مهرزاد دانش، که مدیریت جلسه را برعهده داشت، در ابتدا به معرفی فعالیت‌های مهرداد غفارزاده پرداخت. او غفارزاده را هنرمندی دانست که در زمینه‌های مختلفی همچون داستان‌نویسی، مستندسازی، پژوهش و فیلمنامه‌نویسی حضوری فعال و اثرگذار داشته است.

دانش با نگاهی نوستالژیک از نخستین آشنایی خود با نام غفارزاده یاد کرد و گفت: اولین بار در نوجوانی، زمانی که تازه به هنر علاقه‌مند شده بودم، با نام غفارزاده آشنا شدم. در آن دوران، گروهی از هنرمندان جوان در مسجد حضرت جوادالائمه گرد هم می‌آمدند و به خلق آثار هنری در حوزه‌های مختلفی مانند داستان، نمایش و هنرهای تجسمی می‌پرداختند.

وی ادامه داد: در آن زمان، در گاهنامه سوره، نام غفارزاده در کنار نویسندگان شناخته‌ شده‌ای چون امیرحسین فردی به چشم می‌خورد که نشانه‌ای از حضور جدی او در فضای ادبیات داستانی دهه شصت است.

مهرداد غفارزاده نیز در ادامه، با اشاره به آغاز فعالیت‌های هنری‌ خود گفت: در دوران نوجوانی و هم‌زمان با سال‌های ابتدایی انقلاب، به هنر و کارهای فرهنگی علاقه‌مند شدم. فعالیت هنری‌ام را با تئاتر آغاز کردم و در دوران جنگ تحمیلی، پس از شهادت سرپرست گروه، خود مسئولیت آن را برعهده گرفتم.

وی افزود: از سال ۱۳۵۹ نوشتن داستان کوتاه را آغاز کردم و به همراه دوستانم در مسجد جواد الائمه فعالیت می‌کردیم. سال ۱۳۶۳ وارد واحد ادبیات حوزه هنری شدم؛ جایی که چهره‌های برجسته‌ای چون قیصر امین‌پور، فریدون عموزاده خلیلی، سهیل محمودی، وحید امیری و… حضور داشتند و در جلسات نقد داستان هنرمندانی نظیر مجید مجیدی که آن زمان بازیگر بود حضور پیدا می‌کردند.

نقش حوزه هنری در پرورش نسل جدید هنرمندان

مهرزاد دانش با تاکید بر جایگاه حوزه هنری در دهه شصت بیان کرد: حوزه هنری در آن دوره، تشکیلاتی فرهنگی با اهداف تربیتی برای هنرمندان جوان بود. پس از پیروزی انقلاب، جامعه نیازمند نهادهایی برای پرورش نیروی هنری در راستای ارزش‌های جدید بود و حوزه هنری دقیقا بر پایه چنین ضرورتی شکل گرفت.

غفارزاده در ادامه یادآور شد: تحولات سیاسی آن زمان، فضای حوزه هنری را نیز تحت تأثیر قرار داد و بسیاری از هنرمندان، به مرور مسیرهای جداگانه‌ای را پیش گرفتند.

از ناداستان تا واقع‌گرایی در آثار سینمایی غفارزاده

در ادامه، مهرزاد دانش به آثار سینمایی غفارزاده پرداخت و اظهار داشت: غفارزاده در برخی از آثار خود از واقعیت‌های بیرونی بهره برده است، مانند فیلم «گیرنده» که ماجرای نامه‌نویسی به رئیس‌جمهور را بازتاب می‌دهد. همچنین در برخی مستندهای او، روایاتی مستند از عکاسان جنگ و خاطرات آنان مورد استفاده قرار گرفته که نوعی ناداستان محسوب می‌شود.

