وی اشاره کرد: در اغلب زمان ها، سید مرتضی، رئیس من بود؛ از مجله سوره که به جای برادرشان سید محمد آوینی آمدند تا واحد تلویزیونی حوزه و همچنین در زمان تولید فیلمنامه، با او بودم و همیشه به عنوان رئیس بنده حضور داشت.

این فیلمنامه نویس با بیان اینکه برای نخستین بار است که در تلویزیون برای صحبت کردن درباره آوینی حضور دارم، تصریح کرد: با وجود آنکه در سالگرد شهادت سید مرتضی برای بعضی از رسانه ها یاداشت می دادم، اما با این حال از صحبت کردن در این باره کمی پرهیز داشتم زیرا احساس می کردم همه با سید مرتضی دارند خودشان را میزان قرار می دهند و کمتر به ویژگی های سید مرتضی فارغ از تعاریفی که مرسوم است، می پردازند.

وی افزود: به این فکر می کردم اگر بخواهیم در این برنامه درباره شهید آوینی صحبت کنیم، در خصوص ویژگی که کمتر صحبت شده، حرف بزنیم؛ شهید آوینی به آینده بیش از آن لحظه ای که در آن حضور داشت، نظر داشت و فکر می کرد اگر کاری قرار است اتفاق بیافتد، باید به تاثیراتی که در آینده دارد، توجه کنیم یعنی بیشتر علاقه مند بود کارهایی که انجام می دهد در آینده تاثیر داشته باشد.

این مدرس دانشگاه درباره محبت زیاد آوینی به خود بیان کرد: آوینی اغلب نوشته هایش را قبل از اینکه در مجله چاپ شود، به من می داد تا بخوانم. شهید آوینی اعتقاد داشت این مطالب برای حال نیست زیرا معتقد بود کسانی که برای حال زندگی می کنند، تصمیمات خود را گرفته اند و ذهن هایشان شکل گرفته است.

وی جاری بودن سید مرتضی در زمان را ویژگی مهم دیگر او عنوان کرد و ابراز داشت: این ویژگی باعث حمله عده ای و دفاع عده دیگری از او شد. خیلی ها یا به دنبال تخریب و یا به دنبال تقدیس او بودند اما سید مرتضی این ویژگی را مطلقا نداشت یعنی افراط گرایی یا مطلق گرایی، در نظرهایش نداشت.

اربابی با ذکر مثالی ادامه داد: فیلم «عروس» و «هامون» اکران شد و سید مرتضی احساس کرد، این فیلم ها مسیری در آینده سینما هستند که باید به آنها توجه کرد؛ اگر سینما قرار است وارد عرصه اثرگذاری بر سینما شود، باید دیده شود زیرا علی رغم اینکه فیلم های سینمایی در دهه ۶۰ تماشاگر خودش را داشت، اما در مرور زمان رو به کاهش بودند که این تغییر باعث افزایش مخاطبان سینما به شکل خاص شد. بنابراین ویژگی عدم افراط و نگاه به آینده برجسته ترین ویژگی سید مرتضی آوینی بود.

این مدرس دانشگاه در پاسخ به این سوال مجری که توجه آوینی به فیلم های «هامون» یا «عروس» نتیجه احساسات است یا کاملا بر اساس منطق و عقل است، گفت: این دو فیلم یک ساحت دارند از این جهت که ارتباط شان با مخاطب، یک ارتباط روان بود. سید مرتضی در ارتباط با «هامون» ار نظر دیدگاه و نه ساختاری، تحلیل می کرد اما در مورد فیلم عروس، ساختاری و نه الزاما محتوایی آن را بررسی می کرد.آوینی معتقد بود این نوع فیلمسازی باید در سینمای ایران تشویق شود و مورد توجه قرار گیرد.

در ادامه بهروز افخمی در پاسخ به این سوال مجری که آیا مرتضی آوینی در حوزه سینما دچار افراط و تفریط می شد، گفت: شهیدی آوینی معتقد بود دو فیلم «عروس» و «هامون» نماینده دو گرایش مختلف در سینمای ایران هستند که با یکدیگر، اختلاف هم دارند.

وی افزود: شهید آوینی جزو هیئت امنای بنیاد فارابی بود یعنی در کنار سید محمد بهشتی قرار می گرفت و خیلی وقت ها، درباره سیاست ها و برنامه هایی که قرار بود در وزارت ارشاد برگزار شود، با او مشورت می شد و با وجود نقدی که داشت، همیشه تعامل داشت و برخورد حذفی هیچ وقت نه از سوی حوزه هنری که نماینده یک نوع تفکر بود و نه از سوی بنیاد فارابی که نماینده تفکری دیگر بود، رخ نمی داد.

این کارگردان سینما با بیان اینکه بعضی گمان می کنند وقتی از یک نفر دفاع می کنیم، مخالف جریان دیگر هستیم، عنوان کرد: این نگاه شبیه هواداری از تیم های فوتبال است یعنی فکر می کنند اگر یکی از سید مرتضی آوینی دفاع می کند باید با همه جریانات دیگر مخالفت کند. این نوع نگه مختص فضای «مزاجی» است و اساسا کسانی که در این فضا حرف می زنند، خود به خود به سمت ابتذال می روند و در چند جمله از بیخ یکدیگر را منکوب می کردند اما آن زمان اینگونه نبود یعنی با وجود اینکه منتقد یکدیگر بودند اما اهل گفتگو و تعامل بودند.

وی درباره خلوت های شهید آوینی با دوستان و خودش اظهار کرد: سید مرتضی، خلوت های محض نداشت و در اتاقش همیشه باز بود و ساعت های زیادی بین ما بود و به همین دلیل خیلی دیر به خانه می رفت و صبح زود هم به محل کار می آمد.

افخمی با تصریح بر اینکه آوینی هیچ چیز را عمدا از دیگران نمی پوشاند، عنوان کرد: این شفافیت به حدی بود که حتی می شد احوال درونی او را نیز متوجه شد یعنی اگر یک روز غمگین بود یا خیلی سرحال بود را به راحتی می فهمیدیم.

در ادامه اربابی یکی از ویژگی های مثبت آوینی را این دانست که برای اثبات چیزی با کسی مواجه نمی شد، بلکه برای فهم یک چیز با آدم ها مواجه می شد، اظهار کرد: این موضوع سبب شد تا مدت های طولانی با یک نفر بنشیند و حرف بزند حتی اگر آن آدم دیدگاه های مخالفی داشت. عموما در مباحث، افراد همیشه یک طرف هستند اما سید مرتضی یک طرف نبود و وسط ایستاده ایستاده بود و فکر می کرد می تواند با همه به نتیجه برسد.

وی ادامه داد: سید مرتضی اگر با تفکرات کسی مخالف بود، اینطور نبود که حرف نزند و گفتگو نکند. سید مرتضی حتی وقتی صحبت هم می کرد یک مولف بود یعنی اینگونه نبود که بخواهد دائما ارجاع دهد و از دیدگاه دیگران صحبت کند. این نگاه این قدرت را به او می داد تا با همه دیدگاه ها مواجه شود. وقتی با آدم های مجله سوره صحبت می کردید، می گفتند آدم هایی با تفکرات مخالف می آمدند و حتی مطالب شان هم منتشر می شد.

این فیلمنامه نویس با بیان اینکه سید مرتضی در عرصه انقلاب بود و با انقلاب یک تولد جدید پیدا کرد، اظهار کرد: وقتی با او مواجه شدیم، به عنوان کسی که فرزند انقلاب است، صحبت می کردیم.

در ادامه مجری برنامه از ادبیاتی خاص در نقدهای آوینی گفت که راه گفتگو را می بندد که افخمی پاسخ داد: سید مرتضی متعلق به فضای روشنفکری بود یعنی قبل از انقلاب دانشجوی دانشکده هنرهای زیبا و فارغ التحصیل معماری بود. آن فضا یک فضای نقد تند و گفتگویی بود که در همه نقاط دنیا هم متداول بود.

این مدرس سینما بیان کرد: تفکر نیروهایی که سمت سوره بودند انتظار داشت حرف های آوینی چون صریح و صادقانه است، تحمل شود اما رفتارهای طرف مقابل، کم کم تبدیل به برخوردهای تند و قهرآمیز شد و حتی نسبت به پرونده سازی برای سوره هم اقدام کردند. این موضوع از جانب اشخاصی اتفاق افتاد که در سوره کاملا تحمل می شدند. در سال هایی که فیلم های سیاه و نشانه تغییر عقیده مخملباف ساخته شد، هنوز کسانی در سوره بودند که نظرشان مثبت بود.

وی با ذکر خاطره ای ادامه داد: در جریانات شلوغی که مخملباف استاد راه انداختن آنها بود، دکتر سروش من را صدا کرد و نصیحت کرد که چرا از مخملباف حمایت نمی کنید؟ من متعجب شدم چرا دکتر سروش باید خودش را خرج مخملباف کند و به او گفتم نخستین کاری که می کنید این است که از مخملباف فاصله بگیرید زیرا این آدم از نظر فکری در حال غرق شدن است و معلوم نیست از نظر سیاسی نیز چه حرکاتی سر بزند.

افخمی ادامه داد: این حرف ها سبب شد، دکتر سروش بدون هیچ زمینه تصور کند، مجله سوره کاملا مخالف او است و در مقابلش ایستاده است و می خواهد او را حذف کند. به او گفتم شاید باور نکنید، اما در سوره، طرفداران متعصبی دارید که حتی وقتی درباره نظریه قبض و بسط شریعت شما صحبت کردم و گفتم صورت بندی خوبی ندارد، عده ای در مجله علیه من موضع گرفتند. در واقع هم دکتر سروش و هم مخملباف آدم های متعصبی هستند که مخالفین را تحمل نمی کنند اما در عین حال فکر می کنند علیه آنها لشکر کشی کرده ایم.

وی درباره اینکه آیا کسی هم با شخصیت شهید آوینی مخالف بود، عنوان کرد: بله! کسانی بودند که حتی می گفتند ما به تو شک داریم و حتی مسلمان درست و حسابی هم نیستی یعنی آدم های گاها کم سواد و بی سواد، به مجله می آمدند و حرف های خودشان می زدند.

در ادامه اربابی با اظهار به اینکه سید مرتضی به عنوان سرگرمی سینما را نمی پذیرفت، تصریح کرد: سید مرتضی در باورهایش از ابتدا تا انتها یکی بود، اما در مواجهه با آن چیزی که اتفاق می افتد اینگونه نبود که بگوید چون من اینگونه فکر می کردم باید بمانم. اما عده ای تلاش دارند بگویند سید مرتضی، همیشه سید مرتضی بوده است. در مواجهه با سینما، اگر کسانی می گویند احساس سید مرتضی این بوده که باید در سینما با یک پهنه مواجه شد و نه در یک نقطه، این را مبتنی بر تغییر در او می دانند در حالیکه این ربطی به سید مرتضی ندارد.

وی یادآور شد: به یاد دارم اولین بار که با اسم سید مرتضی مواجه شدم در سال ۶۴ بود که روزی در دانشکده ما ایشان را دعوت کردند که در مورد موسیقی صحبت کند، بعد از صحبت هایشان، بحث ها و اختلاف دیدگاه ها به واسطه صحبت های ایشان در سطح دانشکده زیاد بود، عده ای موافق و عده ای مخالف بودند، از نظر من از روز اول تا روز آخری که با ایشان آشنا بودم، باورها و دیدگاه های سید مرتضی نسبت به مبانی انقلاب و هنر و مسایل دیگر یکی بود اما نحوه تعامل و برخوردش متفاوت بود. اما عده ای نمی خواهند این را باور کنند و به همین دلیل می گویند سید مرتضی همانی بود که از اول بود.

مجله شبانگاهی «چشم شب روشن» به تهیه‌کنندگی امیر قمیشی و با اجرای محمد صالح علا شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۳ از شبکه چهار سیما پخش می‌شود.

نوشته محمود اربابی: شهید آوینی علاقه‌مند بود کارهایی که انجام می‌دهد در آینده تاثیر داشته باشد / بهروز افخمی: سید مرتضی حتی وقتی صحبت هم می‌کرد یک مولف بود اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

اسعدیان در پاسخ به این پرسش پاسخ داد: در شرایط فعلی، سینما سازی به لحاظ اقتصادی به صرفه نیست. سینما سازی به شکل کلاسیکی که ما داشته ایم یعنی سینمایی با نام «پولیدور» داشته اید که حالا قدس شده یا آفریقا؛ اکنون مجتمع های سینمایی است، یعنی اصلا با قیمت های زمینی که در ایران وجود دارد به آن معنی نیست که دو هزار متر زمین خریداری کنید که یک یا دو تا سالن بسازید. خوشبختانه از سه تا چهار سال پیش، مجتمع های سینمایی نشان داده اند که دارند جواب می دهند. با وجود افزایش این مجتمع ها ولی از جذابیت سینماهای دیگر کم نشد و وقتی مجتمع سینمایی مثلا کوروش افتتاح شد، از تماشاگر سینما آزادی و فرهنگ کم نشد بلکه ظرفیت اضافه کرد.

وی به نبود سالن های سینما در شرق تهران اشاره کرد و متذکر شد: در شرق تهران که خود به اندازه چند کلانشهر است، هیچ سینمایی نداریم؛ یعنی ما در آن مناطق نیازمند چند مجتمع ۱۰ الی ۲۰ سالنه هستیم. چرا باید از فلکه دوم تهران پارس، دو ساعت ترافیک را تحمل کنیم تا به نزدیکترین سینما یعنی سینمای فرهنگ فیلم شاخصی را ببینیم، بنابراین منصرف می شویم.

کارگردان «طلا و مس» در خصوص اجرای عدالت برای اکران فیلم ها عنوان کرد: حتی با ارشاد وارد این بحث شده ایم که تولید را پایین بیاوریم اما این موضوع غیر منطقی است، مخالفت های زیادی را در پی دارد و نمی توان این کار را کرد. بنابراین جز افزایش سالن های سینما در دراز مدت که خوشبختانه دارد روز به روز بیشتر می شود راهی نداریم و باید به جایی برسیم که دیگر سالن های سینما برای ما تعیین تکلیف نکنند تا از ما کالا بخواهند. اینگونه عدالت ایجاد خواهد شد، اما این زمان بر است.

اسعدیان افزود: در این مدت برای ایجاد عدالت می توانیم از هفته های اکران کم کنیم و ارشاد هم موافقت کرد، کاری که امسال انجام شد و هفت هفته، تبدیل به شش هفته شد تا شاید تعداد بیشتری فیلم اکران شود؛ یعنی در فصل بهار و تابستان فیلم ها در شش هفته اکران می شوند و در دو فصل پاییز و زمستان ۱۰ هفته تبدیل به هشت هفته شده است. قطعا اعتراض از طرف فیلم هایی خواهد شد که قابلیت اکران بیشتری را دارند.

وی یادآور شد: یکی از تهیه کننده ها از صحبت هایم مبنی بر اینکه گفته بودم بس است دیگر، شما سود خود را کرده اید؛ ناراحت شده بود ولی منظورم از این بابت است که بگذارید فیلم های دیگر هم نفس بکشند، نه اینکه تحکمی کرده باشم.

کارگردان «بوسیدن روی ماه» تبدیل شدن فیلم تجاری بفروش به ارزش را بسیار خطرناک دانست و ابراز داشت: متأسفانه در چند سال گذشته این اتفاق افتاده است. ما وقتی راجع به سینما صحبت می کنیم راجع به کلان سینما صحبت می کنیم و حتی در کلان سینما نیاز به فیلم های مبتذل البته مبتذل نه به معنای مستهجن بلکه به معنی دستمالی شده اش، هم داریم و نمی توانیم جلوی آنها را بگیریم چون نیاز داریم چراغ های سالن سینما روشن شود.

اسعدیان ادامه داد: سینماهای ما باید فعال باشد، زمانی که ژانر اکشن را از سینما گرفتیم، سینماهای میدان انقلاب ومیدان امام حسین تعطیل شد. سینمای راستای خیابان زند شیراز با این فیلم ها سرپا بودند و تعطیل شدند. ما نیاز داریم تا همه این فیلم ها را داشته باشیم. فیلم تجاری ارزشمند است باید باشد، اما ارزش نباید باشد به مفهوم اینکه جلوی فیلم هایی که قرار است متوسط فروش داشته باشند را بگیرد و تبدیل به این نشود که اینگونه بسازید و این خیلی خطرناک است و سینما دار ما را به این سمت سوق می دهد که این نوع فیلم را می خواهم.

وی با اشاره به جهش فروش طی دو سال گذشته، اذعان کرد: جهش فروش ناشی از تبلیغاتی بود که در یک شبکه ماهواره ای می شد اما این جهش فروش سینمادار را به فروش بالا عادت داد و حالا وقتی فیلمی را می گذاریم که فروش متوسطی دارد، می گوید دارد بدبخت می شوم چون به آن جهش عادت کرده است، در حالیکه پنج سال پیش از این وضعیت راضی بود. طبق آمار ما در سال ۹۵ یا ۹۴ در سه ماهه اول سال، سینمادار ها به اندازه یک سال خودشان فروخته بودند اما در ماه ششم ناراضی بودند چون به فروش جهشی خود عادت کرده بودند و این خیلی خطرناک است.

کارگردان «یک روز به خصوص» با اشاره به اینکه با پیشرفت تکنولوژی، سرریز در فیلم ها وجود ندارد، تصریح کرد: ما پدیده ای با عنوان «سرریز» داشتیم؛ به یاد دارم وقتی فیلم «گل های داوودی» و «شهر موش ها» با هم اکران شدند، فروش چند فیلم کنار آن ها نیز بالا رفت؛ اما اکنون در حدود یک سال است که چیزی با عنوان سرریز نداریم. آدم ها به سینما نمی روند تا بلیط بخرند و اگر نتوانستند بخرند بروند فیلم دیگر را ببینند، آدم ها در خانه شان با اینترنت بلیط می خرند و اگر بلیط فیلم مورد نظرشان بود، خریداری می کنند و از خانه بیرون می روند وگرنه از خانه بیرون نمی آیند.

اسعدیان با بیان اینکه در سال گذشته فیلم های تجاری قوی، علاوه بر اینکه کمک نکرد تا فروش فیلم های متوسط بالا برود بلکه آن ها را له کرد، متذکر شد: قبلا این اتفاق را نداشتیم، چندین سال است که صف های سینما را نمی بینیم. از طرفی وقتی مجتمع های سینمایی با ۱۰ الی ۱۲ سالن ساخته می شود، مثل مجتمع «کوروش»، می تواند یک فیلم را در سه سالن خودش نشان دهد و حتی اگر من نوعی، به صورت حضوری بروم و نتوانم بلیط بخرم، در آن مجتمع نیم ساعت بعد همان فیلم را دارد و منتظر می مانم و دیگر نمی روم فیلم دیگری را ببینم. ما سرریز را از دست داده ایم و این خیلی خطرناک است.

وی با بیان اینکه در سال گذشته فیلم بنده هم به همین دلایل آسیب دید، گفت: من از دو فیلم تجاری بسیار قوی که حقشان هم بود، آسیب دیدم ولی به آنها این ایراد وارد نیست که چرا این فیلم را ساختند؛ بنابراین در شرایط فعلی نمی توانیم تولید را پایین بیاوریم و به سرعت هم نمی توانیم فیلم ها را از سالن های سینمایی پایین بیاوریم.

در ادامه فرید نیز با رد ماجرای مافیا در سینمای ایران، اظهار کرد: مافیا برای زمانی است که تعدادی آدم برای منافع خودشان زد و بندهای پنهانی خارج از قانون کنند. همه اتفاقات در سینمای ایران علنی است و مسئله پنهانی نیست که متوجه آن نشویم کما اینکه اگر وادار بشوند، شرکت هایی که در هر سه عرصه کار می کنند، یک عرصه را کار کنند اگر بخواهند پنهانی و شرکت های اقماری را درست کنند، لو می روند.

در این بخش اسعدیان از فرید سوال کرد: اگر روزی توانایی این را داشته باشید که در سال پنج فیلم را تولید کنید، به فکر این نمی افتید که سالن سینما بخرید یا اجاره کنید تا خیالتان از تولید پنج فیلم خود راحت باشد و از طرفی پخش هم داشته باشید و معطل سینمادار نباشید؟

فربد پاسخ داد: به این فکر می افتم ولی وقتی قوانین این اجازه را ندهد، این کار را نخواهم کرد.

اسعدیان اظهار کرد: حتما راهش را پیدا می کنید، سرمایه مانند آب می ماند و اگر راهش را پیدا کردید، حتما این کار را انجام خواهید داد.

فرید به یکی از دستاوردهایی که حاصل از شرکت های اقماری بود اشاره و عنوان کرد: به محض اینکه این قانون حذف شد و اجازه تولید فیلم به هر تعداد داده شده، چند شرکت اقماری که شکل گرفته بودند، باقی ماندند و این یکی از دستاوردهای دورانی است که این محدودیت ایجاد شده بود.

اسعدیان با بیان اینکه نزدیک به سی و اندی دفتر پخش داریم، بیان کرد: درصد زیادی از پخش ما در دست دو پخش است و بقیه یا در سال پخشی ندارند و یا خیلی کم فیلم دارند، چرا متمرکز نشوند تا ما پنج تا پخش قدر داشته باشیم و بعد با هم رقابت کنند. نمی توانیم بگوییم یک عده در حالت تعاونی باقی بمانند و یک عده تبدیل به شبه تراست شوند.

نبوی نیز اظهار کرد: اکنون همه ما اذعان داریم که شرایط مساعد نیست.

فیلمساز، سلیقه اش را با سلیقه سالن دار تطبیق می دهد

فرید دلیل نامساعد بودن را حاکمیت سالن دار دانست و گفت: این معضل منجر به این شده تا فیلم ساز، سلیقه اش را با سلیقه سالن دار تطبیق می دهد. بعد به مرور می بینید که بازیگران ثابت با ژانر ثابت و اعمال و حرکات ثابت، همه تولیدات سینمای ایران می شود و کسی که می خواهد یک داستان جدید را طرح کند، نمی تواند.

اسعدیان به بیان مثالی پرداخت و اظهار کرد: سینما فرهنگ برای بنیاد فارابی است و می گویم یک سانس این سینما به اندازه یک سالن سینما فروش دارد، بنیاد فارابی در سال گذشته فیلمی را تولید می کند که موفق نیست و به سختی آن را اکران می کند و شورای صنفی کمک می کند و اکران آزاد به این فیلم می دهد. بنیاد فارابی به شورای صنفی فشار می آورد که برای این فیلم سالن جور کنید. من به آن ها گفتم چرا یک سانس سینما فرهنگ را به این فیلم نمی دهید، پاسخ دادند نمی فروشد. گفتم شما خودتان حاضر نیستید این فیلم را در سینما فرهنگ بگذارید و بعد می خواهید فشار بیاورید تا سالن های دیگر در اختیار این فیلم قرار بگیرد.

وی افزود: همه به دنبال این هستند که سالن هایشان بفروشد و بتواند خرج خودشان را در بیاورند، در این صورت من چگونه توقع دارم که مثلا سینما ماندانا که برای بخش خصوصی است به این قضیه فکر نکند.

