وی دادمه داد: من بعد از «علمک» درس‌های خوبی گرفتم و جالب است که برای این سوژه خیلی آدم‌ها موضوع را درک نمی‌کردند و حتی به مسخره می‌گرفتند اما باشگاه فیلم سوره به من اعتماد کرد و فیلم را ساختم. «علمک» واقعا مرا کمک کرد تا بدانم چطور می‌شود با مخاطب خارجی ارتباط برقرار کرد. اصلا فکرش را هم نمی‌کردم که اثرم از سوی مخاطبان خارجی مورد اقبال خوبی قرار بگیرد. مخاطبان این فیلم واقعا عکس‌العمل‌های جالبی داشتند.

این فیلم‌ساز سپس درباره اینکه در ساخت آثار بین‌المللی باید چه شاخصه‌هایی رعایت شود تا حرف جهانی زده شود، یادآور شد: به نظرم خیلی مسائل می‌‌تواند از شاخصه‌های یک کار بین‌المللی باشد اما در مجموع اگر در ساخت این‌گونه آثار یک سری کارهای فطری بیشتر دخیل باشد و به نوعی به فطرت انسان ها نزدیک باشد، می‌تواند در جهان مورد اقبال قرار بگیرد و همه مردم هم خوششان می‌آید و برایشان جذاب خواهد بود. خوشبختانه سینما طی این سال ها به یک زبانی رسیده که همه مردم آن را می‌فهمند.

دارابی در ادامه خاطرنشان کرد: قطعا می‌توانیم حرف‌هایمان را به زبان خودمان بزنیم به شرطی که زبان را دقیق بشناسیم و در عین حال فیلم‌های دنیا را بررسی کرده باشیم، در این صورت است که به یک زبان مشترکی در سینما می‌رسیم تا دقیقا تفکراتمان را به همان زبان به مخاطب منتقل کنیم. به نظرم یک فیلم‌ساز خوب باید تقوای فیلم‌سازی به خرج بدهد و تکلیف خودش را مشخص کند.

وی یادآور شد: یک نکته در این زمینه مطرح است و آن این است که گاهی بحث جشنواره‌ها و محافل هنری ما را بر سر دوراهی می‌گذارد به دلیل اینکه معمولا اینگونه محافل پرتمتراق‌تر هستند، گاهی فیلم‌سازان را به خاطر جذایت‌هایشان گول می‌زند ولی اگر فیلم‌ساز به یک الگویی برسد که مخاطب را اصل قرار بدهد و بحث اثرگذاری را مدنظر قرار بدهد، می‌تواند خیلی کارهای جدی‌تری داشته باشد.

کارگردان فیلم کوتاه «علمک» همچنین درباره اینکه چه برنامه‌ای برای فیلمش در سطح بین‌الملل و بازارهای بین‌المللی دارد، گفت: واقعا نمی‌دانم؛ چون خیلی نمی‌توانم برنامه‌ریزی کنم. زیرا اگر هم قرار باشد کاری انجام بگیرد توسط خود حوزه هنری اتفاق می‌افتد. اما با تجربه‌ای که از ساخت «علمک» به دست آوردم یاد گرفتم که می‌شود با یک زبان‌ دیگری کارهایی انجام داد تا مردم دنیا را جذب کرد. همچنین در عین حال باید در آثارمان به بحث گل درشت بودن توجه کنیم. البته اصل شعار اتفاق بدی نیست اما هنرمند باید آنقدر خوب به آن بپردازد تا مخاطب پس نزند. به عنوان مثال، ما بسیاری از فیلم‌های هالیوودی را می‌بینیم که شعار زیادی دارد اما هنرمندانه به آن پرداخته شده است.

دارابی در پایان در پاسخ به اینکه رشد سینمایی حوزه هنری در عرصه بین‌المللی را چطور ارزیابی می‌کنید، اظهار کرد: واقعا در این زمینه خیلی اطلاعات ندارم اما می‌توانم بگویم حوزه هنری بعد از انقلاب اسلامی یک خیزی داشت که واقعا عالی بود و توانست بسیاری از فیلم‌سازان خوب را به کشورمان معرفی کند. اگر این راه را ادامه بدهد و خیزشش را حفظ کند و آن را به انحراف نکشاند، اتفاق‌های خوبی خواهد افتاد چون واقعا در حوزه انقلاب معتبر است.

نوشته کارگردان فیلم کوتاه «علمک»: اثر بین‌المللی باید به فطرت انسان‌ها نزدیک باشد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

این فیلم روز ۹ خردادماه در این جشنواره که در شهر اینگولشتات آلمان برگزار می‌شود به نمایش درآمد. مدت زمان تمام فیلم‌های شرکت کننده در این جشنواره باید کمتر از بیست دقیقه باشد.

«علمک» محصول باشگاه فیلم سوره حوزه هنری، پیش از توانسته بود در جشنواره‌های متعدد داخلی و خارجی بدرخشد. این فیلم جایزه بهترین فیلم از نگاه مخاطبان را در هفدهمین جشنواره بین المللی فیلم کوتاه کورتی داسوگنی ایتالیا و همچنین جایزه ویژه هیات داوران جشنواره «مذاهب امروز» ایتالیا را کسب کرده است.

عوامل فیلم کوتاه «علمک» عبارتند از: نویسنده و کارگردان: حسین دارابی، بازیگران: سیروس سپهری، میلاد رمضانی، امیر شاه علی، علی خوش گفتار، ابوالفضل وزیری، محمد موذنی، رضا مهتری، محسن دبیریان، سامان غنائمی، مهدی سفاری، سیدسعید مصطفوی، علی ظروفچی، تدوین:‌ سیاوش کردجان، علی گورانی، صداگذار: مهدی جمشیدیان، صدابردار: مسیح سراج، طراح صحنه: یوسف پورخدایار، عکاس: میلاد ملک احمدی، تهیه کننده: محمدرضا شفاه، محصول: باشگاه فیلم سوره حوزه هنری.

جشنواره فیلم‌های کوتاه «زیر ۲۰ دقیقه» (۲۰Min Max) از ۴ الی ۱۴ خردادماه در شهر اینگولشتات آلمان در حال برگزاری است.

نوشته نمایش «علمک» در جشنواره فیلم‌های «زیر ۲۰ دقیقه» آلمان اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

فیلم سینمایی «آزادی مشروط» تاکنون در سی و ششمین جشنواره بین‌المللی فیلم «کمبریج» انگلستان و جشنواره بین‌المللی فیلم «چنای» هند به نمایش درآمده است.

فیلم انیمیشن-رئال «مبارک» نیز تاکنون در چهلمین دوره جشنواره بین‌المللی فیلم مونترال کانادا و بیست و یکمین دوره جشنواره بین‌المللی «بوسان» به روی پرده رفته است.

فیلم کوتاه «علمک» نیز پیش از توانسته بود در جشنواره های متعدد داخلی و خارجی بدرخشد. این فیلم علاوه بر دریافت جوایز متعدد، در آخرین حضور بین‌المللی خود جایزه بهترین فیلم کوتاه هفتمین جشنواره بین‌المللی فیلم‌های ایرانی لندن را کسب کرد.

ششمین دوره جشنواره بین‌المللی فیلم کودک «کلکته» از ۵ الی ۱۲ دی ماه در کشور هند در حال برگزاری است.

نوشته حضور سازمان سینمایی حوزه هنری با ۹ فیلم بلند و کوتاه در جشنواره کودک «کلکته» هند اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

بر پایه این گزارش اسامی کامل برگزیدگان هفتمین جشنواره فیلم‌های ایرانی لندن بدین شرح است:

بهترین فیلم بلند: فیلم سینمایی «فروشنده» به کارگردانی اصغر فرهادی

بهترین فیلم از نگاه تماشاگران: فیلم سینمایی «بادیگارد» به کارگردانی ابراهیم حاتمی‌کیا

بهترین فیلم مستند: فیلم «۷۶ دقیقه و ۱۵ ثانیه با عباس کیارستمی» به کارگردانی سیف‌الله صمدیان

بهترین فیلم کوتاه: فیلم کوتاه «علمک» به کارگردانی حسین دارابی

بهترین فیلم انیمیشن: انیمیشن «آنتراکت» به کارگردانی سید محمدرضا خردمندان

سازمان سینمایی حوزه هنری امسال با پنج فیلم کوتاه «روزنه» به کارگردانی امیر مهران، «نافرمانی» به کارگردانی محسن صالحی فرد، «آنتراکت» به کارگردانی سید محمدرضا خردمندان، «علمک» به کارگردانی حسین دارابی و «بچه و مرد» به کارگردانی سید محمدرضا خردمندان در این جشنواره شرکت کرده بود.

جشنواره فیلم‌های ایرانی لندن در این دوره میزبان فیلم‌های بلند مطرحی همچون «فروشنده»، «چهارشنبه»، «دختر»، «بادیگارد»، «عادت نمی‌کنیم»، «نیمه شب اتفاق افتاد» و … بود.

هفتمین دوره جشنواره فیلم‌های ایرانی لندن از تاریخ ۷ الی ۱۲ آبان ماه در شهر لندن برگزار شد.

نوشته جوایز بخش کوتاه و انیمیشن جشنواره فیلم‌های ایرانی لندن به سازمان سینمایی حوزه هنری رسید اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

جشنواره فیلم «آلترناتیو» که از جشنواره های معتبر اروپایی است در دو بخش فیلم‌های بلند سینمایی و فیلم‌های کوتاه مستند، داستانی و انیمیشن برگزار می‌شود.

لیست فیلمهای راه یافته به بخش مسابقه در سایت رسمی جشنواره فیلم «آلترناتیو»  به نشانی alternativeiff.ro/programme/competition  موجود است.

بر این اساس فیلم «آنتراکت» روز جمعه ۱۴ آبان و فیلم «علمک» روز شنبه ۱۵ آبان در این جشنواره به روی پرده می‌روند.

جشنواره فیلم «آلترناتیو» از تاریخ ۱۲ تا ۱۶ آبان ماه در ترانسیلوانیای کشور رومانی برگزار می‌شود.

نوشته حضور سازمان سینمایی حوزه هنری در بخش مسابقه جشنواره «آلترناتیو» رومانی اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

* در ابتدا موفقیت فیلم «علمک» در جشنواره «مذاهب امروز» را تبریک می گویم. لطفا بفرمایید ایده اولیه این فیلم چگونه شکل گرفت؟

ایده این فیلم با دیدن یک علمک در مرکز شهر شکل گرفت. وقتی از یکی از ایستگاه های مترو خارج شدم با علمکی روبرو شدم که دورش را با ابر پوشانده بودند چرا که احتمالا قبلا صدماتی را به افرادی وارد کرده بود یا این خطر وجود داشت که به رهگذران آسیب بزند. این سوژه به نظرم جالب رسید و آن را در تلفن همراهم یادداشت کردم. پس از مدتی فیلمنامه فیلم «علمک» را نوشتم و آن را به افراد مختلفی دادم تا بخوانند و نظرشان ر ا بگویند. پس از اینکه با باشگاه فیلم سوره و فعالیت های این مرکز آشنا شدم، طرح و فیلمنامه را ارائه کردم و خوشبختانه مورد توجه قرار گرفت و با تولید آن موافقت شد.

