«استاد باشکوه سینمای ایران

استاد اکبر عالمی، چه در زمانی که او را در قاب کوچک تلویزیون می‌دیدیم و چه زمانی که وجود نازنین‌اش را بر صندلی دانشکده‌ی سینما و تئاتر، شاگردی می‌کردیم، شخصیتی قوی، جدی و در یک کلام باشکوه داشت. سینما را به عنوان هنری انسان‌ساز و جامعه‌ساز باور کرده بود و این باور را در قالب جملات و کلماتی جادویی در ظرف وجود مخاطبانش در رسانه و شاگردانش در کلاس درس می‌ریخت و جان می‌بخشید.

بعضی اساتید، درس می‌دهند و می‌روند‌؛ استاد عالمی آموخته بود که یاد بدهد؛ کارش را بلد بود و از صمیم قلب و عمق جان یاد می‌داد. طوری یاد می‌داد و چیزهایی می‌گفت که اگر از جلسه‌ی کلاس درس، مستقیم به صحنه‌ی فیلم‌برداری می‌رفتی، نکاتی از درسش در همان روز به کارت می‌آمد!

شاگردانش را به اسم کوچک می‌شناخت و صدا می‌زد و اجازه می‌داد که او را به اسم کوچک صدا بزنند، اما در صمیمی‌ترین حالات، وقتی جدی می‌شد، نفس شاگردانش را بند می‌آورد.

استاد اکبر عالمی شکوه سینما را در جان ما نشاند و خودش نیز باشکوه زیست.

خدایش بیامرزد و با بزرگان محشور کند.»

نوشته پیام تسلیت رئیس سازمان سینمایی حوزه هنری به مناسبت درگذشت اکبر عالمی اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

«سینمای ایران هنرمندی نجیب و فیلمسازی بزرگ را از دست داد. کارگردانی که همواره کوشید در آثار ارزشمندش سینما را در خدمت اعتلای انسانی و اخلاقی بکار گیرد و زیبایی‌های درون انسان را به تصویر  بکشد. داغ فقدان این هنرمند عزیز را به خانواده محترم ایشان و به جامعه فرهنگی و هنری ایران تسلیت می گویم.»

نوشته پیام تسلیت رئیس سازمان سینمایی حوزه هنری به مناسبت درگذشت خسرو سینایی اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

مکث برنامه‌ای در قالب رئالیتی شو با اجرای علی سلیمانی سرنسری است، که شرکت کنندگان آن نوجوانان هستند و موضوعات این برنامه، بخشی از دغدغه‌های آنهاست. این برنامه حوالی ساعت ۱۸ به روی آنتن شبکه دو سیما خواهد رفت.

نوجوانان در مکث با هم به رقابت می‌پردازند، آنها پیرامون موضوعاتی که در تحریریه برنامه مطرح می‌شود، تحقیق و جستجو می‌کنند و تمام این مراحل به شکل مستند ضبط می‌شود.

مهمان‌هایی هم به فراخور موضوع در برنامه حضور دارند تا به سوالات طرح شده توسط نوجوانان پاسخ دهند.

نوجوانان شرکت‌کننده در مکث مستندی هم از تمام مراحل گفتگویشان می‌سازند که این مستند و بخش تبلیغاتی خلاقانه آنها توسط مردم به نظرسنجی گذاشته می‌شود و بر اساس میزان آرای مردم، نفرات برگزیده انتخاب خواهند شد.

در پایان ماه مبارک رمضان، نفرات برگزیده در ویژه برنامه‌ای که از شبکه دو سیما پخش خواهد شد، معرفی می‌شوند.

مهمان برنامه مکث در روز شنبه ۲۹ اردیبهشت، محمد حمزه زاده رئیس سازمان سینمایی حوزه هنری است، که نوجوانان شرکت کننده در این برنامه با حمزه زاده در مورد اکران صحبت خواهند کرد این گفتگو ساعت ۱۸ از شبکه دوم سیما پخش خواهد شد.

نوشته رییس سازمان سینمایی حوزه هنری مهمان برنامه «مکث» در شبکه دو می‌شود اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

وی ادامه داد:  ۷۵ درصد باید تمرکزمان روی موج دوم رسانه‌ای یعنی کارهای تولیدی باشد که متاسفانه ما منفعل روبروی پرده ایستاده ایم و داریم فقط  نگاه می کنیم. تا ۱۵ سال دیگر وزارت علوم و آموزش و پرورش و سینما و …. نابود می شوند. گیم محور خواهد بود. اگر امروز سهم اثرگذاری سینما ۷۵% و سهم گیم ۲۵% است، ۱۵ سال دیگر که بچه های نسل بازی بزرگ می شوند، سهم اثرگذاری سینما ۲۵% خواهد بود و سهم اثرگذاری گیم ۷۵%.  فقط ۲۵ درصد باقی می مانند که به صورت سنتی به محصولات نگاه می کنند. ۷۵% افرادی خواهند بود که مثل گیم، مخاطب فعال هستند نه مثل مخاطب سینمای فعلی منفعل در مقابل تصویری که دیگران خلق کرده اند.

این کارشناس مسائل استراتژیک با بیان اینکه نسلی که امروز زیر ۱۵ ساله است، مدام دارد پردازش می کند و تعامل می کند. خاطر نشان ساخت: قطع به یقین، در این فضا مثل نسل دایناسورها نوع رسانه های پیشینی نابود می شوند. نوع تلویزیون ها نابود می شوند و آموزش و پرورش نابود می شود. این روندهای آینده ساز را باید جدی گرفت.

وی در ادامه به تحلیلی در خصوص فعالیت مرکز ترندوان پرداخت و اظهار داشت: به نظر می رسد مطالب مرکز ترندوان ( مرکز تحقیقات استراتژیک رسانه مرتبط با اتحادیه اروپا) دارد در این زمینه افق ها را برای ۲۰ -۲۵ سال آینده رصد می کند و روزانه هم چارچوب هایش را روی وبسایتش قرار می دهد.

دکترعباسی  تاکید کرد: معتقدم حتما این ها را در برنامه ریزی های ۵ – ۱۰ سال آینده مدنظر داشته باشید.

به اعتقاد وی، بسیاری از نکاتی که در آن مرکز پیش بینی شده و انچه را که تاکنون پیش بینی کرده بودند با رصدی که ما داشته ایم بالای ۹۰ درصد پیش بینی هایشان  محقق شده است.

به گفته وی؛  این پیش بینی شان که سینما، تلویزیون و آموزش و پرورش از بین می رود و همه چیز تعاملی می گردد نیز بسیار تحول بخش خواهد بود. مانند تاکسی های اینترنتی که آژانس های تاکسیرانی رانابود کرد. این اتفاق کاملاً ممکن و شدنی است.

این کارشناس مسائل استراتژیک  اضافه کرد: یعنی شما یک دفعه می بینید سیستم تعاملی مدرن کلیه ساختارهای سنتی را  از اعتبار خارج می کند. آموزش و پرورش و سینما و تلویزیون را از بین می برد. این تولیدات سینمایی سنتی را که با بدبختی منابع آن تامین می شود تا در سینماها اکران شوند، دیگر کسی به سینما نمی رود که ببیند. یا در خانه ها سینمای خانگی دارند و یا با بهترین کیفیت فیلم ها را از فضای سایبری دانلود می کنند. پس ما باید سریع برویم به آینده. آینده جایی است که مخاطب ما آنجا حاضر می شود و آن مخاطب وقتش را برای بازی می گذارد. به جای اینکه با کلی آزمون و خطا ده سال بعد به آن جا برسیم، می توانیم الان جهش کنیم و چند گام به جلو پیش برویم.

وی در بخش دیگری از صحبت هایشان به مشکل کسری بودجه عمومی کشور اشاره کرد و خاطرنشان ساخت:  همانطور که پیش بینی می کردیم، «برجام» نتوانست هیچ کمکی به برطرف شدن مشکلات دولت در تامین منابع خود کند و متاسفانه، اوضاع دولت در تامین و تخصیص منابع بودجه ای دستگاه ها هر روز بدتر از دیروز می شود. لذا پیشنهاد می کنم به طور جدی به ایجاد یک معاونت اقتصادی بیندیشید که از طریق آن بتوانید منابع قابل اعتمادی را برای اهداف استراتژیکتان تامین کنید. اندیشکده یقین در پیاده سازی این اهداف اعلام آمادگی می کند تا سازمان سینمایی حوزه هنری را یاری برساند.

سپس، محمد حمزه زاده رئیس سازمان سینمایی حوزه هنری به تشریح بخش هایی از برنامه ها و فعالیت های این سازمان و مراکز و موسسه های تابعه آن مانند: باشگاه فیلم سوره، مرکز مستند سوره، مرکز انیمیشن و تلویزیون سوره، موسسه بهمن سبز، موسسه هنرهای تصویری و مرکز تولید متن و مرکز انتشارات پرداخت.

در این نشست مدیران سازمان سینمایی حوزه هنری، از جمله: سیدمحمد حسینی، محسن یزدی، یزدان عشیری، محمدرضا شفاه، احسان کاوه، علی قربانی، علی آل احمد و محمدرضا رضاپور و … حضور داشتند.

نوشته دکتر حسن عباسی: سازمان سینمایی حوزه هنری یک جایگاه راهبردی و کاربردی است اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

جناب اقای علی فروغی

انتصاب شایسته شما را به سمت مدیر شبکه سه سیما تبریک می گوئیم و مصادف شدن آن را با اعیاد خجسته شعبانیه را به فال نیک می گیریم.

بدون تردید، چرخش و جنبش در ساختار مدیریتی و ورود نسل مدیران جوان، زمینه های رشد، تحول، نوآوری و طراوت را در سکانداری رسانه ملی فراهم می آورد.

سازمان سینمایی حوزه هنری ضمن تبریک، آمادگی خود را برای هرگونه همکاری  و تعامل در عرصه مطالعات و تولیدات تلویزیونی و مستند اعلام می دارد.

نوشته ورود نسل مدیران جوان زمینه‌ساز تحول و طراوت/ اعلام آمادگی برای تعامل در عرصه مطالعات و تولیدات تلویزیونی و مستند اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

وی با اشاره به بازسازی سینما ساحل اصفهان ادامه داد: سینما ساحل به دو برابر ظرفیت خود در مجموع به ۹ سالن می رسد و می توان از آن به عنوان یک مرکز فرهنگی و پاتوقی برای عرضه محصولات فرهنگی یاد کرد.

رئیس سازمان سینمایی حوزه هنری با بیان اینکه در حال توافقات نهایی برای ساخت سینما اندیشه هستیم و جای امیدواری است که درگیری که در سینما ایران داشته ایم در این سینما نخواهیم داشت، گفت: خیلی از سینماهایی که حوزه هنری بازسازی کرد یک زمین بود و گاها مالک زمین هم قصد تغییر کاربری داشت و چه زمین یا ساختمان به حوزه هنری تحویل داده شود حاصل آن همین سینماهایی می شود که اکنون در اصفهان شاهد آن هستیم مانند سینما ساحل که در خرداد شیرینی افتتاح آن را خواهیم خورد.

وی در پاسخ سوالی مبنی بر اینکه مالک سینما ایران قصد تغییر کاربری ندارد، آیا با وی در زمینه ساخت سینما همکاری خواهید داشت؟ گفت: وظایف بخش های مختلف مشخص شده است و اداره فضاهای فرهنگی و سینمایی به حوزه سینمایی واگذار شده و حوزه این کار را بر عهده گرفته و این وظیفه ما است و بنیادهای دیگر هم باید کار خود را انجام دهند.

حمزه زاده افزود: مسئله این نیست این زمین در چه زمانی واگذار شده، مسئله اصلی این است که این وظیفه بر عهده ما گذاشته شده و دستوری است که باید انجام شود و در حال حاضر قطعا مراجعی هستند که به این موضوع رسیدگی کنند و پیگیر خواهیم بود.

سینماسازی وظیفه حوزه هنری است

وی درخصوص تخریب سینما «ایران» گفت: در حال پیگیری پرونده سینما ایران هستیم و به محض اینکه این سینما به حوزه هنری واگذار شود، مثل سینما فلسطین، پردیس چهارباغ و سینما ساحل، آن را به یک سینمای مدرن تبدیل می کنیم. خیلی از سینماهایی که به حوزه هنری واگذار شده، به شکل یک قطعه زمین یا ساختمان مخروبه بوده و حتی گاهی مالکان قبلی آن، قصد تغییر کاربری آن را داشته اند، اما تجربه نشان داده هر جا حوزه هنری وارد عمل شده، به احیای سینماها کمک کرده است.

حمزه زاده تصریح کرد: حوزه هنری و بنیاد شهید، زیرمجموعه نهاد رهبری هستند و با تقسیم وظیفه ای که صورت گرفته، اداره فضاهای فرهنگی و سینمایی به حوزه هنری واگذار شده، بنابراین بهتر است هر کس به کار خود بپردازد. مسئله سینما ایران بر سر این نیست که سند سینما، پیش از دستور مقام معظم رهبری به نام دیگری خورده یا پس از آن، وظیفه بازسازی سینماها به حوزه هنری سپرده شده و بنابراین حوزه هنری باید این کار را انجام بدهد.

وی افزود: پروسه قضایی سینما «ایران» در حال طی شدن است. یادمان باشد که سینما فلسطین هم همین وضعیت را داشت و آن را از زیر تیشه و کلنگ مالک بیرون کشیدیم و به شکلی که مشهود است، آن را بازسازی کردیم.

محمود کاظمی مدیرعامل موسسه بهمن سبز که در این دیدار رئیس سازمان سینمایی حوزه هنری را همراهی می کرد اظهار داشت: سینماهای تک سالنه دیگر کاربری لازم را ندارد و سالن بزرگ نیز باید فیلمی باشد که پتانسیل های لازم را داشته باشد تا مخاطب خود را جذب کند. بنابراین فضای سینما ساحل را یک فضای متفاوت در نظر گرفتیم . در آن فضای ویژه کودک، فضای اجتماعی و خارج از خانه تدارک دیده شده است، حتی شاید بتوان برای بانوان یک سالن در نظر گرفته شود.

کاظمی ادامه داد: سینما ساحل اولین سینمایی است که سیستم صدای دالبی اتمسفر را در آن قرار دادیم و برای این سیستم حدود دو میلیارد و نیم هزینه تجهیزات کردیم و خراب کردن کاری ندارد آباد کردن و آباد نگه داشتن مهم است. اینکه ۹ سالن در این سینما باشد و فیلم های اکران شده مخاطب نداشته باشد و هیچ رشد مثبتی نداشته است پس حوزه هنری برای فیلم های خود یک تعریف می کند که محیطی امن برای خانواده ها ایجاد کند.

وی در مورد هزینه های سینما «ساحل» گفت: بالغ بر ۱۰ ملیارد تومان هزینه کلی این سینما شده است و تنها نهادی هم که در پرداخت هزینه ها با بهمن سبزهمکاری می کند شهرداری است که البته تا به امروز بخشی از تعهداتی که داشته محقق نشده است.

مدیرعامل بهمن سبز خاطرنشان ساخت: تلاش داریم در مراکز استان ها و شهرهایی که رونق دارند سینماها را گسترش دهیم.

اولین‌های سینمایی کشور در «ساحل» پهلو می‌گیرند

بر پایه این گزارش، مدیر امور سینمایی حوزه هنری استان اصفهان گفت: برخی موارد راه‌اندازی شده در سینما ساحل مثل سینما روباز، دالبی اتمس و گرادین بودن چیدمان صندلی‌ها برای نخستین‌بار در کشور رخ داده است.

سید مصطفی حسینی  افزود: پردیس سینمایی ساحل دارای بخش‌های جانبی مثل، کتابخانه، کافه کتاب، کافی‌شاپ است.

وی اضافه کرد: بخش‌های جانبی به‌گونه‌ای طراحی شده که کل جمعیتی که به سینما مراجعه می‌کنند را تحت پوشش قرار داده و برای افراد بیرون از سینما هم امکان سرویس‌دهی دارد؛ به جرأت می‌توان گفت یکی از پردیس‌های بی‌نظیر در کشور است و از لحاظ استاندارد هیچ کاستی ندارد.

مدیر امور سینمایی حوزه هنری استان اصفهان گفت: برخی موارد راه‌اندازی شده در سینما ساحل مثل سینما روباز، دالبی اتمس و گرادین بودن چیدمان صندلی‌ها برای نخستین‌بار در کشور رخ داده است.

نوشته تبدیل سینما «ساحل» اصفهان به ۹ سالن سینمایی با ۱۰۰ میلیارد ریال/ سینماهای مدرن را جایگزین زمین و ساختمان کلنگی می‌کنیم اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

مراسم با تلاوت آیاتی از قرآن کریم شروع شد. حسین زنجانی مدیر حوزه هنری بیجار نخستین سخنران این مراسم بود که از همکاری آموزش و پرورش شهر بیجار، مسئولان شهری، مدیران حوزه هنری و مدیر عامل موسسه بهمن سبز تشکر کرد که در بازسازی این سینما همکاری کردند.

پخش تیزر بازسازی سینما «آزادی» بیجار بخش بعدی مراسم بود.

امین مرادی رییس حوزه هنری استان کردستان در ادامه مراسم گفت: مقام معظم رهبری در بازدید از این شهر ما و جوانان را تشویق به ماندن و ساختن این شهر کردند. سخنان ایشان، نقشه راه همه ماست.