فرید با ذکر اینکه بخش های عمومی اگر به فکر کاسبی از طریق سالن هستند، باید امر فرهنگ را واگذار کنند، در ادامه گفت: باید به هیولاها واگذار کنند چون اینها بهتر بلد هستند پول در بیاورند. ولی اگر قرار است در امر فرهنگ از طریق بودجه های سالانه ای که برایشان تصویب می شود، سرمایه گذاری کنند باید بحث کاسبی را کنار بگذارند بخصوص وقتی فیلم متبوع از نظر فرهنگی تولید شده و مورد پذیرش آن ها نیز است.

وی خاطرنشان کرد: می توان در زمان توزیع و نمایش فیلم فرهنگی که شاخص های تجاری را ندارد، سرمایه گذاری کرد و بر تبلیغاتش کار کرد. می شود آن را فیلم را در حد و اندازه خودش زنده کرد و نه اینکه رهایش کنند.

نبوی در خصوص نقش صنف پرسید و اظهار کرد: آیا صنف می تواند در ارتباط با حل این بحران کمکی کند و نقش صنف چیست؟ البته منظور از صنف فقط صنف خاص نیست و کلیت صنف مدنظرم است.

نوید با ابراز تأسف از اینکه صنف به معنای واقعی صنف، کارکردهایش خودش را از دست داده است، عنوان کرد: مثلا شورای عالی تهیه کنندگان یا هر بخش دیگری اگر اعضا بصورت خالص در همان حرفه ای که در آن فعال هستند، باشند، می توانند برای اعضای صنف خود ایجاد منافع بکنند.

اسعدیان متذکر شد: تفکیک این مسئله سخت است چون تهیه کنندگان قدر ما عمدتا در کار تهیه و پخش هم هستند و بگوییم شما در صنف نباشید و تهیه کنندگانی را بیاوریم که ضعیف هستند و در کار پخش نیستند و سینما هم ندارند. این غیر ممکن است چون اگر فقط قرار است در صنف مثلا تهیه کنندگان افراد خالص تهیه کننده باشند اولین چیزی که می گویند به شما این است که شما نمی توانید در این صنف باشید چون شما جزو کارگردانان هستید و منافع کارگردانان را هم در نظر می گیرید.

وی افزود: بین تهیه کنندگان و کارگردانان با وجود این در کار تولید فیلم هستند، تضاد منافع وجود دارد چرا تهیه کنندگان حاضر نیستند، حق رایت معنوی کارگردان را در قراردادها بیاورند و چرا به اصرار ما در کانون کارگردان ها در شورای صنفی اکران باید یک کارگردان حضور داشته باشد تا بتواند خارج از منافع تهیه کننده و پخش کننده و سینما دار یک شکلی کلان سینما را نگاه کند، ما تضاد منافع داریم.

رییس شورای صنفی نمایش با اشاره به مستقل شدن یا نشدن شورای صنفی از وزارت ارشاد، توضیح داد: در سال گذشته تمام تلاش خود را کردیم تا بعد از سه سال، شورای صنفی را از وزارت ارشاد به خانه سینما بیاوریم و برایش هیئت امنا تشکیل دادیم، متأسفانه بعضی از دوستان این قضیه را برنتافتند و ترجیح می دهند تا زیر نظر ارشاد باشند. چون خیلی از دوستان با این قضیه مشکل دارند.

وی در رابطه با آیین نامه جدید، خاطر نشان شد: تصمیماتی که در آیین نامه امسال شده، بابت این بوده که بتوانیم اگر سال گذشته به فیلمی ظلمی شده درصدی کمتر کنیم، قطعا باز هم به یکسری از فیلم ها ظلم خواهد شد.

اسعدیان متذکر شد: این تصور را پخش نکنید که شورای صنفی به فیلم ها اکران می دهد بطوری که به دوستانش اکران می دهد و به غریبه ها اکران نمی دهد.

مجله شبانگاهی «چشم شب روشن» به تهیه‌کنندگی امیر قمیشی و با اجرای محمد صالح علا شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۳ از شبکه چهار سیما پخش می‌شود.

نوشته «چشم شب روشن» با حضور همایون اسعدیان و مهرداد فرید به روی آنتن رفت/ بررسی عدالت در اکران سینماهای ایران اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

نبوی در بخشی از برنامه پس از پخش سکانسی از فیلم «یک بار برای همیشه» ساخته الوند، با یادی از زنده یادان خسرو شکیبایی و مرتضی احمدی بیان کرد: این اثر یکی از شاخص های فیلمهای اجتماعی در ربع قرن گذشته در کشور ما است. شما وقتی این فیلم را ساختید مسئله ای جدی در جامعه به وجود آمده بود. سه چهار سال بیشتر از پایان جنگ نگذشته بود و مثل همه کشورها در ایران هم مشکلات اقتصادی خود را عریان تر نشان می داد. آن زمان اشتغال دغدغه همه بود و رفتن به ژاپن یکی از گزینه ها بود که در درام شما به آن پرداخته شده است.

وی افزود: شما نگاه کاملا جامعه شناسانه و راهبردی به موضوع معیشت و بیکاری داشتید. حالا برسیم به سینمای امروز که بسیاری از فیلمهای آن رونویسی از دیگر آثار است. به نظر شما چه اتفاقی می افتد که سینمای اجتماعی ما قدرت پیش برنده خود را از دست می دهد؟

ساخت فیلم اجتماعی دردسر دارد و مجوزش هم انگار فقط برای تهران است!

الوند پاسخ داد: من خیلی فکر کرده ام که چطور می شود فیلمهای شاخصی از کارگردانانی چون خانم بنی اعتماد، آقایان صدرعاملی و داوودی، کیمیایی، زنده یاد ملاقلی پور و… را دیگر نداریم. یکی از دلایلی که وجود دارد به نظرم دردسر داشتن ساخت این آثار برای تهیه کنندگان است. خیال آنها برای گرفتن مجوز خیلی راحت نیست و وقتی مجوز می گیرند هم فقط برای تهران گرفته اند!

وی افزود: یک دفعه فردی که ذی نفوذ است در شهرستان با فیلم مخالفت می کند و ارشاد سریع کوتاه می آید. حرف ما این است که ارشاد باید پای پروانه ای که داده بایستد. تجلی اراده دولت در ارتباط سینما در وزارت ارشاد است و ما وقتی پروانه گرفته ایم، ارشاد باید پشت امضایش بایستد. این اتفاق یک جاهایی نیفتاده و این اعتماد به نفس تهیه کنندگان را کم و نسبت به رفتن به سراغ خط قرمزها بی تمایلشان کرده است.

در تمام دنیا سینما یا گرفتار سیاست است یا سرمایه

الوند با بیان اینکه همچنین این بیم وجود دارد که به خاطر تلخی فیلمهای اجتماعی، آنها را مخاطب پس بزند، یادآور شد: در تمام دنیا سینما یا گرفتار سیاست است یا سرمایه. هر دو این عناصر می خواهند فیلم را شبیه خودشان کنند؛ یا فیلم باید سیاسی باشد و یا کسی که سرمایه گذاشته برای اثر تعیین تکلیف کند. سینمای اجتماعی هم درگیر این دو معضل شد.

کارگردان «پرتقال خونی» ادامه داد: دوستان ما در مراکز تصمیم گیری و دادن مجوز هروقت مماشات کردند، ما فیلمهای خوبی داشتیم اما هروقت مخالفت کردند و گفتند چرا جامعه را اینگونه نشان می دهید اینگونه نبوده است. جامعه این شکلی هست، اگر ما آن را نشان ندهیم آیا جامعه خوب می شود؟

شمال و جنوب تهران شبیه به هم شده اما از شرق و غرب ورم کرده است

دارنده سیمرغ بلورین بهترین کارگردانی در سال ۷۱، تصریح کرد: در فیلمهای «هتل کارتن» و «برگ برنده» من به حاشیه نشینی شهرهای بزرگ پرداختم که حالا دیگر در فیلمها کمرنگ شده است. شمال و جنوب تهران شبیه به هم شده و همان پارکی که در شمال شهر می بینیم در جنوب شهر هم هست. لباسها و گویش جوانان بالای میدان ونک و جوادیه هم شبیه هم شده است و نمی شود فهمید چه کسی بچه کجا است. اما تهران از شرق و غرب ورم کرده است و کمربند حاشیه نشینی در تهران به وجود آمده که حوزه جرم خیزی است.

وی افزود: من زمانی در کوره های آجرپزی فیلم می ساختم، رسما هیچ بچه ای مدرسه نمی رفت. چون بزرگترهایشان فکر می کردند این اتلاف وقت است و کارشان قاچاق بود. یادم است خانم باران کوثری وحشت کرده بود و می گفت چنین چیزهایی هم داریم؟ حالا اگر ما چنین چیزهایی را نمایش بدهیم و تلنگر بزنیم که اینها هم هست خوب نیست؟

«مغزهای کوچک زنگ زده» جزو فیلمهای خوب جشنواره بود

الوند با اشاره به فیلم «مغزهای کوچک زنگ زده» که فیلم برگزیده تماشاگران در جشنواره فیلم فجر شد، تاکید کرد: این فیلم به گمان من جزو فیلمهای خوب جشنواره بود. بعضی ها درباره موضوع این فیلم می گفتند آیا واقعا چنین چیزی هست؟ بله هست. فیلمساز که از خودش فیلم نساخته است.

«ابد و یک روز» نشان داد دیگر تلخی فیلمهای اجتماعی مخاطب را پس نمی زند

وی تاکید کرد: زمانی که فیلم «ابد و یک روز» فروش رفت من خیلی خوشحال شدم. چون خیلی از تابوها شکسته شد. مادر مقدس است و بحثی در این موضوع نیست اما مناسبات در آن فیلم به جایی رسیده بود که مادر به بچه های قاچاقچی خود کمک می کرد. این فیلم که آن همه جایزه گرفته و فروش هم کرده نشان می دهد دیگر آن تلخی تماشاگر را پس نمی زند.

ستاره سالاری دوباره گریبانمان را گرفته است

کارگردان «این سیب هم برای تو» تصریح کرد: ما زمانی از ستاره سالاری خلاص شدیم اما حالا دوباره گریبانمان را گرفته است. تهیه کننده و پخش کننده و صاحب سینما طوری سفارش می کنند که من فیلمساز مجبور می شوم از این افراد که ۱۰، ۱۵ نفر هم بیشتر نیستند اما در همه فیلمها هستند استفاده کنم.

کسی را از بین نهایتا ۱۰ تا ستاره نمی بینم که حضورش فیلم را بیمه کند

نبوی هم به این نکته اشاره کرد که جز معدودی از آنها بقیه تاثیری روی فروش فیلم هم ندارند و الوند با تایید این نکته گفت: من تقریبا کسی را نمی بینم که بگویم حضور او فیلم را بیمه می کند و فیلم قطعا فروش می کند. ممکن است در شبکه نمایش خانگی یا مجموعه های تلویزیونی جذابیت ایجاد کند اما وقتی قرار باشد هر نفر ۱۰، ۱۲ هزار تومان بدهد تا به سینما برود، دیگر اینگونه نیست.

وی با اشاره به اینکه حضور فیلمسازی مثل اسپیلبرگ بدون استفاده از ستاره فیلمی چون «پارک ژوراسیک» را پرفروش می کند، ادامه داد: من به خودم می گفتم یعنی می شود ما هم به این مرحله برسیم که اسم نویسنده، کارگردان یا رمان نویسی که فیلمی از اثر او اقتباس شده، مخاطب جذب کند؟ البته در دهه ۳۰ مردم به خاطر ساموئل خاچیکیان به سینما می رفتند اما باز هم داستان بود که آنها را جذب می کرد.

فیلمساز خوبی داریم که همه قبولش داریم اما دارد فیلمهای متوسطش زیاد می شود

الوند تصریح کرد: وقتی فیلمسازی زیاد فیلم می سازد، آثار بد او افزایش پیدا می کند نه آثار خوبش. فیلمساز خوبی داریم که همه هم قبولش داریم اما وقتی ۲۸ فیلم می سازد هی دارد فیلمهای متوسطش زیاد می شود. کمیت خیلی به کیفیت لطمه می زند. اگر وضعیت طوری بود که با ساخت یک فیلم ۴، ۵ سال زندگی ما تامین بود، می توانستیم این زمان را صرف کنیم تا بارور شویم برای ساخت فیلم خوب بعدی. اما اینگونه هنرمند مدام در خطر است که به شاغل هنری تبدیل شود. یکی می رود بقالی اش را باز کند من هم می روم سر فیلمبرداری! اینگونه خیلی بد است و باید وجه هنری هم رعایت شود.

نوشته ساخت فیلم اجتماعی دردسر دارد/ ستاره‌سالاری دوباره گریبانمان را گرفته است اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

نبوی در ابتدای برنامه با ابراز خوشحالی از به وجود آمدن این دو معاونت عنوان کرد: دوست داشتم جزو اولین کسانی باشم که  در یک برنامه تلویزیونی به سینماگران انیمیشن و مستند کشور این اتفاق را تبریک می گویم و همچنین امیدوارم آقای حیدریان صحبت های مرا بشنوند و با سرعت زیاد سازمان انیمیشن و مستند را راه اندازی کنند.

راه اندازی این معاونت ها ناگهانی نبود و ضرورتشان از سالها پیش احساس می شد

وی در ادامه نظر رزاق کریمی را درباره راه اندازی این معاونت ها در مرکز گسترش جویا شد و تهیه کننده «حس پنهان» در پاسخ گفت: این اتفاق که روز گذشته در مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی افتاد، ناگهانی و یکباره نبود و از سال ها پیش این ضرورت حس می شد که  برای انیمیشن  و مستند نیاز به سازمان مستقل باشد.

وی ادامه داد: کشور ما در عرصه سینما در دنیا مطرح بوده و کافی است نگاهی اجمالی و آماری به تعداد افراد حاضر، شاغل وفعال ۲ حوزه مستند و انیمیشن داشته باشیم و موفقیت های چشمگیری را که در عرصه بین المللی در جشنواره های معتبر دنیا در سال های گذشته فراهم کرده اند مشاهده کنیم.

انیمیشن نیازمند توجه بیشتر، جدی تر و متمرکزتر است

رزاق کریمی تکمیل کرد: از ابتدای مدیریت سیدمحمدمهدی طباطبایی نژاد در مرکز گسترش، شورای تخصصی مستند و انیمیشن را تشکیل دادیم و از همان ابتدا در خدمت امیر محمد دهستانی در شورای انیمیشن بودیم و از حضور انیماتورها و فیلمسازان نسل جوان بهره زیادی بردیم. با جستجویی می توان به این نتیجه رسید که در سال های اخیر برای انیمیشن اتفاقات بزرگی افتاده و نیازمند توجه بیشتر، جدی تر و متمرکزتر است.

در ادامه نبوی با اشاره به اینکه سینمای مستند ما جایگاهش را از لحاظ گوناگون در سطحی قرار داده که توقع همه ما از سینمای مستند بالا رفته است، از رزاق کریمی پرسید که با ایجاد این معاونت آیا قرار است هم به لحاظ کمی و هم کیفی اتفاقی در سینمای مستند بیافتد و شما برنامه خاصی برای این منظور دارید؟

اقتصاد سینمای مستند بیمار است

تهیه کننده مستند «کریستین» در پاسخ ابراز کرد: سینمای مستند رشد قابل توجهی داشته ولی متاسفانه این سینما از معضل جدی به نام نظام اقتصاد سینما رنج می برد؛ هرچند این مشکل کلی سینمای ما است ولی سینمای داستانی ما از انواع حمایت و سوبسید برخوردار بوده است. شاید اکنون  بخشی از سینما روی پای خویش ایستاده باشد ولی سینمای مستند معمولا در سیاست های  حمایتی به طور عام چه در تلویزیون و چه در سینمای ایران، متولیان مختلف از جمله مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی داشته است و آنها آنچنان که نیاز اهالی این سینما برای ادامه زندگی بوده، توجهی نکردند و دلیل این امر این است که چرخه اقتصادی به طور طبیعی شکل نگرفته، یعنی ما با اقتصادی بیمار در سینمای مستند روبرو هستیم که برای این موضوع باید چاره ای اندیشید.

سهم ما از بازار چیست؟

وی ادامه داد: قطعا این تصمیم در این موضوع تاثیر گذار خواهد بود و یکی از دلایل ایجاد چنین معاونتی، بررسی تخصصی حوزه اقتصاد و بازار انیمیشن و مستند است. با کمال تاسف علی رغم کسب تمام جوایز معتبر ملی و بین المللی که سینمای مستند در سال های اخیر در این مورد رکورد زد، باید بدانیم که سهم ما از بازار چیست؟

رزاق کریمی در تکمیل صحبت هایش گفت: وقتی ما از بازار صحبت می کنیم، با بازارهای بسیار متنوع از رسانه های متکثر  چه در داخل و چه در خارج از کشور روبرو هستیم و ورود به بازار از مرحله ایده و طرح است. برای ورود به بازارهای جهانی چاره ای نداریم جز اینکه مستندسازانمان را با دانش روز سینمای مستند جهان به خصوص بحث اقتصاد سینما آشنا کنیم. البته افراد با تجربه و با استعدادی داریم که علی رغم کمبودها توانسته اند خودشان این مسیر را پیدا کنند. یکی از وظایف ما گشایش بازارهای جدید مستند است.

در ادامه بحث نبوی این پرسش از رزاق کریمی را پرسید که آیا مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی به لحاظ ماهیتی مانند بنیاد سینمایی فارابی است و شرکت وابسته محسوب می شود؟

رزاق کریمی اظهار کرد: ماهیت مرکز، موسسه مستقل و وابسته به سازمان سینمایی است. وقتی ما درمورد تولید صحبت می کنیم باید نگاهی آماری به وضعیت تولیدات مستند در طول یک سال داشته باشیم. خارج از تلویزیون حدودا از دو دهه پیش حداکثر در خوشبینانه ترین شکل بین ۱۵۰ تا ۲۰۰ فیلم مستند تولید می شد و آن زمان مرکز سهم عمده ای در کمیت تولیدات داشت؛ زیرا هنوز بخش خصوصی شکل نگرفته بود و ما تعداد انگشت شماری شرکت های مستقل بخش خصوصی داشتیم که در حوزه سینمای مستند فعال بودند.

روایت فتح مستند را به موضوع حساس و روز جامعه نزدیک کرد

وی افزود: ولی از دهه ۷۰ به تدریج شرکت های خصوصی شکل گرفت و با وام های تبصره ۳، خیلی از شرکت ها تجهیزاتی خریدند. تلویزیون هم برای تولیدات خیلی از برنامه های مستند، برون سپاری کرد و همین شرکت های مستقل توانستند روی پای خودشان بایستند و درنتیجه بخش خصوصی شکل گرفت. جُنگ مستند روایت فتح از نقاط طلایی آن دوران بود که مستند را برای مخاطب آن دوره که راز بقا را مستند تلقی می کرد به موضوع حساس و روز جامعه نزدیک کرد.

این مدیر سینمایی در ادامه تشریح کرد: بخش خصوصی از دهه ۷۰ دارای هویت مستقل شد و رقابت های جدی و موج و موسسات آموزشی به سرعت و تعداد قابل توجهی در سطح تهران و دیگر کلان شهرها ایجاد شدند. از طرفی دفاتر انجمن سینمای جوان، آن سال ها نقش کلیدی و تاثیر گذار داشت؛ چرا که در آن زمان بخش خصوصی توان آموزش در آن سطح وسیع برای جوانان را نداشت.

رزاق کریمی ادامه داد: بخش خصوصی در آن سال ها شکل گرفت و سینمای مستند با موجی از انتظارات روبرو شد و جوانهای مستند ساز جویای نامی بودند که می خواستند چرخه ای اقتصادی از سوی سینمای مستند برای آنها ایجاد شود. اما این چرخه شکل نگرفت و تمام تلاش سینمای جوان و مرکز گسترش سینمای تجربی برای حمایت از تولید این آثار بود که تا حدودی بخش خصوصی را هم جذب کردند.

وی اضافه کرد: با شکل نگرفتن چرخه اقتصادی در آن سال ها، یا باید کارها از تلویزیون پخش می شد که اغلب موارد امکان پخش نداشت یا رایگان می شد و درنهایت  منجر به جریانی به طور عام دولتی شد که جز در موارد استثنا، شرکت های خصوصی نتوانستند روی پای خودشان بیاستند.

سهم مرکز گسترش از تولیدات مستند ۵ درصد اما نیمی از جوایز از آن اوست

تهیه کننده مستند «لاله و لادن» گفت: من جزو معدود تهیه کنندگانی بودم که در دهه ۸۰ توانستم دوام بیاورم و انجمن صنفی در همین سال ها شکل گرفت. در حال حاضر سالانه چیزی حدود ۱۰۰۰ فیلم مستند تولید می شود و سهم مرکز از این ۱۰۰۰ تولید نزدیک به ۵درصد است. اگر مرکز ۶۰ تا ۷۰ فیلم تولید می کند، باید ببینیم از دست آورد ها چقد بهره می برد و بیش از نیمی از جوایز به تولیدات مرکز اهدا می شود.

در ادامه گفتگو رزاق کریمی درباره برنامه هایی که برای بازار داشت، گفت: همانطور که گفتم عموما حال مستند سازها خوب نیست؛ اول به دلیل وضعیت معیشتی که مطلوب نیست، شاهد دردهای همکارانم در این حوزه بوده ام که این دردها سال های سال با مُسکن هایی ساکت شده بود و آن مسکن که مدت ها در سینمای مستند استفاده شد، این است که ما به هر مستندسازی بگوییم هر طرحی بدون در نظر گرفتن کیفیت برای مرکز بیاورند، مبلغ اندکی به آنها می دهیم.

تهیه کننده «این زن حرف نمی زند» افزود: در حال حاضر باید به فکر درمان این درد باشیم و درمان جدی ما گشایش بازاری است که اشاره کردم. بازار داخلی ما مخاطبان فعالی هستند که از سطح مدارس تا دانشگاه ها از جمعیت قابل توجهی برخوردار هستند و تشنه و علاقمند سینمای مستندند. این امر در کشورهای توسعه یافته، جزو مواد درسی است و ما از این ظرفیت های سینمای مستند غافل بودیم.

جایزه زمانی خوب است که جشنواره برایمان معبر باشد نه مقصد!

وی افزود: به گمان من این کار عزم ملی می طلبد. همچنین باید در سطح بین المللی بازار جهانی با استانداردهای بین المللی، فیلم تولید کنیم. باید بتوانیم کیفیت هایی را که به آن اشاره کردم تعمیم دهیم و وارد بازار جهانی کنیم. به جایزه دل خوش نباشیم و جایزه زمانی خوب است که جشنواره به عنوان معبر باشد نه به عنوان مقصد! اگر از طریق جشنواره وارد بازار جهانی شویم موفق خواهیم شد.

این تهیه کننده اظهار کرد: طی ۴ سال اخیر در مرکز گسترش به تدریج دوره های آموزشی مخصوصا همزمان با جشنواره سینما حقیقت برگزار کردیم و اساتید تراز اول بین المللی را آوردیم. خوشبختانه ارتباطات خوبی ایجاد و مقدمات این امر فراهم شده است. من برای حوزه اقتصاد چشم انداز را روشن می بینم.

به جای تولیدکننده صرف یا رقیب بخش خصوصی، طراح سیاست های تشویقی و حمایت کننده باشیم

رزاق کریمی تبیین کرد: ما باید تمام تلاشمان را بکنیم تا به جای حمایت از تولید، از توزیع، پخش و نمایش حمایت کنیم و بر خلاف بعضی از سال ها به جای اینکه به رقیب بخش خصوصی تبدیل شویم و به بعضی جاها به شکل انحصاری وارد شویم، در حال طراحی سیاست های تشویقی باشیم و به جای تولید کنننده صرف، مشارکت کننده وحمایت کننده باشیم.