* پروسه ساخت این فیلم چقدر طول کشید؟

با در نظر گرفتن پیش تولید که حدود ۱۵ روز بود توانستیم فیلم را در طی حدود دو ماه برای نمایش آماده کنیم.

* فیلم «علمک» در جشنواره های داخلی بسیاری هم شرکت داشته است. در مورد موفقیت های این فیلم در جشنواره های داخلی بفرمایید.

فیلم «علمک» در جشنواره فیلم کوتاه تهران، جشنواره فیلم عمار، جشنواره رویش، جشنواره حسنات و فیلم رضوی شرکت داشته است و در جشنواره های رویش و عمار موفق به دریافت جوایزی شده است. اما آن چه بیش از این حضورهای داخلی و بین المللی و کسب جوایز من را خوشحال کرد این بود که فیلم «علمک» در جشنواره عمار به عنوان پر مخاطب ترین فیلم این جشنواره معرفی شد. این موضوع برایم بسیار ارزشمند بود چرا که ارتباط با مخاطب برایم در الویت قرار دارد.

* فیلم «علمک» اشاره ای مستقیم به آموزه های دینی ندارد و آنچه می خواهد با مخاطب در میان بگذارد در قالب داستانی جذاب بیان می کند و به نظر می رسد یکی از دلایل موفقیت این فیلم نیز همین اشاره غیر مستقیم به دین و اخلاق است. نظر خودتان چیست؟

در این فیلم سعی داشتم با درگیر کردن مخاطب با داستان، پیام دینی مدنظر خودم را منتقل کنم. با این که شیوه ارائه پیام به صورت غیر مستقیم را جذاب می دانم اما معتقد نیستم شیوه مستقیم بازگو کردن این پیام ها در فیلم ها نادرست یا از روی ضعف است. یک جاهایی می شود خیلی مستقیم و حتی شعارگونه به موضوعات پرداخت و فقط باید کارگردان در این مواقع با هوشمندی بیشتری عمل کند تا مخاطب را آن قدر درگیر فضای فیلم خود کند که حتی اگر پیامی را مستقیم به او می گوید، با جان و دل پذیرا باشد. یعنی هم موافق پیام رسانی مستقیم هستم و هم غیرمستقیم. این موضوع بسته به توانایی های کارگردان و قابلیت های داستان و اثر دارد.

* یکی از مشکلاتی که کارگردان های فیلم های کوتاه عنوان می کنند این است که جایی برای ارائه آثارشان ندارند و این آثار مختص اکران های جشنواره ای شده است. به عنوان یک کارگردان که در زمینه تولید فیلم کوتاه فعالیت دارید، به نظرتان برای حل این مشکل چه تدبیری می توان اندیشید؟

راهکارهای مختلفی از جمله پخش تلویزیونی و شبکه های اجتماعی وجود دارد اما آن چه اهمیت دارد خود فیلم است. به لطف و یاری خدا فیلم «علمک» بسیار مورد پسند مخاطب قرار گرفت و افراد بسیاری آن را دیدند. این فیلم در شبکه های اجتماعی با آماری بالا دانلود شد و مورد توجه مخاطبان قرار گرفت. خوشبختانه افراد بسیاری فیلم را دیدند و حتی وقتی من در یکی از شهرستان ها مشغول ساخت فیلم کوتاه دیگری بودم، مردم با کنجکاوی دور عوامل جمع شدند و از عوامل پرسیدند و وقتی اسم فیلم «علمک» را شنیدند، آن را شناختند که باعث خرسندی و تعجب ما شد. می خواهم بگویم اگر یک فیلم حتی یک فیلم کوتاه مردم پسند و خوب باشد، قطعا مورد توجه نیز قرار خواهد گرفت. شاید یکی از مشکلات عدم دیده شدن فیلم های کوتاه ما این باشد که کارگردان هایمان بیش از مخاطب به جشنواره ها اهمیت می دهند و دوست دارند در جشنواره ها موفق ظاهر شوند و بُعد مردمی بودن یک اثر را فراموش می کنند.

* کمی هم در مورد جشنواره فیلم «مذاهب امروز» برایمان بگویید. این جشنواره را می شناسید؟ از چه طریقی متوجه شدید فیلم تان جایزه ویژه هیئت داروان را دریافت کرده است؟

این جشنواره در ایتالیا برگزار م یشود و ظاهرا قدمت بسیاری دارد. حوزه هنری فیلم «علمک» را برای شرکت در این مسابقه ارسال کرد و حتی قرار بود من هم در جشنواره حضور داشته باشم که میسر نشد. ما از طریق ایمیل خود جشنواره متوجه شدیم که فیلم این جایزه را دریافت کرده است و مورد توجه داوران و مخاطبان قرار گرفته است. در جشنواره های خارجی قبلی هم منوال همین طور بود و این جشنوارها عکس ها و فیلم های اختتامیه را برایمان ارسال می کردند و حتی در مورد واکنش مخاطبان در حین تماشای فیلم هم برایمان گزارشی را می نوشتند.

* کار جدیدی هم در دست ساخت دارید؟

بله؛ در مرحله پیش تولید ساخت فیلم «علمک۲» هستیم و امیدواریم بتوانیم این فیلم را به جشنواره رویش امسال برسانیم.

* بعد از ساخت چندین فیلم کوتاه، دوست دارید حالا ساخت فیلمی بلند را تجربه کنید؟

بسیار مایل هستیم و امیدورام به زودی این اتفاق بیافتد.

* در پایان از همکاری تان با حوزه هنری و باشگاه فیلم سوره بفرمایید. از این همکاری رضایت دارید؟

حوزه هنری را بسیار دوست دارم و از همکاری با باشگاه فیلم سوره راضی هستم. با دوستانی که در این مرکز فعالیت می کنند، بسیار همفکر و دوست هستم. کار بعدی ام هم با همکاری باشگاه فیلم سوره خواهد بود و امیدوارم این همکاری و این دوستی تداوم داشته باشد. دوست دارم در پایان به این نکته اشاره داشته باشم همه موفقیت های فیلم «علمک» در کنار تلاش و کوشش دوستان بی شک لطف و محبت خداوند بوده است و از من این بابت بسیار شاکرم.

منبع: حوزه هنری

نوشته گفتگو با کارگردان فیلم کوتاه «علمک»/ امیدواریم «علمک ۲» را به جشنواره فیلم رویش برسانیم اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

حسین دارابی در ابتدا با اشاره به اینکه حرف‌هایش صرفا برآمده از تجربه‌های شخصی‌اش در این عرصه است، در معرفی خود گفت: متولد سال ۱۳۶۱ هستم و فعالیتم در این عرصه را با بازیگری تئاتر شروع کردم و مدتی بازیگر تئاتر های کودک بودم. بعد که در دانشکده وارد رشته تدوین شدم، تا سال‌ها دستیاری تدوین میکردم. بعد شروع به ساخت فیلم‌های کوتاه دانشجویی کردم که تجربه‌های بسیار زیادی به دست آوردم تا اینکه کم کم فیلم‌های با عوامل حرفه‌ای‌تر ساختم.

وی در مورد آثار دوران دانشجویی‌اش و امکاناتی که در اختیار داشته، بیان کرد: موضوعات کار‌های دوران دانشجویی‌ام صرفا تجربی و در موضوعات و ژانرهای مختلف بود. امکاناتی هم که در اختیار داشتم در حد دوربین هندی کم و کاست دی وی دی بود. بودجه کار‌های دوران دانشجویی همه از جیب خودم بود و از هیچ نهادی کمک نگرفتم. در حدی که اگر راش‌هایی که می‌گرفتم از یک کاست بیشتر می‌شد، دیگر پول نداشتم بخرم. عوامل آثارم خودم بودم و یکی دو تا از دوستانم که همه‌ی کار‌ها را خودمان انجام می‌دادیم. از بازی و فیلمبرداری و مونتاژ گرفته تا تدارکات و حمل و نقل، همه را خودمان انجام می‌دادیم.

کارگردان علمک همچنین در مورد اولین فیلم‌های کوتاهش تصریح کرد: تا به حال ۱۰ -۱۲ فیلم کوتاه دانشجویی با عوامل و تجهیزات خیلی ساده و ابتدایی ساختم و ۸ فیلم کوتاه با عوامل حرفه‌ای و جدی‌تر ساختم که اولین فیلم کوتاهی که از بنده دیده شد، فیلم کوتاه «کرایه ها آماده» بود. در کنار این ۴ فیلم مستند نیز ساخته‌ام.

* سوژه فیلم علمک از کجا آمد

کارگردان پربیننده‌ترین اثر اکران‌های مردمی عمار درباره سوژه فیلم «علمک» گفت: روزی از مترو پیاده شدم و علمکی را دیدم که دور آن را با ابر بسته بودند. این سوژه را یادداشت کردم و ذهنم خیلی درگیرش شد. شروع به نوشتن کردم تا بعد از چند ماه به این فیلم‌ نامه رسیدم. به نظرم یکی از ویژگی های یک هنرمند همین ثبت سوژه‌هاست.  شاید تا به حال هزار یادداشت از موقعیت‌ها، سوژه‌ها و چیزهایی که نظرم را جلب کرده، آرشیو کرده‌ام.

نویسنده‌ی فیلم کوتاه علمک راهکارش را برای نوشتن در مورد موضوعات مغفول در سینما اینگونه ابراز داشت: اولین راهکاری که به نظرم می‌رسد، داشتن غیرت دینی-انقلابی است. یک کار انقلابی و مذهبی تنها این نیست که مستقیم درباره موضوعات مغفول انقلاب اسلامی صحبت کند، هر چند که باید فیلم‌هایی هم داشته باشیم که با زبان سینما مستقیم به این موضوعات اشاره کند. دوم آنکه باید زبان سینما را یاد گرفت و به آن مسلط بود. گاهی اوقات بچه‌های مذهبی فرق بین رسانه‌ها را درک نمی‌کنند. منبر که خود یک رسانه اصیل، مقدس و اثر گذار است، زبان خودش را دارد، سینما هم زبان مخصوص به خودش را؛ گاهی اوقات دیده‌ام بزرگوارانی را که با دغدغه فیلم ساخته‌اند ولی زبان سینما را بلد نبودند. ما باید این زبان را خوب یاد بگیریم. سوم اینکه حواسمان باشد از فیلم ساختن با این موضوعات مغفول نترسیم.