وی ادامه داد: آنچه در حوزه هنری کردستان اتفاق افتاده، برنامه های فرهنگی و هنری در پردیس «بهمن» سنندج و افتتاح سینما «آزادی» بیجار از برکات سفر مقام معظم رهبری به این شهر و نگاه فرهنگی ایشان است.

محمد حمزه زاده رییس سازمان سینمایی حوزه هنری هم در سخنانی ابراز امیدواری کرد راه اندازی سینما «آزادی» بیجار سرمنشا خیر فرهنگی برای مردم این شهر باشد.

وی گفت: امیدوارم این تلقی از بین برود که به شهرهای کوچک به اندازه شهرهای بزرگ توجه نمی شود. ان شا الله این سینما، همیشه مثل امروز مملو از جمعیت باشد.

در بخش بعدی آیین افتتاحیه سینما آزادی بیجار با حضور محسن مومنی شریف، محمد حمزه زاده، دکتر نصرالهی زاده، امین مرادی، عبدالحمید قره داغی از محمود کاظمی مدیر عامل موسسه بهمن سبز، حسین زنجانی سرپرست حوزه هنری بیجار، اسماعیل احمدی مدیر کتابخانه‌های شهر بیجار و حمدالله کریمی نماینده مردم بیجار در مجلس شورای اسلامی تقدیر شد.

همچنین از غلامرضا جعفری مدیر آموزش و پرورش شهرستان بیجار و بیژن زندیه فرماندار شهرستان بیجار هم به دلیل همکاری در بازسازی سینما «آزادی» تجلیل شد.

محسن مومنی شریف رییس حوزه هنری سخنران بعدی این مراسم بود، وی گفت: خوشحالم که شرمنده مردم شهر نیستم. از همه عزیزان و بزرگان و حاضران در مجلس ممنونم که در این مراسم حضور دارند. حق بیجار بسیار بیش از این است‌. امیدوارم خدا به همه ما توفیق خدمت به این مردم بدهد.

مومنی شریف ادامه داد: رهبر انقلاب دغدغه ویژه ای درباره این شهر دارند. انتظار دارند تحول ویژه ای در این شهر اتفاق بیفتد و عقب ماندگی ها جبران شود. از حوزه هنری این شهر انتظار می رود درباره فعالیت‌های مهم مردم این شهر در انقلاب اسلامی و دوران جنگ آثار هنری ساخته شود.

وی ادامه داد: شهید رجایی پیش از پیروزی انقلاب اسلامی سالها در بیجار زندگی کرده بود و از عقاید ضد استعماری و ضد طاغوت مردم بیجار سخن می گفت. متاسفانه از این تاریخ سخنی به میان نیامده است. وظیفه همه نهادهای فرهنگی و حوزه هنری، توجه به نقش بیجار درانقلاب اسلامی و دفاع مقدس است.

رییس حوزه هنری گفت: اگر یکی از دستاوردهای انقلاب اسلامی را کشف نیروهای جوان بدانیم. معرفی قهرمان ها و الگوها یکی از وظایف ماست. شهید امان الهی یکی از این بزرگواران و فخر بیجار است.

مومنی شریف در ادامه گفت: درروزگار بحران هویت هستیم، معرفی این الگوها و قهرمانان راهی است برای روشن کردن ذهن جوانان. شهر بیجار، شهر متدینین و علاقه مندان به اهل بیت است. امیدوارم فیلم هایی که در این سینما روی پرده می رود، اقشار مذهبی را آزرده نکند. ان شا الله فیلم هایی در این سینما روی پرده برود که نسل جوان  به آینده ایران اسلامی که محقق خواهد شد، امیدوار شود.

مومنی شریف در پایان سخنانش گفت: حوزه هنری تا پایان سال آینده ۱۴ هزار صندلی به سینماهای کشور اضافه می کند. این ظرفیت نمایشی در اختیار آثاری است که کرامت اخلاقی، معارف دینی و ارزش‌های اسلامی را پاس می دارند. در ایام نزدیک به ماه محرم و هفته دفاع مقدس، سینما «آزادی» بیجار رسما فعالیت خود را آغاز می کند.

محمد حمزه زاده رئیس سازمان سینمایی حوزه هنری هم در انتها اعلام کرد مردم شهر بیجار به مناسبت افتتاح سینما «آزادی» امروز در تمام سانس‌ها، می‌توانند رایگان به تماشای فیلم بنشینند.

در انتهای این مراسم با نمایش فیلم «دریاچه ماهی» به کارگردانی مریم دوستی سینما «آزادی» بیجار رسما افتتاح شد.

از حاضران در این مراسم می توان به محسن مومنی شریف رئیس حوزه هنری، محمد حمزه زاده رئیس سازمان سینمایی حوزه هنری، حسین زنجانی مدیر حوزه هنری بیجار، امین مرادی رئیس حوزه هنری استان کردستان، بیژن زندیه فرماندار شهرستان بیجار، حمدالله کریمی نماینده بیجار در مجلس شورای اسلامی، حجت الاسلام علی مرادی امام جمعه بیجار و عبدالحمید قره داغی مدیرعامل انتشارات سوره مهر و سایر مدیران حوزه هنری اشاره کرد.

نوشته آیین افتتاح رسمی سینما «آزادی» بیجار برگزار شد/ مومنی شریف: سینماهای حوزه هنری در خدمت کرامت اخلاقی است/ حوزه هنری تا پایان سال آینده ۱۴ هزار صندلی به سینماهای کشور اضافه می‌کند اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

وی با اشاره به اهمیت بهره گیری از شاخه های مختلف هنری برای پربار شدن جشنواره ادامه داد: در این زمینه جشنواره هایی مثل: جشنواره فیلم های صد ثانیه ای با کارکرد داخلی و بین المللی  و جشنواره فیلم رویش می توانند کمک کنند.

رئیس سازمان سینمایی حوزه هنری با بیان اینکه: برگزاری جشنواره به مثابه نورافکن است خاطرنشان ساخت:  جشنواره ها باید روی موضوعاتی که در جامعه مغفول مانده با هدف الگو سازی، هدایت و حمایت  برگزار  شوند.

وی شرط موفقیت برگزاری یک جشنواره را در تداوم آن دانست و افزود: نیاز است برنامه ریزی حداقل ده ساله برای آینده صورت بگیرد. بخش جدیدی در سازمان دامپزشکی باید راه اندازی شود که صرفا به امور حمایت از تولید و جشنواره و فعالیت های فرهنگی بپردازد.

رئیس سازمان سینمایی حوزه هنری با بیان اینکه بخشی از کارکرد جشنواره شناسایی استعداد هاست خاطرنشان ساخت: جایزه، درخشش و جشنواره برای فیلمسازان همچون طعمه است که می توان استعدادها را جذب کرد و با آنها ارتباط  برقرار نموده و از آنها در جهت رشد فرهنگ عمومی بیشتر استفاده کرد.

حمزه زاده معتقد است بخش قابل اعتنایی از محتوای جشنواره را طبیعتا سازمان حمایت کننده باید تامین نماید، و لازم است برای برای فرهنگ سازی و گسترش اطلاع رسانی فیلم های کوتاه، مستند وتلویزیونیساخته شود به صورت مکرر از تلویزیون پخش شود. ما هم تلاش خودمان را می کنیم تا به ظرفیت های اجتماعی جشنواره کمک کنیم.

وی گفت: جشنواره برای برگزار کنندگان آن نقطه و ایستگاه آغازین است اما مهمترین اشکال این است که مثل جشنواره های خارجی در فاصله برگزاری دو جشنواره کار اساسی صورت نمی گیرد؛ در حالی که جشنواره های معتبر خارجی که از آنها به عنوان شوالیه نام برده می شود همواره با فیلمسازان مختلف مورد هدف شان در ایران مشغول مذاکره هستند تا به نفع خود بر فیلم های ایرانی تاثیر بگذارند. ما هم باید از امکانات جشنواره در جهت جذب نیروهای مستعد بهره ببریم.

حمزه زاده  بااشاره به اهمیت بحث اقتصاد مقاومتی و امنیت غذایی گفت: فیلم های مهمی چون «قحطی بزرگ» و «یتیم خانه ایران» هم به این موضوعات و بحران ها پرداخته اند و قابل توجه هستند.

در این نشست ناصر باکیده دبیر جشنواره فیلم بیطار گفت: سالانه بیش از پنج یا شش هزار فیلم کوتاه تولید می شود که ۶۰درصد آن را تولیدات مستقل تشکیل می دهند و بخش دیگر آن را مراکزی چون صدا وسیما، انجمن سینمای جوان یا حوزه هنری برعهده می گیرند.

وی ادامه داد: به این فکر کردیم که اندیشه ساخت فیلم هایی با موضوعات پیرامون دامپزشکی و غذای سالم را در ذهن قشر جوان بوجود بیاورم. در نظر داریم این اتصال را بین هنرمندان و سازمان دامپزشکی برقرار کنیم تا جوانان فیلمساز در این مقوله سوژه یابی کنند.

وی با اشاره به اینکه سوژه های حوزه دامپزشکی به شدت جذاب هستند خاطرنشان ساخت: در هفته اخیر تورهایی که با فیلمسازان برگزار کردیم آنها را سرشار از سوژه های گوناگون در این زمینه دیدیم.

دبیرجشنواره بیطار با بیان اینکه هنر باید در خدمت مردم باشد نه آنچه خودمان آن را انتخاب می کنیم اضافه کرد: برگزاری جشنواره بهانه ای است تا جوانان سینماگر را به منابع دامپزشکی وصل کنیم؛ به همین جهت در تنظیم آیین نامه و مقررات جشنواره تلاش کردیم موضوعات تخصصی، نگرش فرهنگی آنها و سلایق هنرمندان با هم گره بخورد و زبان مشترک بین آنها بوجود بیاید ضمن اینکه تلاشمان این بوده که از فضای جشنواره زدگی دور شویم و به افق های بالاتری فکر کنیم.

وی افزود: با توجه به گستردگی فعالیت حوزه هنری امیدواریم این نهاد در برگزاری این جشنواره و این جریان ما را حمایت کند از طریق معرفی این جشنواره در بین مردم و به هر طریقی که می تواند چون معتقدیم بحث امنیت غذایی برای مردم از اهمیت زیادی برخوردار است.

دکترخداویردی معاون توسعه مدیریت و منابع انسانی  سازمان دامپزشکی نیز با اشاره به این نکته که مردم با فعالیت های حوزه دامپزشکی آشنا نیستند و با این نشست ها و همفکری ها می توان زمینه و ظرفیت های خوبی را برای معرفی دامپزشکی در کشور فراهم سازیم.گفت: سازمان دامپزشکی بخش ها و فعالیت های فراگیر و بزرگی دارد و امیدواریم به دلیل موضوعات گسترده این حوزه جشنواره پرباری پیش رو داشته باشیم.

وی  بیان کرد:  تصور قاطبه مردم از حوزه دامپزشکی فقط به انجام اموری چون واکسن، گاو و گوسفند است و با عملکرد این حوزه آشنایی ندارند.معتقدیم صدای عملکردمان از فریادمان بلندتر است و در این مدت بیشتر به دنبال مباحث فنی بودیم.

معاون توسعه مدیریت و منابع انسانی  سازمان دامپزشکی گفت: ما با جامعه شهری، روستایی و عشایر به فراخور کار و حرفه ای که بر عهده دارند ارتباط تنگاتنگ داریم. مردم باید از غذایی که مصرف می کنند اطمینان داشته باشند و از این جهت مسئولیت ما سنگین است. امیدواریم مجموع تلاش و کوشش دست اندرکاران  و برگزار کنندگان این جشنواره باعث شود تا با رویدادی  خوب و با کیفیت مواجه باشیم.

دکترخداویردی با بیان اینکه معرفی عملکرد سازمان دامپزشکی کمک به بهداشت و سلامت جامعه است  گفت: در دیداری که با مقام معظم رهبری داشتیم ایشان تاکید داشتند که از صدا و سیما و جامعه هنری  برای تبلیغات و معرفی بیشتر خود به جامعه استفاده کنید.ایشان راهنمایی کردند که از طریق ساخت فیلم های انیمیشن و پویانمایی مردم را با وظایف این حوزه بیشتر آشنا کنید.

دکترزارعان مدیرکل روابط عمومی سازمان دامپزشکی و عضو شورای سیاستگذاری جشنواره بیطار هم با اشاره به گستردگی وظایف حوزه دامپزشکی گفت: در دیداری که با مقام معظم رهبری داشتیم ایشان فرمودند که گستردگی و خطیر بودن کار شما و نقش حساسی که در سلامت افراد دارید لازم است که حوزه کاری خود را به مردم معرفی کنید تا مردم بدانند که چقدر زحمت می کسید تا غذای آنها سالم باشد و این کار از طریق مجموعه های پویانمایی صورت می گیرد.

وی ادامه داد: به دنبال فرمایش مقام معظم رهبری با صدا و سیما نشست هایی در جهت تولید پویانمایی برگزار کردیم اما در نهایت به این نتیجه رسیدیم که نیازمند حمایت مالی هستیم اما در این مسیر ساخته های کوچکی هم داشتیم همچون مجموعه ۳۰ قسمتی دو دقیقه ای  به اسم مجله دامپزشکی که قبل از خبر بیست و یک پخش می شود؛ همچنین مجموعه بیست و شش قسمتی مستند که از شبکه چهار پخش می شود.

دکترزارعان در بخش دیگری از صحبت خود گفت: هدف از جشنواره فیلم و عکس بیطار این است که افکار مخاطبان و خصوصا هنرمندان را با فعالیت های حوزه دامپزشکی بیشتر آشنا کنیم مردم در جریان برگزاری این جشنواره به سلامت خود فکر کرده و مراقب خود باشند. سبد غذایی که آنها مصرف می کنند از فراورده های لبنی تشکیل می شود لذا لازم است که با حوزه فعالیت دامپزشکی بیشتر آشنا شوند.

وی گفت: در این زمینه، جلسات و تورهای گسترده ای در سطح کشور برگزار کردیم تا افکار  عمومی به سمت فعالیت های حوزه دامپزشکی گرایش پیدا کنند و بتوانیم فضای مجازی را در اختیار بگیریم و از این طریق اذهان عمومی را با مقوله دامپزشکی بیشتر آشنا کنیم و در این مسیر خواستیم تا از پتانسیل مجموعه شما هم بهره ببریم.

سبطی عضو شورای سیاتگذاری جشنواره گفت: از سال ۱۳۰۳ تا به امروز یعنی نود و سه سال از زمان تاسیس سازمان دامپزشکی می گذرد و این اولین فستیوال فیلم است که در این سازمان برگزار می شود و هدف از برگزاری آن آشتی با مدیوم سینماست.

وی ادامه داد: این سازمان کارکرد سینمایی ندارد اما بنا دارد حرفش را با زبان هنر به مردم بگوید به همین جهت بعد از گذست این سالها دیدار با مسئولان حوزه هنری را به فال نیک می گیریم. اما باید بدانیم که دو نکته در برگزاری این جشنواره مستور است اول بخش اقتصاد مقاومتی و دوم امنیت غذایی .مفهوم امنیت در این سالها دچار تحول شده به همین جهت امنیت تنها به مباحث انتظامی مربوط نمی شود امنیت غذایی هم اهمیت و نقش بالایی دارد.

دکترناصر رسولی بیرامی معاون دفتر سازمان های تخصصی، روابط عمومی و امور بین الملل سازمان دامپزشکی کشور با اشاره به جایگاه بین المللی سازمان دامپزشکی یادآور شد: نیاز است خدمات و فعالیت های سازمان دامپزشکی هم در عرصه ملی و هم در حوزه بین الملل نیازمند کار هنری و اطلاع رسانی جدی تر است و جشنواره سینمایی این کارکرد را دارد.

نوشته لزوم کشف استعداد، حمایت از تولید و استمرار اقدامات فرهنگی اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

 * بهروز افخمی: سینمای سوریه آینده‌ساز مردم سوریه است

افخمی کارگردان، برجسته سینمای ایران، در این نشست با بیان خاطره‌ای از سفر خود به سوریه گفت: حدود سه سال پیش همراه با آقای مومنی‌شریف و جمعی از فعالان صلح از سرتاسر دنیا به سوریه سفر کردیم. در آنجا از شهرهای دمشق، حمص و لاذقیه دیدن کردیم. به دلیل مسائل امنیتی نیروهایی برای محافظت از ما در نظر گرفته بودند. نهایتا توانستیم از دست محافظان خود فرار کنیم و در بازار، شهر و قهوه‌خانه‌های دمشق و لاذقیه با خیال راحت قدم بزنیم و با مردم از نزدیک آشنا شویم. با اینکه صدای بمب و انفجار از هر سو هر لحظه به گوش می‌رسید اما زندگی عادی مردم در جریان بود.

وی افزود: در آن روزهایی که در سوریه حضور داشتیم فرصت ملاقات و آشنایی با فعالان هنری به‌ویژه هنرمندان سینمایی سوریه فراهم نشد و الان بسیار خوشحالم که این فرصت نصیب ما شده است. امیدوارم در همین فرصت راهنمایی‌هایی از شما هنرمندان سینمایی سوریه در راستای ساخت فیلم‌های مشترک بگیریم. همچنین پیشنهاد شما برای اینکه در چه زمینه‌ و یا چه مخاطبی باید فعالیت کنیم. به نظر من ما باید کودکان دنیای عرب را همانند کودکان ایرانی خودمان در نظر بگیریم و برای آن ها فیلم بسازیم. به نظر می‌رسد که این موضوع زمینه‌ای است که جای کار بیشتری دارد. بیشتر از اینکه به صحبت در مورد خودم علاقه داشته باشم، خواهان دستیابی به پرسش‌های خود در مورد سینما هستم. که امیدوارم در طول مدتی که شما در ایران هستید این فرصت فراهم شود.

