه‌ننه» و … را در کارنامه هنری‌اش دارد.

امرالله احمدجو: امرالله احمدجو، کارگردان و فیلم‌نامه‌نویس سینما و تلویزیون است که کار خود را با ساخت فیلم‌های کوتاه آغاز کرد، وی تحصیلاتش را در رشته فیلم‌برداری در مدرسه عالی تلویزیون به پایان رساند و اولین اثر سینمایی وی «شاخه‌های بید» بود. از معروف‌ترین آثار این کارگردان می‌توان به سرال« تلویزیونی «روزی روزگاری» اشاره کرد.

حامد جعفری: حامد جعفری، تهیه‌کننده سینما و انیمیشن اهل ایران است، او دارای مدرک رشته اقتصاد و رئیس هیئت مدیره گروه هنرپویا است. جعفری فعالیت حرفه‌ای خود را با تهیه‌کنندگی انیمیشن سینمایی «۹:۲۰ در بوشهر» در سینما آغاز کرد و هم‌اکنون به عنوان یک تهیه‌کننده سینمایی عضو رسمی جامعه صنفی تهیه کنندگان سینمای ایران است. وی تهیه‌کنندگی پرفروش‌ترین انیمیشن‌های تاریخ سینمای ایران «شاهزاده روم» و «فیلشاه» را بر عهده داشته‌ و موفق به کسب دیپلم افتخار از هجدهمین جشن سینمای ایران شده ‌است.

غلامرضا رمضانی: غلامرضا رمضانی، کارگردان و فیلم‌نامه‌نویس حوزه کودکان و نوجوانان اهل ایران است. او کارگردانی فیلم‌های «ضربه فنی»، «فرار از اردو»، «گنجشکک اشی‌مشی» و … را برعهده داشته و بیشتر فعالیتش در حوزه سینمای کودک و نوجوان است. نویسندگی آثار زیادی در حوزه کودک در سینما و تلویزیون برعهده رمضانی بوده است.

ساره بیات: ساره بیات، بازیگر سینما و تلویزیون فارغ‌التحصیل رشته بازیگری از مؤسسه کارنامه است. بیات در سال ۱۳۸۹ برای بازی در فیلم جدایی «نادر از سیمین» انتخاب شد و در ادامه نیز، به همراه لیلا حاتمی، سارینا فرهادی و کیمیایی حسینی خرس نقره‌ای بهترین بازیگر زن جشنواره فیلم برلین را دریافت کرد. بازی وی در فیلم سینمایی «بیست و یک روز بعد» به کارگردانی محمدرضا خردمندان مورد توجه قرار گرفت.

مرجان اشرفی‌زاده: مرجان اشرفی‌زاده، نویسنده و کارگردان سینما و تلویزیون، دارای مدرک کارشناسی ارشد ادبیات نمایشی از دانشکده سینما و تئاتر دانشگاه هنر است. از مهم‌ترین آثار مرجان اشرفی‌زاده می‌توان به فعالیت در سرالل «شکوه یک زندگی»، سرالک «دیگری» و فیلم «آبجی» اشاره کرد. وی همچنین در حوزه فیلم کوتاه نیز فعالیت‌های زیادی داشته است.

دکتر محمدعلی مظاهری: دکتر محمدعلی مظاهری، روانشناس و استاد دانشگاه شهید بهشتی و رئیس دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه شهید بهشتی است. وی همچنین عضو انجمن روانشناسان ایران است و رشته تخصصی‌اش روانشناسی کودک است. از مظاهری مقالات بسیاری در حوزه روانشناسی در نشریات مختلف به چاپ رسیده است. وی مولف چندین کتاب در این زمینه نیز است.

سی و دومین جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودکان و نوجوانان ٢٨ مرداد تا ۴ شهریور ٩٨ به دبیرى علیرضا تابش در شهر تاریخی اصفهان برگزار می‌شود.

نوشته معرفی هیات داوران بخش ملی جشنواره فیلم‌هاى کودکان و نوجوانان اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

در این جلسه‌ که با حضور سیدجمال هادیان دبیر جشنواره کودک‌آنلاین برگزار شد و بیش از سه ساعت به طول انجامید، اعضای هیأت داوران نظرات خود را درباره فیلم‌های پذیرفته شده در این بخش اعلام کردند.

رسول صدرعاملی کارگردان در این نشست ضمن اشاره به بازخورد مثبت ای رویداد در گام نخست، اظهار داشت: کودک‌آنلاین جشنواره‌ای متفاوت است و این پتانسیل را دارد که به یک جشنواره ماندگار بدل شود.

ایرج طهماسب کارگردان و برنامه‌ساز حوزه کودک و نوجوان نیز جشنواره را اتفاقی برای آینده دانست و گفت: باید پذیرفت که آینده سینما در فضای مجازی رقم می‌خورد و کودک‌آنلاین شروع این راه است…

بنا بر این گزارش، هیأت داوران بخش فیلم جشنواره کودک‌آنلاین از بین ۹۲ فیلم کوتاه این بخش که پیش‌تر توسط هیأت انتخاب بخش فیلم (مجید برزگر، آرش رصافی، مجید شیخ انصاری، جعفر صانعی‌مقدم، بهتاش صناعی‌ها، بیژن میرباقری و محمد نجاریان) از بین ۴۸۲ اثر انتخاب شده بود، به جمع‌بندی نهایی دست یافتند.