همچنین دارابی با اشاره به گستردگی موضوعات مغفول تصریح کرد: به نظر بنده موضوعات مورد غفلت واقع شده‌ در سینما خیلی زیاد هستند. از موضوعات دینی با آن همه تنوعش تا سبک زندگی که به نظر حقیر موضوع بسیار مهمی است، تا تاریخ معاصر و قهرمانان بی نظیر ما در تاریخ معاصر، دفاع مقدس، انقلاب و…

وی افزود: خوب است نگاهی به سایت حضرت آقا بیاندازید. چارتی درست کردند با این عنوان که «اینها را بسازید!» و نکاتی است از بیانات ایشان در سال‌های مختلف به سینماگران که موضوعات جالب و متنوع و کلیدی را اشاره کرده‌اند.

حسین دارابی در ادامه راهکارش برای تصحیح ساختار سینما را اینگونه شرح داد: قطعا ساختن فیلم یک کار پر زحمت است و باید حداقل امکاناتی در اختیار داشته باشیم برای اینکه بتوانیم یک فیلم بسازیم. اما نکته‌ای که بنده از تجربیات سال‌ها فعالیتم می‌خواهم در اختیار شما بگذارم این است که اگر ما اعتقاد داریم که باید اصلاحاتی در وضعیت سینما صورت بگیرد و باید کار‌هایی را انجام بدهیم که تا کنون انجام نشده، نیاز به یک کار جدی و انقلابی و تصمیم و اراده‌ی پولادین دارد. به صرف اینکه گفته شود امکانات نمی‌دهند یا امکانات نیست، یا کسانی که باید از ما حمایت کنند، حمایت نمی‌کنند و کم کاری می‌کنند؛ نمی‌تواند بهانه‌ای باشد که ما کاری نکنیم.

*برای کار انقلابی در سینما باید اراده پولادین داشت

وی در ادامه تصریح کرد: این مثال را در جاهای مختلف گفتم و واقعا به آن ایمان دارم که باید کفش آهنی پا کرد و وارد گود شد. با وجود اراده‌ای پولادی امکان ندارد که کاری به نتیجه نرسد. شما هستید که با تلاش، اراده‌ و پشتکاری که دارید، با پیگیری‌هایی که می‌کنید و آن کفش آهنینی که پا می‌کنید، باید امکانات را به خودتان جذب کنید و با آن فیلم بسازید.

حسین دارابی با بیان اینکه تنها عنصری که می‌توان با آن کار جدی و انقلابی کرد، داشتن اراده‌ی پولادین است، گفت: قطعا خیلی از موضوعاتی که شما می‌خواهید کار کنید را خیلی از جاها قبول نمی‌کنند و اصلا تحویل نمی‌گیرند ولی شما باید سر حرف‌تان بایستید و کارتان را به سر انجام برسانید. بسیاری از دوستان بنده در همین جشنواره عمار یا در جاهای دیگر با همین روش کار کردند و خواهند کرد.

وی افزود: سر همین کار آخری که بنده سال گذشته ساختم، وقتی ایده‌ی کار در مورد شهدای غواص به ذهن‌مان رسید، باتوجه به اینکه موضوع شهدای غواص هم یک موضوع داغی بود و تازه پیکر این شهدا را آورده بودند و مردم هم در یک فضا و جریان سازی که در کشور جا افتاده بود، قرار گرفته بودند و با این شهدا ارتباط برقرار کرده بودند؛ با ارگان‌های زیادی ارتباط برقرار کردیم، با مدیران زیادی صحبت داشتیم ولی باور بفرمایید وقتی بحث عمل پیش آمد، درصد خیلی کمی پای کار آمدند. با وجود آن شرایط ما عملا باید کار را رها می‌کردیم و سراغ کار دیگری می‌رفتیم ولی با آن اراده‌ای که تهیه کننده‌ی کار داشت و حوزه هنری پای کار ایستاد و پشتکاری که بچه‌های باشگاه سوره داشتند، ما با تمام قدرت‌مان رفتیم جلو و با تمام سختی‌هایی که در طول این یکسال و نیم کشیدیم و هنوز که هنوز است از آن کار بدهکار هستیم، کار را با تمام بی امکاناتی و بی پولی ساختیم. ولی حالا ماهایی که این کار را ساختیم احساس خوبی داریم از اینکه این کار را ساختیم و احساس می‌کنیم که اگر پای کاری بایستیم ان کار به ثمر می‌نشیند.

*علمک ۲ را به جشنواره هفتم می رسانیم

کارگردان پربیننده‌ترین اثر اکران‌های مردمی جشنواره عمار درباره علمک ۲ که در دست ساخت دارد، گفت: فیلمنامه علمک ۲ را پارسال نوشتم و این به خاطر استقبال خوبی بود که شد. ما به این نتیجه رسیدیم که شماره ۲ آن را بسازیم و یک تجربه‌ای کنیم که آیا یک فیلم کوتاه هم می‌تواند به صورت سریالی جواب بدهد؟ که اگر جواب بدهد به نظرم خیلی اتفاق خوب و مبارکی است.

وی ادامه داد: همان سال قبل قرار بود که این فیلمنامه را بسازیم و علمک ۲ را برای جشنواره عمار ششم کار کنیم ولی چون درگیر فیلم «دایو» شدم و این فیلم، فیلم دشوار و سختی بود، طول کشید و تا خود جشنواره عمار به طول انجامید و نشد که علمک ۲ را بسازیم ولی امسال قرار است که بسازیم و آن را به جشنواره هفتم برسانیم. حتی ایده‌هایی داریم که در همین مراحل پیش تولید، تیزر‌ها، عکس‌ها و پوستر‌هایی را طراحی کنیم و در خدمت توزیع کنندگان قرار بدهیم تا بتوانیم چند ماهی قبل از شروع جشنواره عمار با آن یک جریان سازی کنیم که استقبال مردم از جشنواره عمار بیشتر شود.

*حاتمی کیا گفت فضای طنز علمک را ادامه بده

کارگردان فیلم کوتاه دایو درباره ساخت آثار طنز تصریح کرد: واقعا خیلی جای کار دارد که کارگردانان انقلابی به سمت ساخت آثار طنز بروند و از طریق فضا‌های طنز و فضا‌های فانتزی بتوانند مفاهیم خیلی بزرگی‌ را القاء بکنند. ما در طول این سال‌های سینما، تجربه‌های زیادی داشتیم مثل فیلم لیلی با من است و اخراجی‌ها که توانستند نکاتی را در قالب طنز بگویند. البته من به هر جفت این فیلم‌ها نقد‌هایی را دارم ولی کلیت‌شان را می‌گویم. برای من فیلم علمک خیلی تجربه‌ی خوبی بود که حتی به چند تن از کارگردانان بزرگ سینما مثل ابراهیم حاتمی کیا که این فیلم را نشان دادم، من را کشید کنار و گفت: خیلی خوب بود. این فضای طنزت را ادامه بده چون می‌تواند خیلی کارساز و خوب باشد.

حسین دارابی در مورد علت استفاده از عنصر طنز در اثر دایو تصریح کرد: من فضای کاملا شیرینی را در ایده‌های اولیه فیلم دایو در نظر داشتم. و دقیقا انتخاب کردن کاراکتر سلمان برای آقای کربلایی زاده، به خاطر همین بود که می‌خواستم این شیرینی را ایجاد کنم و یک آدم شیرینی را می‌خواست با یک لهجه‌ا‌ی که خیلی فضای با نمک و شیرینی را داشته باشد. ولی متاسفانه به مشکلاتی خوردیم که کار به آن سمت نرفت.

وی ادامه داد: در ابتدای فیلم یک دیالوگ جالبی نوشتم بین محمدی و معلمش که یک فضای شیرین و جالبی دارد. برای آقای کربلایی زاده هم همچین ایده‌ای را داشتم که به علت مشکلاتی که داشتم متاسفانه به آن چیزی که دقیقا توی ذهنم بود نتوانستم برسم. به نظرم واقعا کار سختی است که در فضای جدی مثل دفاع مقدس و شهدای غواص که خیلی برای مردم قداست دارند، وارد فضای شیرین‌تری بشویم، که ان شاا… در آینده این کار را خواهم کرد.

کارگردان دایو با بیان اینکه از بازی آقای کربلایی زاده راضی هستم، تصریح کرد: متاسفانه به خاطر مشکلاتی داشتم نشد از توانمندی‌های ایشان در فضای طنز استفاده کنم.

*اکران های عمار را می توان با خلاقیت های کوچک رونق داد

کارگردان «کرایه‌ها آماده» با توصیه به اکران کنندگان مردمی گفت: به نظر بنده کار‌های فرهنگی در صورتی می‌تواند یک اثر گذاری جدی داشته باشد که تبدیل به یک جریان سازی در یک جامعه شود. ایده و اصل جشنواره عمار همین است که جریان سازی ایجاد کند. نه فقط جریان‌سازی در یک جامعه کوچکی مثل شهر‌های بزرگ ایران، که در سرتاسر کشور، از روستا‌های کوچک و بزرگ گرفته تا شمال و جنوب و غرب و شرق ایران.

وی همچنین افزود: به نظر من شما اکران کنندگان مردمی، صرفا نباید یک اکران کننده باشید، باید برای فیلم‌ها و برگزاری جشنواره عمار جریان سازی کنید. مثلا می‌توانید تبلیغات خوبی انجام دهید، یا نیرو‌های بالقوه‌ای که در شهرستان‌تان، یا روستای‌تان وجود دارد را استفاده کنید، مردم و ارگان‌ها را به مشارکت بگیرید، از امکانات‌شان استفاده کنید برای تبلیغات فیلم، برای بزرگ کردن جشنواره، در مردم یک جوی را ایجاد کنید که بیایند حتما فیلم‌ها را ببینند. با یک خلاقیت ولو کوچک و خیلی کم هزینه می‌توان جوی را ایجاد کرد که مردم ترغیب شوند بیشتر به تماشای جشنواره عمار بیایند.

وی خطاب به اکران کنندگان مردمی عمار گفت: نکته‌ی دیگری که به ذهنم می‌رسد این است که سعی کنید حتما فیلم‌ها را با کیفیت بهتری به نمایش بگذارید، چون قطعا کیفیت خودش جذابیت می‌آورد. شما ببینید، صهیونیست‌ها و یهودی‌ها که معروفند به اینکه آدم‌هایی هستند که مشت‌شان خیلی سفت است و به راحتی پول خرج نمی‌کنند، چطور برای تجهیز سالن‌هایشان و برای بالا بردن کیفیت تصویری و صوتی فیلم‌های هالیوودی هزینه‌های هنگفت می‌کنند. به خاطر اینکه این کیفیت موجب جذابیت می‌شود و باعث این می‌شود که مخاطب تجربه‌ی جدیدی را احساس کند و به خاطر شبکه‌های اجتماعی و تلویزیون از سینما دور نشود. همچنین علاوه بر کیفیت پخش، کیفیت فضا‌هایی که پخش در آن صورت می‌گیرد را بیشتر کنید. از امکاناتی که در استان‌تان وجود دارد بیشتر استفاده کنید، مثلا اگر فرمانداری یا شهرداری یک سالنی دارد که مناسب‌تر است، از آن‌ها استفاده کنید یا اگر مساجدی دارید که می‌شود فضایش را تجهیز کرد، این کار را بکنید، زیرا همه‌ی این‌ها در اثرگذاری و جذابیت موثر است.