مجله شبانگاهی «چشم شب روشن» به تهیه‌کنندگی امیر قمیشی و با اجرای محمد صالح علا شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۳ از شبکه چهار سیما پخش می‌شود.

نوشته اقتصاد سینمای مستند بیمار است/ جایزه زمانی خوب است که جشنواره برایمان معبر باشد نه مقصد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

۶، ۷ فیلم پرفروش نشانه خوب بودن تولیدات تمام سینما نیست

جیرانی در مجموع اوضاع سینمای کشور را این‌گونه بیان کرد: اینکه ما ۶ تا ۷ تا فیلم پرفروش و ۳ تا ۴ فیلم متوسط داریم نشانه این نیست که تمام تولیدات سینما خوب هستند و اگر ما ۶۰ فیلم خوب داشته باشیم، ۶ تا ۷ فیلم به پولش سود داده، ۳ تا ۴ فیلم به پولشان می‌رسند و مابقی همه ضرر می‌کنند.
جیرانی در تکمیل این بحث گفت: برخی از فیلم‌ها با پول نهادهای حکومتی ساخته می‌شوند، برخی از فیلم‌ها با وام مشارکتی فارابی و بعضی از فیلم‌ها توسط شهرداری تولید شده و بخش خصوصی هم تعدادی هستند که کار می کنند.
وی افزود: تهیه‌کنندگان حرفه‌ای چندین سال است که سرمایه‌ای برای ساخت فیلم نمی‌گذارند و بیشتر کارگردان‌هایی که خودشان سناریو می‌برند و خودشان تهیه‌کننده می‌شوند، سرمایه‌گذاران جوان را جذب و فیلم تهیه می‌کنند.

تهیه کنندگان قدیمی جز چند نفر دیگر بدون جذب سرمایه کار نمی کنند
کارگردان «قرمز» ادامه داد: من نمی‌توانم تحلیل دقیقی از اوضاع سینما داشته باشم، چرا که خیلی پیچیده است. تهیه‌کنندگان قدیمی اکثراً کار نمی کنند مگر اینکه سرمایه‌ای را جذب کنند و از بین تهیه‌کنندگان قدیمی پرکار می‌توان به محمدحسین فرح‌بخش و منوچهر محمدی اشاره کرد که فیلم‌های زیادی می‌سازند.
جیرانی در پاسخ به این سؤال نبوی درباره اینکه آیا امکان دارد برخی سرمایه‌هایی که به سینما می‌آید باانگیزه پول‌شویی باشد، تصریح کرد: تشخیص دقیق این موضوع خیلی سخت است ولی به ‌هرحال سرمایه گزارانی که به سینما آمده‌اند، پولی را وارد عرصه تولید فیلم کرده و با انگیزه‌هایی چون تهیه‌کنندگی سینما و علاقه‌مندی به سینما، به این هنر کمک می کنند.
در ادامه نبوی گفت: اگر به سی و ششمین جشنواره فیلم فجر نگاهی بکنید، درمجموع جشنواره فجر را دارای چه فرایندی می‌دانید؟ آیا جشنواره به معنای درست کلمه توانسته روند مشخص رو به تعالی را پشت سر بگذارد؟

شرایط جشنواره فیلم فجر بسته به شرایط سیاسی تغییر می کند
کارگردان «خفگی» پاسخ داد: اسم جشنواره بین‌المللی فیلم فجر چند بار به جشنواره فجر تغییر کرد، حدود سه سال است که بخش بین‌الملل از آن جدا شده و دوره‌ها و دبیرهای مختلف داشته است. شرایط این جشنواره بسته به شرایط سیاسی، تفاوت پیداکرده است.

از آغاز کاملا بین المللی جشنواره فیلم فجر تا زمانی که شرکت در جشنواره اجباری شد
جیرانی ادامه داد: جشنواره اولین بار در سال ۶۱ برگزار شد، کاملاً بین‌المللی و با ۴ فیلم ایرانی بود که جایزه‌ای به فیلم‌های بخش مسابقه تعلق نگرفت و تنها فیلم‌های مستند جایزه کسب کردند. از سال ۶۲ جشنواره کاملاً داخلی بود و تمام آثار به نمایش درآمدند و این روند تا سال ۶۴ نیز ادامه داشت؛ تا زمانی که تولیدات افزایش پیدا کردند و کمیته انتخاب ایجاد شد و هم‌زمان برای فیلم‌ها درجه‌بندی انتخاب کرده که با این کیفیت فیلم‌ها را سنجیدند. از دوره بعد درجه‌بندی و اکران با هم هماهنگ شدند، حضور در جشنواره امری اجباری شد و فیلم‌ها باید در جشنواره شرکت می‌کردند تا اکران می‌شدند.

یکی از جشنواره های مهم تاریخ سینمای بعد از انقلاب در سال ۶۸ است
کارگردان «صعود» اظهار کرد: اگر بخواهم یکی از جشنواره‌های مهم تاریخ سینمای بعد از انقلاب را بررسی کنم مربوط به سال ۶۸ است که فیلم‌های تعیین‌کننده‌ای در آن وجود داشت و فیلم‌سازان به ساخته‌های خودشان برگشتند. در این دوره کارگردانانی مانند مهرجویی، حاتمی، کیمیایی و حاتمی کیا حضور دارند و همه آثاری داشتند که از آن‌ها می‌توان به‌عنوان بخشی از تاریخ معاصر آن دوره یاد کرد.

از جنجالی ترین تا شاخص ترین ها
وی اظهار کرد: «نوبت عاشقی» و «شب‌های زاینده‌رود» فیلم‌های جنجالی محسن مخملباف در سال ۶۹ هستند و به‌ غیر از آن فیلم‌های «نرگس» و «مسافران» از دیگر آثار شاخص آن ایام هستند؛ این روند تا سال ۷۱ ادامه داشت و این سه سال برای جشنواره بسیار شاخص بود.

وقتی ترکیب داوران جشنواره می توانست مسیر را عوض کند
جیرانی ادامه داد: سال ۷۵ هم به‌واسطه حضور فیلم‌های شاخصی مثل «لیلا» و «بچه‌های آسمان»، جشنواره بسیار مهمی بود و از سال ۷۷ و دوره اصلاحات جشنواره، الزامات حضور در جشنواره واکران بندی برداشته و تابعی شد از داورانی که می‌آمدند و آثار را ارزیابی می‌کردند؛ همچنین ترکیب داوران می‌توانست مسیر جشنواره را عوض کند.
کارگردان «مرگ تدریجی یک رؤیا» تصریح کرد: در ۸۴ سال فیلم «چهارشنبه‌سوری» اصغر فرهادی و «سنتوری» جایزه گرفتند و می‌توان نتیجه گرفت جشنواره در شرایط گوناگون تابعی از شرایط سیاسی، فرهنگی، اجتماعی آن دوران بوده و قدرت دبیر جشنواره بسیار بود.
کارگردان «صورتی» در پاسخ به این سؤال نبوی که چه معدلی به جشنواره فجر می‌دهد، تاکید کرد: با نگاهی به دوره‌ها، می‌توان جشنواره را ارزیابی کرد و به آن نمره قابل‌قبول داد و به این نکته توجه داشت که جشنواره دولتی است و تابع شرایط دولتی است.
در ادامه نبوی عنوان کرد: با توجه به تجربه داوری که داشتم، مطلقاً سیاست‌های دولتی نقشی در جهت‌گیری و سمت‌وسوی وضعیت داوری ندارد جشنواره فجر خروجی‌اش خروجی داورها است.
جیرانی در تکمیل صحبت‌های نبوی گفت: ملاحظات اولیه‌ای که وجود دارد، ملاحظاتی است که به‌تناسب شرایط فرهنگی جامعه انجام می‌شود و ممکن است در برخی از دوره‌ها ما این ملاحظات را نداشته باشیم.
نبوی بابیان این‌که سینمای اجتماعی چتر بسیار گسترده‌ای را روی همه ژانرها دارد، نظر جیرانی را در رابطه با اوضاع این نوع سینما جویا شد.

سینمای اجتماعی امروز ایران ریشه در نیهیلیسم اجتماعی دارد
کارگردان «پارک‌وی» در پاسخ گفت: سینمای اجتماعی امروز ایران ریشه در نیهیلیسم اجتماعی دارد و تشخیص این‌که چه درست یا غلط و چه چیزی خوب و بد است در بین فیلم‌سازان و کسانی که فیلم‌نامه می‌نویسند، خودش را نشان نمی‌دهد و علت آن این است که سنت قبلاً در جامعه تعیین کننده بود.

او اظهار کرد: سنت به‌طور ساده در اخلاقیات ساده مرز خوبی و بدی را مشخص می‌کند و در سینمایی که قهرمان دارد، محصول اطمینان کسی است که فیلمساز بداند چه چیزی خیر یا شر است و چه چیزی راست یا دروغ است؟ با توجه به این شرایط می‌توان دریافت که چند سالی است سنت کارکردش را ازدست‌داده است.
جیرانی ادامه داد: در شرایط قدیم و قبل از انقلاب تفکرات چپ غیرمذهبی و مذهبی در کنار هم قرار گرفته بودند و هر دو که به دنبال عدالت اجتماعی و ضد مدرنیسم شاه بودند باعث شد سینمای اجتماعی دارای ضابطه‌ای در تفکر شود. پس‌ از آن در سال ۵۶ و ۵۷ سینمای اجتماعی دچار بحران شد و در حال حاضر سینمای اجتماعی ایران گرفتار نیهیلیسم اجتماعی است.
اکبر نبوی با توجه به صحبت‌های فریدون جیرانی پرسید: با فرض اینکه تحلیل شما درست باشد، آیا تصور شما این است که با فقدان سنت، سینمای ما به‌نوعی از نیهیلیسم رسیده است؟ آیا الزامی است که سنت نباشد و ما به نیهیلیسم برسیم؟

چطور سینمای فلاکت بیرون می‌زند؟
کارگردان فیلم «خفگی» پاسخ داد: سنت نوعی از اخلاقیات را در جهان نهادینه می‌کند و ما را تابع آن اخلاقیات می‌کند. من با خوب یا بد بودن آن کاری ندارم و تحلیل کلی شرایط را می‌کنم و ارزش گذاری نمی‌کنم. فیلم‌سازها برای اینکه بتوانند حرف بزنند به‌واقع گرایی افراطی روی می آورند تا تنش‌های دراماتیک فیلم را اضافه کنند و این تنش‌ها معمولاً در فیلم‌ها بر اساس انتاگونیست و پروتاگونیست درمی‌آید، آن واقعیت اجتماعی تشدید می‌شود و وقتی این اتفاق به‌عنوان یک عنصر دراماتیک تشدید شود، سینمای فلاکت بیرون می‌زند.
وی در ادامه تشریح کرد: سینمای اجتماعی ایران گرفتار این وضعیت شده است و به همین دلیل است که یک دور تسلسل تکراری را دارد طی می‌کند.
مجری برنامه در ادامه‌ بحث پرسید که آیا این‌یک رئالیسم سوسیالیستی است یا نوعی گریز از سنت است؟
جیرانی پاسخ داد: این‌یک رئالیسم سوسیالیستی نیست و در واقع نوعی نئورئالیسم است که سعی می‌کند که چپ هم نباشد؛ اگر شما نمایشنامه «مرگ فروشنده» آرتور میلر را بخوانید، می‌فهمید که نمایشنامه چپی است اما قسمت چپ آن در فیلم فروشنده نیست و این فیلم از آن زاویه به مرگ فروشنده نگاه نمی‌کند؛ بنابراین فیلم‌سازان شاخص اجتماعی ما، عدالت اجتماعی را به شیوه‌ قدیمی نمی‌بینند و یا مثلاً مثل زمان سابق عدالت را از نگاه چپ نمی‌بینند و شکلی دیگر نگاه می‌کنند.

نبوی در ادامه این را عنوان کرد که در اواخر دهه شصت فیلم‌سازی اجتماعی بسیار جدی شد و با اشاره به مثال‌هایی ادامه داد: ما در سینمای اجتماعی‌مان یک‌شکلی از پرخاشگری و فریادهای خاص یک فیلم‌ساز در یک موقعیت زمانی در روایت داستانی خودش را داریم و حتی بعضی از جوان‌ها هم که در حال ساخت فیلم هستند، این نوع از پرخاشگری را دارند که نسبت به آن نیهیلیسمی که شما می‌گویید، باهم مرتبط نیستند.

ملاقلی پور، حاتمی کیا و میرکریمی روشن‌فکران مسلمانی هستند که هنوز با سنت مرزبندی دارند
فریدون جیرانی در پاسخ حرف‌های نبوی گفت: روشن‌فکران مسلمان مثل آقای رسول ملاقلی پور، حاتمی کیا و میر کریمی و دیگر دوستان، تفکرشان با روشن‌فکران عرفی در سینما متفاوت است و بنابراین آن‌ها که فیلمی را می‌سازند، سعی دارند واقعیتی را به نمایش بگذارند. روشن‌فکران مسلمان، هنوز یک مرزبندی‌ای را باسنت دارند و به نظر من آن‌ها هنوز سنت را در کارهایشان رعایت می‌کنند.
وی ادامه داد: منظور من از سنت همه‌چیز است و منظورم فقط مذهب نیست. سنت یعنی آن‌ها هنوز سعی دارند که مقید باشند. نکته اینجا است که من کلیت یک سینمای اجتماعی را می‌گویم که تبدیل به قالب شده است و فیلم‌سازان جوان هم از این قالب پیروی می‌کنند. این رویه دارد به تکرار می‌رسد و البته آثار خوبی هم تولید می شود. به ‌هرحال من خیلی پشت این سینمای اجتماعی تفکری نمی‌بینم، چون کمی پیچیدگی جامعه، همه را گرفتار کرده است که تشخیص بدهند که چه چیزی درست و چه چیزی نادرست است.

در ادامه نبوی پرسید: چتر مضمونی و موضوعات سینمای اجتماعی را شما چگونه می‌بینید؟ آیا سینمای اجتماعی پنج سال اخیر را، دارای تنوع موضوعی، مضمونی و قابل‌توجه می‌بیند؟ اگر در هیچ‌کدام از طبقه‌بندی‌های سینمایی، مضمون و موضوع اهمیت نداشته باشد، در سینمای اجتماعی مضمون و موضوع بسیار اهمیت دارد.
نویسنده زاگرس، تشریح کرد: سینمای اجتماعی متکی بر مضمون ساخته می‌شود. ممکن است فیلمی ساختار خوبی داشته باشد و کسی توجه نکند ولی فیلمی دیگر ساختار معمولی، ولی حرفی خوب برای گفتن داشته باشد و موردتوجه قرار بگیرد.

سینمای ما مضمون زده است یعنی مضمون بر فرم چیره است

وی ادامه داد: سینمای ما به‌طورکلی، سینمای مضمون زده نیز هست یعنی فرم تابعی از مضمون نیست و مضمون بر فرم چیره است. در بعضی از فیلم‌ها مثل فیلم‌های اصغر فرهادی فرم و مضمون برابر است ولی در همه این‌گونه نیست. شاید مشکل بزرگ هم این باشد.

در دوره احمدی نژاد طبقه متوسط تحقیر شد
جیرانی تصریح کرد: از دوره دوم آقای احمدی‌نژاد، سینمای اجتماعی وارد فاز دیگری می‌شود و علت آن این است که دوره آقای احمدی‌نژاد با تحقیر طبقه متوسط شروع می‌شود. این، نکته قابل‌تأملی است و دعوایی که در انتخابات هست بین عدالت اجتماعی و اشرافیت است.

در «درباره الی» تفاوت پایین شهر و بالای شهر را می بینید
وی تکمیل کرد: تعریف طبقه متوسط در طرفداران آن دوره این است که طبقه متوسط ریشه در طبقه مرفه مدرن و سرمایه‌دار دارد؛ در حالی‌که طبقه متوسط ایران هیچ ربطی به سرمایه‌داری ندارد. طبقه متوسط از دل سواد، دانش، تحصیل و دیوان‌سالاری بیرون آمده است و بنابراین، در این طبقه بیشتر تحصیل‌کرده‌ها، معلم‌ها، مهندسان و غیره هستند. کسانی که در انتخابات سال ۸۴ شرکت می‌کردند و فکر می‌کردند که پایگاه طبقاتی طرف مقابل که اصلاح‌طلب‌ها هستند، طبقه متوسط هستند؛ این تحقیر را شروع کردند. این تحقیر در سال ۸۴ به فیلم «درباره الی» تبدیل شد؛ کسانی هم که از طبقه متوسط بودند و می‌خواستند فیلم بسازند، شروع به ارزیابی خودشان کردند. «درباره الی» فیلم شاخصی است که بازتاب همان تحقیق است؛ یعنی شما تفاوت پایین‌شهر و بالای شهر را می‌بینید.

در دوره ضرغامی با حذف طبقه متوسط سریالها به پایین شهر رفتند و فقر را شیرین نشان دادند
کارگردان «سالاد فصل» تکمیل کرد: از آن تاریخ به بعد که بالای شهر و پایین‌شهر در این فیلم می‌آید، پایین‌شهر موردتوجه بسیاری از فیلم‌سازان قرار می‌گیرد؛ به‌ویژه که فاصله طبقاتی نیز مدنظر قرار می‌گیرد؛ بنابراین سینما به سمت پایین‌شهر چرخش می‌کند، درست در نقطه مقابلش تلویزیون هم به سمت پایین‌شهر می‌رود. از دوره‌ای که آقای ضرغامی می‌آید، طبقه متوسط در سریالها تقریباً حذف می‌شوند و به پایین‌شهر می‌روند به دلیل اینکه می‌خواهد فقر شیرینی را نشان بدهد.
اکبر نبوی با توجه به صحبت‌های جیرانی گفت: آیا شما دارید قشر متوسط را برخوردار معرفی می‌کنید؟ شما از دوره‌ی آقای احمدی‌نژاد حرف می‌زنید و می‌گویید که انگار نزاعی درگرفت که بین طبقه متوسط و طبقه مستضعف نیست.
جیرانی پاسخ داد: من گفتم که طبقه متوسط ایران ریشه در سرمایه‌داری ندارد و اینکه کسانی که طرفدار کاندیدای عدالت‌خواه بودند، آن‌ها تبلیغاتی را علیه طبقه متوسط شروع و سعی کردند طبقه متوسط را طبقه برخوردار ببینند و شروع به‌تحقیر کردند و در آن زمان که این تحقیر شروع شد، نه اینکه تقابلی بین طبقه متوسط و پایین باشد ولی آن‌ها تحقیر کردند و این تحقیر نقطه اصل آن انتخابات شد. طبقه متوسط در دوران اصلاحات نقش اصلی را داشت و از آن به بعد طبقه متوسط در خلوت رفت.

از سال ۹۲ حکومت و دولت سعی کردند با طبقه متوسط ارتباط برقرار کنند

وی در ادامه توضیح داد: ازنظر من طبقه متوسط، طبقه‌ای رشد یافته است و در انتخابات نقش تأثیرگذاری دارد. گرچه در آن تاریخ طبقه متوسط تحقیر شد اما از سال ۹۲ به بعد دوباره احترام به طبقه متوسط برگشته است و حکومت و دولت سعی کرده‌اند با این طبقه ارتباط برقرار کنند.
این کارگردان در پاسخ به این سؤال نبوی درباره اینکه چه اندازه سینمای اجتماعی توانسته چتر مضمونی خود را در جامعه پهن کند و از موقعیت‌های اجتماعی و انسانی سوژه‌های مناسب خود را پیدا کند و درنهایت در سینما به نمایش درآورد، گفت: تشکل صنفی در ایران هیچ‌وقت دارای هویت نبوده سینمای اجتماعی با محدودیت‌هایی در این سال‌ها روبرو بوده و این محدودیت‌ها این بوده که فیلم‌سازها نمی‌توانستند بعضی مسائل را در طول سینما در مورد برخی از طبقات و قشرها مطرح کنند و در حال حاضر هم مسئولین نگران این هستند که آثار تلخ نشوند.

سینمای ایران قهرمان ندارد و در عوض واقعیت ها را تشدید می کند

جیرانی در ادامه عنوان کرد: سینمای ایران به دلیل این‌که قهرمان ندارد، خوراکش را از واقعیت‌های اجتماعی دریافت می‌کند و برای اینکه این واقعیت‌ها را داراماتیزه کند، مجبور است واقعیت‌ها را تشدید کند و با این کار سینمای فلاکت از دلش درمی‌آید.

دوست دارم سینمای اجتماعی پوینده و قهرمان دار داشته باشیم که متأسفانه نداریم
وی در ادامه برای درآمدن سینما از این وضعیت توصیه کرد: این نکته خیلی مهمی در سینمای ایران است و دلمان می‌خواهد سینمای اجتماعی ضربه نخورد و نگاه‌های ممیزی روی آن زیاد نباشد. من دوست دارم سینمای اجتماعی پوینده و قهرمان دار داشته باشیم که متأسفانه نداریم. در زمانی که داور جشنواره فیلم فجر بودم فیلم‌هایی دیدیم که بسیار شبیه هم بودند و موضوعات اجتماعی کوچک و تشدید شده بدون درام درخشان است.

در دوره اصلاحات جلوی فیلمهای کمدی سوپرمارکتی را گرفتند و در زمان احمدی نژاد خلاف این اتفاق افتاد
این فیلمساز با اشاره به سرزنده بودن سینمای اجتماعی با ذکر مثالی گفت: قبل از دوره اصلاحات جلوی فیلم‌های کمدی سوپرمارکتی را گرفتند و زمان احمدی‌نژاد جلوی آن‌ها را باز کردند. به نحوی که این فیلم‌ها به قدی زیاد و تکراری شدند که زیرآب خودشان را زدند و معتقدم در سینمای اجتماعی هم فضا را با سوءتفاهم و سوءظن و توام با این نکنیم که نگاه‌های خاصی به برخی فیلم‌ها داریم و فضایی بگذاریم تا فیلم‌سازها خودشان باشند، به نظر من خودشان یکدیگر را حذف می‌کنند.

بعضی فیلمها الک بزرگ شده اند
جیرانی در پایان خاطرنشان کرد: تعدادی از فیلم‌ها الکی بزرگ می‌شوند درحالی‌که اگر بزرگ نشوند و دیده شوند شاید اصلاً فیلم مهمی هم نباشد و با ارزیابی صحیح و طبیعی خیلی فیلم‌ها آن‌قدر که اکنون بزرگ هستند، بزرگ نخواهند شد.

مجله شبانگاهی «چشم شب روشن» به تهیه‌کنندگی امیر قمیشی و با اجرای محمد صالح علا شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۳ از شبکه چهار سیما پخش می‌شود.

نوشته مرور جشنواره فیلم فجر از ابتدا تاکنون با فریدون جیرانی در «چشم شب روشن»/ از جنجالی‌ترین تا شاخص‌ترین ها اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

وی درباره کارهای تازه اش و اینکه چرا دو سال است فیلم نساخته، توضیح داد: من هر جا می روم به من می گویند کار جدید چه داری؟ می گویم من همیشه روی کاغذ کار جدید دارم. کار من یا خواندن است، یا نوشتن یا فیلم دیدن. روی کاغذ کلی کار جدید دارم  اما تا این روی پرده برسد طول می کشد.