پس از انعقاد بیانات افخمی یکی از هنرمندان نویسنده سوری در واکنش به سخنان وی گفت: کودکان سوری در وقایع تروریستی سال‌های گذشته در سوریه اصلی‌ترین قربانیان این حملات بوده‌اند. با توجه به تفرقه‌های طایفه‌ای که در میان مردم وجود دارد، اختلافات و مشکلات کشور سوریه را بیشتر کرده است و به آتش افروخته شده دشمن دامن می‌زند. چگونه می‌توانیم کودکان خود را از گزند جنگ نجات دهیم. ما واقعا نمی‌دانیم که با چه ترفندی کودکان خود را در برابر این وقایع حفظ کنیم. ما به دنبال یافتن راهی فرهنگی برای رفع این مشکل هستیم. بعد از ایجاد ثبات در سوریه و اسقرار امنیت در سوریه باید آینده‌ای غیر از شرایطی که الان هست را داشته باشیم. ما با کار هنری و سینما می‌توانیم بسیاری از مردم و به خصوص کودکان را از دام‌هایی که برایشان در نظر گرفته‌اند مطلع سازیم و از آسیب‌های اجتماعی جلوگیری کنیم.

افخمی نیز در ادامه افزود: ما انتظار داریم تا افسانه‌ها و داستان‌هایی که می‌تواند میان کودکان عرب و ایرانی تماس برقرار می‌کند به وسیله شما نگاشته شود تا برای ساخت انیمیشن و فیلم‌های کودک مورد استفاده قرار گیرد. دیدگاه من این است که داستان‌های انتخاب شده برای فیلم‌سازی کودکان کمتر به مسائل روز پرداخته شود. چرا که مسائل روز موجب اختلاف میان آن ها می‌شود. داستان ها و افسانه‌هایی که مشترک میان مردم ایران و جهان عرب باشد و سنت‌ها، فرهنگ و تاریخ آن ها را یادآوری کند.

یکی از هنرمندان سوری پس از پایان سخنان افخمی گفت: میان ایران و سوریه شباهت‌هایی است. رنج و دردها و آرزوهایی که ما امروزه در سوریه داریم جزو نقاط مشترکی است که در ایران هم به نوعی تجربه شده است. هنر از رحم دردها و رنج‌هایی که بر ما وارد می‌شود متولد و زاده می‌شود.

وی افزود: زنان و مردان و کودکان بسیاری در حوادث سال‌های اخیر علیه مردم سوریه قربانی شدند. اما آنچه بیش از هر چیز آسیب و صدمه دید قشر آینده‌ساز سوریه است. با توجه به توانایی‌های سینمای ایران و امکاناتی که در اختیار دارد چرا سینماگران ایرانی و سینمای ایران در فضای واقعی سوریه حضور فعال ندارد تا از آن برای ساخت فیلم استفاده کند و کاری مشترک را با ما در سوریه آغاز کنند؟

* احمدرضا درویش: هرگاه زبان هنر مطرح باشد مرزها دیگر معنا ندارند

درویش با اشاره به سخن یکی از هنرمندان سوری در مورد ناشناس بودن هنرمندان ایرانی و سوری برای یکدیگر و تاکید بر نقاط مشترک میان مردم ایران و سوریه گفت: لازم است برای شناخت بهتر از یکدیگر، من کمی خود را بیشتر برای شما معرفی کنم. آخرین ساخته من در سینما در مورد واقعه «عاشورا» است. این فیلم تولید مشترک میان ایران و کشورهای حاشیه خلیج فارس به همراه کویت است. سرمایه این فیلم توسط سرمایه‌گذاران ایرانی و خارجی تامین شده است. همچنین حوزه هنری مسئولیت توزیع این فیلم را بر عهده داشت. لازم است بدانید که چهار هنرپیشه به نام‌های «جامل سلیمان»، «طلحت حمدی»، «فواز سرور» و «رضوان عقیلی» سوری در این فیلم ایفای نقش کردند. همچنین «جواد الشکرچی» از کشور عراق و «فادی ابراهیم» از لبنان در این فیلم ایفای نقش کردند. این فیلم یک تولید مشترک در بازیگری و مسائل فنی نیز هست.

وی در ادامه گفت: برای ساخت فیلم «القربان» من حدود شش ماه در سوریه زندگی کردم و بیش از ده‌هزار قطعه عکاسی از تمامی شهرهای سوریه انجام دادم. در میان هنرمندان و فیلم‌سازان ایرانی می‌توانم بگویم که من سوریه را همانند ایران به خوبی می‌شناسم. قرار بر این بود تا صحنه‌هایی از فیلم «القربان» در سوریه تصویربرداری شود. اما حملات جنگی به سوریه از این کار جلوگیری کرد. این فیلم به زبان عربی ساخته شده است. ان‌شاءالله در فرصتی برای شما نمایش داده شود.

درویش با اشاره به نزدیکی ملت ایران با سوریه گفت: ما در بسیاری از مسائل با کشور شما مشترک هستیم. به لحاظ تاریخ، تمدن و سبک زندگی شباهت‌های بسیاری به یکدیگر داریم. نقش تمدن، هویت و تاریخ سوریه در جهان عرب نقشی برجسته است. همان طور که ایران و تمدن ما در جهان نقشی برجسته دارد. اما در اینجا باید از حالت تبلیغات خارج شویم و کمتر از همدیگر تعریف کینم. بهتر است از این فرصت استفاده کنیم و به آنچه که در حال حاضر با آن روبه‌رو هستیم بپردازیم. ما در یک موضوع با هم مشترک هستیم. بخش مهمی از کشور ما نیز توسط متجاوزین اشغال شده بود. ما هم با یک جنگ نیابتی روبه‌رو بودیم. چرا که با ۳۶ کشور دنیا در حال جنگیدن بودیم. گواه این موضوع گرفتن اسیر از ۳۶ کشور جهان در جنگ با حزب بعث عراق بود. الان هم اگر به زندان‌های سوریه توجه داشته باشیم می‌بینیم که از کشورهای بسیاری از جهان اسیر گرفته شده است. شما با معارضینی مواجه هستید که در کشور سوریه سلاح به دست گرفتند. درست شبیه به جنگی که میان کشور ما با عراق رخ داده بود. در آن شرایط کشور شما از مردم و کشور ما پشتیبانی کرده است.

وی ادامه داد: من اصلا نمی‌خواهم بحث سیاسی کنم. بلکه می‌خواهم به ایران دوران جنگ اشاره کنم. همچنین به نقش هنرمندان به خصوص سینماگران اشاره کنم. هنگامی که جنگ ایران و حزب بعث آغاز شد، مدت زیادی از انقلاب نگذشته بود. در این شرایط نقش سینماگران در هشت سال تجاوز حزب بعث علیه مردم و خاک ایران بسیار برجسته و مهم بود. توسعه و شکل گیری سینمای ایران مدیون سینمای دفاع مقدس است. یکی از بهترین آثار سینمای ایران مربوط به دوران جنگ است. چه در زمینه فیلم‌های داستانی و چه در زمینه فیلم‌های مستند بهترین آثار مربوط به دوران جنگ است. از آقای حمزه‌زاده و مدیران سینمایی حوزه هنری خواهشمندم تا مجموعه‌ای از آثار شهید آوینی را به عنوان هدیه به این دوستان هنرمند سوری بدهند. اگر هنرمندان عزیزی که نمونه‌ آن ها از کشور سوریه در میان ما حضور دارند، در انعکاس وقایع امروزی جنگ در کشور سوریه و ثبت آن اقدام کنند، می‌توان به آینده سینمای سوریه امیدوار بود. در کشور شما حوادثی در حال رخ دادن است که موضوعات بسیار مهمی برای ثبت شدن دارند. این شرایط در سوریه شرایط تاریخی مهمی است. اگر هنرمندان در این عرصه به وظایف خود به خوبی عمل کنند حتما می‌توانند در آینده مردم سوریه و سینمای آن بسیار موثر باشند. سینمای ایران در دوران جنگ وضعیت خوبی نداشت. اما آثار ارزشمند و قدرتمندی در آن دوران ساخته شد. هنوز سه چهار سال از جنگ عراق با ایران نگذشته بود که سینمای ایران در مورد مقاومت و فلسطین یک فیلم عظیم و مهم ساخت. فیلمی به نام «بازمانده» که در خاک سوریه توسط مرحوم «سیف‌الله داد» ساخته شد. بخش های مهمی از این فیلم در شهر لاذقیه ساخته شد. آقای سیف الله داد گوهر برخاسته سینمای جنگ است که در تولید آثار دفاع مقدس در سینمای ایران رشد پیدا کرد.

درویش با اشاره به ابراهیم حاتمی‌کیا به عنوان یکی از کارگردان‌های ایرانی در ژانر مقاومت و پایداری گفت: در حال حاضر فیلمی در حال ساخت است. عنوان این فیلم «پرواز به وقت شام» است که توسط یکی از کارگردان های خوب کشورمان به نام ابراهیم حاتمی‌کیا در حال ساخت است. این فیلم در مورد مقاومت ساخته شده و قصه آن در سوریه روی خواهد داد.

وی در پایان تاکید کرد: آنجایی که زبان هنر مطرح باشد اشتراکات مطرح است و مرزها دیگر معنا ندارد. مرزهای سیاسی گسترش پیدا می‌کنند. هنر گرافیک نقاشی این‌ها زبان بین المللی است. باید احساس های خود را به هم نزدیک کنیم و نباید دیگر مرزی با هم داشته باشیم.

* شهریار بحرانی: برای ورود به حیطه مقدس هنر باید خود را کنار بگذاریم

بحرانی، کارگردان سریال «مریم مقدس»، در این نشست گفت: دوستان سوری حاضر در این جلسه از درد و رنج جنگ صحبت کردند. اما این مسائل تنها مختص به یک کشور جنگ زده ای مثل سوریه نیست. مشکل انسان در عصر حاضر حیرت و سرگشتگی است و به شدت از این ماجرا رنج می‌برد. در کشوری که جنگ زده است که ما خود نیز جنگ را تجربه کرده ایم، این مسائل بشری نمای بیشتری دارد. این درد و رنج در قلب انسان معاصر دیده می شود. از آنجایی که سینما آیینه روح انسان است، می‌تواند این دردها و رنج‌ها را به عرصه تصویر بکشاند.

وی در ادامه گفت: در پاسخ به یکی از دوستان سوری حاضر در جلسه که در پی یافتن پاسخی برای پیام دادن به کودکان است، باید بگویم که این مشکل همه ماست؛ اینکه چگونه با نسل بعدی خود ارتباط برقرار کنیم و با آن ها چه بگوییم و چگونه صحبت کنیم که در آن رشد و تعالی نهفته باشد. سینما موثرترین زبان هنری دنیاست و بهترین روشی است که می‌شود با آن امید به رحمت خدا را منتقل کرد. اگر انسانی به رحمت خداوند ایمان نداشته باشد و به آن توجه نداشته باشد، امید در زندگی اش وجود نخواهد داشت و مدام تاریکی و مشکلات برایش پیش خواهد آمد. مردم از ما هنرمندان انتظار دارند که بتوانیم این امید را  در فیلم‌های خود به نسل های بعدی منتقل کنیم.

بحرانی افزود: احتمالا همه دوستان حاضر در این جلسه از تکنیک های سینما باخبر هستند. اما تنها تکنیک سینما برای بیان نکات مورد نیاز جامعه ما کافی نیست. سینما باید بسیار فراتر از سطح فنی و تکنیکی قدم بردارد. باید بتواند مفاهیم و معانی و راه‌حل‌های نجات بخش را به مردم ارائه دهد. در یک کلمه باید بتواند امید به آینده و امید به خداوند را به جامعه تزریق کند. دستیابی به این مهم یک راه‌حل بیشتر ندارد؛ هنگامی هنرمند موفق خواهد بود که خود را کنار بگذارد و مجرایی باشد تا انوار الهی را در کار خود وارد کند. در این شرایط باید بر نفس خود غلبه کند و اجازه دهد تا خدا با هنر خود به نورافشانی بپردازد. این کار بزرگ ترین وظیفه‌ای است که هنرمند بر عهده دارد؛ یعنی مبارزه با خودش و نفس خودش تا انوار الهی بتوانند خود را بروز دهند. چه در جنگ یا صلح باشیم و چه در آرامش و یا در سختی باشیم، اول از همه انسان باید خود را کنار بگذارد. چرا که می‌خواهیم وارد حیطه مقدس هنر شویم.

* صداقت و احترام متقابل میان سینماگران و مردم کشور ایران

یکی از هنرمندان سوری حاضر در این نشست با انتقاد از ارتباط کم هنرمندان ایرانی با هنرمندان سوری گفت: متاسفانه اطلاعات کمی از سینمای ایران و هنرمندان آن در میان هنرمندان و سینماگران سوری وجود دارد. اما آنچه در این دیدار متوجه آن شدیم، صداقت و احترام متقابل میان سینماگران و مردم کشور ایران است. همچنین مراکز سینمایی و فرهنگی هنری بسیاری در ایران در حال فعالیت هستند که از اهمیت بسیاری برخوردار است. فیلم‌هایی که از هنرمندان ایرانی در این چند روز دیدیم بیانگر فکر و عقل هنرمندان ایران است. از نتایج و دستاوردهای شما در ایران بسیار خرسندم و ان‌شاءالله همان‌طور که کشورتان را از دست دشمنان نجات دادید آینده‌ای درخشان خواهید داشت.

همچنین یکی از هنرمندان هنرهای زیبای سوریه در این نشست ضمن اشاره به دومین سفر خود به ایران گفت: در خیابان‌های ایران و معماری ساختمان‌ها و زیباسازی شهری آن مطالب زیادی را دریافتم. اینکه هنرمندان ایرانی توانستند به خوبی از دو متریال رایج که سیمان و آهن است در معماری استفاده کرده و یا فضاهای بی‌استفاده شهر را با زیباسازی فضای سبز دوباره زنده کنند. همچنین در زیر پل‌ها و در میان میدان‌های شهر از نقاشی‌های مینیاتوری ایرانی به شکل‌های مختلف استفاده شده است. ما تصور می‌کردیم که در ایران تندیس و سردیس نگاری وجود ندارد اما من شاهد استفاده صحیح و خوب از آن در فضاهای مختلف هستم. در کنار همه آن ها می‌توان به استفاده از وسایل دورریختنی و بازیافتی در راستای زیباسازی شهری اشاره کرد. به عنوان مثال اتومبیلی را دیدم که بسیار قدیمی و فرسوده بود اما با تبدیل آن به گلدان کاربردی دوباره و جانی تازه به آن بخشیده شده بود.

* هنرمندان ایرانی در بیان احساسات خود آزادی کامل دارند

هنرمند دیگری از کشور سوریه در این نشست گفت: هنرمندان ایرانی در بیان احساسات خود آزادی کامل دارند. این را در یک نگاه از آثار هنرمندان ایرانی می‌توان دریافت. چرا که تلفیقی از هنر کلاسیک و هنر انتزاعی را شاهد هستیم. این تلاشی برای پیوند دادن هنر قدیم و هنر معاصر از سوی هنرمندان ایرانی است. امیدوارم ما بتوانیم ارتباط بیشتری با هنرمندان ایرانی برقرار کنیم تا از تجربه‌های آن ها در زمینه‌های مختلف هنری بهره ببریم.

معاون موسسه سینمایی سوریه نیز که در این نشست حضور داشت با اشاره به خرسندی از دیدار با هنرمندان ایرانی گفت: وجود مرکزی همچون حوزه هنری که توانسته همه هنرها را در  یک‌جا جمع کند و به همه آن‌ها به خوبی بپردازد از اهمیت زیادی برخوردار است. مردم و هنرمندان سوری پیگیر سینمای ایران هستند و جایگاه مهمی در آنجا دارد. من یک سوال و درخواستی از مسئولان حوزه هنری در این نشست دارم. اول اینکه آیا گرافیک و انیمیشنی که در فیلم‌های سینمایی ساخته این مرکز استفاده شده است در همین سازمان انجام می‌شود؟ چرا که از کیفیت خوبی برخوردار بوده و جلوه خاصی به تصاویر داده است. ما در سوریه جشنواره‌ای به نام «جشنواره فیلم سوریه» داریم که به تولیدات جوانان می‌پردازد. از شما درخواست دارم تا در این جشنواره شرکت کنید و فیلم‌های ساخته شده در حوزه هنری را در این جشنواره شرکت دهید. ان‌شاءالله این دیدارها نتیجه خوبی در آینده داشته باشد.

یکی از هنرمندان سوری حاضر در این نشست نیز با تاکید بر شگفت‌زدگی خود در پیشرفت هنری ایران گفت: توجه ویژه‌ای از سوی حوزه هنری به بحث «هنر» شده است. این اتفاق خوب و مهمی است. ما علاقه‌مندیم تا اطلاعات بیشتری در مورد تئاتر در ایران دریافت کنیم. ضمن اینکه مطلع هستم در حال حاضر هم جشنواره تئاتری در حوزه هنری برگزار می‌شود.