حسین دارابی در رابطه با فرایند ساخت «کرایه‌ها آماده» گفت: همیشه دغدغه‌ای در ذهنم بود که آیا می‌شود مفاهیم گل درشت مذهبی مثل توسل را در سینما گفت؟ می‌توان در سینما به آن اشاره کرد و فیلمی ساخت که مخاطب پس نزند یا خیلی گل درشت نباشد؟ این ایده همواره در ذهنم بود که قالب را در یک موقعیت کاملا متفاوت و کاملا طنزی ببرم که مخاطب در آخر غافلگیر شود و وارد این فضا شود.

وی افزود: به خاطر همین بود که دنبال همچین موقعیتی گشتم که یک مربی را نشان دهم که جلوی دانش‌ آموزانش توی تاکسی نشسته است و پول توی جیبش نیست. ضمنا من در فضای مدرسه‌ای تجربه‌ی خوبی دارم. مجموع اینها شد که من رسیدم به فیلمنامه کرایه‌ها آماده که البته بعد از نوشتن، خیلی تغییرش دادم، به آدم‌های زیادی دادم خواندند و بازخورد‌های زیادی از آنها گرفتم که فیلمنامه را کامل و کامل‌تر کنم.

وی ادامه داد: فیلمنامه‌ کرایه‌ها آماده را در چندین ماه تکمیل کردم و بعد از تکمیل‌ش هم هیچ پولی برای ساختش نداشتم. نزدیک نیمه شعبان شد، پیشنهادش را به یکی از دوستانم دادم، ایشان گفت من یک مبلغ خیلی کمی می‌توانم بدهم که کار را شروع کنی. من آن پول خیلی کم را گرفتم و دوستانی که همه عوامل خیلی حرفه‌ای بودند، آمدند سر کار و با زحماتی که کشیدند، بعد از پنج یا شش روز فیلمبرداری، فیلم تولید شد. و نکته‌ی جالب اینکه عواملی که آمدند، بزرگواری کردند و به غیر از اندکی از عوامل بقیه هیچ دستمزدی نگرفتند و من آن پول اندکی را که گرفته بودم توانستم یکسری تجهیزاتی بگیرم و خورد و خوراکی به بچه‌ها بدهم.

*نظر دارابی درباره «ایستاده ایم ۲» و حواشی آن

برنده‌ی دیپلم افتخار کارگردانی از جشنواره چهارم در بخش دیگری از این گعده مجازی در مورد نماهنگ «ایستاده‌ایم۲» گفت: بحث در مورد «ایستاده‌ایم۲» زیاد است ولی بنده این کار را خیلی دوست داشتم، به نظرم فضای تمیز و دوست داشتنی داشت. یک فضای کاملا حماسی و کارگردانی خوب که به نظرم در فضای انقلابی این کار خیلی کم نظیر است. البته نقد‌هایی دارم بر این کار، هم ساختاری و هم محتوایی ولی کلیت کار را می‌پسندم و دوست دارم و خسته نباشید می‌گویم به دوستانی که زحمت ساختش را کشیدند.

وی افزود: البته گله‌ای جدی از رسانه‌هایی که در فضای انقلابی هستند، دارم که شایعاتی برای این کار درست کردند و به آن کارکردی که این اثر می‌توانست داشته باشد و حتما دارد خدشه وارد کردند. بنده در آن دفتر تولیدی هستم و قطعا آن شایعاتی که در مورد هزینه‌های کار شده درست نیست، یک پروپاگاند و فضاسازی ایجاد کردند که به کار لطمه بزنند ولی امیدوارم که کار دیده شود و آن اثری را که باید در جامعه بگذارد. یکی از اثر گذاری‌هایی که کار در همین مدت کوتاه داشته است این است که کلی از رسانه‌های خارجی به آن پرداختند و این نقطه‌ی مثبت کار است که اینقدر دیده شده است.

*از مجیدی و حاتمی کیا چیزهای زیادی یاد گرفتم

وی در ادامه در مورد کارگردانانی که از آنها تاثیر گرفته، گفت: البته بنده تحت تاثیر بعضی از کارگردانان دنیا هم بودم، کار‌ها و فضای کار‌های‌شان خیلی قابلیت این را دارد که از آن‌ها یاد بگیریم و معلوم است که سینما را درست شناختند و خیلی آثارشان تاثیر گذار است. اما در مورد فیلم ساز‌های انقلابی مجید مجیدی را خیلی دوست دارم و کار‌هایش خیلی برایم جذاب است و چیز‌های زیادی از او یاد گرفتم و همچنین ابراهیم حاتمی کیا که از کار‌های این دو کارگردان استفاده زیادی کردم. یک دوره کوتاهی هم در کارگاه آموزشی ابراهیم حاتمی کیا حضور داشتم.

حسین دارابی همچنین در مورد چرایی لزوم یادگیری زبان سینما تصریح کرد: قطعا سینما زاده و خلق شده‌ی غرب هست. آن‌ها سالیان سال قبل از ما سینما داشتند و سالیان سال فیلم‌های زیادی را ساختند. زحمات زیادی را در سینما کشیدیند و خاک‌ها خوردند و تجربه‌های زیادی را داشتند. شما حتما تاریخ سینما را بخوانید. مکاتب مختلف را نگاه کنید، می‌بینید که اینها قدمت زیادی را در این عرصه دارند و قطعا کسی که می‌خواهد در سینما کار کند، نمی‌تواند اینها را نادیده بگیرد. چون بالاخره آنها چیز‌های زیادی را تجربه کردند و به چیز‌های جدیدی رسیدند که ما حتما باید از آنها استفاده کنیم که اگر از آنها استفاده نکنیم خیلی به عقب خواهیم برگشت.

وی در ادامه گفت: من نمی‌گویم که همه چیز، سینمای غرب است ولی حتما با الگو گرفتن از آن تجربه‌ها و با خلاقیت خودمان و کارهایی که خودمان انجام می‌دهیم می‌توانیم به زبان‌های جدیدی برسیم، به الگو‌های جدیدی برسیم، حتی به ژانر‌های جدیدی برسیم.

وی همچنین افزود: من این را منکر نمی‌شوم که سینمای ما باید زبان بومی داشته باشد و قطعا این کار ساده‌ای نیست ولی با اینکه پیچیده است من فکر نمی‌کنم که نا ممکن باشد. مثل این می‌ماند که ما امروز بخواهیم هواپیما بسازیم. قطعا اگر ما بخواهیم هواپیما بسازیم باید تمام آن الگو‌ها و مهندسی‌هایی که در سال‌های پیش از اختراع هواپیما صورت گرفته را مورد بررسی قرار بدهیم، تحلیل کنیم و استفاده کنیم، نمی‌توانیم که همه‌ی آنها را کنار بگذاریم و از صفر شروع کنیم. این تجربه‌ها شده و می‌تواند خیلی کاربردی و قابل استفاده باشد.

وی افزود: سینما هم در یک وجوهاتی شبیه به هواپیماست که ما می‌توانیم از تجربه‌هایی که شده استفاده کنیم و قطعا چیز‌هایی که ما قبول نداریم در سینمای غرب و جزو خط قرمز‌های ما هستند را می‌توانیم قبول نکنیم و به هیچ وجه در کار‌های‌مان استفاده نکنیم و همین فضا‌هایی که می‌خواهیم را می‌توانیم در همین چارچوب‌ زبان سینما که آنها به آن رسیدند به دست بیاوریم.

*از شهرت سینما باید به خدا پناه برد

حسین دارابی در رابطه با خطراتی که همراه با شهرت در سینما برای افراد پیش می‌آید اضافه کرد: وقتی کمی حرفه‌ای بشویم و اسم و شهرتی به دست بیاوریم، آن وقت است که ترس عجیبی به سراغ‌مان می‌آید که فلان موضوعی که روزی تمام دغدغه‌ی ما بوده است، حالا فضای غالب به ما اجازه نمی‌دهد که در موردش فیلم بسازیم. البته بنده هم از این خطر و ترس دور نیستم ولی همیشه سعی کردم به این آیه ایمان پیدا کنم:

اَللّهُمَّ مالِکَ اَلْمُلْکِ تُؤْتِی اَلْمُلْکَ مَنْ تَشاءُ وَ تَنْزِعُ اَلْمُلْکَ مِمَّنْ تَشاءُ وَ تُعِزُّ مَنْ تَشاءُ وَ تُذِلُّ مَنْ تَشاءُ بِیَدِکَ اَلْخَیْرُ إِنَّکَ عَلى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ  ﴿۲۶﴾

بگو: «بار خدایا، تویى که فرمانفرمایى؛ هر آن کس را که خواهى، فرمانروایى بخشى؛ و از هر که خواهى، فرمانروایى را باز ستانى؛ و هر که را خواهى، عزت بخشى؛ و هر که را خواهى، خوار گردانى؛ همهء خوبیها به دست توست، و تو بر هر چیز توانایى.»

کارگردان بهترین فیلم جشنواره بین المللی فیلم کوتاه «کورتی داسوگنی» ایتالیا در توصیه به اکران کنندگان جشنواره عمار اظهار داشت: توصیه‌ام به دوستان انقلابی این است که اگر وارد فضای سینما شدید، از اصول و موضع‌تان کوتاه نیایید، کسی که خبره‌ی کار بشود می‌تواند با اصول خودش در سینما کار بسازد و کار خودش را پیش ببرد. نکته‌ی دیگری که به نظر من می‌رسد این است که حتما در مورد تاریخ معاصر ایران و جهان و همچنین تاریخ سینما مطالعه داشته باشید. خیلی به دید شما کمک می‌کند که ببینید چطور فضایی وجود داشته است و چه کارکردی در دنیا داشته است. در موقعیت‌های مختلف چه اثرگذاری‌هایی داشته است.