تولید سینمای ایران به سمت و سوهایی رفته است که ما آن را بلد نیستیم

برنده سیمرغ بلورین بهترین کارگردانی از جشنواره فیلم فجر برای فیلم «خواهران غریب» تصریح کرد: تولید سینمای ایران به سمت و سوهایی رفته است که ما خیلی آن را بلد نیستیم. حالا که دو سال است اما پیش آمده بیشتر از این هم طول کشیده تا دوباره بتوانم کار کنم. امیدوارم بشود این فاصله ها را کم کرد.

یک ملاقات خوب با آقای وزیر ارشاد داشته ام

پوراحمد خبر داد: با آقای وزیر ارشاد یک ملاقات خوب داشته ام و امیدوارم که واقعا قدری شرایط عوض شود. ما فقط کمی حمایت می خواهیم. برای اینکه سینما هنر گرانی است. هرکسی هم که زنگ می زند می گوید سناریو کمدی نداری؟! می گویم نه. می گویند یکی ما داریم آن را می سازیم؟ بعد که خلاصه فیلمنامه را می فرستند غالبا با سلیقه من جور درنمی آید و دوستش ندارم.

کارگردان «شب یلدا» در پاسخ به سوال فروتن که چرا تا ژانری گل می کند، همه می خواهند در همان ژانر فیلم بسازند، تصریح کرد: در سینمای فقیر ایران -فقیر به لحاظ گردش مالی- همیشه همینطوری بوده است. تا کاری گل می کند همه سراغ آن می روند و تا شکست می خورد، سمت و سویشان را عوض می کنند. همه می خواهند کار امتحان پس داده انجام بدهند. کسی حاضر به ریسک نیست.

دیگر تهیه کننده ریسک پذیر پیدا نمی‌شود

وی تأکید کرد: در گذشته تهیه کنندگانی مثل علی عباسی بودند که خیلی ریسک می کردند و فیلمهای شاخص بزرگی در سینمای ایران ساخته اند. همین آدم بابهای زیادی را در سینما باز کرد. مثلا «تنگسیر» امیر نادری یا «سوته دلان» علی حاتمی را تهیه کرد. شاخص ترین فیلمهای سینمای ایران که تهیه شان ریسک می خواست. آن تهیه کننده ها دیگر کمتر هستند…

اولین های کیومرث پوراحمد

پوراحمد درباره آغاز کار خود گفت: من پیش از انقلاب کارم را با دستیاری نادر ابراهیمی در سریال «آتش بدون دود» شروع کردم که کارگردان دوم آن هم بودم. اولین فیلم کوتاهم را نوروز ۵۶ آغاز کردم که «زنگ اول زنگ دوم» نام داشت و برای کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان بود. اولین فیلم سینمایی ام بعد از انقلاب ساخته شد که اولین فیلم بنیاد سینمایی فارابی هم به حساب می آمد. البته «تاتوره» فیلم خوبی نبود.

کارگردان «اتوبوس شب» یادآور شد: بعد از همکاری با بنیاد فارابی وارد بخش خصوصی شدم و با زنده یاد فواد نور فیلم های «لنگرگاه» و «شکار خاموش» را کار کردم. مجموعه «آیندگان» به تهیه کنندگی وحید نیکخواه آزاد برای شبکه دو ساختم و کارهایم ادامه پیدا کرد.

«به خاطر هانیه» را تحت تاثیر مراسم عاشورای بوشهر ساختم

وی درباره فیلم «به خاطر هانیه» توضیح داد:  اوایل انقلاب یک سریال مستند در بوشهر کار می کردم و از مراسم عاشورا فیلم گرفتم. خیلی تحت تاثیر قرار گرفتم و دو سه سال عاشورا که میشد می رفتم بوشهر تا فقط تماشا کنم آنقدر که این مراسم تاثیرگذار بود. همیشه در ذهنم بود بر اساس این یک فیلم سینمایی بسازم. در قصه های هوشنگ مرادی کرمانی داستانی به نام «طبل» بود که با بهره گیری از آن و در کنار اصغر عبدالهی به بوشهر رفتیم و فیلمنامه «به خاطر هانیه» را نوشتیم.

در ادامه فروتن به این نکته اشاره کرد که فیلم «بی بی چلچله» را انگار قبل از اینکه ببیند خوانده بوده و سپس متوجه شده این فیلم اقتباسی از رمان «درخت زیبای من» نوشته ژوزه مائورو ده واسکونسلوس بوده است و از هر دو لذت برده است.

«قصه های مجید» را قرار بود کارگردانان کرمانی الاصلی از جمله داریوش فرهنگ و منوچهر عسگری نسب بسازند

پوراحمد درباره شکلگیری «قصه های مجید» اظهار کرد: از خیلی سال پیشتر ساختن این کتاب، در دستور کار گروه کودک شبکه اول بود و آنها دنبال کارگردانان کرمانی الاصل از جمله داریوش فرهنگ، منوچهر عسکری نسب و… بودند و حتی با آنها صحبت هم کرده بودند اما نمی دانم به چه دلیل به توافق نرسیده بودند تا اینکه به من پیشنهاد شد. تا قبل از این، من یکی دو قسمت از «قصه های مجید» را در مجله ها خوانده بودم. بعد ۵ جلد آن را تهیه کردم و دیدم چه قصه های شیرینی و راست کار من است. برای همین ساخت آن را پذیرفتم.

وی همچنین درباره همکاری با امیر قمیشی تهیه کننده «چشم شب روشن» نیز توضیح داد: برادر بزرگم منوچهر در رادیو اصفهان کار می کرد و آنجا با آقای قمیشی همکار بودم. منوچهر برنامه های مختلفی را در رادیو کار می کرد که یکی از آنها ترانه های درخواستی بود. او نامه های مردم را به خانه می آورد و من تنها کاری که می کردم، این بود که سلام و علیک اول برنامه را مثل محمد صالح علا که هر شب سلام زیبایی می نویسد و می خواند، من هم سلام تازه تری بنویسم.

تولد با صالح علا در یک روز و با سه سال اختلاف

در ادامه پوراحمد از این سخن گفت که در یک روز (۲۵ آذر) با محمد صالح علا منتها با سه سال اختلاف به دنیا آمده و پس از پخش لحظاتی از «قصه های مجید» با بازی زنده یاد پروین دخت یزدانیان، فروتن بیان کرد بی بی به نوعی مادر همه ما بوده است.

پوست هیچکدام از بازیگران مسن اصفهانی مثل پوست بی بی نبود

پوراحمد نیز درباره بازی گرفتن از مادرش بیان کرد: برای بی بی سراغ بازیگران مسن اصفهانی رفتیم. اما بازیگران که زندگی معمولی ندارند و شب بیدار و روز خواب هستند. این شد که هیچکدام پوستشان پوست بی بی نبود. این شد که سراغ زنهای معمولی رفتیم، حتی خود مادرم آنها را پیدا می کرد؛ صغری خانم، کبری خانم و صدیقه خانم و… که از آنها تست می گرفتیم.

وی ادامه داد: یک بار یکی از خواهران یا برادرانم گفت خب از مادر به عنوان یک زن خانه دار معمولی استفاده کن. دیدم راست می گوید! آن زمان خانه و مجید را انتخاب کرده بودیم. مادرم کتابخوان بود و «قصه های مجید» را هم چند بار خوانده بود و فوت آب بود.

نگران بودم نکند عرق مادر و فرزندی باعث شود فکر کنم بازی مادرم درخشان است

پوراحمد افزود: گفتم مامان فلان صحنه قصه خواب نما را می خواهم بازی کنی. به مجید صحنه را توضیح دادم چون او دیگر مهم نبود، تستش را داده و قبول شده بود و حالا مامان باید تست می داد. مادر هم فی البداهه رفت و دیدم چقدر درخشان و خوب است! اما نگران بودم نکند عرق مادر و فرزندی باعث شده اینطور فکر کنم. یک نوار VHS را که شامل تست از ۳۰ زن و آخرین آنها مادرم بود به تهران بردم و به دوستان صاحب نظر که مامان را نمی شناختند نشان دادم. همه بدون استثنا می گفتند این آخری خوب است.

کارگردان «کفشهایم کو» درباره انتخاب شخصیت بشیرو فیلم «به خاطر هانیه» هم توضیح داد: در حوزه هنری بوشهر بودیم که یک فرد معمم هم رییس آن بود هم برایمان چایی آورد. نمی دانم چطور شد به او گفتم دنبال یک نوجوان می گردم. او هم گفت کسی را در خورموج می شناسد و می گوید که شب به آنجا بیاید. از گفته خود پشیمان شدم و گفتم آن نوجوان الکی می آید و معطل می شود. به هر حال با او قرار گذاشتیم و وقتی او را از چارچوب در یک مغازه دیدم، فهمیدم خود بشیرو است! جلو رفتم و یک مشت به او زدم، گفت «برای چی می زنی نامرد؟» گفتم نه بوشهری بگو! دوباره مشت زدم و گفت «سی چی می زنی گردن خور» دیدم اصلا خودش است! ۹صبح رفتیم بوشهر و ۹ شب انتخاب کردیم اما درباره قصه های مجید یک ماه طول کشید.

مهدی باقرییگی نیامد و ما مجید دیگری انتخاب کردیم!

پوراحمد ادامه داد: ما یک ماه مدرسه به مدرسه رفتیم و گشتیم. تا سرانجام ۴ کاندید انتخاب کردیم اما باقربیگی به قرار آخر نیامد و ما هم مجید دیگری انتخاب کردیم! گفتیم لابد پدرش اجازه نداده است. اما او روزش را اشتباه کرده بود و فردایش آمد! جالب آنکه آن نوجوان دیگر اسمش مجید بود و در دو فیلم دیگر نقش شاگرد عکاس و شاگرد خیاط بازی کرد.

در ادامه مهدی باقربیگی روی خط برنامه آمد و پوراحمد را پدر معنوی خود معرفی کرد. او هم به شوخی پاسخ داد: آقا مجید شما ترقی کردینا

باقربیگی پاسخ داد: ما هرچقدر هم ترقی کنیم به شما نمی رسیم. قدمان که نرسید، خودمان هم نمی رسیم! حالاحالاها باید بدویم.

من هنوز با کودکی که ۴۰ سال پیش در اولین فیلمم بازی کرد رابطه دارم

پوراحمد در پاسخ به سوال فروتن درباره سرخوردگی کودکان بازیگر پس از اتمام نقشهایشان، تصریح کرد: من هنوز با کودکی که ۴۰ سال پیش در اولین فیلمم بازی کرد رابطه دارم و با دیگر کاراکترهای کم سن و سال فیلمهایم هم همینطور. فقط یک بچه در این سالها از دستم دررفت. پسر تمشک فروشی که در «گاویار» بازی می کرد و می خواست به تهران بیاید. برای او در تراشکاری و… کار پیدا می کردم اما می گفت فقط می خواهد در صداوسیما کار کند.

کارگردان «پرانتز باز» ادامه داد: هوای مجید را هم در این سالها خیلی داشتم و به پدرش توصیه هایی می کردم. مثلا می گفتم زیاد او را اینور و آنور نبر به خاطر یک سکه و نیم سکه. خوشبختانه او درسش را خواند و مهندس کشاورزی شد و رییس سمعی بصری شهرداری شد. زندگی و کارش خوب است و بعدها در تلویزیون اصفهان هم کار کرد و تک و توک بازیگری هم کرد. از همان موقع به او می گفتم دو سال دیگر در خیابان اصلا تو را نمی شناسند، ناراحت نشوی ها.

آقای پوراحمد وسط مراسم ختم پدرش با من درس می خواند

باقربیگی نیز در این بخش گفت: آقای پوراحمد رفتار خوبی با من داشت و حتی در اواسط ساخت «قصه های مجید» پدر بزرگوار ایشان به رحمت خدا رفت، من امتحان داشتم و در مراسم ختم آمده بودم و او با من درسهایم را چک می کرد تا ببیند برای امتحان آماده هستم. این از بزرگواری و وظیفه شناسی او بود. ایشان هیچوقت مرا رها نکرد و اگر هم می کرد من این کار را نمی کردم.

پوراحمد نیز بیان کرد: آن سالی که مهدی فیلم بازی کرد معدلش از سالهای قبل بهتر شد! برای او معلم خصوصی گرفتیم و خودش هم خیلی زحمت می کشید. فشار سنگینی رویش بود اما او در آن سن مثل یک مرد پخته رفتار می کرد. خیلی صبور و با تحمل بود. کار برایش خیلی جدی بود و جنمش را داشت.

باقربیگی همچنین درباره زندگی اش گفت: من دو فرزند دارم، پسرم اول دبستان است و دخترم هم یک سال و نیم دارد. من امروز بافق یزد بودم و مردم برای شما خیلی دعای خیر کردند و همچنین برای بی بی که ان شاءالله روحشان شاد باشد. این قدردانی مردم بزرگترین سرمایه ما است و باعث می شود بدانیم زحمتمان هدر نرفته است.

می گویند که فلان فیلم را ۳۵ روزه “جمع کردند”! می گویم مگر زباله است که جمعش می کنند؟

پوراحمد هم درباره این سریال گفت: این کار یک سال پلان به پلان ساخته شد اما حالا اینطور می گویند که فلان فیلم را ۳۵ روزه “جمع کردند”! می گویم مگر زباله است که جمعش می کنند؟ فیلم است باید پلان به پلان خلق شود. اگر ما می خواستیم کار را جمع کنیم شبیه کارهایی می شد که یک بار پخش و سپس فراموش می شود.

کارگردان «نوک برج» درباره کارهای جدیدش گفت: چهار فیلمنامه کامل آماده دارم. امیدوارم با علی قائم مقامی امسال کار را شروع کنیم. اما به جز فیلم، آرزو دارم رمان بنویسم. این کار حداقل یک سال وقت و کنج انزوا می خواهد و فعلا فرصتش نیست. یک ویدئو دیدم که میگفت بعد از ۶۰ سال نیاز نیست کار کنی اما درباره من اینطور نیست و فعلا کار دارم. وقتی که دیگر مجبور نبودم کار کنم و حداقل هایم تامین باشد یک سال وقت می گذارم و رمان می نویسم.

تمجید کیومرث پوراحمد از مسعود فروتن برای بازی در «عالیجناب»

پوراحمد همچنین در پایان خطاب به فروتن گفت: در فیلم سام قریبیان خیلی خوب بودی. من اصلا فکر نمی کردم بتوانی بازیگری کنی. اما به هر حال کسی که این همه سال جلو دوربین بوده توانست بازی کند. کار سام هم خوب بود.

صالح علا نیز در پایان از پوراحمد قول گرفت باز هم مهمان «چشم شب روشن» شود که شنبه تا چهارشنبه ها به تهیه کنندگی امیر قمیشی ساعت ۲۳ از شبکه چهار سیما روی آنتن می رود.

نوشته دیگر تهیه کننده ریسک پذیر پیدا نمی‌شود/ «قصه‌های مجید» را قرار بود داریوش فرهنگ بسازد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

نبوی در ابتدا با گرامیداشت هفته بسیج و تبریک به مناسبت پیروزی پایان سیطره شجره خبیثه داعش، به هموطنان و مدافعین حرم و همچنین سردار سلیمانی، با خوانش شعری از اخوان ثالث (گرچه می بافند بحر شیرها زنجیرها بگسلند آخر همه زنجیر ها را شیرها) در رابطه با رزمندگان که در بهمن سال ۶۰ سروده شده، آن شعر را به بسیجیان و مدافعان حرم تقدیم و برنامه را آغاز کرد.

سپس جمال شورجه به نوبه خود هفته بسیج را به همه بسیجیان و مردم ایران و همینطور این پیروزی های اخیر و سقوط حکومت منحوس داعش را به سربازان و دلاوران کشور خصوصا سپهبد قاسم سلیمانی تبریک گفت.

نبوی در ادامه بحث با بیان اینکه شورجه تاکنون آثار بسیاری همچون «روزنه»، «شب دهم»، «حماسه مجنون»، «دایره سرخ» و… در حوزه دفاع مقدس ارائه داده است و با اشاره به این موضوع که حال سینمای دفاع مقدس خوب نیست، وضعیت اکنون سینمای پایداری یا سینمای دفاع مقدس را از شورجه جویا شد.

حقیقتاً حال سینمای دفاع مقدس خوب نیست

شورجه در پاسخ اظهار کرد: حقیقتاً حال سینمای دفاع مقدس خوب نیست. به سینمای دفاع مقدس، سینمایی که می تواند ۸ سال گذشت، ایثار، شجاعت و شهامت را به تصویر بکشد، متأسفانه خیلی پرداخته نشده است. یکی از شجره طیبه همان دوران سردار سلیمانی و سردار سلیمانی‌های موجود در کشور است و به گفته امام راحل جنگ برکات بسیاری داشت، اما در حوزه سینما کاری در این زمینه صورت نگرفته است.

مقاطع و شخصیتهای تاریخ‌ساز کشورمان هرکدام می‌تواند به‌تنهایی الگویی برای کشور باشد

وی ادامه داد: ما برنامه‌ای مدون و اصولمند را در تولیدات آثار پرافتخارمان نه‌تنها در زمینه به تصویر کشیدن دفاع مقدس بلکه در زمینه های دیگری مانند انقلاب، شجاعت‌ها و شهامت‌ها، زندان‌ها و شکنجه‌ها و شهادت‌هایی که در به ثمر رسیدن انقلاب بوده است، نداریم. متاسفانه روی هیچ‌کدام از این موارد کار نشده است. به این خاطر که ما سیاست‌گذاری و برنامه مدونی نداشتیم که بتوانیم این مقاطع و شخصیتهای تاریخ‌ساز کشورمان که هرکدام می‌تواند به‌تنهایی الگویی برای کشور باشد، در قالب آثار نمایشی به تصویر بکشیم.

در دولت ها و حاکمیت های مختلف سعی کردیم فیلم دفاع مقدس بسازیم

این کارگردان در پاسخ به این سؤال نبوی درباره چرایی نداشتن برنامه مدون در تولید آثار دفاع مقدس گفت: امثال من به‌تبع نمایاندن این صحنه‌ها چه جنگ و چه انقلاب وارد سینما شدم و این را برای خودم فریضه می‌دانم و می‌دانستم. امثال من اینگونه عمل کردیم و تا آنجایی که می‌توانستیم نزد دولت‌ها و حاکمیت‌های مختلف باسلیقه‌های متنوع رفتیم و خواستیم و فیلم‌هایمان را ساختیم.

مجلس و شورای انقلاب فرهنگی بودجه سالیانه‌ای به سینمای دفاع مقدس اختصاص دهند

شورجه در تکمیل صحبت‌هایش گفت: در حال حاضر ما سینمای مقاومت داریم و سینمای دفاع مقدسمان که مملو از مقاومت‌های مردمی ایران علیه متجاوزان است. با انتقال تجربیات ۸ سال دفاع مقدس ما است که این‌چنین ایثارهای مقاومتی چه در یمن، لبنان، سوریه و عراق و پیروزی‌های عظیمی در این مناطق به وجود می‌آید. مسئولان باید برای تولیدات دفاع مقدس برنامه‌ریزی کنند و مجلس و شورای انقلاب فرهنگی بخواهند و بودجه و مصوبه سالیانه‌ای به این سینما اختصاص دهند.

این فیلمساز با اشاره به صحبت‌های وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی مبنی بر اینکه زمان ساختن فیلم و آثار فرهنگی درباره داعش است، افزود: ما در این زمینه افراد متخصص کم نداریم و کافی است آن‌ها دعوت به کار شوند و کارهایی سفارش داده شوند.

نبوی نیز در ادامه گفت: گرایش‌های مختلفی که در حوزه سینما حرفی برای گفتن دارند و از عناصر اصلی که نگاه و تعریفی داشتند، فرصت مدیریت پیداکرده‌اند. چرا آن‌ها نتوانسته‌اند آثاری تولید کنند؟

شورجه در پاسخ توضیح داد: گنجینه سینمای دفاع مقدس فعلی که داریم، در همین ادوار مختلف تولیدشده است. خود من نیز در دوره‌های مختلف حداقل یک فیلم را کار کرده‌ام و بقیه فیلم‌سازان هم همین‌طور و بیش از ۱۳۰ فیلم اثر دفاع مقدس تولیدشده است.

گرایش های سیاسی از این‌همه افتخار که از قِبَل شکست داعش به دست آوردیم، کلمه‌ای در روزنامه‌هایشان ننوشتند و چشم‌هایشان روی حقیقت می‌بندند

کارگردان یاس‌های پنهان ادامه داد: در حال حاضر این آثار کم شده و وقتی از جنگ دور شدیم از همان دهه ۷۰، گرایش‌های سیاسی غالب شد. اینکه یک گرایش سیاسی هست و این‌همه افتخار را که از قِبَل شکست داعش به دست آوردیم، کلمه‌ای در روزنامه‌هایشان ننوشتند و چشم‌هایشان روی حقیقت می‌بندند.

وی ادامه داد: گرایش‌ها قطعاً در روند کار تأثیر می‌گذارد و همین افراد متأسفانه با دوز کمتر در سیاستگذاران فرهنگی ما هم‌اکنون هم هستند.

شورجه در پاسخ به این سوال نبوی که در کنار سازمان سینمای فعلی و معاونت سینمایی گذشته نهادهای فرهنگی دیگری چون بنیاد روایت فتح، حوزه هنری، کانون پرورش فکری کودک و نوجوان و موسسه شهید آوینی داشتیم، چرا آن‌ها کاری نمی‌کنند، اظهار کرد: باید مسئولان فرهنگی، دغدغه‌شان مباحث انقلاب، دفاع مقدس و مقاومت باشد و اگر در سال ۵ کار تولید می‌کنند ۳ تا آن‌ها حداقل مربوط به این مضامین باشد.

سینمای دفاع مقدس باید ردیف بودجه داشته باشد

وی تکمیل کرد: مشکل بودجه هم داریم و معتقد هستم ردیف بودجه خاصی با نظارت کامل باید اعمال شود. خود من سه فیلم‌نامه در رابطه با سینمای مقاومت دارم که هر سه آن به دلیل بی‌پولی روی دستم مانده است.

انجمن دفاع مقدس آنقدر دارد کوچک می‌شود که باید با ذره‌بین آن‌ را دید

کارگردان «دایره سرخ» ابراز کرد: متأسفانه شنیدم انجمن دفاع مقدس آنقدر دارد کوچک می‌شود که باید با ذره‌بین آن‌ را دید. باید متولیانی دلسوز در این زمینه‌ها وجود داشته باشد و هم بودجه اختصاص بدهند، اهتمام به این امر داشته باشند که افراد را دورهم جمع کنند چرا که با دور شدن فکرها، همه از هم دور می‌شوند و فکر می‌کنند باهم اختلاف دارند.

گرایش های مختلف با هم اختلاف سلیقه دارند، نه اختلاف عقیده

وی افزود: اختلافات مختلف در گرایش‌های مختلف وارد شده ولی به اعتقاد من قله این‌ها یکی است و این‌ها اختلاف ‌سلیقه است و اختلاف عقیده‌ای نیست.