غفارزاده در پاسخ به این سوال مبنی بر اینکه چرا فیلمسازی که در داستان‌نویسی تخیل قوی دارد، در آثار تصویری‌اش به سمت مستندگرایی گرایش یافته است؟ بیان داشت:

تخیل در بسیاری موارد ریشه در واقعیت دارد. آغاز کار ادبی من ناتورالیستی بود و بعدها به سمت رئالیسم و سپس سوررئالیسم حرکت کردم. آشنایی با رمان «صد سال تنهایی» از گابریل گارسیا مارکز تأثیر زیادی بر این روند داشت و علاقه من را به رئالیسم جادویی برانگیخت. اکنون نیز در حال نگارش رمانی با همین فضا هستم.

وی افزود: در دوران نوجوانی، تحت تأثیر ادبیات دهه چهل، از جمله آثار چوبک و ساعدی، نگاه سیاهی به دنیا داشتم. اما اکنون به جهان داستان از زاویه‌ای شاعرانه‌تر نگاه می‌کنم.

رئالیسم جادویی؛ از واژه تا تصویر

دانش در ادامه گفت: برایم سوال است که تا چه اندازه رئالیسم جادویی، با همه غنای ادبی خود، می‌تواند در قالب تصویر سینمایی بیان شود؟ سریال اخیر ساخته‌شده از رمان «صد سال تنهایی» نشان داد که اقتباس‌های تصویری هنوز با چالش‌هایی روبرو هستند.

غفارزاده نیز در تحلیل این موضوع گفت: برای اقتباس‌های موفق باید ابتدا نسبت واژه و تصویر را درک کنیم. واژه‌ها منشأ تفکر و تجربه‌اند و استفاده از آن‌ها باید با دقت و احترام همراه باشد. در حالی‌که تصویر ممکن است در لحظه ارتباط برقرار کند، اما از نفوذ به لایه‌های زیرین ناتوان است.

ادبیات؛ مادر تصویر و خالق معنا

غفارزاده با بیان اینکه واژه‌ها، مادر تصاویر هستند، گفت: هرچه در ذهن داریم، نخست با واژه شکل می‌گیرد و سپس به تصویر تبدیل می‌شود. کسانی که از ادبیات به سینما وارد می‌شوند، اغلب موفق‌ترند، چرا که عمق معنا را درک می‌کنند. البته در مقابل، برخی از واژه‌ها سوءاستفاده می‌کنند و شأن آن‌ها را پایین می‌آورند.

ارزش واژه‌ها در سینمای مؤلف

دانش نیز در تکمیل این بحث اظهار داشت: هیچ صحنه عاشقانه‌ای در سینما را ندیده‌ام که بتواند با قدرت واژه‌ها برابری کند. در آثار ادبی، عمق احساس و تخیل به مراتب بیشتر است.

غفارزاده  نیز در ادامه گفت: فیلمسازان را می‌توان براساس منبع الهام آن‌ها دسته‌بندی کرد؛ برخی از نقاشی، برخی از موسیقی، و برخی از ادبیات الهام می‌گیرند و کسانی که از ادبیات تغذیه می‌شوند، معمولاً دارای آثار عمیق‌تری هستند.

نمونه‌هایی از سینمای ادبی در ایران

غفارزاده با اشاره به ناصر تقوایی گفت: تقوایی از جمله فیلمسازانی است که پیوند عمیقی با ادبیات دارد. این موضوع در آثاری چون «ناخدا خورشید» به وضوح دیده می‌شود.

دانش نیز به فیلم «آبادانی‌ها» ساخته کیانوش عیاری اشاره کرد و گفت: این اثر اقتباسی غیرمستقیم از فیلم «دزد و دوچرخه» است، اما حال‌وهوای بومی و دغدغه‌های اخلاقی خاص خود را  دارد.