وی افزود: به نظرم مطالعه‌ی این‌ها به ما خیلی کمک می‌کند که کارکرد سینما را بهتر بشناسیم و بدانیم که سینما چه جاهایی آدم‌ها را زمین زده است، چه جاهایی آدم‌ها را بالا برده است. چه جریان‌هایی را توانسته کمک کند، چه جریان‌هایی را توانسته سرکوب کند. به نظر بنده خیلی مهم است که اینها را از تاریخ سینما بدانیم وگرنه مثل بسیاری از بچه‌های مذهبی و انقلابی می‌شویم که با دغدغه‌های زیاد و همت بالا وارد سینما شدند ولی چون این بصیرت‌ها و این اطلاعات و بینش را نداشتند، به جا‌هایی رفتند که اصلا ربطی به نقطه شروع‌شان ندارد.

برگزیده جشنواره عمار در پایان تاکید کرد: اگر شما‌ها و ما‌ دغدغه‌مندیم و میخواهیم در جامعه کاری بشود، دغدغه‌ی دین داریم، دغدغه‌ی چیز‌های دیگری داریم و می‌خواهیم اتفاقات خوبی را رقم بزنیم،  اثر خوبی را درجامعه بگذاریم، به نظرم یکی از اولین و مهمترین و موثر‌ترین راهش توکل به خداوند و توسل به چهارده نور مقدس است که به نظرم خیلی می‌تواند کارساز باشد. واقعا هر چند وقت یکبار برویم حرم امام رضا.ع. و واقعا از ایشان بخواهیم و گدایی کنیم که در آثار ما اثر قرار بدهند و آن اتفاقی که باید برای‌شان بیفتد، رخ بدهد. و خدا می‌داند بار‌ها فیلم‌هایی را دیدم که از نظر تکنیکی خیلی ساده بودند و خیلی پیش پا افتاده بودند ولی اثر‌های خیلی عجیبی داشتند یا خیلی دیده شدند یا خیلی اثرات خوبی در جامعه و اجتماع گذاشتند، که به نظرم آنها چاشنی‌اش همان عنایت‌هایی بوده که وجود نازنین ائمه‌ی اطهار(علیهم السلام) به آنها داشتند. از این مسئله عافل نشویم زیرا یکی از فرق‌های ما با آدم‌های غیر مذهبی همین کلید اساسی است.

نوشته حاتمی‌کیا درباره «علمک» چه گفت؟/ «علمک ۲» را به هفتمین جشنواره عمار می‌رسانیم اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

این مرکز تاکنون آثار موفقی را هم تولید کرده است که مورد توجه قرار گرفته اند از جمله می توان به آخرین آنها نماهنگ «ارغوان» اشاره کرد که با موضوع شهدای مدافع حرم و فرزندان آنها ساخته شد و موجب توجه و تقدیر مقام معظم رهبری قرار گرفت.

در این گفت‌وگو که با حضور محمدرضا شفاه مدیرعامل باشگاه فیلم سوره و حسین دارابی کارگردان فیلم «علمک» و مهدیار عقابی کارگردان نماهنگ «ارغوان» انجام شده است، درباره فعالیت های این مرکز، ویژگی های اعضای آن و فیلمسازانی که با آنها همکاری می کنند، پرداخته‌ایم.

بررسی دایره ارتباطی این باشگاه با فیلمسازان و برنامه فعالیت های باشگاه در آینده از جمله مهمترین محورهای این گفت‌وگوی مشروح است که متن کامل آن را در زیر می‌خوانید:

آقای شفاه در ابتدا از شما می خواهم به عنوان مدیرعامل باشگاه فیلم سوره بفرمایید که این باشگاه با چه کارگردانانی در ارتباط است و چه ویژگی هایی دارد؟

محمدرضا شفاه: باشگاه فیلم سوره متشکل از افرادی است که همه آنها بیرون از مجموعه از جمله افراد موفق هستند و وقتی اینجا در کنار هم قرار می گیرند موفقیتشان مضاعف می شود. اینجا فضایی دارد که آدم ها به لحاظ روحیات فردی شباهت های زیادی با هم پیدا می کنند و این باعث می شود علی رغم اختلاف سلیقه هایی که دارند زودتر به هم نزدیک شوند. پروسه انتخاب افراد در گعده ما از طرف یک مسئول نیست بلکه بچه های عضو باشگاه دائم در حال یافتن افرادی هستند که ویژگی های مورد نظر ما را داشته باشند. این ویژگی ها شامل مجموعه ای از اعتقادات فکری، ایدئولوژیک و همچنین ویژگی هایی است که ما از آن با عنوان «اهلیت» یاد می کنیم. ما به دنبال افرادی هستیم که می توانند آدم های «اهل» سینمای ایران باشند، مسلمان باشند و نگاهشان نسبت به نظام متعهدانه باشد. البته قرار نیست این افراد هرچه را که در کشور رخ می دهد، تایید کنند چون اساسا چنین افرادی نمی توانند فیلمسازان خوبی باشند بلکه باید نگاه منتقدانه ای داشته باشند تا وقتی مساله ای را نقد می کنند ما بدانیم این نگاه از سر درد و دغدغه است همچنین اگر نکته ای را تمجید می کنند معلوم باشد که تحلیل دارند، اما این ویژگی ها کافی نیست چون بسیاری هستند که به این ترتیب فکر می کنند و حتی فیلم می سازند ولی لزوما قرار نیست درِ باشگاه روی آنها باز باشد. ما قانون نانوشته ای داریم و آن، این است که در باشگاه از حضور افراد بی سواد و فاقد خلاقیت جلوگیری به عمل می آید. افرادی که به اینجا می آیند در کنار همه ویژگی هایی که گفته شد باید خلاق و عشق سینما باشند. اگر کسی مثل حسین دارابی و یا مهدیار عقابی در مجموعه ما فعالیت می کند برای ما سرمایه هستند و اتفاقا من حساسیت زیادی دارم که چنین افرادی که پروژه های موفقی داشته اند آثار بعدی خود را چگونه می خواهند پیش ببرند. این جمع به تخصص سینما مسلح است و ممکن است فردی در مجموعه ما باشد که روز اول ورود در نقطه بالایی نباشد اما حتما در آثار قبلی خود کاری داشته که ما فهمیده ایم او نقطه نظر و دیدگاهی دارد که در جمع ما قرار گرفته است. در پروسه ای که برای افراد تعریف می شود قرار است فیلمسازان ما به نقاط بهتر برسند.

ما واحدی در باشگاه با عنوان واحد فیلمنامه و توانمندسازی داریم. در این واحد افرادی که برای ورود به باشگاه شناسایی شده اند برای حرکت در پروسه فیلمسازی توانمند می شوند چراکه این حوزه ترس ها و نگرانی های زیادی دارد. همه بچه ها در این جمع دست یکدیگر را می گیرند و از آنجا که اختلافات هم پیش می آید این کار بسیار سخت است.

حسین دارابی: من در چند دفتر سینمایی دیگر هم مشغول به کار بودم ولی در اینجا انقدر فضا خوب بود که ماندگار شدیم. با اینکه من کارمند رسمی باشگاه فیلم نیستم اما هر روز آنجا حضور دارم. در دهه اول انقلاب فیلمسازانی پرشور و نترس به حوزه هنری آمدند که آثاری حرفه ای ساختند و الان هم چهره های بزرگی در سینما هستند و ما امیدواریم گعده ما هم فضایی شبیه به کار آنها داشته باشد البته اگر بتوانیم آن را ادامه دهیم. فکر می کنم فضای کاری یک هنرمند به لحاظ روحی، تعاملی و ویژگی های دیگر اهمیت بسیاری دارد و ما همیشه احساس کرده ایم که همه پشت هم هستند و همفکر هستیم البته این همفکری به معنای این نیست که همه مثل هم فکر می کنیم.

خوب است که در این باره توضیح دهید که چقدر ممکن است شما با یکدیگر اختلاف داشته باشید و این اختلافات را چگونه هدایت می کنید چون در نظر افرادی که از بیرون به تیم شما نگاه می کنند شاید هیچ اختلاف نظری به چشم نیاید.

دارابی: به عنوان مثال ما فیلمی را در جشنواره سی و چهارم فیلم فجر دیدیم و ساعت ها درباره آن اختلاف و دعوا داشتیم. اختلاف نظرهای ما با هم ۱۸۰ درجه ای بود و ساعت ها با یکدیگر در شبکه های اجتماعی بحث می کردیم و حتی دو جبهه کاملا موافق و مخالف داشتیم.

شفاه: شخصی به دفتر ما آمد و پرسید چقدر به شما فشار می آورند که همان فیلمی را که می‌خواهند، بسازید و آقای دارابی آن زمان جواب داد به ما فشار می آورند و می خواهند که افراط نکنیم.

دارابی: واقعیت این است که فضای فیلم های ما با یکدیگر متفاوت است و اینگونه نیست که فکر کنید بچه های عضو این باشگاه با یک شابلون تکثیر شده اند. ما بحث های مفصلی هم با هم داریم و تنها یک چیز مشترک است و آن، اینکه همه ما می خواهیم یک حرکت اصلاحی انجام دهیم که برای کشور مفید باشد. مثال دیگری بزنم فیلم هایی هم که خود ما می سازیم با اختلاف نظرهای بسیاری بین بچه ها مواجه می شود. فیلم «دایو» که من ساختم از جمله همین آثار بود که عده ای گفتند خیلی خوب است و عده بسیاری گفتند اصلا فیلم خوبی نیست. حتی کار «ارغوان» ساخته مهدیار عقابی همینطور بود. چندی پیش در جلسه ای (که معمولا برای هر اثر برگزار و اثر نقد می شود) با اختلاف نظرهای متفاوتی نسبت به «ارغوان» مواجه شدیم. بنابراین فکر نکنید که ما تنها به ظاهر افراد نگاه می کنیم و بعد آنها به باشگاه فیلم دعوت می شوند و یا همه کسانی که در باشگاه حضور دارند مثل هم فکر می کنند. من خاطرم هست بعضی فیلم «علمک» را که به بسیاری از جشنواره ها راه پیدا کرد، می دیدند و خیلی هم خوششان می آمد و بعد به من می گفتند «حیف نیست که سفارشی کار می کنی» و بعد من سعی می کردم متقاعدشان کنم که خودم این سوژه را دوست داشته ام و خواسته ام که فیلمم همین پایان بندی را داشته باشد، کسی هم مرا اجبار نکرده و حتی طرح و فیلمنامه هم از خود من بوده است.

مهدیار عقابی: فکر می کنم یکی از نقاط قوت باشگاه سوره صمیمیتی است که بین بچه ها وجود دارد و در چنین فضایی هرچقدر هم اختلاف سلیقه وجود داشته باشد مغرضانه نیست. نقدهایی که به یکدیگر داریم موجب رشد خواهد بود. خود من وقتی شدیدترین نقدها را بشنوم برایم برخورنده نیست زیرا می دانم به طور مثال دارابی سخنی را بیان می کند که قطعا در کار بعدی من تاثیر می گذارد درصورتیکه اگر ما دوست نبودیم من هم جواب او را می دادم و در کمتر تشکیلاتی است که چنین گعده هایی در آنها رخ دهد. اکنون ما رفت و آمدهای خانوادگی هم داریم و همه اینها به هم کمک می کند.