نگاه ها به فرش قرمز و جشنواره برلین و امثال آنها است

کارگردان «حماسه مجنون» اظهار کرد: تعدادی از مدیران فرهنگی ما شاید توجهشان به‌جاهای دیگری است؛ با توجه به اینکه در شورای پروانه ساخت ۷۰ تا ۸۰ در صد آثار که می‌آید آثار اجتماعی است و نوعاً نگاه‌ها به فرش قرمز و برلین و امثال آن است و این گرایشی است که ۳۰ سال است کشورهای غربی و اروپایی روی آن سرمایه گذاری کرده‌اند، چون ما نتوانستیم آثاری در این زمینه ارائه دهیم.

نبوی در ادامه ابراز کرد: جدای مدیران دولتی فرهنگی، سایر نهادها که بودجه‌های خوبی به خاطر گستره فعالیتی که دارند چرا آثار سینمایی دفاع مقدس تولید نمی‌کنند؟

رهبر به نهاد فرهنگی سپاه گفتند از تولید ۲، ۳ فیلم راضی نباشید و سالی ۲۰ فیلم سینمایی باید تولید کنید

شورجه در پاسخ گفت: تقریباً با شما هم‌عقیده هستم. سایر نهادهای دیگر هم که ذی نقش در تولید فیلم هستند در این خصوص که تولید سینمای دفاع مقدس کم شده است، قطعاً مقصر هستند. سال گذشته دوستان ما از نهاد فرهنگی سپاه پاسداران خدمت مقام رهبری رسیدند و گزارشی از تولیدات خود را که شامل ۳ اثر بود به ایشان ارائه دادند و مقام معظم رهبری فرمودند: شما به این ۲-۳ کار بسنده نکنید و خیلی خودتان را راضی نشان ندهید و حداقل سالی ۲۰ فیلم سینمایی باید تولید کنید.

نویسنده «عملیات کرکوک» تصریح کرد: نگاه مقام رهبری بسیار بلند است و از من شورجه بهتر می‌دانند که چه موضوعات و مضامینی در ۸ ساله دفاع مقدس است که مانند گهرهایی باید آن‌ها را پیدا کنیم.

وی تأکید کرد: نهادها در این زمینه باید بیشتر فعال باشند و در بودجه‌بندی سالیانه دولت یا کمیسیون فرهنگی مجلس، شورای عالی انقلابی فرهنگی و… باید بودجه‌ای ویژه و خاص برای تولیدات سینمای دفاع مقدس و مقاومت اختصاص دهند.

شورجه افزود: در حوزه هنری آن‌ها فقط تولید فیلم نمی‌کنند و کارهایی مانند کار کوتاه، فیلم ۱۰۰ ثانیه ای، آموزش و… انجام می‌دهند و درنتیجه بودجه کلانی ندارند که بتوانند فیلم تولید کنند، در حال حاضر آثار دفاع مقدس هزینه‌های زیادی می‌برند و واقعاً هزینه‌ها بالا رفته و بودجه‌ها محدود است.

باید موشک بسازیم و اینها ضمانت امنیت کشور ما است

کارگردان «لبه تیغ» در بخش دیگری از صحبت‌هایش با مثالی عنوان کرد: به‌حق موشک‌هایی می‌سازیم و آزمایش می‌کنیم تا چشم هرکسی که نمی‌تواند ببیند کور شود. باید هم موشک درست کنیم و این‌ها ضمانت امنیت کشور ما است. دلیل سوختن دشمن همین است که نمی تواند موشک‌های ما را ناکارآمد کند. ما این ها را می‌سازیم، نمایش هم می‌دهیم و آزمایشی شلیک هم می‌کنیم و به رخ آمریکا و اروپا، اسرائیل می‌کشیم، به‌موقع هم استفاده می‌کنیم و بخش عمده آن‌ها را ناچار هستیم در زیرزمین‌ها دپو می‌کنیم.

شورجه ادامه داد: اگر کشور خرج ۲ تا ۳ تا از این موشک‌ها را به حوزه فرهنگی و دفاع مقدس اختصاص دهد؛ می‌توانیم آثار فرهنگی را شلیک کنیم و به پرواز درآوریم و توجه دنیا را به این فیلم‌ها جلب کنیم. البته فیلمهایی که در این حوزه باشد.

در ادامه نبوی با طرح سؤالی عنوان کرد اگر شورجه سخت‌گیرانه بخواهد چند فیلم‌نامه خوب را در این زمینه انتخاب کند چند تا است؟

اگر رفاقتی بین ادبیات جنگ و سینمای دفاع مقدس شکل بگیرد بخش عمده‌ای از مشکلات حل می شود

شورجه در پاسخ گفت: کم است. متن خوب به این نیاز دارد که به نویسنده سفارش داده شود و باید به آن بودجه اختصاص دهند. چه فیلم‌نامه‌هایی که در شوراهای مختلف و چه حالا می خونم، نادر هستند و واقعاً فیلم‌نامه خوب در این زمینه کم‌پیدا می‌شود. یکی از اشکالاتی که ما داریم نبود عقبه فرهنگی در آثار دفاع مقدس ما است و فیلم‌نامه نویسان ما باید امتزاج خوبی با ادبیات دفاع مقدس داشته باشند درحالی‌که میدانیم گنجینه‌ای از ادبیات دفاع مقدس در هر کتابخانه وجود دارد. اگر این رفاقت بین ادبیات جنگ و سینمای دفاع مقدس شکل بگیرد فکر می‌کنم بخش عمده‌ای از این مشکلات حل شود.

شورجه تأکید کرد: نمی‌توان سینمای دفاع مقدس را با آثار خارجی مقایسه کرد و همین حدی که سینمای دفاع مقدس ما کارکرده هم به لحاظ کیفیت و هم کمیت قابل‌اعتنا است، البته به لحاظ کمیت به نظر من کم است و کمیت را باید بالا ببریم و به فرموده رهبری جایی که از آتش به اختیار و کار خوب و شکیل و زیبا نام می برند، ما نیاز به سینمای دفاع مقدس شکیل و زیبایی داریم که در مرحله اول داستان خوبی باید داشته باشد.

کارگردان «باشگاه سری» ادامه داد: هزینه فیلم دفاع مقدس بسیار بیشتر از فیلم‌های اجتماعی است و دستمزد بازیگران نیز بسیار بالا است.

قرار بود درباره ظرفیتهای نیروی دریایی فیلم بسازیم اما بودجه اش جور نشد

وی پس از پخش قسمتی از فیلم سینمایی «دایره سرخ» در رابطه با فیلم‌هایی که درباره نیروی دریایی ساخته‌شده‌اند گفت: قرار بود کاری در حوزه مبارزه با دزدان دریایی و ظرفیت‌های نیروی دریایی که نقبی به زمان جنگ و عملیات مروارید بزند بسازیم و در همین زمینه با نیروی دریایی و امیر سیاری مذاکراتی داشتیم و ایشان خیلی همکاری کردند. فیلم‌نامه در حال نوشتن بود و تیم نگارش برای آن در نظر گرفته بودیم که متأسفانه بودجه‌اش جور نشد.

نبوی در ادامه به نقش مؤثر طرح خوب در ساخت آثار سینمایی اشاره داشت و شورجه در پاسخ گفت: منکر فیلم‌های کم‌هزینه مانند «شیار ۱۴۳» در حوزه دفاع مقدس  نیستم.

شورجه در پایان خاطرنشان کرد: بودجه‌ای ویژه‌ای باید در ارشاد، شهرداری، حوزه هنری، اوج و نهادهای دیگر برای آثار سینمای دفاع مقدس مشخص شود و این بودجه با نظارت در این زمینه باید هزینه شود.

مجله شبانگاهی «چشم شب روشن» به تهیه‌کنندگی امیر قمیشی و با اجرای محمد صالح علا شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۳ از شبکه چهار سیما پخش می‌شود.

نوشته حقیقتاً حال سینمای دفاع مقدس خوب نیست/ این سینما باید ردیف بودجه داشته باشد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

فناییان در این زمینه گفت: نمی‌توانم ادعا کنم یک گام از تعریف بازیگری که تابه‌حال شده است، جلوتر رفته‌ام. ضرورتی نداشته و به‌ اندازه کافی در مورد این موضوع نظریه‌پردازان بزرگ و مطرح دنیا نظریات درست، قوی و ماندگاری داده‌اند و من می‌توانم آموزه‌های خودم را بیان کنم.

بازیگری نقاشی نقش است

او ادامه داد: به نظر من بازیگری نقاشی نقش است و ابزار نقاشی بازیگر، درواقع بیان، بدن، احساس، افکار و تجربیات بازیگر است که توسط این عناصر نقش را بر صحنه یا جلوی دوربین نقاشی می‌کند. به کار بردن هریک از این عناصر فنونی را لازم دارد تا بدن و بیان نقش را به‌درستی برای تماشاگر روی صحنه یا جلوی دوربین ترسیم کند.

نبوی با بیان اینکه وقتی به نمایشگاه نقاشی می‌رویم هر بیننده‌ای متناسب با ارزش، عمق و ژرفای آن اثر نقاشی، درک و دریافت و مواجهه اختصاصی برای خودش دارد، این سوال را از فنائیان پرسید که آیا این نقاشی مدنظر شما است که هر بیننده‌ای درک و تصور خودش را از نقاشی نقاش که همان بازیگر است دارد یا خیر؟

فناییان در پاسخ اظهار کرد: در نقاشی هم نقاش هدف واحدی دارد منتها تماشاگران در مواجهه با آن نقش یا نقاشی به‌تناسب تجربیات، سلایق، افکار و دیدگاه خودشان آن نقاشی را تفسیر به رای خودشان می‌کنند.

عضو هیئت‌علمی دانشگاه تهران ادامه داد: در صحنه تئاتر هم نسبت به نقش ممکن است این اتفاق بیافتد اما حتماً نقاش، یعنی کسی که به کمک کارگردان این نقش را آفریده، باعث می‌شود که این نقاشی شکل بگیرد. تماشاگران ممکن است به تعداد سلایقی که وجود دارد برداشت‌های مستقل خودشان را داشته باشند.

فنائیان در پاسخ به طرح این مسئله از سوی نبوی که “ممکن است حظ من تماشاگر از بازی بازیگری در نقش و ارائه شخصیت نمایشی خاص، حظ عمیقی باشد و من لذت بالایی ببرم و دیگری لذت کمتری ببرد، اما درک هردوی ما از شخصیت اثر عموماً واحد است” تصریح کرد: در مواجهه با نقاشی هم همین‌طور است یعنی دریافت کلی وجود دارد و در جزئیات تفاوت‌هایی حاصل می‌شود.

تکثر تماشاگران و مخاطبان، تکثر برداشت‌ها را به همراه دارد

دبیر دوازده دوره تئاتر دانشجویی ادامه داد: چون آن نقش با قصد واحد و تعریفی که کارگردان دارد و نقاشی‌ای که بازیگر دارد ساخته‌شده، تماشاگران نقشی را در قالب مثبت و منفی می‌بینند؛ ولی در جزئیات، به‌اندازه آگاهی تماشاگر از نقش و در قالب دیدگاه‌هایی که ممکن است اشخاص مختلف به شخصیت داشته باشند دریافت‌های متفاوتی وجود خواهد داشت. این دریافت‌های متفاوت امروزه به اثبات رسیده است که به آن متافیزیک حضور گویند. تکثر تماشاگران و مخاطبان، تکثر برداشت‌ها را به همراه خواهد داشت.

نبوی در این زمینه گفت: آن تکثر به جهان معنای اثر برمی‌گردد تا نحوه ارائه نقش یا نقاشی و تکثر است که حاکم بر درک و دریافت است و آن درک و دریافت ما را از اثر، سامان می‌دهد. چه کسی نگاه تأویل گرایانه به یک اثر نمایشی داشته باشد و چه نداشته باشد که آن تکثر آنجا اتفاق می‌افتد.

فناییان استاد بازیگری و تئاتر دانشگاه تهران تأکید کرد: اثر، عناصر دارد یعنی یک از مهم‌ترین عناصرش شخصیت‌های داخل اثر است و دکور، نور، موسیقی، لباس و متن همه باعث می‌شود تا اثر معنای کلی را اعلام کند. در جزئیات هم به این شکل تفاوت‌های برداشت همیشه امکان‌پذیر است تا این حدی که تماشاچی بگوید بازیگر نقش واحدی را که با هدف واحدی ساخته ‌و پرداخته شده خوب بازی کرده یا خیر. تا این حد ممکن است تکثر آرا وجود داشته باشد اما در مجموع وحدتی که خاص متن، تأویل کارگردان از متن و بعد استعداد و ذوق بازیگر در ارائه نقش است و درک هم باید با درک کارگردان یکی باشد.

وی ادامه داد: حاکمیت فکر، احساس و مجموعه خواسته‌ها و ایده‌های متن، توسط کارگردان می‌بایست تعریف شود، چرا که رهبری با اوست و کارگردان در رأس مجموعه است که کاری واحدی را انجام می‌دهد و همه عناصر باید تحت نظارت، خواست، اهداف و روش‌های کارگردان، به خلاقیت‌های خودشان بپردازند و آن خواست را به‌ پیش ببرند.

وی در تکمیل صحبت‌هایش گفت: در جزییات نیز هرکدام از عناصر هنری این مجموعه استعداد، ذوق، توانایی و خلاقیت خود را بروز می‌دهد تا رضایت کارگردان حاصل شود.

فناییان در پاسخ به این سؤال نبوی که بازیگر چطور می‌تواند سلوک فردی خود را با تجربه جمعی کنار هم بگذارد تا نقش به‌صورت مطلوب تره شود، توضیح داد: باید ببینیم کارگردان بر چه اساسی بازیگر را انتخاب می‌کند. اول اینکه نسبت فیزیکی، روحی، روانی، تجربی و مهارت‌های بازیگر با نقش است؛ این نسبت را وقتی کارگردان در بازیگر مشاهده می‌کند آن را انتخاب می‌کند.

بازیگر باید خلاقیت داشته باشد

استاد بازیگری دانشگاه تهران افزود: زمانی که بحث مهارت پیش می‌آید حتماً کارگردان انتظار دارد در نقاشی نقش، بازیگر خلاقیت‌هایی داشته باشد که از عهده خود کارگردان در مقام بازیگر برنمی‌آید. کارگردان قرار نیست بازیگر باشد ولی تعابیری را که از نقش دارد به بازیگری که انتخاب کرده است می‌دهد، آن بازیگر ذوق و استعداد و توانایی‌های خاص خودش را در جهت خواست کارگردان به نحوی ارائه می‌دهد که کارگردان حیرت‌زده می‌شود.

بازیگر فیلم سینمایی «پرواز» در ادامه تکمیل کرد: بخش‌های اضافه بر توانایی خود کارگردان، بخش‌هایی است که به او اطمینان خاطر می‌دهد که آن بازیگر توانایی دارد و بازیگر به نقش اضافه می کند و اینجاست که بازیگر نقش خودش را دارد بازی می‌کند و تفاوت بازیگری با بازیگر دیگر که قوی‌تر یا ضعیف‌تر است اینجا مشخص می‌شود.

نبوی نیز در این بخش گفت: با توجه به اینکه تعاریف کلاسیکی در حوزه بازیگری وجود دارد که شما سال‌هاست آن را تدریس می‌کنید، این تعاریف چه نگاهی به سلوک بازیگر قبل و هم‌زمان با اجرای نقش و چه جایگاهی برایش دارد؟

سلوک لازمه فعالیت هنری است

فناییان در پاسخ بیان کرد: بازیگری هم مانند دیگر هنرها، هنر است و وقتی پای ذوق و استعداد و هنری می‌آید آن سلوک لازمه فعالیت هنری است و باعث می‌شود نقش را به زیبایی بازی کند و متفاوت از بازی‌های دیگر نقشی را بیافریند.

کارگردان «تاجر ونیزی» در پاسخ به اینکه بازیگری را به چند نوع سبک تقسیم می‌کنید، تصریح کرد: سبک‌های مختلفی از بازیگری وجود دارد. سبک رئالیستی که با سبک اکسپرسیونیستی تفاوت دارد، روش‌های دیگر بازیگری نیز وجود دارد که هرکدام از آن‌ها سبکی جداگانه در بازیگری را طلب می‌کند که مبتنی بر ایده اصلی کارگردان است و کارگردان بنا بر نظریه‌ای که دارد کاری را سامان می‌دهد، آن کار به یکی از این سبک‌ها تعلق دارد و بازیگری دریکی از این سبک‌ها که مدنظر کارگردان باید تعریف شود است.

وی در ادامه اظهار کرد: نوعی از بازیگری نمایش شرقی هم وجود دارد که با سبک‌هایی که در غرب با بنیاد رئالیستی هستند، تفاوت دارند.

کارگردان «مرغ مینا» در بخشی دیگر از صحبت‌هایش گفت: اکسپرسیونیسم ها در تئاتر می‌گویند که دنیای واقعی، تقلیدی از محسوسات آدم است و می‌بایستی ارتباط تماشاگر با صحنه عطف به مادیات باشد، اما انسان واجد ذهن و روح و توانی است که در کنش‌های واقع‌گرایانه زندگی او دخالت دارد.

وی ادامه داد: رئالیست‌ها اصولاً حضور خواب و رؤیا و ذهن را در اثر هنری مردود می‌دانند، به عقیده آن‌ها اگر ذهن فعال نباشد، انسان خواب نبیند، تأثیر رؤیاها در زندگی انسان تأثیر نگذارد، انسان کاملی نیست و می‌گویند تأثیرات روحی و روانی واقعیت زندگی اشخاص را شکل داده که درنتیجه روش بازی فرق کرده و تابع علت و معلولی نیست. در بازی به‌خصوص برای انتقال عواطف و احساسات و رؤیاها، خشم که از دوران پدید آمدن اکسپرسیونیسم که از جنگ جهانی دوم تأثیر گرفته، بایستی توسط بازی بازیگر بیرونی شود و رفتار بیرونی بازیگر به‌خصوص در چشم‌ها و اندام غیر رئالیستی می‌شود.

کارگردان «لیر شاه» در پاسخ به سؤال نبوی درباره تفاوت‌های بین متدیستها و متد اکتینگ گفت: به نظر من متد اکتینگ و استادان متد اکتینگ برمبنای متد استانیسلاوسکی کار می‌کنند و اهداف آن را قبول دارند. آنها روش‌ها و آموزش‌های جدیدی دارند، لی استراسبرگ و دوستانش برای همین هدف تمرین‌های فراوانی می‌گذارند که زندگی روزمره دانشجویان و هنرمندان آینده تطابق همیشگی دارد و به‌سرعت آن‌ها به نظریات اصلی استانیسلاوسکی نزدیک است. این عمل‌گرایی متداکتینگ ها موجب موفقیت بیشتر آن‌ها می‌شود که به اهداف استانیسلاوسکی زودتر برسند.

فناییان در ادامه خاطرنشان کرد: به نظر من تفاوت‌های اوزان حرکتی در همه مناطق جغرافیایی وجود دارد. تفاوت‌های مربوط به اوزان حرکتی است که ناشی از فرهنگ‌ها می‌شود، اما اهداف واحد است و روش‌ها مبتنی بر شیوه‌های زندگی اجتماعی مختلف تفاوت‌های خودش را پیدا می‌کند.

شرقی ها کل نگر هستند و این در بازیگری هم دیده می شود

وی تکمیل کرد: به‌طور مثال ما ایرانی‌ها برایمان سخت است که در قالب شخصیت‌ها به‌صورت واقعاً رئالیستی و جزء نگرانه وارد شویم چون شرقی هستیم و شرقی‌ها کل‌نگر هستند. بازیگران معدودی می‌توانند خود را با روش‌های جز نگرانه تطبیق دهند و مابقی بازیگران هنوز تمایل دارند در رفتارشان کل‌نگر باشند و قرابت بازی‌های مربوط به نمایش کهن ایرانی در لایه‌های پنهان در نوع بازیگران ایران دیده می‌شود.

وی در پاسخ به این سؤال نبوی که مثالی برای بازیگری که ویژگی کل‌نگری دارد عنوان کنید، گفت: تمام بازیگران ما این روحیه کل‌نگری را دارند و خیلی سخت است که وارد آن جز نگری رفتاری شوند. این اصلاً اشکال نیست و ویژگی محسوب می‌شود.

سینما و تئاتر ما به‌سختی می‌تواند در میان توده‌های مردم غرب جا بگیرد و باورپذیر شود

فناییان در تکمیل حرف‌هایش اظهار کرد: برای اینکه بازیگر ایرانی بتواند در غرب موفق باشد و همپای آن‌ها حرکت کند این امر بسیار دشوار است و به همین دلیل مجموعه سینما و تئاتر ما به‌سختی می‌تواند در میان توده‌های مردم غرب جا بگیرد و باورپذیر شود.

کارگردان تئاتر ریچارد دوم در ادامه اظهار کرد: اتفاقات جشنواره‌ای را اگر جدا کنیم، حتی در جشنواره‌ها تحت عنوان کار خارجی پذیرش‌ها صورت بگیرد، اگر کاملاً بخواهد درواقع به‌عنوان کار غربی شخصیت مطرح شود، دچار اشکال می‌شود و این اتفاق یا نمی‌افتد یا به‌ندرت می‌افتد و دراینصورت یکسری مسائل فراموش‌شده است.

نبوی با اشاره به صحبت‌های فناییان مبنی بر اینکه شرق عموماً کل‌نگر است و با فرض این نکته که چین سال‌هاست در سینما تلاش می‌کند و در سینمای عمومی موفق شده است پرسید آیا این سینمای جدید چین از کل‌نگری دست برداشته یا کار خودش را می‌کند؟

فناییان پاسخ داد: کار خودش را می کند و به همین دلیل برای غربی‌ها جذابیت دارد و این ویژگی‌ها می‌تواند برای غربی‌ها جذاب باشد. ما اگر بر جنبه‌های کل‌نگری با فرهنگی مرتبط با وحدت در عین کثرت و بالعکس متمرکز شویم، نوعی از نماش خاص ویژه فرهنگ خودمان را می‌توانیم داشته باشیم.

وی در پایان در خصوص بحث بازیگری شخصیت بیان کرد: ابتدا باید بدانیم که شخصیت چیست؛ چهار عنصر فیزیکی، فرهنگی، روانی و اجتماعی است که شخصیت را می‌سازد. اما تیپ واجد چنین ویژگی‌هایی به لحاظ عناصر متعدد نیست چرا که. تیپ یعنی یک دسته و گروه که فقط مشترکات این گروه را به لحاظ حرفه ای و رفتاری در نقش می آورند.

مجله شبانگاهی «چشم شب روشن» به تهیه‌کنندگی امیر قمیشی و با اجرای محمد صالح علا شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۳ از شبکه چهار سیما پخش می‌شود.

نوشته بازیگری نقاشی نقش است/ سلوک لازمه فعالیت هنری است/ بازیگر باید خلاق باشد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

قاضیانی در ابتدا در مورد رشته‌های تحصیلی‌اش (کارشناسی جغرافیای انسانی اقتصادی و ارشد فلسفه) و ارتباط آن با بازیگری بحث را آغاز و عنوان کرد: همه این‌ها باهم ارتباط دارند.  من دیپلم اقتصاد داشتم. ورود به دانشگاه آزاد آنقدر ساده نبود.

خانواده ام گفتند ادامه تحصیل بده

وی در رابطه با ورودش به دنیای بازیگری گفت: سال‌ها قبل در تئاتر مدرسه فعال بودم و آمفی تئاتر آنجا را می چرخاندم. در آن زمان به من پیشنهاد بازیگری شد که خانواده به من گفتند باید ادامه تحصیل دهم بعد وارد بازیگری شوم. من گفتم دیر می‌شود، چون در آن زمان من ۲۴ سال داشتم. در ادامه پدرم با بیان جمله‌ای از حسین قوامی روح آمرزیده عنوان کردند: هنرمند ۹۹ خصلت انسانی و یک هنر دارد، برو بیاموز بعد وارد بازیگری شو.