مدیرکل تئاتر و موسیقی سوریه که در جمع هیئت بازدید کننده از حوزه هنری حضور داشت گفت: مرکز تئاتر و موسیقی سوریه از سال ۱۹۶۳ کار خود را آغاز کرده است و در سطح کشوری و بین‌المللی در حال فعالیت است. ما جشنواره‌های زیادی در سوریه برگزار می‌کنیم. البته جنگ از ادامه کار جلوگیری کرد و ان‌شاءالله به زودی با ثباتی که مجددا در کشور ایجاد شده کار این جشنواره‌ها هم از سر گرفته شود و از شما دعوت می‌کنیم در این جشنواره‌ها حضور داشته باشید. همچنین در این دیدار شاهد اجراهای خوب تئاتر سوری باشید و با هنرمندان و مسئولان هنری ما بیشتر آشنا شوید.

نماینده نویسندگان سوری در این نشست با اشاره به سینمای ایران گفت: سینمای ایران الگوی بسیار خوبی در میان کشورهای جهان سوم ارائه کرده است. در سینمای جهان، سینمای هالیوود در حال ساخت فیلم‌هایی با بودجه‌های کلان است. من در سوریه فیلم‌نامه‌ای را نگاشتم که ساخت آن هزینه‌ای کمتر از یک دقیقه از ساخت فیلم‌های هالیوود است. ما می‌خواهیم بیانگر زیبایی‌های درون سوریه باشیم.

وی ادامه داد: در روزهای گذشته مقاله‌ای در مورد سینمای ایران نوشتم که در آن گفته شده سینما بیانگر روح خود است و سینمای ایران در میان نخبگان سینمای جهان شناخته شده است. اما باز هم در مقابل سینمای گسترده جهان که به نوعی توسط انحصار‌طلبان تصاحب شده است، دیده نمی‌شود. پس باید این انحصار با بشکنیم.

وی همچنین اضافه کرد: در حال حاضر نمایشگاه کتابی در سوریه برپاست. در حالی که رایزن فرهنگی ایران هم در آنجا حضور دارد، اما هیچ‌کتابی در نمایشگاه مذکور وجود ندارد. من به عنوان یک نویسنده خواستار آشنایی با نویسندگان ایرانی هستم. اما هیچ آثاری که به زبان عربی ترجمه شده باشد و نوشته نویسندگان ایرانی باشد در سوریه وجود ندارد. این موضوع در مورد فیلم سینمایی هم هست. فیلم‌های ایرانی باید در تلویزیون سوریه نشان داده شود تا هم دسترسی به آن آسان تر باشد و هم مردم حضور بیشتری از این فیلم‌ها را شاهد باشند. از طرفی هم در سوریه دیگر سالن‌ سینمایی باقی نمانده است که بخواهد فیلم‌ها را نمایش دهد!

هنرمند دیگری از سوریه در این نشست گفت: نکات جالب توجه من از حضور در ایران، احترامی است که مردم آن برای خود در نظر دارند. همچنین در تمامی کارهای خود صداقت دارند. از دیدگاه من در ایران انسان حقیقی وجود دارد. ما علاقه‌مند به شنیدن تجربیات کارگردان‌های ایرانی هستم. همچنین از هنرمندان ایرانی در سریال‌هایی که ترجمه شده‌اند یک شناخت نسبی دارم. از سینمای ایران اطلاعات زیادی ندارم. اما می‌دانم که در ساخت و تولید سریال بسیار پیشرفت کرده‌اند. این پیشرفت‌ها در ایران نشان می‌دهد که دین و اسلام هیچ تعارضی با اختراع و نوآوری ندارد بلکه به آن کمک می‌کند.

گفتنی است این هیئت سوری که متشکل از فعالان سینمایی و تئاتری کشور سوریه بودند دوشنبه  ۱۶مردادماه بعد از ادای احترام به مقام شهدای گمنام در حوزه هنری، از بخش های مختلف حوزه هنری همچون کتابخانه جنگ، گالری ابوالفضل عالی، گالری خانه عکاسان ایران، گنجینه هنرهای تجسمی حوزه هنری، فروشگاه کتاب حوزه هنری و همچنین سینمای آزادی متعلق به حوزه هنری دیدن کردند و با آثار و دستاوردهای هنری این نهاد انقلابی آشنا شدند.

منبع: پایگاه خبری حوزه هنری

نوشته درویش: هرگاه زبان هنر مطرح باشد مرزها بی‌معنا می‌شوند/ افخمی: سینمای سوریه آینده‌ساز مردم سوریه است اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

متن یادداشت محمد حمزه زاده خطاب به خبرنگاران به این شرح است:

«خداوند به قلم قسم خورد و آگاهی را پاس داشت. پس بر ماست، اهل قلم و اهل آگاهی را قدر نهیم و بر صدر نشانیم. روز خبرنگار مبارک باد.

محمد حمزه زاده»

نوشته تبریک رئیس سازمان سینمایی حوزه هنری به مناسبت روز خبرنگار اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

تسنیم: در چند سال اخیر فیلمهایی بودند که حوزه هنری بدون اینکه احساس خطری بکند؛ بدون آن چراغ قرمزها و چراغ زردها به راحتی از کنارش گذشت. ولی بعضی از فیلمها را نگه می‌داشت و در موردش صحبت می‌کرد. سوال اصلی این است که علت این کار چیست؟ چرا شما به راحتی از کنار بعضی از فیلمها می‌گذرید؟ یعنی شما چشمهایتان را روی بعضی از فیلمها می‌بندید و روی بعضی از فیلمها حساس می‌شوید؟

ابتدا باید بگویم که برای ما قائل به امکانِ اشتباه در انتخاب باشید. ممکن است در انتخاب و تشخیصِ بعضی از مصادیقی که مدنظر ما بوده و اعلام کردیم برای بعضی از فیلمها اشتباه کنیم؛ مانند «پنجاه کیلو آلبالو». در شورای اکران، اعضا درباره این فیلم مذاکره کردند و تقریباً همه گفتند که فیلم بدی است و گفتیم که اکران نشود. اعضای شورای ما کارشناسان خودمان هستند و از سازمان و نهاد دیگری نیامده‌اند.  درباره «پنجاه کیلو آلبالو» این تصمیمی که شورا گرفت به درستی به بخش‌های پخش و نمایش منتقل نشد و ما هم غافلگیر شدیم. وقتی فیلم آمد روی پرده، در وهله اول سینماهای نمایش‌دهنده را تا حد ممکن کم کردیم. مدتی بعد هم که وزیر دستور توقیف فیلم را داد، اکران را متوقف کردیم. این یک اشتباه داخل سیستم بود که تصمیم شورای اکران به بخش‌های پخش و نمایش درست منتقل نشده است.

سعید سهیلی از درد مردم سوءاستفاده نمی‌کند/ مصطفی کیایی عدالت‌خواه است و نقد منصفانه می‌کند

اگر تعداد اشتباه زیاد باشد ممکن است ایجاد اشکال کند؛ اما در حد یکی دو فیلم بوده آن هم در مقایسه با ۸۰ فیلمی که اکران میکنیم. بالاخره پیش آمده و دیگر نباید پیش بیاید. از این به بعد اگر تعداد این‌ها زیاد شود مشخص است که این یک توجیه است. بعضی از فیلمها مانند نهنگ عنبر۱، ماجرای یک جوانی است که تقریباً تمام دوران زندگی‌اش به انقلاب می‌خورد و رفته رفته در هر ایستگاهی از زندگی‌اش، این نظام یک بلایی سرش میآورد. چه دوره سربازی‌اش باشد که بدون آموزش او را می‌اندازند وسط جبهه، چه زمان گشت کمیته. یعنی واقعاً نمایندۀ نسلی بود که فیلم می‌گفت قربانی انقلاب شده است. ما هیچ اصلاحی به این فیلم ندادیم و گفتیم چنین فیلمی اصلاً قابل نمایش در سینماهای ما نیست و اکران نکردیم. اگر توجه کرده باشید در این فیلم حتی نیروهای ضابط قوه قضاییه همه بسیجی بودند. اما در نهنگ عنبر۲ این گرایش اصلاً نبود؛ بعضی از ملاحظات را هم کرده بود که بگویند این شهر و این فضا یک فضای فرضی است. به هر حال از رویکرد سیاسی یا ضدانقلابی یا نقد انقلاب اسلامی خارج بود و به نوعی محتوای طنزآمیز قسمت قبلی را بازخور کرده بود و شوخی‌هایی داشت که با مذاکره حل شد.

در مورد فیلم گشت ۲ هم لازم است بگویم که کلاً آقای سعید سهیلی را فیلمسازی نمی‌دانم که بخواهد از درد مردم سوءاستفاده بکند. ایشان و آقای مصطفی کیایی یک نوع عدالت‌خواهی و نقدِ منصفانه و مصلحانۀ اجتماعی در فیلمهایشان وجود دارد . چند وقت پیش آقای کیایی همراه جمعی از هیات مدیره‌ی کانون کارگردانان آمده بود؛ به ایشان گفتم: «شما چرا نمی‌آیید پیش ما فیلم بسازید؟» گمان کنم تعجب کرد. گفتم: «با توجه به رویکرد شما در فیلمسازی و آن نگاهِ نقادانه و یک نوع نگاهِ عدالتخواهانه‌ای که شما در فیلمهایتان دارید؛ ما دوست داریم سینما بتواند اینها را داشته باشد. اما با بخشهای دیگری از فیلمهای شما گاهی مشکل داریم که میگوییم آنها را اصلاح کنید.»

ملاحظات اقتصادی برای اکران نداریم

یک گروهِ ۱۰ تا ۱۴ نفره تمام فیلم‌ها را می‌بینند و راجع به آنها صحبت می‌کنیم و اگر دلالتِ کلی فیلم به این مواردی که گفتم نباشد و گروه به نتیجه برسد؛ باز هم با هم بحث میکنند و در نهایت ما آن فیلم را با یک اصلاحاتی برای اکران می‌فرستیم. تنها ملاحظه‌ای که نداریم؛ ملاحظۀ اقتصادی است و نیازی نیست برایش قسم بخورم. چون بسیاری از فیلمهایی که ما اکران نکردیم؛ فیلمهای پرفروشی بودند. در حال حاضر فیلم «اکسیدان» با وجود این که تلقی ما بر پرفروش‌شدن فیلم بود و حتی امتیاز پخش نسخه ویدیویی آن را هم بخش ویدیویی ما خریده بود؛ کلاً فیلم را کنار گذاشتیم. ما اصلاً نگاهِ اقتصادی به فیلم‌ها نداریم و دلیلی ندارد داشته باشیم. به اندازۀ خودمان دستمان به دهانمان میرسد و سینماهای موجود ما و فروش فیلمهای ما کفاف امورات حوزۀ سینما را می‌دهد.

تسنیم: به عنوان مثال زمان اکران فیلم ماجرای نیمروز در شهرستان ساری سالن به اجرای یک کنسرت پرداخت. دلیل این کار چه بود؟

دغدغه‌ای در بخش اقتصاد گردشگری کشور وجود دارد که تا حد ممکن تلاش کنند مردم در روزهای تعطیل به جای سفر به کشورهای حاشیه خلیج فارس یا ترکیه، به شهرستانهایی بروند که زمینۀ مسافرپذیری دارند. ساری یکی از این شهرهاست و برگزاری کنسرت و فعالیت‌های فرهنگی دیگر هم از جمله‌ی جذابیت‌های گردشگری است. زیرساخت‌های فضاهای فرهنگی هم در شهرستان‌ها بسیار کم است. یک سینماست و چندین و چند توقع برای بهره‌برداری فرهنگی و هنری استان. مجوز برگزاری کنسرت در این استان در دی‌ماه سال گذشته صادر شد. در آن زمان اصلا قراری برای اکران فیلم ماجرای نیمروز نبود.

فیلم ماجرای نیمروز هم اساساً قرار نبود در ایام نوروز اکران شود. وقتی جشنواره شروع شد و فیلم آمد در انتخاب تماشاگران، آقای رضوی گفت خوب است از موج خبری جشنواره استفاده کنیم و فیلم در نوروز به نمایش درآید. حالا نقطه‌ی تقاطع این دو می‌شود دو سانس از سینمای سپهر ساری. این البته جزئیات رفتارهای سینماها در شهرستانها که حدود ۹۰ سالن است و اینطور نیست که روی مانتیور من مشخص باشد، من همۀ اینها را نمی‌دانم. وقتی مطلع شدم، قرار شد نوبت بعدی کنسرت لغو شود. اما بحث تا شورای تامین استان رفت و گفتند نوبت دوم هم باید اجرا شود. بعضی از موضوعات  یک ظاهرِ بیرونی دارد و یک واقعیت باطنی که نمی‌شود دائم درباره‌ی آن‌ها حرف زد و گزارش داد.

شما در یک شهرستان بیشتر از یک هفته نمی‌توانید به فیلمی اکران بدهید که بیش از ۲۰۰ نفر بیشتر نرفتند آن را ببینند. این تلقی غیرکارشناسی است که در بعضی از بچه‌های رسانه و بعضی از سینماگرها وجود دارد که اگر سینمادارها سینما بدهند، لزوما فیلم می‌فروشد. نه اینطور نیست. شما وقتی یک سالن پذیرایی را برای مناسبتی اجاره می‌کنید، مهمانها را باید خودتان ببرید! اینطوری نیست که مهمانها را هم صاحب سالن دعوت کند و بیاورد.

بهترین سینمای حوزه هنری ۶ هفته در اختیار ویلاییها بود

تسنیم: در مورد ویلاییها هم مسئله همین است؟

ویلاییها هم همینطور است. توقعی که از سینمادار وجود دارد این است که سینمایش را در اختیار فیلم بگذارد. اما سینمادار که نمی‌تواند برای فیلم مشتری بیاورد، نمی‌تواند یک دادزن بگذارد جلوی سینما و تعدادی مشتری بیشتر جذب کند. وظیفه آوردن مشتری و مخاطب برای فیلم، بر عهده شرکت پخش و بخشهای ترویجی است و حواشیِ رسانه‌ای که مخاطبان را بیاورد. من به عنوان سینمادار وقتی که بهترین سینمای خودم یعنی سینما استقلال را به عنوان سرگروه در فصلِ نسبتاً خوبی حدود شش هفته در اختیار اکران ویلاییها می‌گذارم و ضریب اشغال صندلیهای آن فیلم بسیار پایین است باید چه کنم؟ عده‌ای می‌گویند حوزه‌هنری سینما نداده است. اگر سینما و سرگروه نداده‌ بودیم که فیلم اساساً اکران نمی‌شد. حالا که اکران شده و درصد مشتریان آن پایین است و همه دارند تلاش می‌کنند بفروشد، من نباید برای دفاع از خودم اعلام کنم فیلم مشتری ندارد و ضریب اشغال صندلی‌اش ده درصد است! نمی‌توانم و نباید عکس سالن سینماهایی را به شما نشان دهم که در زمان اکران فیلم کسی داخل آن نیست. اعلام این موضوع باعث سرافکندگی خودمان است و وضعیت را بدتر می‌کند. به خاطر همین مسئله نمی‌توانیم گزارشی از فروش بدهیم.

کاربری سینما بیلبورد تبلیغات شهری نیست

حرف مهم‌تر این است که بعضی از این فیلمها به خاطر مناسبات ناعادلانۀ اکران در زمان نامناسبی اکران می‌شوند. از دو تا فیلمی که ما اعتقاد داریم ناعادلانه و بیموقع اکران شد؛ یکی ویلاییها بود. چرا ویلاییها در اردیبهشت اکران می‌شود؟ برای اینکه می‌گوید اگر الان اکران نشود معلوم نیست دیگر چه وقتی اکران شود. می‌رود بین آن ۳۴، ۳۵ فیلمی که اصلاً روی پرده را نمی بینند؛ پس به ناچار اردیبهشت را انتخاب می‌کنند. اردیبهشت برای فیلمی مثل ویلایی‌ها بدترین زمان است. فضای امتحان مدارس، انتخابات و ماه رمضان، الان که داریم حرف می‌زنیم، ویلایی‌ها هنوز در سینما نگه داشته شده است اما با چه میزان فروش؟ و چرا باید یک سینما ظرفیت و منابع خودش را در اختیار فیلمی بگذارد که بیشتر مناسبات اکران آن اشتباه انتخاب شده؟ چرا سینمایی با هشتصد صندلی باید صرفا نقش یک بیلبورد تبلیغات شهری را ایفا کند؟ چرا سینمادار باید تاوان بی‌تدبیری پخش‌کننده در انتخابِ زمان اکران را بپردازد؟ فروش فیلمها تا حد زیادی متکی به ظرفیت داخلی فیلمها است. این شایعاتی که مثلاً می‌گویند «حوزه، فیلم را تحریم کرد و فیلم پرفروش شد» را حداقل در چند فیلم دیدید که این‌طور نیست و این حرف‌ها کذب است. بسیاری از فیلمهایی را که چند ستاره سینمایی در آن حضور دارند ما اکران نکردیم و پرفروش هم نشد.