شفاه: عده ای به دلیل فضای صمیمانه ای که در باشگاه وجود دارد بیان می کنند که اعضای باشگاه عده ای رفیق هستند که فقط با هم کار می کنند و کسی را به داخل خود راه نمی دهند. البته اگر کسی از بیرون وارد این جمع شود این اتهام واقعا به آن وارد است چون در این جمع همه با هم رفیق هستند و شوخی می کنند. حتی با هم می نویسند و اگر یکی سر صحنه فیلمبرداری است چند تن دیگر هم در پشت صحنه کار حضور دارند. اما سوال من این است که اگر فضای ما شایسته سالارانه نیست پس چرا عده ای از بیرون به نیروهای ما طمع دارند و می خواهند نیروهای ما برایشان فیلم تولید کنند. از طرف دیگر گاهی هم فیلمسازانی به باشگاه می آیند اما خودشان به این نتیجه می رسند که نمی توانند با این جمع کار کنند و یا فکری که دارند به درد باشگاه نمی خورد و اصلا دغدغه های او دغدغه باشگاه نیست.

یعنی شما محورهایی را مشخص می کنید و بعد افراد به این نتیجه می رسند که این محورها دغدغه آنها نیست؟

شفاه: خیر. منظور ما نوع نگاه است؛ نگاه فیلمسازان در باشگاه باید نوعی همخوانی با باشگاه داشته باشد. به طور مثال آیا در حوزه تولید ملی ضعف وجود ندارد و نمی توان این نقد را وارد کرد که تولیدکنندگان باید محصول خوب بسازند تا مردم آن را تهیه کنند؟ اگر این ضعف را شبکه ای مثل بی بی سی که با اصل نظام ما مخالفت دارد، بسازد نتیجه مورد نظر خودش را می گیرد؛ اینکه ایرانی ها هم مثل هر کشور محصول خوب و با کیفیت کشورهای دیگر را مصرف کنند. در این راستا ما هم محصول تولیدکننده داخلی را نقد می کنیم اما نتیجه گیری مان متفاوت است. در نظر ما خیانت تولیدکننده آنجاست که محصول خوب نمی سازد مثل مصرف کننده ای که خیانت می کند و وقتی محصول خوب ملی وجود دارد آن را خریداری نمی کند. در اینجا موضوع یکی است اما نگاه فیلمساز باشگاه با فیلمسازی که خارج از باشگاه است متفاوت می شود.

البته شما اینجا خود را با بی بی سی مقایسه می کنید درحالیکه من از نگاه هایی سخن می گویم که هر دو یک موضوع و یک مبنا را قبول دارند و حالا نگاه و سبک این دو متفاوت است. به طور مثال یک نفر اثری را خلاقانه تر می سازد و دیگری با استفاده از کلیشه ها و شعارهای رایج.

شفاه: ببینید درست است ما در باشگاه کارهای متوسط و غیر متوسط داریم اما تلاشمان این است که به هیچ موضوعی کلیشه اd نگاه نکنیم و کسانی هم که نگاهی کلیشه دارند در مجموعه ما دوام نمی آورند. فیلمسازی می آید و بعد از یک سال هنوز نتوانسته است اثری بسازد چون آن نگاه متفاوت را ندارد. همانطور که گفتم برای ما هم زاویه نگاه اهمیت دارد و هم خلاقیت و این خلاقیت را از همان ابتدا در کار فرد در نظر می گیریم. آثار سابق شخص را مرور می کنیم و بعد وقتی فرد به درون مجموعه می آید باز هم مسیرهایی طراحی می شود تا ببینیم چقدر می تواند با نگاه خلاقانه پیش رود.

عقابی: ما واحدی با عنوان فیلمنامه و توانمندسازی در باشگاه داریم، من خودم در این مجموعه توانمند شدم و در این مسیر سعی می کنم نکاتی را کسب کرده ام به فیلمسازان جدیدی که به باشگاه وارد می شوند، بیاموزم. در فرایند توانمندسازی عده ای از جوانان وجود دارند که شناگران ماهری هستند اما نه هیچ وقت آبی دیده اند و نه کسی آنها را به داخل آب انداخته است. فکر می کنم یکی از رسالت های بزرگ باشگاه هل دادن به داخل آب است.

می توانید این روند را به صورت مصداقی تر توضیح دهید؟

عقابی: ما افرادی را با نمونه کارهایی که قبلا ساخته اند شناسایی می کنیم ولو اینکه این افراد آثارشان را با دوربین موبایل ساخته باشند چون کاری به فرم و تکنیک نداریم.

دارابی: و لزومی ندارد طرف اثر فاخری ساخته باشد.

شفاه: اما مهم این است که نگاه داشته باشد چون بسیار هستند کسانی با موبایل های خود فیلم می سازند.

عقابی: ما حتی ممکن است قبل از اینکه بخواهیم شخص مسیرش را در حوزه فیلمسازی آغاز کند با او رفاقت می کنیم تا ببینیم نگاه مورد نظر را دارد یا خیر. با در نظر گرفتن این نگاه بچه ها در همان حوزه هایی که کارشان را بلد هستند ورود می کنند. به طور مثال خود من هنوز ترس دارم وارد فضای داستانی بشم. با این حال شفاه مسیر زندگی ما را مشخص می کند که به چه حوزه هایی وارد شویم و به طور مثال به خود من گفته است تدوین را دنبال کنم و یا در حوزه داستان قدم بگذارم.

فکر می کنم مدل کاری شما بیشتر گعده ای و «نت‌ورکی» است تا مثل بسیاری از مدارس و کارگاه های سینمایی که فراخوان می دهند و عضو می گیرند.

شفاه: اوایل ورود جیمیل به ایران، عملکردش در حوزه برندسازی این بود که فرد تنها می توانست دو نفر را به جیمیل خود دعوت کند که آنها هم جیمیل داشته باشند و به حدی رسیده بود که اکانت جیمیل به فروش می رسید. البته باشگاه ما نه اینقدر جدی و نه اینقدر بسته است اما باشگاه جایی نیست که بخواهیم سالی ۲۰۰ یا ۳۰۰ نفر را تربیت کنیم. ما سالی چند نفر را تربیت می کنیم. ما اصلا کمّی نگاه نمی کنیم و اعتقاد جمعی مان هم این است که سینمای ایران به این تعداد سینماگر نیاز ندارد. باشگاه فیلم سوره کاربری دانشگاه، انجمن سینمای جوان، کانون سینماگران جوان و… را ندارد. اینجا باشگاه فیلم سوره است و همه باید درس خود را از قبل بلد باشند یعنی دوره سینمایی گذرانده باشند و یا فارغ التحصیل دانشکده ای سینمایی باشند و بعد وارد دانشگاه شوند؛ دانشجویان و هنرجویانی که دانش دارند و حالا می خواهند تجربه کسب کنند.

باشگاه فیلم سوره سه سالی است که در حوزه ساخت فیلم و نماهنگ فعالیت دارد اما برای مخاطبی که از بیرون می خواهد به این باشگاه وارد شود چه مانیفستی وجود دارد که بتواند با باشگاه سوره و محورهای کاری آن آشنا شود؟

محمدرضا شفاه: بگذارید ابتدا درباره لفظ باشگاه توضیح دهم و اینکه ما و نوع فعالیت باشگاهی و بنگاهی داریم. مهمترین و موثرترین هدف یک باشگاه این است که نیروی انسانی تربیت کند در حالی که هدف بنگاه به خروجی تولید محصول است. در فعالیت باشگاهی این مهم است که چه کسی تربیت می شود یا به نوعی شما هزینه خود را برای چه فیلمسازی صرف می کنیدکه هدف ما تقویت نگاه است.

این تقویت نگاه به معنای همان نگاه مثبت به نظام است که پیش از این گفته شد؟

شفاه: ببینید نگاه مثبت به نظام یعنی با حسن نیت به کشور نگاه شود. ما در شرایطی زندگی می کنیم که بسیاری از مردم از ایرانی بودن و نه نظام فاصله گرفته اند. متاسفانه اکنون چنین وضعیتی در جامعه دیده می شود. در سینمای ما هم این افراد زیاد هستند. به نظر من همه آن کسانی که به دنبال رفتن از ایران هستند و عنوان می کنند که در این کشور نمی توان کاری کرد، چه بخواهند و چه نخواهند نسبت به ایرانی بودنشان دچار تردید شده اند.

اجازه دهید با شما مخالفت کنم چراکه فکر می کنم لزوما همه مهاجران با این استدلال ایران را ترک نکرده اند.

شفاه: منظورم عده ای که از روی ناچاری از ایران رفته اند، نیست بلکه کسانی هستند که فضا و موقعیت لازم برای کار کردن را دارند. مثالم را عوض می کنم. عده ای هستند که دائما ورد زبانشان این است که همه چیز بد است و نگاهشان نسبت به همه پدیده ها منفی است، این افراد در باشگاه جایی ندارند. به همین دلیل است که ما در باشگاه به دنبال افراد اهل می گردیم. فرد اهل در یک معنای کلی که مسلما مسلمان هم هست و احتمالا نماز هم می خواند چون او امید دارد. ما دنبال افرادی هستیم که توکل داشته باشند. به طور مثال ما ابدا به دنبال این نیستیم که بگوییم امسال افرادی که به اقتصاد مقاومتی فکر نمی کنند وارد باشگاه نشوند و اتفاقا ما شخصی مثل محمدرضا خردمندان را داریم که مهمترین دغدغه های او مسائل جزئی اجتماعی است. فیلمی هم که قرار است امسال تولید کند اثری اجتماعی است که اتفاقا وجوه تلخی هم دارد.

ما در باشگاه در ژانرها و فضاهای مختلفی کار کرده ایم. به طور مثال در حوزه شهدای مدافع حرم و ولادت امام زمان(عج)، کار ساخته ایم، ما اثری مذهبی تولید کرده ایم که بسیار شاد بوده است و یا «ارغوان» اثری مذهبی آمیخته با مسایل سیاسی روز بود که به لحاظ جریان سازی آنقدر قوی بوده است که سایت های اسرائیلی و وهابی و یا العربیه به آن واکنش نشان می دهند. به طور مثال فیلم قبلی آقای دارابی به اسم «کرایه ها» یک کار کاملا اجتماعی بود که به فردی می پرداخت که روی گرفتن کرایه بسیار حساس بود. این فیلم یک موضوع اجتماعی است و عده ای به ما می گویند این موضوعات به شما حزب اللهی ها چه ارتباطی دارد. اتفاقا این موضوعات به ما ارتباط دارد و ما معتقدیم که باید به شدت در همه این حوزه ها کار کنیم. ما اکنون در حال نگارش در حوزه های طنز و وحشت هستیم، در حوزه اجتماعی فعالیت داریم و تیزرهای فرهنگی بسیاری تولید کرده ایم. ما آثاری مثل انیمیشن «پدر» را داشته‌ایم (که یک پالتو را در هوای طوفانی نشان می دهد) که البته این کار محصول تیم ما در زمانی دیگر است اما می خواهم بگویم هویت فیلمسازان باشگاه پیش از این شکل گرفته بود.