در  بخش پایانی نشست، غفارزاده در پاسخ به سوالی درباره  کیانوش عیاری گفت: عیاری علاوه بر توانایی‌های سینمایی، انسانی مهربان و شریف است و این ویژگی‌ها در آثارش بازتاب می‌یابد. او از خانواده‌ای اهل ادب آمده و مادرش شاعر و نویسنده بوده است. عیاری نویسنده قابلی است و حتی واژه‌های فیلمنامه‌هایش با دقت انتخاب می‌شوند. من در زندگی با کیانوش عیاری و قیصر امین پور پیوند عاطفی عمیقی دارم.

وی ادامه داد: یک فیلمساز مؤلف، باید دارای نگاه و اندیشه‌ای ممتاز باشد. اگر این ویژگی در او وجود نداشته باشد، نمی‌توان لقب مؤلف را به او داد. واژه و تصویر هر کدام جایگاه خاص خود را دارند و هیچ‌کدام جای دیگری را پر نمی‌کند.

سلسله نشست های «کتاب و سینما» هر روز توسط سازمان سینمایی در سرای هنرگان کتاب سی و ششمین نمایشگاه بین المللی کتاب برگزار می شود.

گفتنی است، نهمین نشست «کتاب و سینما» امروز پنجشنبه ۲۵ اردیبهشت ساعت ۱۶ با حضور مرضیه برومند، فرهاد توحیدی و مهرزاد دانش با موضوع «ادبیات کودک، رویای شیرین» برگزار می‌شود.

نوشته ناصر تقوایی پیوند عمیقی با ادبیات دارد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

در این سفر که با همکاری شرکت ملی نفت ایران انجام شد مهرداد غفارزاده و یک گروه چهار نفره از گروه تولید و کارگردانی عیاری را همراهی کرده است.

«خر لنگ» درباره وقایع و رویدادهای مربوط به دوره تاریخیِ محمدعلی شاه و مظفرالدین شاه قاجار و زمانی که اولین چاه نفت خاورمیانه در مسجدسلیمان فوران کرد است که با همکاری بنیاد سینمایی فارابی و دیگر نهادها ساخته خواهد شد.

بیشتر بازیگران این فیلم متعلق به مسجدسلیمان و حوالی آن یعنی قوم بختیاری هستند و تقریباً تمامی سکانس‌های آن در خوزستان و تعداد محدودی سکانس نیز در تهران فیلم‌برداری خواهد شد.

بازیگران و سایر عوامل و بازیگران فیلم به‌زودی اطلاع‌رسانی خواهد شد.

کیانوش عیاری ساخت فیلم‌هایی همچون: «آبادانی‌ها»، «بیدارشو آرزو»، «تنوره دیو»، «بودن یا نبودن»، «شاخ گاو»، «روز با شکوه»، «آن‌سوی آتش»، «شبح کژدم»، «تازه نفس‌ها»، «خانه پدری»، «ویلای ساحلی» و … را در کارنامه هنری خود دارد.

نوشته کیانوش عیاری برای «خر لنگ» به مسجدسلیمان رفت اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

در بخش نخست این مراسم دومین پادکست رادیو موزه سینما به صورت حضوری و زنده توسط مژگان اصغری و رضا آفتابی اجرا شد. در بخش‌های مختلف و متنوع این پادکست تصویری، فرازهایی از زندگی شخصی و حرفه‌ای مرحوم داریوش مهرجویی در حوزه هنر، ادبیات و فلسفه مورد اشاره قرار گرفت.

پس از آن مهرداد غفارزاده نویسنده و فیلمساز با علیرضا زرین‌دست فیلمبردار پیشکسوت سینمای ایران درباره تجربه همکاری و همچنین ویژگی‌های سینمای داریوش مهرجویی به گفت‌و‌گو نشست.

مهرداد غفارزاده گفت: در این بخش در خدمت علیرضا زرین‌دست فیلمبردار با سابقه و مطرح سینمای ایران هستیم، شخصیتی که در تاریخ سینمای ایران برای همیشه ماندگار خواهد بود. باید گفت تولید فیلم‌های خوب و شاهکار بخشی از ذات برخی فیلمسازان نظیر زنده یاد مهرجویی و عیاری به شمار می‌رود.