بازیگر فیلم سینمایی «سایه‌روشن» افزود: پس از اتمام درسم به خانواده اعلام کردم که می‌خواهم بازیگری را شروع کنم و به بیان کودکانه ای به پدرم گفتم من نتوانستم ۹۹ خصلت بیاموزم که ایشان گفتند ۳ تا هم باشد کفایت می‌کند. رشته‌های تحصیلی من کمک‌ زیادی در زمینه بازیگری به من کرد.

آگاهی هنرمند را شجاع می‌کند

بازیگر فیلم «به آهستگی» اظهار کرد: فلسفه جواز تفکر است و از نگاه من هنرمند نیاز به جواز برای تفکر دارد به خاطر اینکه آگاهی هنرمند را شجاع می‌کند و هنرمند شجاع می‌تواند اتفاق بزرگی را به‌عنوان مامور برای زمین رقم بزند.

وی در بخش دیگری از صحبت‌هایش گفت: عصر امروز حقیقت را کم دارد و هنر فقط می‌تواند این حقیقت را برگرداند.

قاضیانی در پاسخ به این سوال که آیا فلسفه که امری عقلانی است، برای بازیگری که امری خیالی است، دست‌وپا گیر بود یا خیر، تصریح کرد: نه. در ابتدا عزت‌نفسی را برای ورود به دنیای خیال به من داده بود و این دنیای خیال از گذشته با روح من عجین بود؛ همیشه در زمانی که فلسفه می‌خواندم برای ورود به بازیگری می‌گفتم، خیال آدم را جوان می‌کند و ذهن آدم را پیر. وزنه‌های عقل زندگی من را به‌شدت سنگین کرده بود و در ورودم به دنیای بازیگری، به من اجازه داد درست و روشن نگرانه وارد شوم.

بازیگر «ساکن طبقه وسط» ادامه داد: در دنیای بازیگری و خیال و هنر، وقتی قوای حسی شما قرار است بیشتر و بیشتر تحریک شود، به حد شکنجه و درد می‌رسد و نیروی خرد و آگاهی به سراغتان می‌آید.

وی که از ۱۸ سال پیش کارش را با فیلم «سایه‌روشن» آغاز کرد در رابطه به اینکه سینما چطور می‌تواند به این سرگشتگی کمک کند، گفت: سینما یکی از هنرهای جهان است که تصاویر درونی بر پرده خیال را به حضور متکثر بازیگر در سینما تبدیل می‌کند؛ یعنی زمانی که منِ هنگامه قاضیانی وارد سینمایی می‌شوم، فیلم من روی پرده‌در حال پخش است که هم‌زمان من خودم هم‌درسالن هستم و فیلمم را روی پرده تماشا می‌کنم که این رویاروی، حضور متکثر است و پیشاپیش در فلسفه تعریف‌شده است.

بازیگر «میگرن» تصریح کرد: هنرمند باید به سمت آگاهی و خرد حرکت کند و زمانی که هنرمند به سمت و آگاهی برود همه‌چیز به سمت بالا حرکت می‌کند.

سعی کردم چوب حراج به هنر نزنم و هنر ملی را نفروشم

قاضیانی تأکید کرد: به‌عنوان یک هنرمند سعی کردم چوب حراج به هنر نزنم و هنر ملی را نفروشم و این نفروختن یعنی یک‌قدم به هنر و سینما کمک کردم.

برنده بهترین بازیگر زن در جشنواره وارنا ادامه داد: همه به فلسفه احتیاج دارند و فلسفه لزوماً در دانشگاه نیست و کافی است به فکر و بدن روزمره‌مان استراحت دهیم و همه‌چیز را شاعرانه‌تر کنیم و از خیال من هنرمند می‌رسد به خیال مردم.

دهه ۷۰ دوران طلایی سینمایی ایران است که من را عاشق سینما کرد

وی در پاسخ به این سؤال که وضعیت بازیگری را در سینمای ایران چطور می‌بینید، بیان کرد: از نظر من دهه ۷۰ دوران طلایی سینمایی ایران است که من را عاشق سینما کرد. من تأسف می‌خورم که چه اتفاقی برای فیلم‌نامه‌های دهه ۷۰ و بازیگران قدر دهه ۷۰ که تقریباً تا ۸۰ ادامه داشت افتاد و یکدفعه تعاریف دیگری به سینمای ایران اضافه شد.

وی در تکمیل حرف‌هایش گفت: مردم را در این امر مقصر نمی‌دانم و این اتفاقی زیر بنایی و از بزرگان ما است، به‌طور مثال می‌توان به جشنواره فیلم فجر سال گذشته اشاره کرد که نتیجه آن فیلم‌هایی است که در حال حاضر روی پرده هستند.

تهیه‌کنندگان ما جرأتشان را برای ساخت برخی فیلم‌ها ازدست‌داده‌اند

بازیگر فیلم «برادرم خسرو» ابراز کرد: فیلم سینمایی «یک قناری یک کلاغ» را اصغر عبداللهی می‌نویسد و مدتی کنار می‌گذارد و هیچ‌کس این فیلم را نمی‌سازد. چرا کسی جرئت ساختن این را ندارد درصورتی‌که زمانی، فیلم «پرده آخر» واروژ کریم مسیحی، «مسافران» بهرام بیضایی و «باشو غریبه‌ای کوچک» ساخته‌شده است، درنتیجه به این می‌رسیم که خردمند و آگاه شجاع می‌شود و انسان شجاع آگاه و خردمند. تهیه‌کنندگان ما جرئتشان را برای ساخت چنین فیلم‌هایی ازدست‌داده‌اند.

داریم حقیقت را به کما می‌بریم

وی ادامه داد: ما داریم حقیقت را به کما می‌بریم و حرفم این نیست که چرا از نیروهای جوان استفاده می‌کنیم. من مشوق این نسل و نسل‌های بعدی هستم، حرفم این است که ما شجاعتمان را به‌طور کل ازدست‌داده‌ایم برای فیلم یک قناری، یک کلاغ قول دادیم سکوت کنیم جهت حفظ شانیت، ما فقط جشنواره فجر را داشتیم که بعضی وقت‌ها درست به مسائل نگاه می‌شد.

سینمایمان زرد شده است

نویسنده کتاب «سرزمین مرد سرخپوست» اظهار کرد: ما زمانی می‌گفتیم مجله‌هایمان زرد شده ولی در حال حاضر سینمایمان زرد شده است و این شجاعت من شاید باعث شود که برخی بشنوند و از فردا فیلم‌نامه‌هایشان را نفرستند و بگویند کار نکن، باشد کار نمی‌کنم؛ اصلاً مهم نیست و به نظر من مسائل مهم‌تر در این دنیا هست.

وی تکمیل کرد: با درس دادنم می‌توانم به شیدایی و مسائلی که می‌خواهم برسم. من از سال ۷۹ تاکنون که وارد دنیای بازیگری شدم، هیچ‌کس نمی‌تواند بگوید هنگامه قاضیانی دنبال کار بود.

برخی می‌گویند فیلم‌هایی که فکر می‌طلبد نسازید و فقط مردم را سرگرم کنید

قاضیانی تشریح کرد: افرادی هستند می‌گویند فیلم‌هایی که فکر می‌طلبد نسازید و فقط مردم را سرگرم کنید؛ یاد کارناوال پینوکیو می‌افتم که سوارش کردند و گفتند به ما خوش می‌گذرد.

وی در ادامه گفت: در زمینه سینما کارهای خوب نیز انجام می‌شود ولی دهه ۷۰ چیز دیگری بود، به‌طور مثال فیلم «گرگ‌های گرسنه» با بازی محمد صالح علا که من با پسر ۴ ساله‌ام به سینما رفتم، ایشان در آن زمان بازی می‌کردند چون سینما آن زمان درست بود.

بازیگر فیلم «من مادر هستم» در پاسخ به این سؤال که اگر در دهه ۷۰ تمام این امکاناتی که اکنون در زمینه تأمین نیازهای بصری سینما هست، وجود داشت بازهم با همان شور و اشتیاق به سینما می‌رفت، گفت: بله. چراکه ما پا به‌پای افرادی مانند بیضایی و واروژ کریمی در آن زمان سینما را پر می‌کردیم.

دچار بیماری بزرگی شده‌ایم

قاضیانی ادامه داد: ما دچار بیماری بزرگی شده‌ایم، هر چیزی قبل از این‌که استقرار پیدا کند، کنار گذاشته می‌شود و خطرناک‌ترین مسائله این است که به ساده‌ترین چیزها راضی شویم.

وی تکمیل کرد: در دهِه ۷۰ درست بعد از انقلاب و جنگ، اگر فیلمی برای گیشه ساخته می‌شد به تو اهانت نمی کرد و آن فیلم در راستای همه علایق تهیه می‌شد.

بازیگر فیلم «آینه‌های روبرو» یادآور شد: بعد از فیلم «قناری و یک کلاغ» انتخاب‌هایم سخت‌تر شد و فیلم سینمایی را تجربه کردم که علی حضرتی تهیه‌کننده‌اش بود که تا آن لحظه، هیچ‌کس فیلم‌نامه‌اش را به دست نمی‌گرفت و بعد از آن کار من سخت شد چون این نقش به من خرد و آگاهی اضافه کرد و دوباره درس بازیگری داد.

سر فیلم سینمایی بهروز غریب پور احساس کردم بازیگر نیستم

وی اظهار کرد: هفته پیش سر کلید فیلم سینمایی «اردک لی» به کارگردانی بهروز غریب پور ، احساس کردم بازیگر نیستم، فیلم‌نامه این فیلم بعد از ۲۵ سال در حال ساخت است که من توانستم ۲ سکانس در نقش نامادری بازی کنم.

قاضیانی تکمیل کرد: پس از ۳۴ ساعت بیداری و برداشت‌های مکرر بالاخره این سکانس پلان با موفقیت تمام شد و من خوشحالم که در کنار ۲۰۰ بازیگر بچه و بزرگ بهزیستی به ایفای نقش پرداختم.

این هنرمند در پایان خاطرنشان کرد: جوایز هیچ چیز به من نمی‌دهد و من را بی‌خرد می‌کند و لطف است اگر هدیه‌ای به من می‌دهند.

«چشم شب روشن» به تهیه‌کنندگی امیر قمیشی و با اجرای محمد صالح علا، شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۳ از شبکه چهار سیما روی آنتن می‌رود.

نوشته سینمایمان زرد شده است/ تهیه‌کنندگان ما جرأتشان را برای ساخت برخی فیلم‌ها ازدست‌داده‌اند اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

در شورای پروانه ساخت تنها به پاسخ نه و آری به فیلمساز کفایت نمی شود

وی افزود: یکی از رویه‌های خوبی که در این شورا انجام می‌شد این بود که باب گفتگو و مفاهمه را با فیلم‌سازان باز کرده بودند، به این معنا که تنها به پاسخ نه و آری به فیلم‌ساز کفایت نمی‌کردند و سعی داشتند تا از راه گفتگو کمک کنند تا سطح فیلم‌نامه ارتقاء پیدا کند.

داروغه زاده بیان کرد: ماحصل زحمات این شورا در چهار سال گذشته مثبت بوده است و ارتباط خوب مخاطبان با فیلم‌های خوب از این عملکرد مثبت بوده و طبیعتاً همان روند با شدت بیشتری، در این شورای جدید ادامه پیدا می‌کند؛ یعنی یکی از برنامه‌هایی که این شورا قرار است داشته باشد این است که بدون حضور فیلم‌نامه‌نویس، کارگردان و تهیه‌کننده راجع به هیچ فیلم‌نامه‌ای گفتگو نشود و تمام درخواست‌ها با حضور تمام عوامل فیلم بررسی شود.

امیدوارم نوع اولویت های حاکمیت با دغدغه های سینماگران همسو شود

معاون نظارت و ارزشیابی سازمان سینمایی کشور بیان کرد: امیدواریم که ماحصل این امر، فیلم‌نامه‌های بیشتری شود. من معتقدم که این مسیر باید ادامه پیدا کند و تا جایی برسد که نوع اولویت‌هایی که مدنظر ما یا حاکمیت است، با دغدغه‌هایی که سینماگران دارند همسو و هم‌جهت با منافع ملی و هویت فرهنگی شود.

همه دنیا سینمایی دارند که در خدمت منافع ملی و هویت فرهنگی شان است

وی تکمیل کرد: آرزومند هستم به‌جایی برسیم که فیلم‌سازان ما سرداران حفظ هویت فرهنگی باشند. ما می‌خواهیم که دغدغه‌ای برای اینکه فیلمنامه آن‌ها توسط شورایی خوانده شود و نظرات ممیزی داشته باشد، وجود نداشته باشد و در نهایت همگی به این گفتمان برسیم، مثل همه دنیا که سینمای واقعی دارند و آن سینما در خدمت منافع ملی و ضامن حفظ هویت فرهنگی‌شان است، فیلم‌هایی داشته باشیم که آن‌ها را در مسیر توسعه واقعی سینما قرار بدهیم.

طول عمر شورای پروانه ساخت نباید تا به حال ادامه پیدا می کرد

داروغه زاده در ادامه در پاسخ به این سؤال که آیا این بار را می توان روی دوش شورای پروانه نمایش گذاشت، گفت: حفظ هویت فرهنگی در حال حاضر چالش همه کشورها است و فقط مخصوص ایران نیست؛ حتی کشورهای اروپایی نیز با کمک هنرمندانشان در مقابل فرهنگ آمریکایی می ایستند. ما در سی‌وچند سال بعد از انقلاب، طول عمر شورای پروانه ساخت نباید تا الان ادامه پیدا می‌کرد و آن مسیر باید به شکلی شروع و ریل‌گذاری می‌شد که اکنون به آن نقطه آرمانی می‌رسیدیم.

هنرمندان ما افسران جنگ نرم هستند

دبیر چهارمین جشنواره فیلم شهر تکمیل کرد: واقعیت این است که خیلی هم فرصت نداریم و تمام هنرمندان ما افسران جنگ نرم ما هستند که وظیفه اصلی آن‌ها پاسداشت فرهنگ و هنر است؛ این رابطه باید به شکل درستی صورت گیرد که بتوانند با فراغ بال مسیر اصلی رسالت خود را طی کنند.

وی افزود: اگر قرار باشد نوع رابطه‌مان با هنرمند به همین شکل ادامه پیدا کند و هنرمندان فکر کنند که گروهی هستند که وظیفه آن‌ها مواظبت کردن است و نباید از چارچوب قانونی و فرهنگی و هنری خارج شوند، باعث می‌شود در این سطح بمانیم.

داروغه زاده تأکید کرد: باید به مسائل استراتژیکی که واقعاً در سینما وجود دارد، پرداخته شود و ما هیچ‌وقت به آن سطح شکوفایی و تحول نرسیدیم که به آن‌ها بپردازیم.

سینماگران آمریکایی فکر نمی کنند کار سفارشی انجام می دهند و رسانه هایشان نیز فیلمسازها را محکوم نمی کنند

مدیر اسبق پخش شبکه چهار سیما ابراز کرد: سینمای آمریکا کاملاً در جهت امنیت ملی آمریکا ساخته می‌شود؛ مانند فیلم آرگو که با موضوع تسخیر لانه جاسوسی بود و اسکار دریافت کرد. سینماگرها فکر نکردند که کاری سفارشی برای آمریکا انجام می‌دهند و رسانه‌های آمریکا هم فیلم‌سازها را محکوم نکردند که شما کاری سفارشی انجام می‌دهید؛ این به این دلیل است که مجموعاً هنرمندها، سیاستمدارها، دولت و رسانه‌ها راجع به مسائل کلان و مهم کشورشان اجماع پیداکرده‌اند که ارتباط درستی همسوی با مسائل ملی‌شان باشد.

داروغه زاده تصریح کرد: یکی از راه‌ها بین اهالی سینما هم‌نشینی بیشتر است؛ با توجه به اینکه در ابتدای مسیر هستیم، این هم‌نشینی را بین خود سازمان سینمایی، مدیران سازمان سینمایی، شوراهای سازمان سینمایی و فیلم‌سازان و خانواده سینما برقرار کنیم. همچنین وظیفه‌مان به‌عنوان سازمان سینمایی یا معاونت نظارت و ارزشیابی این است که بسترهایی را که گفته شد به ترتیب و به‌تدریج مهیا کنیم.

فیلم درخشانی نداریم که به صورت خودجوش در ستایش افرادی که باعث امنیتمان هستند ساخته شده باشد

وی خاطرنشان کرد: اطلاعاتی که سینمایی‌ها باید نسبت به مسائل استراتژیک داشته باشند، ندارند و هیچ فیلم درخشانی نداشتیم که از طرف سینماگران خودجوش در ستایش افرادی که امنیت را برای ما ایجاد کرده‌اند، ساخته‌شده باشد.

دبیر بخش ملی جشنواره سی و ششم گفت: حس اعتماد ما به هنرمند قدم‌به‌قدم باید بیشتر شود و هنرمند هم حس علاقه‌اش به حاکمیت بیشتر شود تا بتوانیم با هم گفتگو کنیم؛ اگر ما از موضع بالا به هنرمند نگاه کنیم ارتباطی شکل نمی‌گیرد.

انتقاد سطحی به فیلمها پیش از نمایششان، عیوب اصلی فیلم را مخفی می کند

داروغه زاده در پاسخ به این سؤال که آیا در شورای پروانه نمایش می‌خواهد گامی بردارد تا کمترین اعتراض‌ها صورت گیرد، اظهار کرد: در چند سال گذشته کمتر فیلمی داشتیم که در شورای پروانه نمایش با مشکلی روبرو شود و یا فیلمی باشد که پروانه نمایش بگیرد و واقعاً مشکلی داشته باشد. با توجه به افزایش رسانه‌های مجازی، فیلم قبل از نمایش موردانتقاد سطحی قرار می‌گیرد که این اتفاق باعث ضایع کردن حق مردم به‌عنوان مخاطب فیلم و همچنین فیلم‌سازان آن اثر می‌شود.

وی تبیین کرد: ما می‌خواهیم فیلم به‌عنوان اثری هنری، اگر چارچوب ها را در حد خودش فارغ از سلیقه‌های ما رعایت کرده، به نمایش درآید و تازه با نمایش، کار فیلم شروع می‌شود و برخورد مخاطب و منتقد با اثر، می‌تواند به‌عنوان پیامی برای فیلم‌ساز باشد که باعث رشد سینما و فیلم‌ساز می‌شود.

وی ادامه داد: وقتی فیلم‌سازی را در دفاع قبل از نمایش قرار می‌دهیم، تنها موفقیتش در این است که هر طور شده فیلمش را اکران کند در این فضا و جو گمان کند بهترین فیلم را ساخته و در این صورت عیوب فیلم نمایش داده نمی‌شود.

فیلمهای بسیار ضعیف به خاطر انتقادات کاذب، مورد استقبال مخاطب قرار گرفتند

ابراهیم داروغه زاده اظهار کرد: فیلم‌های بسیار ضعیفی داشتیم که اسیر انتقادهای کاذب شده‌اند و پس از نمایش به خاطر همین نقدها مورد استقبال مخاطب قرارگرفته اند و منتقدان در برابر حمله‌های ناجوانمردانه، نقدی برای آن ننوشته‌اند.

دولت باید از مجوزهای شورای پروانه نمایش تمام قد حمایت کند

مدیر اسبق گروه اجتماعی شبکه یک در پاسخ به این سؤال که برای کاهش این نوع کشمکش‌ها که به اخلاق فرهنگی سینما و رسانه صدمه می‌زند چه باید کرد، گفت: مهم‌ترین کاری که می‌توان انجام داد این است که دولت از مجوزهایی که شورای پروانه نمایش صادر می‌کند تمام‌قد حمایت کند. این افراد مورد وثوق نظام حاکمیت است و در عرصه فرهنگ و هنر صاحب‌نظر بوده و موردقبول اهالی سینما هستند؛ درنتیجه همه باید از این حکم تبعیت کنند حتی اگر به مذاق و سلیقه شان خوش نیاید.

منتقدان دلسوز به شورای نمایش اعتماد کنند

دبیر سی و ششمین جشنواره فیلم فجر اظهار کرد: اگر با حوزه فرهنگ و هنر با سعه‌صدر بیشتری برخورد کنیم، امکان رشد و شکوفایی بیشتری برای آن فراهم می‌کنیم. آن‌هایی که منتقد دلسوزی هستند واقعاً فکر می‌کنند که این فیلم‌ها به بنیان خانواده آسیب می‌زند، بهتر است به شورای نمایش ۹ نفری که از این طیف افراد شکل می‌گیرند، اعتماد کنند. سینماگرها این انتقاد را به شورای عالی نمایش دارند که بسیار سخت‌گیر است.

داروغه زاده در پاسخ به این سؤال که آیا جشنواره به شکلی نرسیده که از لحاظ شکل اجرا، تنوع جوایز و نوع هدف‌گیری نوسازی در آن اتفاق بیافتد، توضیح داد: از اهداف مشخص جشنواره فیلم فجر می‌توان به نمایش و داوری گذاشتن وضعیت و کارنامه یک سال سینمای ایران اشاره کرد، همچنین سیاست‌گذاران، مدیران فرهنگی و اهالی سینما تولیدات و رویکرد سینمای ایران را مشاهده می‌کنند و مهم‌تر از همه اینکه در انتخاب هیئت انتخاب و هیئت داوری بتوانند این اتفاق مهم را صورت دهند تا سیاست گذاری های مدنظرشان را برای سال آینده نشان دهند.

وی در تکمیل حرف‌هایش گفت: ممکن است در بعضی از سال‌ها میزان تأثیرگذاری و یا سیاست‌گذاری جشنواره در تولیدات سال آینده سینمای ایران کم و بعضاً زیاد باشد به شرطی که رسالت و وظیفه خود را انجام داده باشد. از اتفاقاتی که در سال‌های اخیر افتاده این است که از جشنواره فیلم فجر این توقع شده که مثل جشنواره‌های فنی و هنری که در کل دنیا باشد.

جشنواره فجر دولتی است و اولویت های دولت باید در داوری ها به منصه ظهور برسد

داروغه زاده تکمیل کرد: هویت جشنواره باید بازسازی شود از این منظر که جشنواره فیلم فجر را دولت برگزار می کند و قرار است اولویت‌هایی که به لحاظ سیاسی، فرهنگی و اجتماعی مدنظر دولت است در داوری‌ها به منصه ظهور برسد همچنین جشنواره نباید در انتخاب‌ها و داوری‌ها خودش را مقید کند که حتماً باید عیناً به خاطر مسائل فنی جایزه می‌دهند.

معاون نظارت و ارزشیابی سازمان سینمایی کشور در ادامه افزود: جشنواره فیلم فجر، جشنواره ای است که باید با سیاست‌گذاری‌هایی سال آینده سینمای ایران همسو باشد. جشنواره به‌ غیر از رسالت هنری و فنی که در اعطای جوایز دارد، بحث محتوایی باید برایش مهم باشد و اینکه آن فیلم‌ساز آن مسیر را ادامه دهد یا خیر از جمله مسائل بعدی است که از عهده خود جشنواره فجر خارج است و هم این است که در جشنواره فجر به موضوعات استراتژیک بها داده شود.