شاید کسی نداند آن انیمیشن به پیشینه جمعی شما بازگردد. در این جمع چه عناصری مشترک است؟

شفاه: جمع فیلمسازان ما در مبانی با یکدیگر مشترک است و یکی از این مبانی این است که قرار نیست فیلم ها ما مخاطب را نسبت به جهان پیرامون و حکمت جاری در این جهان بدبین کند. ما جمعی هستیم با نگاه و ایدئولوژی مشخص درباره دنیا، عالم، نظام جمهوری اسلامی و حتی دین و اصلا هم نگاه و اعتقادمان را سانسور نمی کنیم و از اینکه به ما حزب اللهی گفته شود ابایی نداریم اما به دنبال این هم نیستیم که به شخصی بگوییم حزب اللهی نیستی پس نمی توانی به اینجا وارد شوی. با این حال این انجمن فضای کاری مشخصی دارد که در حکم من آمده است و مسلما هر کسی نمی تواند در این فضا ورود پیدا کند در عین اینکه ممکن است دوستی مان هم در بیرون از باشگاه ادامه داشته باشد. ما پای نگاه خود ایستاده ایم و برای آن کار خواهیم کرد. با این حال ایستادگی ما پای اعتقادمان به این معنا نیست که به به طور مثال به حوزه های اجتماعی بی توجهی کنیم و بگوییم به ما ربطی ندارد که قیمت میوه ها چقدر بالاتر رفته است؟ بنابراین اگر منطقه ای خشکسالی بشود به ما ارتباط دارد همانقدر که مسائل سیاسی هم به ما ارتباط دارد.

اولویت های کلی شما در موضوعاتی که برای تولید پیگیری می کنید، چیست؟

شفاه: پیش از این به این صورت نبوده است که اولویت هایی کلی را در نظر بگیریم و این ضعف ما بوده است اما باید مشخصا در این حوزه وارد جزئیات شویم. ما اکنون وارد سال سوم تاسیس باشگاه فیلم سوره شده ایم. سال سوم سال ثبات است و سالی است که باید برای یک مجموعه برنامه ریزی های کلان تری انجام شود. برنامه ریزی های ما هم در شکل اولیه انجام شده است و حالا باید جهت دهی پیدا کند. به طور مثال بحث شهدای مدافع حرم یکی از موضوعاتی است که در لایه های زیرین سایر موضوعات در جامعه مغفول مانده است. عده ای هم این وسط با طرح شدن این مباحث می پرسند که این مسائل چه ارتباطی با آنها دارد و ما فکر می کنیم که چه قسمتی از این مبحث باید برای مردم باز شود تا ضروری بودن جنگ و دفاع در منطقه را متوجه شوند. ما این نقاط را پیدا کرده و بر آن اساس فیلم، کلیپ  و تیزر می سازیم تا به همدل شدن مردم در یک موضوع کمک کنیم و به افکار جهت دهی مثبتی بدهیم چرا که افکار عمومی ابتدا باید نسبت به یک اتفاق توجیه شود. یکی از مشکلاتی که ما سال هاست در حوزه رسانه با آن مواجه هستیم این است که مردم نسبت به اتفاقات پیرامون خود توجیه نیستند و در بسیاری از مواقع درگیر دغدغه های شخصی خود هستند.

بنابراین قرار است باشگاه فیلم سوره افکار عمومی را در موارد مشخص، نسبت به موضوعات مورد نظر هدایت کند.

شفاه: بله دقیقا. در واقع هر مجموعه تولید آثار هنری باید از نقطه ای به بعد به این فکر کند که موضوعات و اولویت های مورد نظرش چیست که ما تا امسال این کار را انجام ندادیم که البته دلیلش این نبود که به این کار اعتقادی نداشتیم بلکه فکر می کردیم هنوز در مرحله ای نیستیم که بخواهیم چنین کاری انجام دهیم. ما تازه خود را پیدا کرده ایم و در هر صورت به نظرم برنامه ریزی کار سختی است چون بخشی از هنر کاری فردی و ذوقی است و نمی توان کسی را موظف کرد که چه سوژه ای را کار کند.

حسین دارابی: فکر می کنم کارکرد سینما در دنیا همین است. به طور مثال هالیوود به عنوان یک صنعت فیلمسازی بسیار قوی در نظر گرفته می شود و امکان ندارد هالیوود یک سال بدون هیچ دغدغه ای روی فیلم سرمایه گذاری کند. اتفاقا این کارکرد سینماست که متاسفانه در کشور ما چنین کارکردی وجود ندارد. اگر به تولیدات هالیوود دقت کنیم می توان فهمید که این نهاد، سیاستگذاری داشته است و بر این اساس فیلم های اسکار یک سال خود را انتخاب می کند. اگر چه داشتن این دغدغه و هدف خواسته ما است در عین حال رسیدن به چنین هدفی بسیار سخت است.

مهدیار عقابی: استنباط شخصی من این است که که رسالت اصلی باشگاه فیلم سوره تربیت نیرو و تربیت سینماگر جدی است اما چون باشگاه با بیت المال طرف است سوژه خود را نیز به گونه ای طراحی می کند که این بودجه بیت المال دور ریخته نشود.

شفاه: ما در مرحله تربیت نیرو دست سینماگران را بازتر می گذاریم و به آنها کمک می کنیم که میان اولویت هایشان یکی را انتخاب کنند زیرا به خروجی نهایی تولید و هزینه ای که برای آن می شود فکر می کنیم. ما ابدا مثل بعضی نیستیم که فیلم می سازند تنها به این دلیل که ساخته باشند. ما فیلم می سازیم تا حرف خوبی را بیان کنیم و می خواهیم حرفمان مشتری داشته باشد اگر فیلمی نفروشد حرفمان آن هم شنیده نمی شود پس اساسا کار بیهوده ای است که چنین فیلمی ساخته شود. اعتقاد ما این است که پول نفتی که دریافت می کنیم و بودجه ای که به فیلم ها اختصاص می دهیم به گونه ای باشد که یک فیلم سرمایه خود را برگرداند و حتی به مجموعه هم سود برساند.

امسال قرار است در چه حوزه هایی و با چه موضوعاتی ورود پیدا کنید؟

شفاه: ما امسال در حال نگارش متونی در زمینه های مختلف هستیم. نگارش بعضی از فیلمنامه هایمان هم به پایان رسیده است. اثری را برای نوجوانان داریم که فضای طنز دارد و در حال نگارش سیناپس است. اثری اجتماعی و جدی هم داریم. کار سوم ما هم که محمدرضا خردمندان ساخت آن را برعهده خواهد گرفت یک اثر اجتماعی است که یک نوجوان در محوریت آن قرار دارد و از لحنی جدی برخوردار است. در کنار این سه فیلمنامه بلند، آثار دیگری هم در حال نگارش هستند. همچنین امسال بنا داریم یک یا دو کار به طور جدی در حوزه فیلم کوتاه دنبال کنیم. امسال چند کار کوتاه و چند اثر داریم که در کارگاه تجربه باشگاه سوره تولید خواهد شد. ما دفتر فیلمنامه ای داریم که در تلاشیم در آن متن هایی را که برای سال آینده قرار است نوشته شود در آن دفتر برنامه ریزی شود. یکی از برنامه های ما این است که سال آینده حتما یک سریال داشته باشیم. اینطور باید گفت که باشگاه سوره در این دو سال کارهای زیرساختی خود را انجام داده است و از سال ۹۵ ورود باشگاه و فیلمسازانش به سینمای بلند را خواهیم داشت و همچنین در حوزه های مردمی تر مثل سینما، سریال و مینی سریال تولیدات بیشتری خواهیم داشت.

با توجه به اینکه قرار است حوزه کاری خود را گسترده تر کنید برای حرفه ای تر کردن و بالا بردن کیفیت و جذابیت آثار چه برنامه ای دارید؟

دارابی: ما هفته ای یک فیلم می بینیم و درباره کارگردان و اثر صحبت می کنیم و هر دو هفته یک بار هم یک نفر از کارگردانان بزرگ سینما را دعوت می کنیم و به طور مثال با وی درباره فروش آثار صحبت می کنیم.

شفاه: ما پروسه فیلمسازی را کاملا طبیعی و طولی طی کردیم و یک باره تصمیم نگرفتیم که وارد سینمایی بلند شویم. ما کارهای دیگری هم داریم که تجربه های حرفه ای هستند اما در فرمتی کوتاه تر.

عقابی: «راه نیمه شب» تجربه ای است که هم می توان به عنوان یک سکانس از یک اثر سینمایی از آن یاد کرد هم اینکه ساخت یک تیزر سینمایی برای رمانی با همین نام است. این کار بسیار حرفه ای است و با عوامل سینمایی و حرفه ای جلو می رود. «راه نیمه شب» ۷ تا ۸ دقیقه از یک کار سینمایی است و منظور فیلم کوتاه دانشجویی نیست.

شفاه: فیلم «دایو» که آقای دارابی ساخت از همین کیفیت سینمایی برخوردار بود و می توان گفت بخشی از یک کار بلند بود. او تلاش کرد تا پلان به پلان کار را سینمایی درآورد. همچنین وقتی عقابی «ارغوان» را می سازد به دلیل پیشینه ای است که قبل از آن دارد. زمانیکه «اشتیاق» را می سازد کسی از او انتظار ندارد دو روزه کار کند هرچند «اشتیاق» هم یکی از بهترین کارهای اوست اما او «ارغوان» را در دو روز ساخت.

این محدودیت زمانی به چه دلیل بود؟

عقابی: بودجه برای دو روز تعریف شده بود و بیشتر از این نمی رسید.

شفاه: بودجه ای که تعیین شده بود فقط برای دو روز مناسب بود و با طولانی شدن روزها هر یک نفر که سر صحنه می آمد باید هزینه جدیدی دریافت کند.