گفتنی است برگزیدگان بخش فیلم کوتاه، در مراسم پایانی جشنواره در کنار برگزیدگان بخش وب‌سری‌ معرفی خواهد شد.

نخستین جشنواره فیلم کوتاه و وب سری کودکآنلاین به دبیری سیدجمال هادیان از پاییز سال گذشته در چهار فاز فراخوان ایده، انتخاب ایده‌های برتر، مشارکت در تولید ایده‌ها و انتخاب تولیدات برتر در حال برگزاری است و مراسم پایانی جشنواره، در نیمه دوم امسال برگزار خواهد شد.

نوشته آخرین جلسه داوری بخش فیلم نخستین جشنواره کودکآنلاین برگزار شد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

وی افزود: در سال‌های گذشته میزبان هنرمندان معروف کشور بودیم که در دارای آثار گرانبهایی در عرصه هنر بودند و دستی در کارهای خیر نیز داشتند و بر این اساس امسال نیز در خدمت هنرمندانی مانند همایون اسعدیان حسن اکلیلی و ایرج طهماسب هستیم. گرچه ما بضاعت کافی برای تقدیر از این هنرمندان نداریم اما تمامی افرادی که دغدغه فرهنگ هنر و اعتلای فرهنگ کشور را دارند در نزد ما عزیز و مورد تقدیر هستند.

رسول صدرعاملی در ادامه این برنامه بیان کرد: بیش از ۳۰ فیلم بخش مسابقه امسال با فاصله زیادی از سال‌های قبل بسیار درخشان بودند و امیدواریم این فیلم‌ها پس از جشنواره تکثیر شود و در اختیار همگان قرار گیرد. بسیاری از کشورهای جهان از ما خواستند فیلم‌های آنها درباره احسان و نیکوکاری رابه نمایش بگذاریم که این سال آینده رخ می دهد.ضمن اینکه امسال در زمینه پویانمایی نیز رشد چشمگیری داشتیم.

بخش دیگر این مراسم به بزرگداشت ایرج طهماسب اختصاص داشت. وی در این بخش روی صحنه آمد و در سخنانی کوتاه بیان کرد: من از اینکه اصفهانی نیستم حسرت می خورم. در کلیپی که پخش شد از لاله ها گفتند ولی من دلم برای لاله های واقعی سوخت. چند سال پیش برای من بزرگداشت گرفتند و من همان زمان گفتم که اگر فکر کردید که اگر بزرگداشت بگیرید من می روم اینگونه نیست حالا امسال هم آمدم بگویم که من با این بزرگداشت ها نمی روم.

همچنین سید عباس صالحی پیامی به هفتمین جشنواره ملی فیلم کوتاه حسنات اصفهان فرستاد که در آیین اختتامیه این جشنواره در سینما فلسطین اصفهان قرائت شد.

صالحی در این پیام آورده است: درود بر خالق هستی که انسان را جانشین و خلیفه  خود بر روی زمین دانست تا نیکی و مهربانی و بخشندگی را که از صفات باری‌تعالی است توسط خلیفه خود بگستراند.سلام و تحیت بر پروردگار عالمیان که با خلق هستی، زیبایی را هنرمندانه در عالم فراگیر نمود و سلام و درود بر مردمانی که در نقش جهان، به زیبایی روح تعاون و احسان را بر بال هنر نشانده و آوازه جشنواره ملی فیلم کوتاه حسنات را به سراسر سرزمین مقدسمان کشاندند.

در ادامه این پیام آمده است: با برگزاری هفتمین دوره این جشنواره، نیکوسیرتان اصفهانی نشان دادند که با تیزبینی که از خصوصیات مردمان این خطه است می‌توان از ظرفیت سازمان‌های مردم نهاد بهره جست و بدون آنکه باری بر دوش نهاد دولت تحمیل کرد، اعتماد حضور هنرمندان نامی و جوان ساعی کشورمان را در یک جشنواره ملی جلب نمود.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در ادامه این پیام آورده است: برادران و خواهران و دست‌اندرکاران معزز! در گام هفتم که جشنواره مزین به همراهی و همکاری نام‌آوران سینمای ایران است، امیدوارم با سیاست گزاری و برنامه ریزی دقیق از این سرمایه ملی محافظت نموده و با تدبیر و درایتی که از برگزارکنندگان جشنواره سراغ داریم نگاه هنر و هنرمندانه را به سمت نیازهای ضروری جامعه هدایت کنند و با ترویج احسان و نیکوکاری روح تعاون را در جامعه تعمیم دهند.