امسال بخش مسابقه ۲۲ فیلم دارد و ۲ فیلم مستند نیز وارد بخش سودای سیمرغ می شوند

دبیر بخش ملی جشنواره سی و ششم در رابطه با افزایش تعداد سیمرغ‌ها گفت: در سال‌های گذشته بخش‌هایی مانند فیلم‌های اول، هنر و تجربه و مستند داشتیم که سیمرغ هم می‌گرفتند، امسال فقط ۲۲ فیلم وارد بخش مسابقه می‌شوند و ۲ فیلم مستند نیز وارد بخش سودای سیمرغ می‌شوند که ممکن است جزوی از آن ۲۲ فیلم باشند و یا جدای از آن باشند.

آثار مستند به دلیل نمایش در جشنواره سینما حقیقت در فجر مورد استقبال قرار نمی گیرند

داروغه زاده ادامه داد: درباره داوری خیلی در شورای سیاست‌گذاری با مدیران مرکز سینمای مستند و تجربی و برخی مستندسازها صحبت شد، در دوره قبل یک بخش مستند داشتیم، ۱۱ نمایش داشتیم در محل برگزاری جشنواره و توسط داوران مستند داوری شده و سیمرغ مستند می‌گرفتند همچنین اغلب این آثار در جشنواره سینما حقیقت دو ماه قبل از جشنواره فجر به نمایش درآمده بودند که متأسفانه در جشنواره فجر از آن‌ها استقبال نشد.

دبیر جشنواره فیلم سلامت ابراز کرد: یکی از سیاست‌های سازمان سینمایی این است که بتواند برای سینمای مستند و اکران آن جای پایی باز کند و جشنواره رویه‌ای ایجاد کند برای فیلم‌هایی که برای این مدیوم ساخته می‌شوند و امکان نمایش عمومی در سینماها پیدا کنند.

داروغه زاده اذعان کرد: این تصمیم که دو فیلم مستند نیز وارد بخش سودای سیمرغ شوند، در میان جمعی از کارشناسان گرفته‌شده و حتماً این تصمیم را عملی می کنیم. ممکن است خروجی خوبی نداشته باشد اما ما فرم فراخوان را هم اعلام کردیم.

داروغه زاده درباره کارناوال جشنواره گفت: گروهی از مخاطبان و کارشناسان جشنواره بر این نظر هستند که جشنواره استانداردها را رعایت کند و حرفه‌ای‌تر عمل کند. این یعنی اینکه ما نمایش را در همه شهرها نداشته باشیم و فیلم‌ها در شهرستان‌ها لو نروند و برخی برخلاف این قضیه هستند.

سعی دارم شورای سیاست‌گذاری را مجاب کنم جشنواره فجر، افتتاحیه نداشته باشد

دبیر جشنواره سی و ششم فیلم فجر در رابطه با افتتاحیه گفت: سعی بر این دارم که شورای سیاست‌گذاری را مجاب کنم افتتاحیه نداشته باشیم چراکه در هیچ کجای دنیا جشنواره‌ها مراسم افتتاحیه ندارند و مراسم ما هم غیرضروری است که علاوه بر هزینه بالا، آورده‌ای هم ندارد.

امسال جشنواره فیلم فجر در برج میلاد برگزار نمی شود

وی در ادامه درباره بودجه برگزاری جشنواره فیلم فجر اظهار کرد: اکثر هزینه‌های جشنواره، هزینه‌هایی عملکردی است؛ به طورمثال اگر هم‌زمان در ۳۰ استان کشور جشنواره برگزار شود طبیعتاً هزینه‌بر است و میزبان چهار هزار نفر در برج میلاد بودن نیز هزینه‌ای در پی دارد که اعلام می‌کنم امسال برج میلاد را نداریم.

داروغه زاده ادامه داد: برآوردی از جشنواره امسال ندارم و حداکثر سعی‌ام را در هر جشنواره‌ای که داشتم این بوده که توانستم جشنواره آبرومند، خوب و در شان برگزار شود و باید هزینه‌ها مدیریت شود که بخشی از آن برمی‌گردد به این‌که شکل اجرایی جشنواره به چه صورت تعریف می‌شود.

باید در هزینه ها نظم داشته باشیم تا در پایان جشنواره پاسخگو باشیم

وی در پایان خاطرنشان کرد: حذف افتتاحیه جشنواره بار مالی را کاهش می‌دهد و خودمان نیز در هزینه‌ها باید نظم بیشتری داشته باشیم تا بتوانیم در پایان جشنواره پاسخگو باشیم.

«چشم شب روشن» به تهیه‌کنندگی امیر قمیشی و با اجرای محمد صالح علا، شنبه تا چهارشنبه هر شب ساعت ۲۳ از شبکه چهار سیما روی آنتن می‌رود.

نوشته احتمال حذف افتتاحیه جشنواره فیلم فجر/ امسال در برج میلاد برنامه‌ای نخواهیم داشت اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

نبوی در ابتدا بیان کرد: حیدریان از نخستین مدیران وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی است که به همراه آقایان انوار و بهشتی ادامه حرکت مدیران قبل را شروع کرده و پایه‌ سینمای بعد از انقلاب را خیلی جدی بنا نهاده اند.

مثل دهه ۶۰ اتفاقات حوزه فرهنگ و هنر امروز پیچیده، گسترده و با عوامل فراوانی دخیل است

محمدمهدی حیدریان در پاسخ به این سؤال نبوی که وضع سینمای امروز را نسبت به سینمای بعد از چگونه می‌بیند و چه برنامه‌ای برای آن دارد گفت: از مشترکات دهه ۶۰ با اکنون این است که هر اتفاقی که در حوزه فرهنگ و هنر می‌افتد به دلیل پیچیدگی، گستردگی و فراوانی عوامل دخیل در آن، به برنامه‌ریزی احتیاج دارد.

شاخصه های بی مرزی دنیا کار ما را در حوزه فرهنگی هنری سخت تر می کند

وی ادامه داد: در فضای امروز فرهنگی هنری جهان، محدوده جغرافیایی معنا ندارد و کشور ما در این شرایط فرهنگی هنری جهان، در تعامل نا گریز و لاجرم با دنیا است که می‌توان این اتفاق را به‌عنوان بزرگ‌ترین تغییر نسبت به گذشته دانست که روزبه‌روز شاخصه‌های این بی‌مرزی شده و کار ما سخت‌تر می‌شود.

رئیس سازمان سینمایی عنوان کرد: در دوره اخیر با فرهنگ و هنری مواجه هستیم که بدون آن دیگر بخش‌های فرهنگی ما نمی‌تواند صاحب هویت شود.

تلاش کردیم به دوستان بگوییم ادامه حیات مثبت انقلاب اسلامی، انقلاب فرهنگی است

وی در تکمیل حرف‌هایش گفت: متأسفانه در طول این سال‌ها تلاش کردیم تا به همه دوستان بگوییم که واقعاً زیربنا فرهنگی است و ادامه حیات انقلاب اسلامی ایران به سمت‌وسوی مثبت، انقلاب فرهنگی است که خواستگاه آن در فرهنگ مردم بوده و درجایی که فاصله گرفتیم ضربه خوردیم.

باید برنامه سازگار با مختصات اتفاقات دنیا تدوین کنیم

حیدریان افزود: این تغییرات سبب می‌شود که برنامه‌ریزی ما نسبت به گذشته جدی‌تر باشد و همچنین ما باید متوجه اتفاقاتی که در دنیا می‌افتد باشیم و با پشتوانه تجربیاتی که در طول این سالها به دست آوردیم، به‌سرعت برنامه جدیدی تدوین کنیم که با مختصات این دوره سازگار باشد.

مدیر اسبق شبکه جام جم اظهار کرد: یکی از دلایل بی‌مرزی، پیدا کردن و مستقر شدن زبان مشترک است؛ چرا که بیان مشترک امکان تعامل بی‌واسطه را می‌دهد و تعامل بی‌واسطه کمک به مفاهمه را بیشتر می‌کند.

این مسئول سینمایی ابراز کرد در دهه ۶۰ ما به این احتیاج داشتیم برای برنامه‌ریزی و دستیابی به این اهداف مراحلی مانند استقرار، ارتقا کمی و ارتقا کیفی طراحی کنیم که طبیعتاً از ضعف‌ها و ناکامی‌هایی برخوردار بود که در طول سال‌ها آنها را اصلاح کردیم.

وی گفت: در حال حاضر حیاتی‌ترین عامل برای برنامه‌ریزی، این است که آن را جامع ببنیم و در غیر این صورت، موفق نخواهد بود و به‌سرعت و صحت هم پیش نخواهد رفت.

اخذ سهم از بازار تصویری جهان هدف اصلی ما است

حیدریان حفظ حراست و تبیین ارزش‌ها و داشته‌های معنوی را هدف معنایی و محتوایی سینما دانست و افزود: باید در برنامه‌هایمان، مقصدمان به جهت شکلی و قالبی، حضور در فضای تصویری دنیا باشد و هدف اصلی ما این باشد که اخذ سهم از بازار تصویری جهان داشته باشیم.

وی تکمیل کرد: برای دستیابی به این سهم باید تکنولوژی آن را بدانیم تا حرف‌هایی که می‌خواهیم بزنیم، شنیده‌شده و مانع کپی‌برداری این حرف‌ها شویم و با قدرت تبدیل این حرف‌ها رتبه، بیان تصویری پیدا کنیم.

مخاطبان ما بیشتر در معرض محصولات خارجی هستند

مشاور رئیس سازمان صداوسیما اذعان کرد: مخاطبان ما بیشتر در معرض محصولات خارجی هستند.

نسل میان‌سال و بزرگ‌سال نوستالژی دارد اما برای کودکان افراد غیرملی نوستالژی شکل می دهند

وی ادامه داد: ما با نسل میان‌سال و بزرگ‌سال دچار مشکل نیستیم چراکه آن‌ها نوستالژی دارند و پیشینه ذهنی و فرهنگی دارند اما کودک ما این را ندارد و افراد غیر ملی این نوستالژی را برای آن‌ها شکل می‌دهد که این واقعیت تلخی است.

زیر ۱۰ درصد افراد، مخاطب فیلم‌های فعلی روی پرده هستند

حیدریان عنوان کرد: به دلیل فقر در موضوع و ژانر نمی‌توان به سینمای جهانی برسیم و متأسفانه زیر ۱۰ درصد افراد، مخاطب فیلم‌های فعلی روی پرده هستند.

مردم عهد نکرده اند که فقط فیلمهای تکراری ببینند

وی اظهار کرد: با توجه به ساخت فیلم‌ها در ژانرهای یکسان و قدرت انتخاب مخاطبان، ریزش مخاطب خواهیم داشت چرا که مردم عهد نکردند تا فقط این فیلم‌ها را ببینند که این مخالف نیاز فرهنگی مردم است و ما باید با بازسازی گونه‌ها و ژانرهای مختلف سینما، از این اتفاق جلوگیری کنیم.

عضو هیئت‌مدیره آفرینش‌های هنری در رابطه با جشنواره‌های فیلم گفت: زمانی نیاز داشتیم مقصد را جشنواره ببینیم، چرا که در آن زمان تنها خبرهای جنگ و نفت از ایران منتشر می‌شد تا اینکه سینما ورود پیدا کرد و ما باید روی سکو می‌رفتیم تا دیده می‌شدیم و جشنواره ها به‌عنوان اهداف اولیه طراحی شدند.

وی در تکمیل حرف‌هایش تصریح کرد: امروز جشنواره‌ها در برنامه‌ریزی جدید، گذرگاه لازم و توقف گاه مهلکی است و اگر مقصد گذاری ما جشنواره باشد، برای ما مشغولیت سازی می‌شود…

حیدریان عنوان کرد: اگر جشنواره از حالت توقف گاه و مقصد به حالت گذرگاه درنیاید، ما نمی‌توانیم سهممان را بازار جهانی بگیریم و برای این منظور اول باید مفاهمه داشته باشیم و در مرحله بعدی لوازم حضور متنوع متناسب امروز دنیا را که بیننده جهانی با آن سرکار داشته باشد فراهم کنیم و در نهایت اینکه حضور و سرمایه‌گذاری در بازارهای جهانی بیش از جشنواره‌ها باشد.

استاندار، شهردار و متولیان امنیت ملی باید متقاضی سینما باشند اما نیستند

معاون وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی اظهار کرد: سینما یک پدیده و نهاد اجتماعی با خاصیت امنیت ملی است و حقش این است که بیشتر به آن اهمیت دهیم و به‌ عنوان استاندار، شهردار و به‌عنوان متولیان امنیت ملی باید متقاضی سینما باشیم که متأسفانه در حال حاضر نیستیم و این اتفاق، یک صدمه فرهنگی بزرگی است.

برخی ائمه جمعه می گویند ما سینما نداریم!

وی در تکمیل حرف‌هایش گفت: برخی از ائمه جمعه می‌گویند ما سینما نداریم، ما می‌خواهیم خانواده‌ها بیایند بیرون و در یک مکان فرهنگی با هم باشند.

رئیس سازمان سینمایی ابراز کرد: روش مطلوب برای رسیدن به حرکت به‌سوی عدد مطلوب در سالن سازی، در سال‌های اخیر آغاز شده و ما باید شتاب این اتفاق را بیشتر کنیم و دیگر اینکه سینماها را چه در قالب پردیس‌ها و چه در طرح جدید که مجموعه‌هایی شامل ۲ سالنِ در پارک‌ها است گسترده کنیم.

حیدریان در رابطه با سینما تک و نمایش فیلم‌های خارجی گفت: فیلم خارجی از جمله عواملی هستند که اجازه روبرویی و مواجهه بی‌واسطه بیننده با فیلم و فضایی را که به خاطر آن سینما مؤثر می‌شود می‌دهد؛ و همچنین به سایر شیوه‌های پخش یا ارائه فیلم، برتری پیدا می‌کند و ما اگر این امکان را در اختیار تهیه‌کننده نگذاریم مخاطبان را از آشنایی با آخرین تکنولوژی های سینما محروم کردیم.

برای اهداف خاص می توانیم آثار خارجی را اکران کنیم

وی ادامه داد: ما برای هدف خاص بی‌آنکه مزاحمتی برای فیلم‌ساز ما باشد، ما می‌توانیم آثار خارجی را به نمایش بگذاریم.

حیدریان در رابطه با فیلم‌های هنر و تجربه گفت: سینمای هنر تجربه یعنی ایجاد امکانی برای مواجهه مردم با دست‌اندرکاران سینما و اگر تجربه‌های هنری در فیلم‌های هنری استفاده شود، سینمای هنر و تجربه مطلوب ما خواهد بود.

وی خاطرنشان کرد: در چند ماهی که این مسئولیت را  بر عهده  گرفتم و کار را با دوستان سینماگر شروع کردیم، با برنامه‌ریزی و هم افزایی های صورت گرفته، قرار بر ورود جدی صداوسیما به سینما با ساخت برنامه و تولید فیلم شد و رسیدن به افق موردنظر، بدون رسانه ممکن نیست.

به دیدار موسسات تابع سپاه می روم که در حوزه سینما فعال و با امکانات هستند

محمد مهدی حیدریان ابراز کرد: به زودی به دیدار موسسات تابع سپاه خواهم رفت, آنها در حوزه سینما بسیار فعال و با امکانات هستند.

حیدریان در پاسخ به این سؤال که جشنواره چه تغییراتی خواهد داشت، توضیح داد: قرارمان با دوستان این است که هیچ کاری نکنیم مگر این‌که به برنامه عرضه‌اش کنیم و برنامه بگوید که نقش این اقدام در جهت رسیدن به هدف چیست. سپس انجامش دهیم و اگر نبود آن را یا اصلاح یا حذف کنیم.

جشنواره فجر شناسنامه دار می شود

وی بیان کرد: جشنواره جهانی فجر تجربه بسیار خوبی بود. با تلاش‌هایی که دوستان، به‌ویژه آقای میر کریمی کردند و این مسئولیت را قبول کردند، جشنواره برگزار شد. هدفی که برای این جشنواره دنبال خواهیم کرد، این است که جشنواره فجر به‌سرعت دارای شناسنامه خواهد شد.

حیدریان ادامه داد: در کنار جشنواره، ما بازار را پررنگ کردیم که می‌توانست مقطعی باشد ولی کارکردی نداشت؛ در کنار آن ورک شاپ داریم و سینماگران جدیدی را وارد می‌کنیم.

جشنواره فجر امسال ۲۲ فیلم دارد

وی در پایان خاطرنشان کرد: جشنواره باید صاحب هویت شود و این بخش جشنواره ملی باید تقویت شود؛ همچنین بخش جشن آن در حال غالب شدن است و قطعاً یکی از اصلی‌ترین جشن‌های انقلابی است و امسال باشکوه‌تر خواهد شد. یکی از اتفاقاتی که امسال افتاده، این است که امسال ۲۲ فیلم داریم و این جزوی از تغییرات خواهد بود.

«چشم شب روشن» به تهیه‌کنندگی امیر قمشی و با اجرای محمد صالح علا، شنبه تا چهارشنبه هر شب ساعت ۲۳ از شبکه چهار سیما روی آنتن می‌رود.

نوشته برای اهداف خاص می‌توانیم آثار خارجی را اکران کنیم/ جشنواره فجر امسال ۲۲ فیلم دارد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

وی ادامه داد: شورای سیاست گذاری برنامه به ریاست قائم مقام سیما و مدیر شبکه چهار دکتر رضا پورحسین به طور فشرده در حال مراحل پایانی طراحی سری سوم «چشم شب روشن» است و پیش تولید فصل جدید برنامه همگام با پخش فصل فعلی آغاز شده است.

این تهیه کننده یادآور شد: در ایام تعطیلی «چشم شب روشن» مقارن با آغاز محرم نیز ویژه برنامه «هم صدا با حلق اسماعیل» شامل کتابخوانی و مروری بر ادبیات داستانی عاشورا با اجرای مسعود فروتن در ساعت پخش این برنامه با مروری بر داستان هایی از سید مهدی شجاعی، ابوالفضل زرویی و… به صورت زنده روی آنتن شبکه چهار خواهد رفت.

نوشته سری جدید «چشم شب روشن» از نیمه دوم‌ مهر ماه روانه آنتن می‌شود/ توقف پخش در دهه اول محرم اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

نبوی در ابتدا به مناسبت بازگشت پیکر شهید مفقودالاثر، حسن جنگجو (نوجوان ۱۴ ساله تبریزی)، با نشان دادن تصویری از این شهید، یادی از وی کرد و با اشاره به اینکه مادر این شهید دقایقی پس از تشییع‌جنازه پسرش، به دیار باقی شتافت، عنوان کرد: سینمای کشورمان در کنار همه ارزش‌های بزرگی را داشته است، اما نسبت به مادران شهدا خیلی راه‌های نرفته را در پیش دارد.

در ادامه شاهسواری در رابطه با مافیای پخش سینمای ایران گفت: در این زمینه باید پیش‌فرض‌هایی را توافق کنیم و درآن‌ها می‌بایست باور لازم را داشته باشیم که بتوانیم راجع به دیگر موضوعات حرف بزنیم. در پیش‌فرض اول، این قضیه مطرح است که سینما بدون مخاطب پروسه کاملی نیست، درنتیجه مخاطب در سینما حرف اول و آخر را می‌زند.

وی ادامه داد: در پیش‌فرض دوم این مطرح است که آیا ما می‌توانیم مخاطبانمان را تجزیه کنیم؟ ما به‌عنوان مخاطب نیازهای متنوعی داریم و نگاه به مخاطب، نگاه طبقه‌بندی‌شده نیست و حق نداریم به‌عنوان فیلم‌ساز، اثری را تولید کنم که عده خاصی آن را ببینند؛ چرا که به نظر من تفکیک به‌ غیر از بخش‌های موضوعی فیلم‌ها نوعی توهین محسوب می‌شود.

شاهسواری ابراز کرد: به عقیده من وقتی ما به‌عنوان فیلم‌ساز جلوی در سالن سینما ایستاده ایم، میزبان مخاطبمان هستیم و هرکس از این گیشه عبور کند، میهمان ما است.

سال گذشته سینما حدود سه میلیون تماشاگر داشته است

مدیرعامل خانه سینما تصریح کرد: واقعیتی در سینمای ما وجود دارد که آن‌هم عدد تماشاگر ما است. در سال گذشته بیشتر از ۲۷ میلیون قطعه بلیت فروختیم. بر اساس آمار روشن به‌دست‌آمده، این تعداد بلیت، فروشی نزدیک به ۱۸۰ میلیارد را برای سینمای ایران به همراه داشت که عملاً این تعداد، متعلق به حدود ۳ میلیون تماشاگر است.

وی ادامه داد: زمانی که امکان تولید و عرضه و نمایش کم می‌شود، حتماً رقابت‌ها سخت می‌شود. ما متناسب با نیاز مخاطب، عرصه نمایشی مناسب و درخور آن را نداشته و همچنین کالای فرهنگی نه‌تنها در سینما بلکه در عرصه‌های دیگر کم داریم.

باید انقلاب تولید داشته باشیم

شاهسواری یکی از راه‌حل‌های از بین بردن مافیا را از بین بردن عنصر رقابت دانست و افزود: احتیاج داریم که زمینه‌های اصلی تولید و توزیع را گسترش دهیم. متناسب با نیاز مخاطب عرصه نمایشی و درخور تماشاگر نداریم و کالای فرهنگی در تمامی عرصه‌ها، کم داریم اما باید انقلاب تولید داشته باشیم.

تهیه‌کننده مخمصه گفت: سینما، مادر فضای دیداری و شنیداری است و هر امکان بالقوه‌ای که بخواهد با مخاطب از این دو مکانیسم استفاده کند وتاثیر بگذارد، حتماً از دستورالعمل‌های تصویر و صدای هم‌زمان استفاده می‌کند.

در ادامه نبوی از شاهسواری پرسید با توجه به اینکه اعضای سینما زیر چتر اتحادیه صنفی قرارگرفته‌اند، اگر نوعی نارسایی را در توزیع محصولات سینمایی در کشورمان بپذیریم، چطور اتحادیه صنفی نتوانسته میان تولیدکننده، پخش‌کننده و سینما دار، به‌گونه‌ای رفتار کند که کمترین حق از افراد ضایع شود؟

من اولین کسی هستم که ۳ سال رئیس شورای صنفی بود

شاهسواری در پاسخ نبوی گفت: زمانی که مرحوم سیف‌الله داد، مسئولیت معاونت سینمایی را برعهده داشت، نظام پخش توزیعی کنداکتوری را داشتیم. در اسفندماه هرسال، کنداکتوری بسته می‌شد؛ در آن زمان سلایق اهمیتی نداشت، رقابتی نبود و همچنین درجه‌بندی معینی وجود داشت که عده‌ای از آن راضی و عده دیگر ناراضی بودند، شورای صنفی نمایش از همان زمان تشکیل شد که درمجموع ۹ نفر و شامل تهیه‌کنندگان، سینمادارن و کارگردان می‌شد؛ من اولین کسی هستم که ۳ سال رئیس شورای صنفی بود. ما مدل‌های مختلفی را تجربه کردیم که به کاهش نارضایتی دست پیدا کنیم و از هر جا رفتیم، باز نارسایی خود را نشان می‌داد.