حالا که به «ارغوان» اشاره کردید باید این سوال را پرسید که چقدر قرار است در تولید آثاری مثل «ارغوان» به سمت کیفیت و حرفه ای تر شدن حرکت کنید؟

شفاه: یک نکته ای وجود دارد و آن، این است که قاعده سینما آنطور که به نظر می رسد در فن آن نیست بلکه قاعده سینما دلی است. مثالی بزنم، من با کارگردانانی کار کردم که تکنیک را به خوبی کار می کردند اما هیچ گاه مردم با دیدن آن آثار دچار حس خوبی نمی شدند. کارگردان خوب کسی است که فن را آموخته، هضم کرده باشد، در ناخودآگاهش نفوذ کرده باشد و بعد با دلش تصمیم بگیرد که قرار است چه بگوید. آن وقت اثر به یک کار خوب تبدیل می شود.

البته منظور من تکنیک صرف نیست بلکه نگاهی است که کمک کند تا مخاطب یک اثر بیشتر شود. به طور مثال نگاهی که کمک کند نماهنگی مثل «ارغوان» که شاید مخاطب خاص تری دارد مخاطب عمومی تری پیدا کند.

شفاه: زمانیکه «ارغوان» ساخته شد من سر میز تدوین به عقابی گفتم حس بسیار خوبی به کار دارم و بعد خاطرم آمد زمان های بسیاری حس خوبی به کار داشته ام اما اتفاق مهمی برای آثار رخ نداده است. برعکس آن هم «علمک» بود وقتی فیلمنامه را خواندم فکر کردم فضای طنزی دارد و ساختش جالب است اما فکر نمی کردم که اینقدر مورد استقبال قرار بگیرد. «علمک» درنهایت یک کار داخلی است و ما باورمان نمی شد در یک جشنواره خارجی آن را ببینند و حتی ایمیل بفرستند مبنی بر اینکه سالن نمایش پر بوده است. مسلما «ارغوان» هر گونه که ساخته شود به دلیل مضمون آن مورد فهم همه مردم جهان قرار نگیرد. من آشنایی دارم که هر اثری که می سازم به او هم نشان می دهم، زمانیکه این فرد «ارغوان» را دید چندان استقبال نکرد و حتی گفت چنین آثاری را نسازیم. بعد از تقدیر رهبری از نماهنگ دوباره او را دیدم  و خواست این فیلم را مجدد ببیند.

موضوع «ارغوان» به گونه ای است که در همین کشورهای منطقه و خاورمیانه مخاطب دارد و دیده می شود و اتفاقا خود ما هم بیشتر از این انتظاری از آن نداریم. نماهنگی که العربیه به آن واکنش منفی نشان می دهد تاثیر خود را گذاشته است. از طرف دیگر «ارغوان» به دلیل بکر بودن موضوعی و پرداختن به فرزندان شهدای مدافع حرم دیده شد. شاید اگر با همین قوت درباره موضوعی مثل شهدای جنگ کار می ساختیم کمتر دیده می شد. البته معتقدم «ارغوان» واقعا از تکنیک عبور کرده است؛ اینکه شما در خلوت خود بخواهید واقعا برای شهدای مدافع حرم کاری کنید و البته شما باید کار خود را بلد باشید و بعد نتیجه می گیرید.

یکی از نقاط قوت این کار این بود که نوعی قصه گویی داشت و سوال من این است که چقدر تعمدی به این سمت حرکت می کنید؟

عقابی: یکی از مسایلی که در این سال ها با آن مواجه بودیم این است که بیشترین تلاش سازندگان روی فرم کار بوده است. فرم جزیی از کار و سینماست اما باید در اختیار مفهوم دیگری یعنی قصه گویی باشد. زمانی که قرار است در روز شهادت حضرت زهرا (س) تلویزیون اثری پخش کند آنقدر افراط می کند که مخاطب تلویزیون را خاموش می کند اما اتفاقا می توانیم تصاویری پر رنگ و لعاب نشان دهیم که این فرم مخاطب را جذب کند؛ کاری که خود من در یکی از نماهنگ هایم با عنوان «بارانی شو» داشتم. در کاری مثل «ارغوان» ما سراغ تعریف کردن قصه رفتیم. در حالیکه نماهنگ هایی با این مضمون بیشتر به صورت فرمیک و با مضمون لبیک ساخته شده است اما خود من دوست داشتم وارد یک کار داستانگو شوم چراکه مخاطب داستان دوست دارد. ممکن است همکاران خود ما در هنگام دیدن یک اثر به جلوه های ویژه آن توجه کنند اما مخاطب عادی به این مسایل توجهی ندارد.

دارابی: یکی از مشکلات ما در این سال ها این بوده است که شدیدا دچار فرم بازی شده ایم. ما در باشگاه فیلم سوره می خواهیم قصه تعریف کنیم و حرف خوب بزنیم. یکی از راهکارهای جذب مخاطب به سینما این است که قصه تعریف کنید که البته باید با فرمی خوب هم همراه باشد.

شفاه: مضمون خوب در دل یک قصه خوب که خوب هم تعریف شود.

دارابی: من بارها دیدم که مردم فیلمی را در سینما دیده اند و بعد گفته اند که اثر خوبی نبوده است و با وجود اینکه تقید مذهبی نداشته اند، گفته اند که چقدر سینما بد شده است چون مردم اصولا به فطرت خود بازمی گردند. بسیاری از فیلم هایی که مضمون خیلی بدی دارد در خود هالیوود هم از مخاطب برخوردار نیست و برعکس فیلمی مثل «همشهری کین» اگرچه به لحاظ تکنیک خوب است اما مضمونی دارد که مخاطب آن را هم زیادتر می کند. چه کسی می تواند بگوید «پدرخوانده» خوب نیست همه این فیلم ها می توانند با مخاطبان زیادی ارتباط برقرار کنند.

شفاه: ببینید نماهنگ «ارغوان» دومین کار باشگاه بود که مورد عنایت حضرت آقا قرار گرفت البته ما مفتخریم و این عنایت مدال افتخاری است که بر سینه مهدیار عقابی نصب می شود و ما به داشتن چنین کارگردانی با همه ضعف های این نماهنگ که می توان درباره اش حرف زد افتخار می کنیم. فکر می کنم اتفاقا چون رهبر معظم انقلاب روی آن نظر داشتند بیشتر باید فیلم را نقد کرد و باید ببینیم که چگونه می توان اثری بهتر ساخت. من و آقای عقابی بعد از تقدیر رهبری این نقد را انجام دادیم و من گفتم وقتی رهبر معظم بیان می کنند که اثری خوب است یعنی مسیر را تعیین می کنند و اینکه باید چگونه در این حوزه کاری انجام داد. غره شدن در این حوزه اولین اشتباه است و اتفاقا باید دید که چقدر محصول در این حوزه کم است که ایشان محصول ما را مورد توجه قرار می دهند. بنابراین ما حتما موظف هستیم که اثری بهتر از این بسازیم. ما طی جلسه ای با یکدیگر فکر کردیم که از این به بعد محتوای ما چه باید باشد؟ آیا فقط باید به شهدای مدافع حرم بپردازیم که حتما اینطور نیست. باید پیدا کنیم که رهبر انقلاب چه فرمی مدنظرشان است چون من اعتقاد دارم ایشان هنر را می شناسند و حتی قبل از اینکه رهبر و رییس جمهور شوند فردی فرهنگی بوده اند. بنابراین نکات حوزه هنر را می دانند و مطالعه بسیاری هم داشته اند. ما خود را به این اقناع نکردیم که بخواهیم اعلام کنیم آقا خطابشان با ما بود.

عقابی: اتفاقا کار ما از این به بعد سخت تر هم شد.

شفاه: عقابی از آن روز مصمم تر شد. آقا لطف کردند که کار ما را دیدند چون کار ما ارزشی نداشت و اینکه ایشان «ارغوان» را مورد لطف قرار دادند به این دلیل است که می خواهند مسیر را نشان دهند. اثر قبلی کار «علمک» آقای دارابی بود که در برنامه «ثریا» پخش شد و بدون اسم بردن از اثر خاصی از برنامه و کارها تقدیر شد و حضرت آقا فرموده بودند که سلام مرا به فیلمسازان جوان برسانید. نماهنگ «ما ایستاده ایم» نیز از دیگر آثاری بود که توسط رهبر انقلاب تقدیر شد. این کار توسط محمدباقر مفیدی کیا ساخته شد و آن تقدیر منجر به این شد که قسمت دوم این نماهنگ هم ساخته شود. حرفم این است که همه این تقدیرها نشان می دهد که ما کار سختی را در پیش داریم و اگر مغرور شویم به زمین می خوریم. اتفاقا جایی برای غرور وجود ندارد و بیشتر باید احساس مسئولیت کنیم. از طرف دیگر اثری مثل «ارغوان» با کمک بسیج ساخته و با کمک تلویزیون پخش شد و مجموع این زنجیره است که مورد تقدیر قرار گرفته است. من می دانم آقا چون نظام را چیده اند و مردم به آن رای داده اند به شدت بر همکاری های این شکلی اصرار دارند. افتخار ما این است که با بسیج کار می کنیم و شبکه های تلویزیونی آن را پخش می کنند.

دارابی: ما ادعایی نداریم که خیلی افراد بزرگی هستیم اما ادعا داریم که می خواهیم کارهای بزرگی انجام دهیم. ما ادعا داریم که اراده قوی داریم که می خواهیم کاری انجام دهیم.

نوشته جمع ما به تخصص سینما مسلح است/ عده‌ای می‌گویند سینمای اجتماعی به شما حزب‌اللهی‌ها چه ربطی دارد! اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

به گزارش سوره سینما ، این دو اثر از بیستم تا بیست و سوم آبان ماه در این جشنواره به نمایش در می آیند. فیلم‌های کوتاه «ولد» به کارگردانی امیرعباس ربیعی با محوریت حملات اسرائیل به مردم غزه و «علمک» ساخته حسین دارابی با موضوع طنز اجتماعی در بخش رقابتی فیلم های داستانی این جشنواره حضور دارند.

لازم به ذکر است پیش از این فیلم «علمک» عنوان دیپلم افتخار کارگردانی و «ولد» فانوس بهترین فیلم کوتاه را در پنجمین دوره جشنواره فیلم عمار بدست آورده‌اند.

برنامه اکران این سه فیلم طی روزهای برگزاری این جشنواره به این شرح اعلام شده است:

فیلم کوتاه «علمک»: چهارشنبه ۲۰ آبان سالن شماره ۲ ساعت ۱۳:۴۵ ،  جمعه ۲۲ آبان سالن شماره ۱ ساعت ۱۹:۴۵.

فیلم کوتاه «ولد»: چهارشنبه ۲۰ آبان سالن شماره ۱ ساعت ۱۵:۴۵،  یکشنبه ۲۴ آبان سالن شماره ۲ ساعت ۱۹:۴۵.

سی و دومین جشنواره فیلم کوتاه تهران از ۲۰ تا ۲۵ آبان ماه در پردیس سینمایی چارسو برگزار می‌شود.

نوشته حضور باشگاه فیلم سوره با دو اثر در جشنواره فیلم کوتاه تهران اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.