هر سینما به‌طور متوسط روزانه یک‌میلیون هزینه دارد

پس اگر بخواهم خلاصه کنم، واقعاً ملاحظۀ اقتصادی نداریم هر چند دغدغه‌ی مالی داریم. بالاخره سالیانه حدود ۷، ۸ میلیارد تومان حقوق کارگران سینما است. هر سینما روزانه یک میلیون تومان خرج دارد، این ۱ میلیون گاهی با فروش بعضی از این فیلمها می‌شود ۲۵ هزار تومان، می‌شود ۸۰ هزار تومان، یعنی ۹۵۰ هزار تومان زیان روزانه‌‌ی سینما است. این وضع را چه‌قدر می‌شود تحمل کرد؟ یک هفته، ۱۰ روز.  باید سالیانه پنج هزار صندلی را نوسازی یا بازسازی کنیم. وگرنه از خط رقابت با رقبا بیرون می‌افتیم.  الان اگر ما این ۷، ۸ هزار صندلی را در این یکی دو سال نساخته بودیم، نسبت سهم ما در سینما به هم می ریخت و اینطور نبود که ما الان یک قدرتی باشیم که وقتی می‌گوییم یک فیلمی را اکران نمی‌کنیم تاثیر زیادی داشته باشد.

تسنیم: آیا این حقیقت دارد بعضی از سالنهای حوزه به‌خصوص در غرب تهران به تئاتر آزاد اجاره داده می‌شوند؟

سینما المپیک که با شهرداری شریک هستیم؛ تئاتر آزاد اجرا می‌کند و در شهرستانها تقریباً این مسئله را نداریم.

بذل و بخششهای شورای صنفی نمایش از جیب سینماداران است

تسنیم: شورای صنفی نمایش یک مصوبه‌ای دارد که به فیلمهایی که حوزه نمایش نمی‌دهد دو هفته بیشتر مهلت اکران می‌دهد. آیا این تصمیم ناشی از بحثهایی است که سر فیلمها بین شما و شورای صنفی نمایش صورت گرفته است؟

بله، آنها مقابله به مثل کردند. همۀ این بخششها از جیب سینمادارها است. از نظر سرمایه، سهمی که سینماداران به سینما می‌آورند؛ اصلاً قابل مقایسه با سهمی که تولیدکننده‌ها می‌آورند نیست. سالیانه حدود ۷۰ تا صد میلیارد تومان بهای تمام شدۀ فیلمهای تولیدی در کشور است؛ در صورتی که سینماداران خصوصی سرمایۀ یکی از سینماهایشان با یکی دو سالن همین مقدار است. حالا این را ضرب کنید در تعداد سینماهای ما. این روالی هم که گذاشتند و گفتند دو هفته بیشتر مهلت اکران میدهند؛ دو هفته بیشتر را دوباره از جیب سینمادارها می‌دهند. سینمادار بدبخت مجبور است که اگر فیلمی هم نمی‌فروشد آن را اکران کند. به خاطر اینکه یک مجموعه‌ای با حوزه لج کرده است!

برای رهبری می‌نوشتند که محصولات متعهد دینی مشتری ندارند

تسنیم: تا آنجا که بحث پیش رفت به این نتیجه رسیدیم که دغدغه حوزه هنری مخاطب است و به دنبال آشتی مخاطبان بیشتر با سینما، آیا حوزه هنری تدبیری اندیشیده است که بتواند تغییری در مخاطبان ایجاد کند تا استقبال از سینماها بیشتر شود؟

نکته خوبی است اما این مسئله به حوزۀ تولید مربوط نمی‌شود بلکه مربوط به حوزۀ تماشا است. در سال ۸۰، ۸۱  رئیس وقت یک سازمان هنری یک نامه برای مقام معظم رهبری نوشت و طی آن عنوان کرد که «محصولات متعهد دینی مشتری ندارد» در دیداری که حضرت آقا با آن مسئول داشتند فرموده بودند: «اینطوری نیست که شما می‌گویید ولی حالا شما به مشتری نگاه نکنید. تولید کنید! » سال ۸۸ بعد از فتنه، آقا یک دیداری داشتند با هنرمندان. آقا گفتند برای من می‌نوشتند و می‌گفتند محصولات دینی مشتری ندارد، بعد چند مثال آوردند، گفتند فلان فیلم این مقدار فروش داشته. فلان کتاب هفتاد نوبت چاپ شده. پس این‌ها چیست؟ آثار متعهد مشتری دارد!

نکته اینجاست که آن زمانی که آن مسئول داشت این نامه را می‌نوشت، مانند وضعیتی بود که الان ما در سینما داریم، دو میلیون نفرحضور دارند که ذائقه آنها سینما را شکل داده است، یک چرخۀ معیوبی شکل گرفته است. آنها تولید می‌کنند ؛ اینها می‌بینند. ولی اینها درصد کمی از مشتریان بالقوۀ جامعه هستند و برای بقیه‌ی مخاطبان سینما  چیزی برای ارائه نداریم که بیایند.

در حال حاضر خیلی از فضاهای سینماهای ما مناسب برای خانواده‌های متدین نیست. حتی در بعضی از سینماهای ما، یک بافتی از مخاطبان در طول سالها شکل گرفته است که اگر الان شما بخواهید با خانواده به آن‌جا بروید، شاید راحت نباشید. وقتی شما با خانواده بروید دفعه بعد نمی‌روید. علاوه بر اینکه باید تولیدات مناسب وجود داشته باشد باید فضاهای مناسب برای ورود بیشتر و پرشمارتر جامعۀ مذهبی و متدین به حوزه های مصرف محصولاتِ فرهنگی به وجود بیاید.

اگر در فلان مرکز خرید تهران سینما تاسیس کنید و بازار ایجاد کنید، از خانواده‌های متدین چه کسی می‌رود آنجا خرید کند؟ چند مرکز  داریم که مرکز رفت و آمد خانواده‌های متدین باشد؟ ما در حال بازسازی یکی از بزرگترین سینماهایمان هستیم با این هدف که به یک پردیس سینمایی قابل اعتماد، قابل مراجعه و با کنداکتور خاص برای خانواده‌های متدین تبدیل بشود. کسانی که مایل هستند در این فضا خانواده خود را بیاورند و فیلم ببینند و فیلم و فضا سالم باشد، مغازه‌ها اجناس متناسب با سبک زندگی آنها بفروشند و رفته رفته این تکرار شود و این اتفاق بیفتد.

اتفاقی که در حوزۀ ادبیات افتاد این بود که آن مخاطبانی که اصلاً هیچ کتابی را نمی خواندند؛ به سراغ کتاب رفتند. این‌طور نبود که ما از سهم مخاطبان و مشتریانِ بازار کتاب در آن مقطع مشتری بگیریم. برای همین در جامعه نشر با تعجب به ما می‌گفتند: پانصد هزار نسخه کتاب دا را کجا فروختید؟!

تسنیم: حوزه هنری برای ساخت فیلم فاخر و جذب مخاطبانی که «نهنگ عنبر۲» یا «گشت۲» را تماشا نمی‌کنند؛ چه برنامه‌ای دارد؟ شما برای تولید فیلم‌های ارزشی چه برنامه‌ای دارید؟

برنامه که داریم. راهی که به نظر ما می‌رسد این است که اول باید بازار شکل بگیرد. معمولاً این تقاضاست که عرضه را شکل میدهد، اما همیشه این‌طور نیست.  گاهی هم عرضه روی تقاضا اثر می‌گذارد و می‌تواند ذائقۀ بازار را عوض کند. اما در حال حاضر که می‌بینید سرمایه تولید فیلم در کشور به سمت تولیدات فاخر و فیلمهای ارزشمند نمی‌رود؛ به خاطر این است که بازارش وجود ندارد یا برداشت فعالان تولید این است که چنین بازاری وجود ندارد. بازار در حوزۀ سینما خود سینماها هستند. صاحب فیلم سرمایه‌اش از کجا برمی‌گردد؟ یکی از محلِ فروش بلیط است، ۴۰ درصد برمی گردد، یکی حقِ پخش تلویزیونی است که عدد قابل اعتنایی نیست. یکی بازارِ بین‌الملل است که عملاً در آنجا کم‌کار هستیم. یکی هم شبکه نمایش خانگی است که الان در این بخش یکی از موسساتی که دارد به سینمای کشور سرویس خوبی می‌دهد؛ موسسه رسانۀ خانگی حوزه‌هنری است. سینمای خانگی گاهی تا یک سوم و یک دوم بودجۀ تولید یک فیلم را به صاحب فیلم برمی‌گرداند. یعنی ۵۰۰، ۶۰۰ میلیون به یک فیلم پول می‌دهد و امتیاز ویدیویی آن را می‌خرد.

ما الان دنبال این هستیم که روی بازار کار کنیم. ما اگر توانستیم یک سینما مانند سینما فردوسی را آماده کنیم؛ به قول معروف چاه را بکنیم بعد مناره را بدزدیم؛ یعنی یک یا دو نمونه در تهران و شهرستانها سینماهایی آماده کنیم که مورد اعتنا و اعتماد افراد متدین باشد؛ به طور طبیعی تولیدات می‌آیند در چنین سینماهایی و دیده می‌شوند. سه پردیس در کشور وجود دارد که ۷۰ درصد کل میزان فروش فیلمها را در بر می‌گیرند؛ دو پردیس در تهران است و یکی در مشهد است. حالا فرض کنید ۳ پردیس هم حوزه هنری برای مشتریان جدیدی که در نظر دارد جذب کند، داشته باشد که یکی در شیراز، یکی در تبریز و یکی در تهران باشد. در اصفهان یک پردیس سینمایی ساختیم و در حال ساخت یکی دیگر هستیم. واقعاً با دارا بودن سه یا چهار پردیس می‌توانیم بازارِ فیلمهای فاخر را با دعوت مخاطبانی که در خانه‌هایشان نشسته‌اند و سینما نمی‌آیند ؛ در دست بگیریم. در ادامه، اصلاً لازم نیست حوزه هنری برای این کار سرمایه گذاری کند. خود بخش خصوصی و خود فیلمسازان و صاحبان سرمایه تمایل به ساخت پیدا می‌کنند. چرا آقای فرید در مناظره گفت: «سرمایه‌گذاران دیگر به سمت فیلمهایی که حوزه نمایش نمی‌دهد نمی‌آیند؟ » چون به قول اقتصادی‌ها سرمایه ترسو است و جایی نمی‌رود که در معرض خطر باشد. برداشت ما این است که اگر بتوانیم با امکاناتی که داریم چند پردیس سینمایی برای مشتریان جدید بسازیم؛ به طور طبیعی بازار این فیلم‌ها تامین می‌شود و این فیلمها ساخته می‌شود و می‌رود آنجا و پرفروش می‌شود .
دوم این‌که در حوزۀ تولید فیلم، چالشِ نیروی انسانی بسیار جدی است. حوزه هنری طی مدت سه سال «باشگاه فیلم سوره» را تاسیس کرد که خروجی خوبی داشته است.

افزایش ۸۰۰۰ صندلی توسط حوزه هنری

این مسیر نسبتاً طولانی است که ما شروع کردیم و داریم کار می‌کنیم. مرکز آموزشِ حوزه هنری در طول این چند سال گذشته ۲ هزار هنرجویِ حوزۀ سینما را آموزش داده است و به سازمانهای مختلف معرفی کرده و خیلی از اینها الان مشغول کار هستند. این هم از آن کارهای زیرساختی است که یک پروژه ۱۰ ساله است. اینطوری نیست که بگویید امسال شروع کردید، سال دیگر به نتیجه می‌رسد. ما باید نیروی انسانی کافی داشته باشیم، با نیروها تولید انجام بدهیم و خیلی متکی به نیروهای موجود نباشیم. روی بازار هم باید کار بکنیم و اینها هم یک جایی به هم دست بدهند. چون یک بار این اتفاق را در حوزۀ کتاب دیدیم که مسالۀ سختتری بوده، چون باور داریم و چون بچه‌ها و فیلمهایشان را می‌بینیم ، اعتقاد داریم به این خواهیم رسید که هم تولید ما خوب شود و هم بازار این فیلمها خوب شود و هم مخاطبان چند ده میلیون نفری که سینما نمی‌آیند بیایند سینما و سینما از فروش ۱۸۰ میلیارد دربیاید برود روی ۵۰۰، ۶۰۰ میلیارد.

در حوزه پرورش نیروی انسانی «باشگاه فیلم سوره» و «مرکز آموزش اسلامی حوزۀ هنری» را داریم که ۵، ۶ سال است دارند کار میکنند و نیروهای خوبی دارند. اخیراً در بخش نمایش هم ۸ هزار صندلی به سینما اضافه کردیم. وقتی می‌گوییم یک پردیس جدید افتتاح شد،  چند صندلی است؟ ۱۲۰۰ صندلی است. این طرف حوزه هنری ۸ هزار صندلی اضافه کرده است.  یعنی ۸ تا پردیس اضافه کرده است نه در اکباتان و عباس آباد ، بلکه در مشهد، تبریز و شیراز و تبریز و بیجار.  مانند ساخت یک تونل،  تولید و تماشا باید از دو طرف بیایند به هم برسند. داریم روی این کار می‌کنیم.

تسنیم: از نگاهِ حوزه هنری، فیلم فاخر چه فیلمی است؟

این که متعلق به سینمای مصلحانه باشد. سینمایی که هدف خودش را اصلاحِ یک باور، یک عادت یا یک مساله از زندگی مردم می‌داند و می‌خواهد کیفیت زندگی ایرانی را ارتقا بدهد. در تکنیک و پرداخت بتواند استانداردهای فنی و هنری سینما را بگذراند. مثل فیلمبرداری و کارگردانی. در حال حاضر به فیلم‌هایی فاخر گفته می‌شود که بیش از پنج میلیارد تومان هزینه دارند. ما اصلاً چنین فیلم‌هایی را فاخر نمی‌دانیم. فاخر یعنی چه؟ یعنی قابل فخر. ما به چه باید فخر کنیم؟ آنچه که ما باید به آن فخر کنیم فیلم فاخر است. از نظر ما فیلم‌هایی همچون «ویلاییها»، «ماجرای نیمروز»، «یه حبه قند» و «بیست و یک روز بعد» فیلم‌های فاخر هستند.

مشکل سینما با تولید حل نمی‌شود، باید بر حوزه  تماشا تمرکز کرد

تسنیم: شما برای افزایش مخاطب، نگاهِ تولیدمحور ندارید و بیشتر بر تماشا تأکید می‌کنید؛ چون ما بافت سنتی جامعه که نگاه سنتی دارند را فراموش کردیم.

ما فکر می‌کنیم که اصلاً مشکل سینمای ما تماشاست نه تولید. نکته‌ای که شما گفتید درست است. حوزه فکر نمی‌کند مشکل سینمای کشور با تولید حل میشود. ۴۰ سال است که جمهوری اسلامی روی تولید تاکید میکند. مثلاً حوزۀ تولید کتاب. حالا چه تعداد از این کتاب‌ها خوانده می‌شود؟ چه تعداد از آن توزیع می‌شود؟ ما اعتقاد داریم الان اگر بخواهیم اولویت و فوریت برای خود تعریف کنیم؛ فوریتِ سینمای ایران مسئله تماشای فیلم‌هاست. نمی‌گویم «نمایش». معنی نمایش هنوز در سمتِ فعالان سینماست، تماشا در سمت مشتری است. در آن برنامه‌ی تلویزیونی  اشاره کردم مسئله سینما این است که مخاطب به مشتری تبدیل نمی‌شود. اشتباهی که ما مرتکب می‌شویم این است که به مشتریهای سینما و کسانی که می‌خواهند بلیط بخرند؛ می‌گوییم مخاطب. این‌ها دیگر مشتری هستند. مخاطب کسانی هستند که ما فکر می‌کنیم ویلاییها برای آنها ساخته شده است و آنها نتوانستند ببینند. چون محل مناسبی برای تماشای فیلم نداشتند و قراری که با آنها گذاشتیم زمان و مکان درستی نداشت. شما با یک شخصی با باورهای خاصی در یک رستورانی قرار بگذارید نمی‌آید، آن‌ها آنجا با شما قرار نمی‌گذارند. ما الان محلِ قراری که در شأن خیل عظیم مخاطبان باشد نداریم. به همین دلیل تماشا اتفاق نمی‌افتد.

تسنیم: اگر مخاطب و تماشاگر سینما افزایش پیدا کند فروش کمدی سخیف هم افزایش پیدا می‌کند و ممکن است جریان سینما در ساخت این نوع فیلم متمرکز و متوقف شود و باید به نسبت افزایش مخاطب تولید هم برای سینما عرضه کرد. سینمایی که بتواند نیازهای تفریحی مخاطب را هم برآورده کند. در ایران صنعت سینما نداریم؛ فقط هنر سینما داریم. در صورتی که سینما با پیشینۀ فکری صنعت شکل گرفت و حوزه هنری در تولید مسئولیت دارد.