علیرضا رضاداد دیگر مهمان این مراسم نیز گفت: برگزاری جشنواره «حسنات» یکی از کارهای نیک است که توسط زاون قوکاسیان راه ا‌ندازی شده است.باید اعلام کنم برگزاری جشنواره کودک و نوجوان در اصفهان دایمی شده است و  این نوید را می‌ دهم که به پیشنهاد اعضای شورای شهر اصفهان در جلسه دبیرخانه، جایزه زاون قوکاسیان برای جشنواره کودک و نوجوان طراحی شده است که توسط خود هنرمندان اصفهانی داوری می شود.

هنگام نوبت اهدای جوایز نیز ابتدا برگزیدگان بخش فیلمنامه جشنواره معرفی شدند و دیپلم افتخار، تندیس جشنواره و جایزه نقدی بهترین فیلمنامه کوتاه در این بخش به «مغاک» نوشته لیلا حکمت نیا از تهران رسید و جایزه بهترین فیلمنامه کوتاه پویانمائی نیز به «پرنده آرزوها» نوشته زیبا ارژنگ از اراک تعلق گرفت.

در بخش فیلم‌های کوتاه داستانی، مستند و پویانمایی به انتخاب هیات داوران جوان، فیلم «حیوان» به کارگردانی بهمن و بهرام حاج ابول لو(ارک)از تبریز موفق به کسب عنوان بهترین فیلم کوتاه داستانی از نگاه داوران جوان شدند و مهدی اسدی از تهران نیز جایزه بهترین فیلم کوتاه مستند از نگاه داوران جوان را برای فیلم «جمعه قالی» دریافت کرد. همچنین جایزه بهترین فیلم کوتاه پویانمائی از نگاه داوران جوان به « ایکی » به کارگردانی پرستو کاردگر از تهران تعلق گرفت.

بخش مستند فیلم «بی‌گدار» به کارگردانی علیرضا دهقان از یزد موفق به کسب عنوان بهترین فیلم کوتاه مستند شد و فاطمه مرزبان از گرگان نیز جایزه بهترین بهترین کارگردانی فیلم کوتاه مستند را برای فیلم «من می‌مانم» دریافت کرد.

همچنین جایزه بهترین پژوهش به «مرز مه‌آلود» به کارگردانی آتبین حسینی از تهران تعلق گرفت و هیأت داوران جایزه ویژه خود در بخش فیلم مستند را به حجت طاهری از نورآباد ممسنی برای فیلم « زندگی در خور موسی » تقدیم کردند. در این بخش هیأت داوران جشنواره از دو فیلم « داستان عروسک‌ها» به کارگردانی سید مصطفی فخاری نیری از یزد و «داداسلطنه» به کارگردانی هادی احمدی از بانه تقدیر کردند و جایزه دبیرخانه جشنواره نیز به فیلم «رودنامه خوانی»از فرشاد احمدی دستگردی از اصفهان تعلق گرفت.

دیپلم افتخار، تندیس جشنواره و جایزه نقدی بهترین فیلم کوتاه پویانمایی به «داش آکل» به کارگردانی هاجر مهرانی از بوشهر رسید و پرستو کاردگر از تهران نیز جایزه بهترین بهترین کارگردانی فیلم کوتاه پویانمایی را برای فیلم «ایکی» دریافت کرد. همچنین هیئت داوران جایزه ویژه خود در بخش پویانمایی را به معین صمدی از کرمانشاه برای فیلم «جمشید، مرثیه‌ای بر یک اسطوره» تقدیم کردند و جایزه بهترین فیلمنامه فیلم کوتاه پویانمائی نیز به فیلم «پیشخدمت » نوشته محمدرضا عابدی از اصفهان تعلق گرفت.

در پایان برگزیدگان بخش داستانی جشنواره نیز فیلم «مانیکور» به کارگردانی آرمان فیض از تهران موفق به کسب عنوان بهترین فیلم کوتاه داستانی شد و آقای طوفان نها قدرتی از تهران نیز جایزه بهترین بهترین کارگردانی فیلم کوتاه داستانی را برای فیلم «زونا» دریافت کرد.

همچنین جایزه بهترین بهترین فیلمنامه فیلم کوتاه داستانی به «مانیکور» به کارگردانی آرمان فیض از تهران تعلق گرفت و هیأت داوران جایزه ویژه خود در بخش فیلم کوتاه داستانی را به عاطفه محرابی از تهران برای فیلم «ساعت چهار» تقدیم کردند.

در این بخش جایزه زاون به فیلم «حیوان» به کارگردانی بهمن و بهرام حاج ابول لو (ارک) از تبریز اهداء شد و هیأت داوران جشنواره از فیلمنامه فیلم کوتاه داستانی « لابلای درختان» به کارگردانی محسن نبوی از شیراز تقدیر کردند. همچنین در بخش فیلم‌های کوتاه داستانی جایزه بهترین تصویربرداری نیز به علی آبپاک از تبریز برای فیلم «حیوان» رسید.

نوشته ایرج طهماسب: من به این زودی نمی‌روم/ آخرین خبرها از جشنواره فیلم کودک اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.