تهیه‌کننده تعطیلات تابستانی ابراز کرد: گرفتاری که در سینما زیاد است، بحران نظریه است و نظرات ما آغشته به انتقادات است. به‌عنوان صنف، نمی‌توانیم منتقد باشیم چرا که این وظیفه بر عهده منتقدین است و تهیه‌کننده و کارگردان و دیگر افراد در خانه سینما وظیفه‌شان پیدا کردن عیب و رفع آن عیب است.

شاهسواری تبیین کرد: اگر فیلم را کالا فرض کنیم، می‌توان آن را به فیلم‌های خصوصی که جهت فروش بلیت تهیه می‌شوند، فیلم‌هایی که باید مردم ببینند و در تاریخ باقی بماند دسته‌بندی کرد. من باید به‌عنوان فیلم‌ساز این نقد را به خودم داشته باشم که آیا من مراقب نیازهای متنوع تماشاگرم هستم؟ آیا من تلاش می‌کنم در حالی که ۳ میلیون تماشاگر برای من کافی نیست این تعداد باید افزایش پیدا کند؟ و برای این منظور باید مطالعه کرده، پژوهش کرده، مشاور کنم. در کنار آن، همت جمعی نیاز است و موانع هم باد در نظر گرفت و دایره ممیزی ما کاهش پیدا کند.

در حوزه کالای فرهنگی امکان قرنطینه وجود ندارد

مدیرعامل خانه سینما اضافه کرد: در حوزه کالای فرهنگی امکان قرنطینه وجود ندارد و راه مقابله با آن، تولید کالای باکیفیت داخلی است و برای این منظور هم باید، دایره موضوعی و هم حساسیت‌های نابجا کاهش پیدا کند.

تهیه‌کننده ماه و خورشید اظهار کرد: سینمای ایران در همین لحظه با همه تلاش‌هایی که انجام داده، حدود ۷۰ فیلم در حال تولید دارد و نیروی جوان پرانرژی و پر ایده سرمایه‌های انسانی آن است که اصلی‌ترین حرف را در سینما می‌زنند وباید برای آن بازار وسیع تولید کرد.

نقش دولت در تأسیس سینمای ایران پس از انقلاب انکارناپذیر است

شاهسواری در پاسخ به این سؤال نبوی که رابطه صنف و دولت را چگونه می‌بینید، گفت: نقش دولت در تأسیس سینمای ایران پس از انقلاب انکارناپذیر است و این امر متولی اولیه داشته است. به‌مرور سینمای ایران رشد پیداکرده و صاحب جایگاه اعتباری و مادی و معنوی خودش شده و اصناف گسترش پیداکرده و نیروی انسانی زیادی به آن پیوسته اندکه درنتیجه روابط مثل گذشته نمی‌تواند باشد و حتماً باید شکل جدیدی از روابط بین صنف و دولت برقرار باشد.

دولت در قبال سینما وظیفه ابدی دارد

مدیرعامل خانه سینما گفت: اگر دولت را در مفهوم، حامی اصلی کالاهای توسعه‌ای باشد، ازنظر من وظیفه ابدی دارد و اگر در نظام رفاهی و معیشتی که از بزرگ‌ترین مشکلات سینمای ایران به‌حساب می‌آیند باشد، دولت مسئولیت مستقیم دارد.

وی اضافه کرد: اگر در مسئله مورد بیمه بیکاری یا نظام تأمین نیروی انسانی از کار افتاده است، حتماً دولت وظیفه دارد. در مورد سینما چون شغل ما فصلی است و ثبات و تداوم حرفه‌ای وجود ندارد، مسئولیت سنگین‌تری دارد.

مدیرعامل خانه سینما اظهار داشت: گاهی اوقات در مورد دولت جوری صحبت می‌کنیم، انگار با دولت اشغالگر صحبت می‌کنیم و این مدل رفتار با آن جنس از تقاضاهای واقعی نمی‌خورد.

در مورد بیکاری و از کار افتادگان سینما با مشکل جدی روبرو هستیم

شاهسواری در تکمیل حرف‌هایش گفت: با کمک دولت بیمه تکمیلی خیلی خوبی را برای اهالی سینما فراهم کردیم و آرامش نسبی در این زمینه صورت گرفته است؛ اما ما هنوز در مورد بیکاری و از کار افتادگان با مشکل جدی روبرو هستیم. در همین فضا توانستیم دولت را قانع کنیم که صندوق اعتباری هنر، هیئت‌مدیره‌اش نمی‌تواند بدون مدیران عاملان خانه‌هایی که بیشترین بهره را از آن برد، باشد.

این موضوع خط مماس ما با دولت است

شاهسواری در رابطه با جشن ملی سینمای ایران گفت: در ایام روز ملی سینما هستیم و ما نگران مشکلات پیچیده‌ای که برخی از همکاران به دلیل سن، ازکارافتادگی و کاهش مجموعه سمعی بصری در کشور و افزایش نیروی متقاضی کار با آن روبرو شده‌اند، هستیم که این موضوع خط مماس ما با دولت است.

وی اضافه کرد: توسعه و پیشرفت در سینمای ایران، ما با تولید، عرضه، مخاطب وسیع، ایجاد شغل و ثروت و امنیت روانی برای فضای فرهنگی کشور می‌کند.

شاهسواری در ادامه از آقای محمدی سازنده تندیس خانه سینما تشکر و عنوان کرد: این تندیس به خانه بسیاری از سینماگران سینمای ایران می‌رود وما شمارا فراموش کردیم. امیدوارم روزی پیدایتان کنیم و به شما نیز تندیسی بدهیم.

این مقام مسئول سینمایی در مقایسه وضعیت جشن امسال با سال گذشته گفت: خانه سینما مدل‌های مختلفی از این جشن را تجربه کرده است. ایده وجود آکادمی در خانه سینما ساله بود که مطرح‌شده بود ولی وارد مرحله اجرایی نشده بود، من سال گذشته به همه گفتم سال آینده این آکادمی را برقرار می‌کنیم.

سه سال دیگر طول می‌کشد که نظام نگاه آکادمی در داوری جشن خانه سینما، به نقطه صفر خود برسد

شاهسواری اذعان کرد: سه سال دیگر طول می‌کشد که نظام نگاه آکادمی در داوری جشن خانه سینما، به نقطه صفر خود برسد. به عقیده من در دوره بیست و یکم، فضای عملیاتی‌مان درست‌شده است. ما به‌عنوان خانه سینما به کیفیت فیلم‌ها در همه وجوه بی‌تفاوت باشیم و ارتقا کیفیت در سینمای ایران باید دغدغه جدی خانه سینما باشد.

مدیرعامل خانه سینما در ادامه گفت: ما برای رسیدن به این کیفیت مطلوب، نیازمند نهادی مستقل، ثبت‌شده تحت عنوان «علوم و فنون هنرهای سینمای ایران» هستیم که در دل خانه سینمای تأسیس شود. وظیفه آن رصد امر کیفی در سینمای ایران و پی گیری برای ارتقای این کیفیت در تمام وجوه، به خصوص فناوری‌های نوین نه‌فقط در تولید اثر، بلکه در توزیع، تبلیغات اثر است.

شاهسواری اضافه کرد: بخش صنفی خانه سینما باید به امور کمی مانند بیمه، معیشت و بیکاری رسیدگی کند و پیگیر صندوق بیکاری که از تعهدات دولت است باشد و از همه مهم‌تر لایحه نظامی را در مجلس شورای اسلامی به ثبت برساند.

مدیر تولید سایه‌های هجوم تشریح کرد: ما برای آینده روشن و پیشرفت اعلی، نیازمند مجموعه‌ای از فعالیت‌های کمی اعم از قواعد، قوانین، پروتکل‌های حقوقی، رفتار درونی، امنیت شغلی، ثبت و ضبط حقوقی اموال سینمای ایران و آنچه به ارتقای کیفیت سینمای ایران منجر می‌شود، هستیم.

اضافه شدن جوایز انیمیشن، فیلم کوتاه و یک جایزه دیگر برای فیلم مستند در جشن بزرگ سینمای ایران

وی اظهار کرد: از امسال در جشن بزرگ سینمای ایران، در آکادمی به بخش انیمیشن جایزه تعلق می‌گیرد، فیلم کوتاه تندیس خانه سینما دریافت کرده و به فیلم مستند نیز ۲ جایزه تعلق می‌گیرد.

شاهسواری تصریح کرد: کار دیگری که انجام می‌دهیم این است که امیدواریم انجمن علوم و فنون در طول فعالیت خود بتواند با ایجاد کلاس، بازآموزی، رشد کیفیت اثر در تمام وجوهش قدم جدی بردارد.

مدرسه ملی سینما ۲ بال ماست

وی ادامه داد: در حال حاضر به دلیل روابط صمیمانه‌ای که وجود دارد فکر می‌کنیم امکانات و تجربه مدرسه ملی سینما می‌تواند به خانه سینما کمک‌های جدی ‌کند و من از آن به‌عنوان ۲ بال یاد می‌کنم.

هارون یشایی، تهیه‌کننده پیشکسوت رییس نوزدهمین جشن سینمای ایران

مدیرعامل خانه سینما در پایان خاطرنشان کرد: ریاست نوزدهمین جشن سینمای ایران بر عهده هارون یشایی، تهیه‌کننده پیشکسوت سینمای ایران است، ضمن اینکه قرار است یکشنبه ۱۹ شهریور، آیین‌های نکوداشتی برای افرادی چون سیروس ابراهیم‌زاده، کیانوش عیاری، حسین علیزاده، حسن خوشنویس برگزار می‌شود.

«چشم شب روشن» به تهیه‌کنندگی امیر قمشی و با اجرای محمد صالح علا، شنبه تا چهارشنبه هر شب ساعت ۲۳ از شبکه چهار سیما روی آنتن می‌رود.

نوشته سال گذشته سینما حدود سه میلیون تماشاگر داشت/ دولت در قبال سینما وظیفه ابدی دارد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

وی ادامه داد: حال وقتی شاعرانه های کم‌نظیر و حکمی محمد صالح علا با نگاه تیز بین و متفاوت بیژن بیرنگ در یک برنامه زنده تلویزیونی توامان شود می توان انتظار داشت تا در بخش زندگی «چشم شب روشن» علاوه بر طرح مباحث تخصصی حوزه زندگی از زاویه نگاه های روانشناختی، جامعه شناختی و انسان شناسی لحظه های محترم و آرام بخشی هم در انتظار مخاطبان این برنامه تلویزیونی در ساعات پایانی شب باشد.

قمیشی با اذعان بر اینکه بدون تردید همکاری توامان با محمدصالح علا و بیژن بیرنگ به عنوان دو شخصیت صاحب اندیشه و برنامه سازان و مولفان قدر تاریخ تلویزیون ایران اگرچه در هفته حتی یک بار هم بدون تردید یکی از عزیزترین تجربه های کاری وی به حساب می آید، ابراز امیدواری کرد مخاطبان شبکه چهار هم از نشستن پای صحبت های این دو چهره مولف، صاحب نظر و پیشکسوت در یک قاب بیشترین بهره را ببرند.

وی در پایان از حضور هفته گذشته خود و بیژن بیرنگ در شورای سیاستگذاری «چشم شب روشن» با حضور دکتر پورحسین قائم مقام سیما و مدیر شبکه چهار، رحمان سیفی آزاد، حمید ابراهیمی و اسرافیل علمداری دیگر اعضاء این شورا جهت مذاکره پیرامون موضوعات بخش جدید «چشم شب روشن» خبر داد و اعلام موضوعات این بخش را به اولین حضور بیژن بیرنگ در بخش زندگی برنامه توسط خود و محمدصالح علا مجری و مولف برنامه موکول کرد.

«چشم شب روشن» به تهیه کنندگی امیر قمیشی و با اجرای محمد صالح علا، شنبه تا چهارشنبه هر شب ساعت ۲۳ از شبکه چهار سیما روی آنتن می رود.

نوشته بیژن بیرنگ به جمع مجری کارشناسان «چشم شب روشن» پیوست اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

شرف‌الدین ادامه داد: من از جمله افرادی هستم که معتقدم در سینما، ما نه هنر را می‌توانیم هنر کامل بدانیم و نه تکنولوژی را صرفاً تکنولوژی بدانیم و این دو به‌صورت غیرقابل‌تفکیکی درهم‌آمیخته‌اند. در ویژوال افکت (جلوه‌های تصویری) هم واقعا کار هنرمندانه داریم، مگر اینکه با فیلمی روبرو شویم که بر اساس ضرورت به جلوه‌های ویژه میدانی نیازمند است.

سینمای ایران مدیون سینمای دفاع مقدس است

وی در رابطه با ارزیابی سینمای دفاع مقدس از آغاز تاکنون گفت: اساساً سینمای ایران مدیون سینمای دفاع مقدس است. نداشتن نظریه صریح و روشن درباره مسئله سینما از دلایل مظلوم واقع‌شدن سینمای انقلاب است. تنها نظریه روشن در این راستا جمله تاریخی بنیان‌گذار انقلاب اسلامی حضرت امام خمینی (ره) است که فرمودند: “ما با سینما مخالف نیستیم، با فحشا مخالفیم” و این جمله در آن زمان برای سینمای ما بسیار راهگشا بود.

سینمای دفاع مقدس به‌ همه سینما مشروعیت داد

تهیه کننده «بالای شهر پایین شهر» افزود: با آغاز جنگ بسیاری از بخش‌های اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و ارگان‌های مختلف کشور با موضوع جنگ خود را تثبیت کردند و سینما هم از این امر مستثنی نبود و به سبب برکات جنگ، خود را به اثبات رساندند و سینمای دفاع مقدس مشروعیتی به‌ همه سینما داد.

شرف‌الدین ادامه داد: اگر بخواهیم منصفانه ببینیم این است که حتی دستاوردهای آینده سینمای ایران، حاصل سنگ بنایی است که سینمای دفاع مقدس گذاشت چراکه زیرساخت‌های سینمایی را ساخت و با بررسی فیلم‌ها مشاهده می‌کنیم که مسیر فیلم‌ها از سینمای دفاع مقدس می‌گذرد.

این تهیه‌کننده اظهار کرد: فیلم‌برداری، جلوه‌های ویژه، تدوین، امکانات سینمایی، دوربین‌ها و ساختارهای فناورانه سینما اولین بار در سینمای دفاع مقدس شکل گرفت.

حوزه‌های جلوه‌های ویژه در سینمای دفاع مقدس متولد و شکوفا شد

نبوی در ادامه بحث عنوان کرد: سینمای کشور به اعتبار ابزارهایی که دارد ممکن است باعث رشد و پیشرفت شود ولی متأسفانه در بسیاری از حوزه‌های ابزاری نتوانستیم از ظرفیت‌ها و داستان‌های دفاع مقدس و موقعیت‌هایی که پیش‌آمده بود استفاده کنیم و از مهم‌ترین جلوه‌های تولد و شکوفایی این حوزه می‌توان به حوزه‌های جلوه‌های ویژه اشاره داشت.

شرف‌الدین در این خصوص گفت: صرفا وجود ابزار کارساز نیست چرا که بسیاری از ابزارها بودند که چون دانش آن وجود نداشت از حالت بکر بودن خارج شدند و یکی از مشکلات ما در ایران این بود که سطح آکادمیک با شتاب مورد نیاز سینما و سطح بین‌الملل هماهنگ نبود.

در حوزه جلوه های ویژه برخی ابزار را شخصا اختراع کردیم

تهیه‌کننده «چوب‌خط» تشریح کرد: وقتی ما وارد جلوه‌های ویژه شدیم و آغاز به کار کردیم بعضی ابزارها را شخصاً اختراع کردیم و این وسایل با اینکه وجود داشت اما در دسترس من نبود.

مسئول جلوه‌های ویژه «مزرعه پدری» ادامه داد: با توجه به جلوه‌ای که سینما در بیرون و درون خود دارد و وقتی از قبل، جرأت پرسیدن و دانستن را داشته باشید، متوجه می‌شوید که چقدر این سینما کم‌بضاعت است و زمینه برای خلاقیت فراهم است.

وی در تکمیل صحبت‌هایش گفت: شرایط اوایل انقلاب را در نظر بگیرید که عرصه‌های گوناگونی برای جوانان نسل انقلاب بازشده بود و بسیاری از اتفاقاتی که در آن زمان رخ داد، مانند دفاع مقدس و باور “ما می‌توانیم” که امام خمینی (ره) در میان مردم به وجود آورده بود، در جلوه‌های ویژه باعث موفقیت شد.

در ادامه نبوی از شرف‌الدین پرسید: به مسیر طی شده تا امروز با توجه به سرمایه انسانی، (تخصص‌هایی که در سینما وجود دارد)، در ارتباط با ساخت فیلم دفاع مقدس از ۲۰، چه نمره‌ای می‌دهید؟

سینمای دفاع مقدس در دهه ۹۰، نمره ۱۰ یا ۱۲ می گیرد

شرف‌الدین پاسخ داد: من باید برای نمره دادن دهه بندی بکنم؛ به دهه هفتاد ۱۷، به بخشی از دهه شصت ۲۰ و به بخشی دیگر از آن زیر ۱۰ می‌دهم؛ به دهه هشتاد ۱۵ و به دهه نود ۱۲ و یا شاید ۱۰ می‌دهم.

وی با ابراز نارضایتی از وضعیت حال سینمای مقدس عنوان کرد: اکنون حمایت نمی‌شویم. فیلم «مزرعه پدری» در یک مثلث ساخته شد و مرحوم رسول ملاقلی پور (کارگردان)، مرحوم حبیب‌الله کاسه ساز (تهیه‌کننده) و من به‌عنوان مدیر جلوه‌های ویژه بصری هریک رأسی از یک مثلث بودیم که اگر هرکدام از این سه رأس نبود، مزرعه پدری موفق نمی شد. این موقعیت کمتر در سینما شکل می‌گیرد، در صورتی که اتفاقی خوب رخ داده است.

در شرایطی که فیلمهای ارزان قیمت سخیف فروش می کند سینمای دفاع مقدس مهجور و غریب می ماند

تهیه‌کننده «فرزند صبح» ادامه داد: سینمای دفاع مقدس مهجور و غریب واقع‌شده که این اتفاق بخشی به دلیل کلی بودن سینما و بخش دیگر به‌واسطه فرهنگ جاری در جامعه ما است و تا وقتی فیلم‌های ارزان‌قیمت و آپارتمانی که با نوشته سخیف و چند بازیگر فروش پیدا می‌کند بهتر است بگوییم ذائقه مخاطب نزول پیداکرده است.

شرف‌الدین بیان کرد: اگر کار منطبق با ذائقه امروز مخاطب شد دیگر نمی‌توانیم بگوییم دفاع مقدس منبعث از فرهنگ انقلاب و جبهه است که نتیجه آن پارازیت‌هایی است که بعضی وقت‌ها به‌عنوان فیلم در حوزه دفاع مقدس می‌بینیم.

فیلم دفاع مقدس ارزان درنمی آید و کمتر از ۵ میلیارد تومان هزینه ندارد

مسئول جلوه‌های ویژه فیلم زخمی گفت: اگر کسی می‌خواهد در حوزه تدبیر و اندیشه ‌کار کند باید هزینه‌هایی در زمینه‌های نیروی انسانی، تفکر و اندیشه و مالی بپردازد و درنتیجه فیلم دفاع مقدس ارزان درنمی‌آید و نمی‌توانیم فیلمی را زیر ۵ میلیارد تمام کنیم.

وی تکمیل کرد: عرصه فرهنگ دفاع مقدس مدعیان زنده زیاد دارد که آن‌ها یا توقع دارند خودشان را ببیند، یا اشتباهاتشان بیان نشود و یا اینکه شرایط روز سیاسی، اقتصادی و فرهنگی به‌هم‌خورده و حاضر نیستند برگردند.

بی‌سوادی را از آسیب‌های جدی سینمای ایران می‌دانم

سرمایه‌گذار فیلم شوخی گفت: در حال حاضر با سه گروه فیلم‌ساز در ارتباط هستیم که گروهی فیلم‌سازان جوان هستند که بعد از جنگ متولدشده‌اند و نرفته‌اند دانش خود را در این زمینه بالا ببرند و من بی‌سوادی را از آسیب‌های جدی سینمای ایران می‌دانم.

وی اضافه کرد: گروهی دیگر افرادی هستند که مانند بسیاری از عرصه‌های دیگر به عافیت‌طلبی افتاده‌اند و دسته سوم افرادی هستند که موقعیت و جایگاه ضعیفی دارند مانند کارگردان‌های توانمندی که به دنبال این هستند که اگر فیلم‌نامه‌شان درست شود، یکی از فیلم‌های بافرهنگ دفاع مقدس ساخته می‌شود.

تهیه کننده بی همتا تصریح کرد: اساساً سینمای ما تا وقتی‌که به‌عنوان سینمای مطرح اقتصادی جای خود را باز نکند، ما نمی‌توانیم سینما داشته باشیم. سینما یک مثلث است که یک رأس آن متن و فکر و اندیشه و تفکر، رأس دیگر اقتصاد و درنهایت رأسی که این دو را به هم متصل می‌کند، مخاطب است چراکه سینما با مخاطب مفهوم پیدا می‌کند.

نبو نیز در ادامه بحث گفت: اگر جامعه آماری کسانی که از اصول و مبانی محکم دفاع می‌کنند، پشت فیلم‌های خوب در همه ژانرها باشد، انگیزه اقتصادی برای تهیه‌کنندگان و سرمایه‌گذارها خواهد بود.

محمد رضا شرف الدین در این زمینه اظهار کرد: ما باید این واقعیت را بپذیریم رسوبات تعصب گرایانه ای که در اذهان بخشی از جامعه متدین ما نسبت به سینما بوده هنوز وجود دارد.

وی ادامه داد: سینما هنوز وارد زندگی مردم نشده است درحالی‌که در کشورهای توسعه‌یافته، سینما جزوی از الزامات زندگی آن‌ها شده و به همین دلیل فروش خوبی دارند.

شرف‌الدین سینمای دفاع مقدس را ساختار سینما دانست و افزود: سینما نخواهیم داشت مگر اینکه سینمای دفاع مقدس را جدی بگیریم؛ و باید تعدادی جمع شوند و فیلم و متن خود را به مسئولین نشان دهند چراکه متن‌های بسیار خوبی در اختیارداریم.

بنیاد حفظ آثار مکان مناسبی برای متولی سینمای دفاع مقدس شدن است

رئیس انجمن سینمای دفاع مقدس خاطرنشان کرد: ظرفیت سینمای ما در سال چیزی حدود بین ۵ تا ۶ فیلم دفاع مقدس است و امروز ما می‌توانیم این را اجرا کنیم؛ شاید مشکل این است که سینمای دفاع مقدس متولی ندارد و به اعتقاد برخی از افراد بنیاد حفظ آثار مکان مناسبی برای متولی شدن سینمای دفاع مقدس است.

شرف‌الدین در پایان درباره آینده سینمای دفاع مقدس گفت: در کشورهای پیشرفته و صاحب صنعت سینما، بسیاری از موضوعات حال و آینده‌شان را در حوزه سینما انجام می‌دهند و متأسفانه ما این آینده‌پژوهی را در سینمای خودمان نداریم.

«چشم شب روشن» به تهیه‌کنندگی امیر قمیشی و با اجرای محمد صالح علا، شنبه تا چهارشنبه ساعت ۲۳ از شبکه چهار سیما روی آنتن می‌رود.

نوشته بررسی ابعاد مختلف سینمای دفاع مقدس در «چشم شب روشن»/ سینمای ایران مدیون سینمای دفاع مقدس است اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.