قطعاً همین‌طور است. اگر شما حوزه را تجزیه کنید؛   ۳ عامل اصلی در آن پیدا خواهید کرد. اول نیروها و هنرمندان. دوم آثار و دستاوردها. سوم منابع اطلاعاتی. حوزه هنری غیر از این‌ها چیز دیگری ندارد. ساختمان و پهنۀ جغرافیایی، حوزۀ هنری نیست. در بخش نیروی انسانی داریم کار می‌کنیم و منابع اطلاعاتی و آرا و نظرات و کتابخانه‌ها هم هست. در همۀ این زمینه‌ها داریم کار می‌کنیم . یک وقتی می‌گویند این چه زمانی نتیجه خواهد داد؟ عوامل بسیار متنوعی وجود دارد که گاهی سرعت ما را کم می‌کند و گاهی به ما سرعت میدهد. اما همین الان می‌توانیم بگوییم بیایید از «باشگاه فیلم سوره» ما بازدید کنید. آنجا ببینید چه مجموعه‌ای و چه کارگاهی برای پرورش و کارورزی نیروی انسانی و تولیدات فراهم است. در بخشهای دیگر و تولیدات دیگر ما، ببینید بخش مستند ما چه دارد می‌کند. بخش تلویزیونی و انیمیشنی ما چه دارد می‌کند. واقعاً در حال سرمایه‌گذاری روی مقوله تولید هستیم. اما آن خطری که شما می‌گویید وجود دارد. ما امیدواریم بازار خودمان را در جامعۀ افراد متدین پیدا کنیم. اگر از این کلیدواژه زیاد استفاده می‌شود معنی‌اش این نیست که کسانی که الان سینما می‌روند متدین نیستند.  یک دریافت‌هایی داریم نسبت به گرایشات مذهبی و سیاسیِ کسانی که الان دلیلی برای سینما رفتن ندارند. بازارمان را می‌خواهیم آنجا تعریف کنیم.  اگر نتوانیم فضای عرضه و توزیع را به شیوه‌ای درست و مطمئنن ایجاد کنیم، عملاً کسانی که می‌خواهیم با آنها قرار بگذاریم، نمی‌آیند و وقتی نمی‌آیند تولیدات خوب و فخیم ما روی زمین می‌ماند و خودمان برای دفاع از خودمان مجبور میشویم بگوییم ویلاییها نمی‌فروشد ؛ نیمروز مشتری ندارد؛ مزار شریف فاجعه فروش است و این نوع توجیهات بی وجه.

منبع: خبرگزاری تسنیم

نوشته بعضی‌ها به رهبری گزارش می‌دادند محصولات دینی مشتری ندارد/ بذل و بخشش شورای صنفی نمایش از جیب سینماداران اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

تسنیم: مدتی است درباره مواضع حوزه هنری انتقاداتی وجود دارد و در برنامه‌های مختلف سخن از موضع حوزه هنری در مقابل برخی فیلمها به میان می‌آید، هیچوقت نمی‌توان در برنامه‌های مناظره‌گونه به صورت صریح یک دیدگاه را بیان کرد، چون بخشی از گفت‌وگو بر پاسخگویی متمرکز می‌شود. حال بدون هیچ دغدغه‌ای حاکم بر فضای مناظره، نظر خودتان را درباره این انتقادات و موضع‌گیریها بیان کنید.

ما مکرراً درباره تصمیماتی که حوزۀ هنری در بخش اکران می‌گیرد توضیح داده‌ایم. به طور کلی در این بخش ما با چند نوع توقع از سوی طرف‌های روبرو مواجه هستیم. یکی توقعاتِ دولتها از نهادهایی مانند حوزۀ هنری است که توقع دارند حوزه در چارچوب سیاستهای آنها همکاری و همراهی کند؛ برای اینکه بتوانند برنامه‌هایی را که در حیطه کارشان خصوصاً حوزه سینما دارند اجرا کنند. یعنی توقع دولت‌ها از حوزه به عنوان فعالِ بزرگِ صنعت سینما این است که کمک و همراهی کنند؛ چه در حوزۀ تولید، چه در حوزۀ نمایش و چه در حوزۀ پرورش نیروی انسانی.

گروه دیگر، صنف سینماگران و فعالان حوزۀ سینماست که توقعات مشخصی از حوزه دارند. از جمله اینکه حوزه بتواند شرایطی را فراهم کند که آنها فعالیتشان را توسعه بدهند، فیلمهای بیشتری بسازند، کمکی به معیشت آنها شود و کمکی به فراهم‌آوردن فضایی که آزادانه موضوعات مورد نظرشان را مطرح کنند. گروه سوم، مخاطبان هستند. آنها هم مطالباتی دارند که به دلیل گستردگی جغرافیایی و پراکندگی جمعیت‌شان و به این سبب که معمولاً ارتباط با آنها  دوطرفه و فعال نیست، ما هستیم که باید بعد از شنیدن مطالباتِ حوزۀ فعالان سینما و سیاستگذاران، برنامه‌ریزان و ناظران حوزۀ سینما، به هر طریق ممکن به نظرات مخاطبان دسترسی یابیم.

باید ببینیم مخاطبان و مشتریانِ فعلی سینما -چه در بخش تولید و چه در بخش تماشا- چه توقعی از حوزۀ هنری دارند؟ به این منظور طرحهای مطالعاتی اجرا میکنیم؛ نظرخواهی میکنیم؛ نظرسنجی میکنیم-چه میدانی و چه به روشهای دیگر و چه با استفاده از رسانه‌های جدید- و حاصلِ این گفتگو با مخاطبان است که ما را متوجه توقعات آن‌ها می‌کند. این توقعات را گاهی در عمل نشان میدهند؛ با اقبال یا عدم اقبال از فیلمی. گاهی هم در همین مطالعات و نظرسنجیهایی که  داریم از آراء آن‌ها مطلع می‌شویم.

بین «مخاطب» و «مشتری» باید تفاوت قائل شد/ باید مخاطب را به مشتری تبدیل کرد

اول یک فرق بگذارم بین واژه‌ی “مخاطب” و واژه‌ی “مشتری”. مخاطب در تعریف ما کسی است که فیلم‌ساز و هنرمند و تولیدکننده‌ی اثر، او را انتخاب کرده تا حرفش را با او در میان بگذارد. این مخاطب می‌تواند عضو جامعه‌ای و قشری و گروهی چند میلیون نفری باشد. همچنین می‌تواند عضو جامعه‌ای محدود باشد. مشتری در تعریف ما کسی است که آن اثر را برای دیدن یا شنیدن انتخاب می‌کند و برای آن پول پرداخت می‌کند. در این معنی، پرمخاطب بودن یک فیلم لزوماً به این معنی نیست که آن فیلم پرمشتری باشد. به یک معنی دیگر، مخاطب، همان مشتری بالقوه است و مشتری، همان مخاطب بالفعل.

در تعامل با مخاطبان سینما، ما وظیفه داریم که از طریق شناخت توقعات و نیازها و خواسته‌های مخاطبان، آن‌ها را به مشتری تبدیل کنیم. به سهم خودمان، این نظرسنجی را در سه فرصتِ مهم و مناسبت مهمِ تقویمی انجام می‌دهیم. ویژگی این مناسبت‌های انتخاب شده این است که در آن‌ها مردم پا به جامعه می‌گذارند و نقشی اجتماعی را ایفا می‌کنند.  یکی از آن مناسبتها، جشنواره فیلم فجر است که عمدۀ سینمادوستان و فعالان سینما و کسانی که سینما برای آنها اهمیت دارد؛ آنجا حاضر هستند. مناسبت دیگر، راهپیمایی ۲۲ بهمن است. در این روز نیز با جامعه‌ای گسترده و متنوع از مردم مواجه هستیم که علاقه‌مندی خود را به یک کار اجتماعی نشان داده‌اند.  مناسبت دیگر، حضور مردم در شبکه‌های مختلف اجتماعی است. در این فضا هم پژوهش و نظرسنجی داریم.

حاصل این نظرسنجی‌ها و مطالعات میدانی دستمایۀ ما می‌شود برای اینکه بتوانیم برنامه‌ریزی کنیم و بر آن مبنا پیش برویم. علاوه بر این‌ها، سالیانه حدود پنج تا هشت میلیون بلیت هم در سالن‌های سینمای به فروش می‌رسد که جامعه‌ی مهمی برای نظرسنجی به شمار می‌روند. از این جامعه، بیش از نیمی شهرستانی هستند. نظر آن‌ها این است که  فیلمها جذاب نیستند، اتفاق و حادثۀ خیلی قابلِ اعتنایی ندارند، فیلمها قهرمان ندارند، داستان فیلمها خیلی سطحی است، خیلی شهری و تهرانی است و ربطی به مسائل شهرستانها ندارد. هنوز در شهرستان‌های ما پوستر فیلم‌های حادثه‌ای و اکشن دهه‌ی شصت روی دیوارهاست. مثلاً هنوز پوستر فیلم افعی را می‌بینید، تاراج را می‌بینید. زینال بندری هنوز آنجا یک معنی و مفهومی دارد.

جای صحبتهای زن و شوهری اتاق روانشناس است نه پرده سینما

بخش مهمتری که به محتوا و جهتگیری و مضمونِ فیلمها مربوط می‌شود؛ موضوعاتی است که سینما به سمت آنها می‌رود. این موضوعات نه اینکه برگرفته از مسائل مهم جامعه نباشد، ولی بعضی از آنها اساساً قابل طرح در یک جامعه و فضای عمومی مانند سینما نیست. بالاخره سالهاست که راجع به آسیبهای اجتماعی ایران بحث می‌شود و فهرستی از این آسیب‌ها تهیه شده و در اختیارِ اصحاب رسانه، هنر و مسئولین مربوطه قرار گرفته است. بعضی از هنرمندان و نویسندگان احساس تکلیف میکنند تا براساس این آسیبها تولیداتی داشته باشند و فیلمهایی بسازند. گاهی دغدغۀ اصلی مردم را شناخته‌ایم اما نوعِ نگرش به آن مسائل، مصائب و آسیبها و نحوۀ طرح آنها با ملاحظاتی مواجه است. گاهی راه‌حلهایی که نشان داده می‌شود، در حوزه‌ی خط‌قرمزها است و نهایتاً موجب شکستن بعضی از حریمها می‌شود. مثلاً در  موضوعات مربوط به خانواده، بعضی از صحبتها گاهی باید بین یک زن و شوهر و یک روانشناس در یک اتاق در بسته مطرح شود، نه روی پرده‌ی سینما. افرادی روی صندلی سینماها می‌نشینند که گزینش نشده‌اند؛ خانواده‌های مختلف هستند، دارای گرایشات و باورهای مختلفی هستند. گاهی فیلم برای بسیاری از آنها معنی‌دار است و گاهی برای خیلی از آنها «خطِ قرمزی» است و یا رعایت سنشان یا جایگاه اجتماعی‌شان نشده است. نه اینکه موضوعاتی که این‌ها می‌پردازند مسئله جامعه نیست، و باید چشم روی این‌ها بست؛ بلکه نحوۀ طرحش و پیشنهادی که فیلم به مخاطبان می‌دهد، در جامعه‌ی مشتری سینماها، یک چالش‌هایی ایجاد کرده است که در درازمدت منجر به ریزش مشتریان شده است.  یک یا دو بار، شخص با خانواده‌اش به سینما می‌آید؛ وقتی ببیند فیلم رعایت حدود خانوادگی را نمی‌کند؛ ترجیح می‌دهد که تفریح دیگری را انتخاب کند. در حالی که براساس ارزیابیهایی که شده یکی از ارزانترین تفریحات خانواده‌ها، سینما رفتن است و با این روند، خانواده‌ها از همین تفریح هم محروم میشوند؛ اتفاقی که الان هم افتاده است.

این دغدغه‌هاست که باعث شده ما در انتخاب و اکران فیلمها و در تعامل با فعالان سینما و مسئولین حرف‌هایی را بگوییم که بعضی وقت‌ها شنیده می‌شود و بعضی وقت‌ها شنیده نمی‌شود و به اختلاف‌نظر و  حتی درگیری منجر می‌شود و اینکه بالاخره حوزۀ هنری تصمیم میگیرد که چند تا از فیلمها را اکران نکند. مخلص کلام این که اگر می‌خواهیم مخاطبان سینما به مشتری تبدیل شوند، مسیر درست را باید برویم.

وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، وزارتِ بهداشتِ محصولاتِ فرهنگی است

تسنیم: انتقادی که به حوزه هنری وجود دارد این است که میگویند ما باید پیرو یک قانون باشیم. در رابطه با فیلمهای اخیر ما هم انتقاداتی داشتیم اما میگوییم اگر این قانون میخواهد در کشور یکی شود؛ بیاییم سرمنشأ آن را بررسی کنیم و بگوییم از کجا باید این یکنواختی برخورد با فیلمها شروع شود؟ وقتی دنبالش میرویم میرسیم به شورای پروانه ساخت و نمایش. درباره ترکیبی که برای پروانه ساخت و شورای پروانه نمایش شکل گرفته چه نظری دارید؟ آیا مشکل به این شورا باز می‌گردد که ترکیب درستی از اعضا را شامل نمی‌شود یا اساسا مشکل جای دیگری است؟

بیایید مقداری به عقب‌تر برویم و اشاره کنیم به نقش و اهمیت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی. وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، وزارتِ بهداشتِ محصولاتِ فرهنگی کشور است. وزارت ارشاد نه وظایف حوزۀ صنعت را دارد؛ نه وظایف حوزۀ سرمایه را و نه حتی وظایف حوزه‌ی بیمه و تامین اجتماعی را دارد. به عنوان مثال اگر در جامعه یک محصول خوراکی مانند مرغ کم شود؛ کدام وزارتخانه‌ها باید پاسخگو باشند؟ دو وزارتخانه مشخصاً در این زمینه باید پاسخگو باشند: یکی وزارت جهاد کشاورزی است و یکی هم وزارت صنعت و معدن و تجارت است، که چرا مصرف بازار را پیشبینی نکرده و بازار را تنظیم نکرده است. حالا فرض کنید مرغ فاسد در بازار پیدا شود، اینجا کدام وزارتخانه است که مسئولِ مستقیم است؟ وزارت بهداشت. توقعی که از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی وجود دارد یک توقعِ نظارتی است و بعداً هدایتی. اینکه یک سینما صندلی دارد یا ندارد، پروژکتورش خوب نمایش میدهد یا نه؟ این مسائل نباید دغدغۀ اول برای وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی باشد. اما اینکه روی پرده چه نمایش داده می‌شود و چه محتوایی و با چه نظارتی ارائه می‌شود، وظیفۀ وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی است. حالا این وظیفۀ نظارتی که به واسطۀ قانون اساسی و قانونِ تاسیس وزارت ارشاد، تنظیم و ابلاغ شده است و در اصلهای اولیۀ تاسیس وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی وجود دارد؛ وزارت ارشاد را موظف به اعمال نظارتی هایی می‌کند که قابل واگذاری هم نیست. یعنی تصریح می‌شود که حتی در قوانینی که بعدها شورای عالی انقلاب فرهنگی هم تصویب و ابلاغ کرده است؛ وزارت ارشاد وظیفۀ نظارتی خودش را نمی‌تواند به نهاد دیگری مثل صنوف یا مجموعه‌های خصوصی یا مردم‌نهاد محول کند. چنین کاری را از نظر قانونی نمی‌تواند بکند. خود وزارت ارشاد باید در این زمینه شوراهایی تشکیل بدهد که می‌دهد و کارشناسانی را به استخدام بگیرد که می‌گیرد و شروع کند به انجام بررسیهایی که منجر به صدور پروانه‌ی ساخت یا نمایش می‌شود. در حوزۀ فیلم، سینما و کتاب بررسیها پیش از انتشار انجام می‌شود؛ اما در حوزۀ رسانه مانند مطبوعات به خاطر فوریتهایی که وجود دارد، بررسیها بعد از انتشار است که خیلی روشن است. شوراهای صدور پروانه‌ی ساخت و نمایش بسیار مهم هستند. این‌ها باید به وظایف خودشان به‌درستی عمل کنند. ترکیبِ کارشناسی و هویت کارشناسی کارشناسان مهم است. در ترکیب شوراها، لزوماً نباید افرادی باشند که متخصص سینما باشند، بلکه باید جامعه‌شناس باشد، روانشناس باشد مثلاً مطالعات تاریخی داشته باشد. اینها هستند که روندهای جامعه را و نبض جامعه را در دست دارند و یک وقتهایی می‌توانند در این زمینه کمک کنند یا مواردی را ببینند و اعلامِ خطر بکنند.

 احساس نگرانی از خروجی شورای پروانه نمایش

مساله الان واقعاً سرِ ترکیبِ شورای پروانه ساخت یا شورای پروانه نمایش نیست. همیشه افرادی جزء این شوراها بودند که از معتمدین و افرادِ قابل اعتماد جامعه بودند. اما این ترکیب در عمل، متکی به یک نوع رای گیری اقلیت و اکثریت است. من در آن جلسات نبودم، شاید بحثهای خوبی آنجا صورت نمی‌گیرد، شاید محتوا به درستی آنجا تبیین نمی‌شود، شاید  همۀ اینها تمام فیلمها را نمی بینند، شاید تحلیل محتوای مناسبی داده نمی‌شود، اما خروجی را که می‌بینیم، با خطاهای نسبتاً قابل توجهی در صدور پروانه ساخت و بعداً پروانه نمایش مواجه هستیم که نشان میدهد چراغ زرد روشن شده است. به همان تعبیری که در برنامۀ تلویزیونی مان گفتیم، وزارت ارشاد به منزلۀ یک برج مراقبت است. اگر برج مراقبت درست کار نکند، باید منتظر فاجعه باشیم.

فیلمهایی که با فشار سیاسی پروانه می‌گیرند/ سؤال عجیب رئیس‌جمهور دولت یازدهم از وزیر فرهنگ دولت دهم

پیشنهادِ خاصی نداریم که ترکیب اعضای شوراها از صنوف مختلف باشد یا چطور باشند، پیشنهاد و دغدغۀ ما عمدتاً این است که این افراد باید از جهت اعتقادی صددرصد اصولگرا به معنای واقعی و نه سیاسی کلمه باشند. یعنی عامل و مراقب اصول و مبانی اخلاقی اسلام و انقلاب باشند. زمانی که ما راجع به خود سینما صحبت می‌کنیم، می‌گوییم سینماگر باید اصلاحگر و مصلح باشد. باز منظورمان معنی سیاسی اصلاح طلبی نیست. واقعیت این است که اعضای شورا باید به مسئولیت سنگین خودشان واقف باشند و بدانند که تساهل، تسامح و نادیده‌گرفتنِ حساسیتهایی که به عهدۀ شورا است، بعدها چه اشکالات و فجایعی در حوزۀ مخاطبان و مشتریان ایجاد می‌کند. البته میدانم چه دغدغه‌هایی وجود دارد و با بعضی از دوستان یک مذاکراتی داریم، اما از خروجیِ کلِ شورای پروانه نمایش خصوصاً در ماههای اخیر، یک مقدار احساس نگرانی کردیم و با مسئولین ارشاد هم جلساتی داشتیم و صحبت کردیم.

گاهی هم این خروجی تماماً حاصل تصمیمات شورای نمایش نیست و می‌دانیم که مثلاً  وزیر این اختیار را دارد که خودش به یک فیلمی پروانه ساخت و پروانه نمایش بدهد یا حتی جلوی آن را بگیرد. همین الان بعضی از فیلمهایی که توسط وزارت ارشاد توقیف شدند -که خود وزارتخانه پروانه ساخت داده است- مسیرهای معمول برای دریافت پروانه ساخت را طی نکرده‌اند. یعنی مسئولِ مربوطه دستور داده و گفته من با مسئولیت خودم به این فیلم پروانه می‌دهم و این مسائل باعث شده مشکلاتی در حوزۀ نمایش فیلمها به وجود بیاید. یکی از دلایل به وجود آمدن این وضعیت، نزدیک و دور شدن به موقعیتها و مناسبتهای انتخاباتی است. فشارهایی که سیاسیون روی حوزۀ سینما می‌آورند، توقعاتی که سیاسیها از سینماگران دارند و انتظاراتی که سینماگران از سیاسیون دارند، زمینه‌ساز برخی مشکلات موجود است. در اوایلِ تشکیلِ دولت یازدهم، آقای روحانی در روزهای اول با وزرای دولت قبل جلساتی می‌گذاشت و گزارشاتی از آنها می‌گرفت. یکی از وزرایی که از حوزۀ فعالیتش گزارش داد، آقای سیدمحمد حسینی  وزیر سابق ارشاد بود. وقتی از جلسه بیرون آمد از وی پرسیدند: «سوال رئیس‌جمهور  از شما چه بود؟» گفت: «آقای رئیس‌جمهور پرسید چند کتاب الان در نوبت ممیزی مانده و توقیف است؟»

پشت‌پرده دغدغه‌های وزیر فرهنگ، سیاسی است/دلیل رسانه‌ای شدن پیگیریهای درون سازمانی چیست؟

این سوال برای ما که در حوزه نشر هم بودیم خیلی جالب بود. چرا که مسئله ممیزی و سانسور در حوزۀ کتاب به لحاظ کمیتی آن‌قدر مهم نیست که در اولین ملاقات رئیس‌جمهور منتخب کشور با وزیر ارشاد دولت قبل مطرح شود. این مسئله به معنی این است که عده‌ای نزد رئیس‌جمهور این بحثها را بزرگنمایی کردند. یا این که در زمان انتخاب وزیر فعلی ارشاد آقای صالحی امیری، وزیر رسماً به معاونش نامه مینویسد که تکلیف چهار فیلم توقیفی را تا دو ماه دیگر مشخص کنید. این در حالی است که فیلمهای زیادی هنوز در نوبت اکران است و سالیانه ۳۰ تا ۴۰ فیلم به دلیلِ بی‌عدالتی‌های برنامۀ اکران با همین ظرفیت فعلی اکران که وجود دارد؛ از نمایش بازمی‌مانند. مشخص است پشت این مکاتبه‌ها و پشت این دغدغه‌هایی که برای وزیر ایجاد میشود، دغدغه‌ی سیاسی است، خصوصا وقتی این‌ها در سطح رسانه مطرح می‌شود. مثلاً من وزیر هستم و شما معاون من هستید. من می‌توانم به شما یک پیامک بدهم بگویم این فیلمها چه شد؟ یا نامه بنویسم در سیستم ارسال کنم و یا زنگ بزنم بگویم تکلیف این ۴ فیلم چه شد؟ وقتی می‌آیم در سطح رسانه یک نامه منتشر می‌کنم که آقای معاون! تکلیف آن ۴ فیلم را روشن کن، یعنی دارم با یک گروهی در بیرون صحبت می‌کنم. به رسمیت شناختنِ این فشارهای بیرونی و توقعاتِ گاهی غیرمنصفانه و غیرقانونی هم یکی از مشکلاتی است که فشارش هم روی شورای پروانه نمایش است و هم شورای پروانه ساخت. یعنی یک فیلم می‌آید برای صدور پروانه نمایش و فشار بیرونی زیادی وارد می‌شود که برای این فیلم کاری بکنید و گاهی موجب این می‌شود که ما با یک فیلمی مواجه می‌شویم که نمی‌توانیم اکران کنیم.

تسنیم: در بحث کالای خوراکی، مسئولین اغلب برای اظهار نظراتشان مبانی علمی دارند. مثلاً وقتی وزارت بهداشت میگوید سرب در فلان کالای خوراکی زیاد است؛ یک مبنای علمی وجود دارد که بر مبنای آن میگویند این قابل مصرف نیست. ولی مشکلی که در بحث کالای فرهنگی وجود دارد این است که تعیین مبنا برای آن، بسیار سخت است. اغلب دغدغه‌ای که با حوزه و شورای پروانه و حتی ارشاد استانها مثلاً برای کنسرت‌ها وجود دارد؛ این است که مبانیِ تعریف‌شده‌ای وجود ندارد. به نظر شما اصلاً این مبانی قابل تعریف است؟ تاکنون فکر کردید که برای رفع این آسیب چگونه می‌شود مبنا تعریف کرد که این حرف‌ها پشت یک تصمیمگیری نباشد؟ لقبِ نگاهِ شخصی و اجتهاد شخصی به آن داده نشود؟

شما به درستی اشاره کردید. شاید نتوان در بخش‌های سلبی خطوطِ پررنگ، واضح و صریحی کشید. اما  وزارت ارشاد و نهادهایی مانند سازمان تبلیغات، حوزۀ هنری، سازمان فرهنگی هنریِ شهرداری، دارای وظایف ایجابی هستند و باید هم داشته باشند. نظام جمهوری اسلامی یک سندی دارد به نام «چشم‌انداز جمهوری اسلامی در افق ۱۴۰۴». این‌ها از چه طریقی میتواند در جامعه تسری، توسعه و عمق پیدا کند؟ بخشی از آن از طریق آموزش و پرورش و نهادهای آموزشی است و بخشی از آن هم از طریق محصولات هنری و فرهنگی است. این که ما میگوییم نفوذ در جامعه ایران زیاد است و از خطر نفوذ و تهاجم فرهنگی صحبت می‌کنیم؛ در واقع  از وضعیت ورود و مصرف محصولات فرهنگی و هنری است که نگران هستیم. بالاخره آموزش و پرورش و وزارت علوم ما که دست آمریکا نبوده. کتابهایی بوده که ما در عرصۀ علوم انسانی وارد کردیم و ترجمه کردیم و یا اسنادی بوده که گاهی پذیرفتیم و آوردیم و حاکم کردیم. ولی در حوزۀ محصولاتِ فرهنگی و هنری، شاید بشود گفت یک بی‌اعتنایی تاریخی نسبت به بعضی از موضوعاتِ مهم کشور به چشم می‌خورد که  در سندهای بالادستی ما و سند چشم‌انداز وجود دارد اما اینها الان اساساً تولید نمی‌شود و ما خودمان هم به عنوان حوزۀ هنری  در این زمینه‌ها کم‌کاری داریم.

در حوزه‌های سلبی واقعاً اینطوری نیست که نشود. مثلاً در حوزۀ تربیت، در حوزۀ اخلاق، در حوزه های سیاسی می‌شود یک اصولی را نام برد که بر مبنای آنها محصولات فرهنگی ـ هنری بخواهند ارزیابی شوند. تازه وقتی می‌گوییم خط‌قرمز، منظورمان حذف کامل موضوعات چالش‌برانگیز نیست. بلکه بیان درست و سنجیده و انتخاب مناسب مخاطب است. معنی دیگرش این است که هر سخن جایی و هر نکته مکانی دارد. تازه می‌رسیم به یک نظامی به نام نظامِ درجه‌بندی سنی که تقریباً در بیشتر کشورهایی که سینما دارند یا مصرف محصولات فرهنگی دارند، این نظام وجود دارد. یعنی اگر یک جایی اختلاف‌نظری بود در اینکه چه موضوعی می‌تواند خط قرمز باشد و می‌تواند آسیب بزند یا آسیب نزند، آن وقت نسبتش را با گروهِ سنی و اجتماعی مخاطبان پیدا می‌کنند. بالاخره بعضی موضوعات است که برای بعضی از گروهها مناسب است و برای بعضی از گروهها مناسب نیست.  آن بن‌بست‌هایی در ارزیابی‌ها به سلیقه تعبیر می‌شود، دستکم با نظامِ درجه‌بندی سنی، باز می‌شود. راحت می‌شود گفت دیگر برای چه گروهِ سنی چه حرفی را باید گفت و چه حرفی را نباید گفت. حالا این‌ها را جامعه شناسان ، روانشناسان، معلمان حوزۀ تربیت و کارشناسان گفته‌اند و مبانی اسلامی و انقلابی آن هم وجود دارد.

اکران برخی از فیلمهای طنز صدای جامعه سینمایی را هم درآورده است

الان مسئله اینجا این نیست که اختلاف‌نظری بین کارشناسان وجود دارد که فیلمی از نظر  عده‌ای مخرب است و از نظر  عده‌ای مخرب نیست.  ما که در جریان بررسی‌ها و گفتگوها هستیم، می‌بینیم که همه نسبت به خط قرمزها نظری نزدیک به هم دارند، فقط بحث بر سر این است که این حرف را ارشاد باید بگوید یا حوزه هنری؟ الان از اکران بعضی از این فیلمهای طنزی که روی پرده است دیگر صدای جامعۀ سینمایی هم درآمده است.

تسنیم: عملکرد حوزه هنری این موضوع را به مخاطب سینما القا می‌کند که فیلمهای مخالف با ایدئولوژی فکری حوزه هنری امکان اکران در سینماهایش را پیدا نمی‌کنند اما فیلمهایی که صرفاً برای خندیدن مخاطبان ساخته می‌شوند هرچند که چندان مقبول هم نباشند قابلیت اکران دارند چرا که هجمه و فشار علیه حوزه کم می‌شود. یعنی حوزه‌هنری فقط به دنبال فروش بالا است و کاری با مباحث ایدئولوژیک ندارد. آیا چنین مسئله‌ای وجود دارد؟

درباره اینکه برای ما کدام مسائل مهمتر است باید بگویم که چند حوزه است که ما به آن حساسیت داریم. یکی از آنها حوزۀ اعتقادات و مبانی اعتقادی است. به عنوان مثال در طول یک سال مسئلۀ قصاص سوژه چند فیلم بود. پیش از آن هم چنین مواردی وجود داشت که جمعاً پنج یا شش موضوع می‌شود. ما در جشنوارۀ هر سال مطالعاتی داریم که کارشناسان انجام می‌دهند که بخشی از آن درباره فیلمهایی است که موضوعاتی مثل شراب‌خواری، اختلافات زناشویی، بددهنی یا نابرابری حقوق زن و مرد در اسلام را نشان می‌دهند. زمانی دیدیم گرایش به این موضوعات در فیلم‌ها خیلی زیاد شده است. زمانی روند سینما به سمتی کشیده شده که سالی پنج یا شش فیلم به موضوع قصاص با هدف نقد آن می‌پرداخت. یعنی به ماهیت قصاص حمله می‌کردند نه این که بخواهند بگویند بخشش قاتل، امری پسندیده است. یا مسئله حقوق زنان و نابرابری حقوق زنان و مردان در اسلام را زیر سوال می‌بردند که مواردش نیز زیاد بود؛ همچنین مضامینی مثل خیانت مردان به زنان و زنان به مردان  نیز وجود داشت. چنین گرایشاتی در سینما وجود داشت. از مضامینی که همواره روی آن حساس هستیم مبانی اعتقادی و سیاسی است.  گرایشی در سینما هست که دستاوردهای انقلاب را زیر سوال می‌برد و یا این که از جامعه ایرانی یک تصویر سیاه و یک نظامِ شکست‌خورده در اجرای قولهایش و وجود ناامیدی در جامعه را به تصویر می‌کشد. هر فیلمی بخواهد چنین مضامینی داشته باشد؛ ما حتماً به آن توجه می‌کنیم و اجازه نمی‌دهیم اکران شود. موضوع بعدی ما موضوع خانواده و حفظ ارکان آن است.

جیرانی به حقِ اصلاح فیلم‌ها برای اکران در حوزه هنری اذعان داشت

در مواجهه با هر فیلمی، در مرحلۀ اول سعی می‌کنیم با صاحبانش صحبت کنیم و اصلاحاتی را به فیلم اعمال کنیم. چون که ۴۰ درصد سهم فروش سینماهای کشور متعلق حوزه هنری است. وقتی که ما می‌خواهیم یک فیلم را از چنین فروشی محروم کنیم؛ باید تصمیماتمان تا حد ممکن دقت زیادی داشته باشد. به همین خاطر در وهله اول، تلاش ما بر این است که فیلم را اکران کنیم؛ اما سعی می‌کنیم تا حد ممکن اصلاحش کنیم. با هم می‌نشینیم و مذاکره می‌کنیم تا به توافق برسیم. اخیراً با آقای جیرانی در یک نشست خصوصی صحبت می‌کردیم. بحث فیلم من هم مادر هستم پیش آمد که ما اکران نکرده بودیم. ایشان گفت در دنیا رایج است که موسسات نمایش و پخش به دلایل مختلف از جمله دلایل سیاسی و اقتصادی، حتی یک سکانس از فیلم را حذف کنند یا پیشنهاد اصلاح بدهند. ایشان نسبت به این موضوع نقدی نداشت.

ادامه دارد…

منبع: خبرگزاری تسنیم

نوشته پشت‌پرده دغدغه‌های وزیر فرهنگ، سیاسی است/ احساس نگرانی از خروجی شورای پروانه نمایش اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

بی تردید، حبیب سینمای ایران نامی است که در حافظه و تاریخ سینمای ایران و سینمای دفاع مقدس  ماندگار است. مردی تمام نشدنی برای تمام فصول مبارزه از صحنه های دفاع مقدس تا تصویر، روایت و بازسازی تاریخ آن و تا واپسین لحظات وذرات زندگی در مبارزه با بیماری سرطان.

سینماگری که با درک والا و هوشمندی سرشارش زمینه ساز تولید ده ها اثر ماندگار را در سینما و تلویزیون شد.  آثاری که هر کدام با نگاهی و باری از اندیشه در خدمت فرهنگ و کیان این مرز و بوم بوده اند.

بدرود مرد نام آشنا، کم حرف، نجیب، سربلند و بی ادعای سینمای ایران.

نوشته تسلیت رئیس سازمان سینمایی حوزه هنری به مناسبت درگذشت کاسه‌ساز/ بدرود، حبیب سینمای ایران اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

وی اضافه کرد: مهم‌ترین شاخص‌های ما باورهای اعتقادی، مذهبی و سیاسی، دستاوردها و آرمان‌های انقلاب و حفظ شئونات اجتماعی است. هر فیلمی که مخل مبانی اعتقادی جامعه باشد در سینماهای حوزه اکران نمی شود.اگر یک چنین فیلمی که به عفت عمومی و باورهای اعتقادی و مذهبی مردم خدشه وارد می‌کند را در سینمای مان نمایش دهیم آن وقت مردم حق دارند که بیایند اعتراض کنند و از ما شکایت کنند. ما داریم راجع به ۸۰ درصد از مردم صحبت می‌کنیم که سینِما نمی روند. پرفروش ترین فیلم ما همین روزها دو میلیون نفر بیننده داشت؛ دومیلیون نفر از حدود چهل میلیون نفر که شرایط سینما رفتن دارند و علاقمند به فعالیت‌های اجتماعی هستند. ۳۸ میلیون نفر سینما نمی روند. ما سینما را درگیر ذائقه آن دو میلیون نفر کرده‌ایم.

به منظور تحلیل و ارزیابی چالش مخاطب در سینما و مغفول ماندن ظرفیت های بالقوه در این زمینه با چند کارشناس به گفتگو نشستیم:

کم توجهی سینماگرها به مخاطب سنجی

دکتر محمدعلی الستی، جامعه شناس و استاد دانشگاه درخصوص سینمای اجتماعی و اقتضائات آن گفت: سینمای ما خوراک خود را باتوجه به تحقیقات علمی و درست تامین نمی‌کند، عدم توجه به نظام درجه بندی فیلم‌ها نیز یکی از این مسائل است. مخاطب شناسی و مخاطب سنجی در آثار سینمایی، مسئله‌ای حساس و خطیر است که متاسفانه به آن خیلی کم توجه می‌شود. آفت این اتفاق نیز زمانی به چشم می‌آید که برخی از فیلم‌های اجتماعی ما که صرفا برای گروه خاصی مناسب است، روی دیگر گروه‌های سنی تاثیر منفی می‌گذارد.

وی می افزود: اساس تولید فیلم در سینمای اجتماعی ما نگرانی یا دغدغه‌ایست که سینماگر احساس می‌کند. یعنی آن فرد موضوعی ذهنش را درگیر می‌کند و همان مسئله باعث ساخت فیلم می‌شود. اما سینمای اجتماعی اینگونه نیست، فیلم‌های اجتماعی باید براساس تحقیقات گسترده ساخته شود، در این تحقیقات مشخص می‌شود که این فیلم در رابطه با کیست، چه گروهی درگیر آن می‌شود، برای کدام رده سنی مناسب است و چه نتایجی دربرخواهد داشت.

این مدرس دانشگاه بر این باور است اگر یک فیلم با این تحقیقات ساخته شود، می‌توان گفت که برروی مخاطب هدفش تاثیر می‌گذارد و فیلمساز نیز به تمام خواسته‌هایش می‌رسد، اما چون معمولا فیلم‌های اجتماعی ما اینگونه ساخته نمی‌شود و تحقیق جامعی پشت آنها نیست، صرفا به دغدغه‌های سازنده بسنده می‌شود. به همین دلیل هم نمی‌توان گفت فیلم‌های اجتماعی و خانواده محور ما، فیلم‌هایی است که طیف گسترده‌ای مخاطب را درگیر خود می‌کند.

الستی اضافه کرد: زمانی که شما تحقیق مناسبی برای فیلم‌تان نکرده باشید، به درستی نمی‌دانید فیلم‌تان برای چه گروه سنی مناسب است، پس مخاطبان فیلم‌تان هم قابل پیش بینی نیستند. فرض کنیم من به عنوان یک سینماگر به این نتیجه می‌رسم افرادی که درگیر اعتیاد هستند، اعتماد به نفس کافی برای ترک کردن مواد را ندارند، پس می‌خواهم فیلمی تولید کنم که در آن نشان دهم انسان می‌تواند با افزایش اعتماد به نفس بر اعتیاد قلبه کند. من با این روش می‌خواهم تعداد افرادی که مواد مخدر را ترک می‌کنند افزایش دهم و نوعی عده‌ای را اصلاح کنم، اما اگر این فیلم برای مخاطب خودش اکران نشود،بخشی از افرادی که درگیر اعتیاد نیستند را با این تفکر که آنها پس از اعتیاد هم می‌توانند ترک کنند، به سمت استفاده از مواد مخدر می‌فرستم. یعنی شاید من به ۵ نفر کمک کنم که ترک کنند، اما ۹۵ نفر را به سمت اعتیاد تشویق می‌کنم. این موضوعی است که فیلمسازان ما باید به آن توجه کنند و حتما پیش از ساخت فیلم با تحقیق گسترده مخاطبان خود را بشناسند.

اکثر فیلم‌های سینمایی برای خانواده‌ها مناسب نیست

دکتر سیما فردوسی روانشناس درخصوص فیلم‌های اجتماعی سینمای ایران گفت:خیلی از فیلم‌هایی که در حال حاضر در سینماهای کشورمان اکران می‌شوند برای خانواده‌ها و به طور کلی جامعه ما مناسب نیست. در جامعه ما اختلاف طبقاتی زیادی وجود دارد، اما در اکثر این آثار خانواده‌هایی نشان داده می‌شوند که زندگی آنها از لحاظ فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی با درصد زیادی از مردم کشورمان همخوانی ندارد. سازندگان فیلم‌های سینمایی باید ساختار درون خانواده‌ها را به درستی نشان دهند تا بازخورد منفی در جامعه نداشته باشد.

وی افزود: ما قشرهای مختلفی در جامعه‌مان داریم که باید به همه آنها توجه شود. از خانواده‌های مدرن گرفته تا خانواده‌های سنتی، مذهبی و خانواده‌هایی با فرهنگ و زبان متفاوت که همگی آنها ساختارهای مختلفی در درون خود دارند. حال آنکه فیلم‌های حال حاضر سینما فاصله عمیقی با این خانواده‌ها دارد و به جز چند قشر محدود، فضای آن با مابقی خانواده‌های ایرانی فاصله دارد.

او ادامه داد: سینما قدرت این را دارد که راهکارهای صحیح را به خانواده‌ها ارائه دهد و سازندگان باید به این موضوع توجه داشته باشند که یکی از موارد مربوط به سینما، بحث آموزش است و این هنر صرفا برای سرگرم کردن نیست. سینما می‌تواند مخاطبانش را تحت تاثیر قرار دهد و این تاثیرگذاری زمانی مناسب است که روی خانواده‌ها اثرات مثبت بگذارد. ما هرچقدر فیلم و سریال و کارهای هنری بسازیم که در آن خانواده‌ها را سالم و شاداب نشان دهیم باز هم کم است.

دکتر فردوسی در انتها گفت: در حال حاضر تلاش‌هایی در سینما و تلویزیون صورت گرفته اما این مسئله جای کار بیشتری دارد. فیلم‌های سینمایی اجتماعی باید مشکلات موجود در خانواده‌ها را برطرف کند و به خانواده‌هایی که مشکلات درونی دارند، راهکار مناسب برای برطرف کردن مسائل‌شان ارائه دهد. به نظر من بهترین کار این است که فیلمسازها از کمک روانشناسان و جامعه‌شناسان برای ساخت آثار اجتماعی استفاده کنند، آنها که در این زمینه فعال شوند کار پژوهشی برای هر اثر هنری صورت می‌گیرد و به این ترتیب فیلم‌ها اثرگذاری مثبتی پیدا می‌کنند. کارگردان‌ها، بازیگران، جامعه شناس‌ها و روانشناسان اگر در یک تیم قرار بگیرند، می‌توانند راهکارهای مثبت به مخاطب ارائه بدهند و به درستی آسیب‌های موجود در جامعه و خانواده را بشناسند و آنها را برطرف کنند.

سینماها دیگر امن نیست

محسن علی‌اکبری، تهیه کننده سینما در رابطه با جایگاه خانواده در سینمای ما و تاثیر فیلم‌های اجتماعی بر مخاطبان گفت: ما در این چند سال گذشته به ندرت فیلمی دیدیم که قابلیت تمام افراد خانواده با تفکرات و نگرش خاص بتوانند آن را در سالن سینما ببینند. به طور کلی با این آثار، سینماها محل امنی برای حضور خانواده‌‌ها نبود، یعنی نمی‌شد تمام اعضای خانواده در سنین و جنسیت‌های مختلف را پای به تماشای یک فیلم برد. شاید در طول این چن سال تعداد انگشت شماری از فیلم‌های سینما را می‌توانستید به همراه خانواده ببینید.

وی افزود: باتوجه به آثاری که در جشنواره فجر یکی دو سال اخیر حضور داشته و اکران شده است، می‌توان گفت که ما سینمای اجتماعی و خانوادگی به معنای واقعی نداریم. من خودم به عنوان کسی که سال‌هاست در این زمینه فعالیت می‌کند، خیلی کم خانواده‌ام را برای دیدن فیلم به سینماها می‌برم چون فیلم‌های موجود، فضای مناسبی را به مخاطب القا نمی‌کند.

او ادامه داد: فیلم‌های اجتماعی ما بیشتر از اینکه خطرات موجود در معضلات اجتماعی را گوشزد کند، دست به ترویج و تبلیغ آن معضلات می‌زند. مثلا بحث طلاق عاطفی چیزی نیست که در فرهنگ ما وجود داشته باشد، اما در فیلم‌های امسال وجود داشت و روی آن مانور دادند. در فرهنگ ما حتی بعد از طلاق هم تلاش می‌شود تا آن زوج را با هم آشتی دهند، اما بحثی مانند طلاق عاطفی و ارتباط زن و شوهر با افراد بیگانه چیزی نیست که در فرهنگ ما وجود داشته باشد و ما در آثارمان بیشتر این فرهنگ غربی و نادرست را تبلیغ کردیم. بحث استعمال دخانیات توسط خانم‌ها نیز زیاد در فیلم‌ها وجود داشت، بحثی که بیشتر از نفی جنبه تبلیغی داشت. رسالت هنرمند نفی یک معضل است، نه ترویج آن.

تهیه کننده آثاری همچون مریم مقدس، استرداد و… اضافه کرد: با ساخت چنین آثاری بخش عمده‌ای از جامعه که پایبند اصول اخلاقی است، دیگر جایگاهی در سینما ندارد و سالن‌های سینما را رها کرده است و به این ترتیب ما تعداد زیادی از مخاطبان‌مان را از دست داده‌ایم. سال ۸۰ برای فیلم «مریم مقدس» چهار سینما را در اختیار ما قرار دادند، اما زمانی که مدت اکران فیلم به اتمام رسید، بیش از ۵۰ سالن آن را به نمایش گذاشته بود. آن قشری که فیلم را به این درجه از محبوبیت رساند حالا کجاست؟ آیا سینمای امروز ما محل امنی برای آنهاست؟ به نظرم ما در زمینه سینمای اجتماعی فراخور فرهنگ خانواده‌هایمان عمل نکردیم و به نوعی کم کاری کردیم.

علی‌اکبری صحبت‌هایش را اینطور به پایان رساند: ما نباید کاری بکنیم که بی اعتمادی به سینما را در بین مردم گسترش دهیم. شاید در یکی دو سال اخیر چند فیلم فروش خوبی داشته و رقم‌های خوبی برای سازندگانش در برداشته، اما این اعداد و ارقام زودگذر هستند. ما باید کارهای ماندگار بسازیم و به جای اینکه فرهنگ‌ها نامناسب غربی را وارد کنیم، به فکر گسترش و تبلیغ فرهنگ خودمان باشیم. این تبلیغ فرهنگی نه تنها برای نوجوان‌ها و جوان‌های خودمان مفید است، که می‌تواند هنردوستان خارج از کشور را نیز با فرهنگ حقیقی ایران و ایرانی آشنا کند.

نوشته اکثر فیلم‌های سینمایی برای خانواده‌ها مناسب نیست/کم توجهی سینماگران به مخاطب سنجی اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

* حوزه هنری با بخش قابل توجهی از سینماگران در ارتباط است

در این نشست محمد حمزه زاده گفت: حوزه هنری با بخش قابل توجهی از فیلمسازان و سینماگران در ارتباط است و با آنها نشست های مستمر می گذارد؛ خیلی از آنها از ما بابت همین سیاست عدم اکران این دست از فیلم ها تشکر می کنند چرا که باعث شده فضایی را فراهم آوریم تا فرصت اکران برای فیلم های بهتر فراهم شود و اعتماد خانواده ها هم به سینما بیشتر شود.

* سینمای فعلی ایران نیاز به رشد دارد

وی با اشاره به اینکه حوزه هنری دلایل خاص خود را برای عدم نمایش برخی فیلم ها دارد که ترجیح می‌دهد رسانه ای نکند گفت: اعتقاد داریم سینمای فعلی ایران نیاز به رشد دارد و نباید از داخل با آن مبارزه کرد و به پیکره آن آسیب وارد کرد.

قائم مقام رئیس و معاون سینمایی حوزه هنری با اشاره به اینکه اگر بنا بر مدعی بودن در عدم اکران برخی فیلم ها باشد مدعی اصلی ما هستیم افزود: دوست دارم امشب کمی از دستاوردهای حوزه هنری برای سینمای ایران صحبت کنم. این نهاد همواره محلی بوده برای رشد بهترین کارگردانان سینمای ایران که همه می دانید این افراد امروز گل سر سبد سینمای ایران هستند. این افراد فرزندان انقلاب و امام(ره) هستند که در فضای حوزه هنری امکان رشدشان فراهم شده است.

* سرمایه گذاری حوزه هنری در سینمای ایران قابل مقایسه با دیگران نیست

وی ادامه داد: اما به لحاظ مالی و اقتصادی سرمایه گذاری که حوزه هنری در سینمای ایران می کند اصلا قابل مقایسه با سرمایه هایی که در ده سال گذشته برای تولید در سینمای ایران صورت گرفته نیست. کل مجموعه تولیدات سینمای ایران در یکسال به صد میلیارد تومان می رسد اما تنها سینما «بهمن» حوزه هنری در میدان انقلاب ۱۲۰ میلیارد تومان ارزش دارد یا سینما «آزادی» بیش از ۲۰۰ میلیارد تومان است. این را در نود و چهار سالن سینماهای حوزه هنری در سراسر کشور ضرب کنید و ببینید حوزه هنری چه سرمایه عظیمی را برای سینمای ایران آورده است.

* شورای عالی تهیه‌کنندگان و کارنامه‌ای با پنج بیانیه

حمزه زاده گفت: حوزه هنری در هر روز فرصت دویست هزارصندلی را برای  نمایش فیلم فراهم می‌کند.  آقایان شواری عالی تهیه کنندگان و  … برای این صندلی‌های خالی چه کردند؟ به لحاظ کیفی فیلمها را ارزیابی نمی کنم اما می خواهم بدانم شما برای تعامل با بیننده چه فیلم‌هایی را تولید کرده اید؟ در بررسی سوابق شورای عالی تهیه کنندگان پنج بیانیه وجود دارد که سه تای آن علیه حوزه هنری و یکی مربوط به قاچاق فیلم و یکی هم، برای توقیف فیلم «مشکل گیتی» بود که تیزرهای آن از شبکه‌های ماهواره پخش می شد.

* چالش فیلم‌های تولیدی که امکان اکران پیدا نمی‌کنند

وی با بیان اینکه در ده سال گذشته از پانصد فیلم تولید شده در سینمای ایران ما نزدیک به یازده فیلم را اکران نکردیم گفت: این در حالی است که در ده سال گذشته ۳۵۰ فیلم فرصت نمایش در سالن ها را پیدا نکردند شما به عنوان جایی که بالاترین شورای برنامه ریزی تهیه کنندگان کشور هستید برای نمایش دادن این نوع فیلم ها چه کردید؟ در حالیکه نود درصد صندلی های سینمای ما خالیست این ۳۵۰ فیلم به دلیل انحصار طلبی فرصت اکران نیافتند و شما هم برای دفاع از این فیلم ها هیچ بیانیه ای صادر نکردید و نمی‌کنید.

رئیس سارمان سینمایی حوزه هنری در بخش دیگری از صحبت خود با اشاره به اینکه حوزه هنری همواره بر مدار شان تاسیس خود گام بر می دارد و یکسری اهداف را دنبال می کند گفت: ما بر اساس عرف قانون ایران  و جهان در طول پنج سال تنها پنج تا ده فیلم را نمایش نداده ایم و هیچ وقت هم علیه آن‌ها بیانیه صادر نکردیم در حالیکه الان باید به آقایان جواب هم پس بدهیم.

* بی‌اعتنایی به نیازها و خواسته های مردم در سینما/ نداشتن یک هدف هزار میلیارد تومانی برای فروش

وی گفت: در سالهای گذشته فروش فیلم‌ها بین هفتاد تا دویست میلیارد تومان بوده که پرسش اینجاست چرا این مبلغ نباید به هزار میلیارد تومان برسد؟ دلیل اینجاست که در سالهای اخیر سینمای ایران به سمت ذائقه مخاطب نرفته  و ما از خواسته های مردم ناآگاه هستیم. بیشتر مضامینی را در فیلم هایمان استفاده کردیم که مورد پسند آنها نبوده است که در نهایت باعث می شود که تنها صد هزار نفر به دیدن فیلم های اکران بنشینند.

حمزه زاده با طرح این پرسش که آیا مشکل حال حاضر سینمای ایران سانسور فیلم هاست گفت: مشکلات عمیق‌تر و بزرگ‌تری داریم. با همان اندک فیلمی که اکران نکردیم به صورت کاملا شفاف با فیلمساران در مورد سکانس یا دیالوگ فیلم هایشان صحبت کردیم و می کنیم و به آنها ایرادات و مشکلات را می گوییم.

* کوتاهی ارشاد در انجام وظایف/ حوزه هنری فانوس دریایی سینما است

وی افزود: یک نوع هدایت است که هدایت شونده باید در دیدرس هدایت کننده باشد مانند برج مراقبت. یک نوع هدایت هم هست که مانند فانوس دریایی که هدایت شونده باید همواره هدایت کننده را ببیند.

وی ادامه داد: وزارت ارشاد به وظیفه هدایتی خود درست عمل نمی کند و به نوعی برج مراقبت دچار اختلال است. نقش نهادهایی مثل  حوزه هنری در سینما مانند فانوس دریایی است.

* تبدیل نشدن مخاطبان سینما به مشتری

حمزه زاده در پایان گفت: حوزه هنری معتقد است بنا به دلایلی مخاطبان سینما تبدیل به مشتری نمی شوند. فیلمسازان ما همواره در ساختن فیلمهایشان به یکسری مخاطب توجه می کنند که این مخاطبان مشتری سینمای ایران نمی‌شوند و گروه زیادی از مردم ما این نوع محتوا را برای سینما رفتن  انتخاب نمی کنند. ما باید به ذائقه مردم توجه کنیم ببینیم آنها به چه توجه دارند. تلاش می کنیم ذائقه مخاطب را بشناسیم.

نوشته سینمای فعلی ایران نیاز به رشد دارد/ ۳۵۰ فیلم به دلیل انحصارطلبی فرصت اکران نیافتند/ کوتاهی ارشاد در انجام وظایف/نقش حوزه هنری مانند نقش فانوس دریایی است/ تبدیل نشدن مخاطبان سینما به مشتری اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.