در ادامه علیرضا زرین‌دست فیلمبردار شناخته شده سینمای ایران درباره مهرجویی گفت: داریوش مهرجویی دارای نگاهی بسیار گسترده بود و این موضوع تنها محدود به یک زاویه نبود، چراکه او ابعاد مختلف زندگی را رصد کرده و آن را در آثار خود منعکس می‌کرد. به خاطر دارم زمانی که او فیلمنامه «پری» را در اختیار من قرار داد، نکاتی را در آن کشف کردم و به مهرجویی اعلام کردم که این نکات می‌تواند به شکل برجسته‌تری وارد جهان فیلم شود. او با این ایده موافقت کرد و به من گفت برای انجام ایده‌های مطرح شده نیاز دارد تا در حدود پانزده روز آغاز فیلمبرداری «پری» با تاخیر همراه شود.

وی افزود: زمانی که این فیلم ساخته شد، نسبت به آنچه در فیلمنامه وجود داشت با اثر بهتری مواجه شدیم. در فیلمسازی روند به این صورت است که در ابتدا باید یک فیلم را هدایت کرد و در ادامه شرایط به گونه‌ای تغییر می‌کند که فیلم هدایت شما را برعهده می‌گیرد.

زرین‌دست با بیان اینکه «پری» دارای یک ساختار دشوار و به خصوص بود، خاطرنشان کرد: در این فیلم دختر قصه از دنیای ساده خود خارج می‌شد تا به نقطه‌ای دست پیدا کند که برای او در حکم نوعی عروج درونی بود و دست یافتن به این عروج کار ساده‌ای نبود.

قرار بود در «اجاره نشین‌ها» و «هامون» همکاری کنم

در ادامه زرین‌دست با بیان اینکه «پری» اولین تجربه همکاری مشترک من و داریوش مهرجویی بود، ادامه داد: مهرجویی دارای نگاه اندیشمندانه‌ای نسبت به آینده بود. او در به کارگیری نکات خاص و ظرافت‌های ویژه از جمله اساتید این حوزه بود. مهرجویی دارای ویژگی‌هایی بود که می‌توان او را از جمله مردان کلاسیک و باستانی سینمای ایران دانست. اگر ما به آثار باستانی خود افتخار می‌کنیم باید بدانیم که این موارد تنها شامل بناهای تاریخی نمی‌شود، بلکه افرادی همچون مهرجویی را نیز باید معادل و همسنگ تخت جمشید بدانیم. او ادبیات فوق‌العاده‌ای را به زبان تصویری و ساده وارد سینمای ایران کرد و به همین دلیل آثار او می‌تواند با طیف‌های مختلفی از مردم ارتباط برقرار کند.

زرین‌دست با بیان اینکه برای رسیدن به چنینی ایده‌هایی به یک ذهن خاص و پویا نیاز است، ادامه داد: مهرجویی فردی بسیار منحصر به فرد بود، او از موسیقی، نقاشی و اصل زندگی شناخت بسیار خوبی داشت و از آنچه که در اطراف او بود حداکثر استفاده را می‌برد. مهرجویی با نگاه خاص خود موارد ساده‌ای را تشخیص می‌داد که هر یک از ما ممکن است به سادگی از آن‌ها عبور کنیم.

وی با بیان اینکه مهرجویی بسیار اهل مطالعه، تحقیق و پژوهش بود، گفت: زمانی که مهرجویی وارد ایران شد من از جمله اولین نفراتی بودم که از او استقبال کردم.

من از دوستان نزدیک مرحوم مهرجویی محسوب می‌شدم و قرار داد فیلم‌های «هامون» و «اجاره نشین‌ها» را امضا کرده بودم. اما متاسفانه در آن زمان بنیاد سینمایی فارابی وسایل فیلمبرداری را در اختیار من قرار نداد. این مسائل منجر شد تا آقای محمود کلاری و تورج منصوری که هر یک از فیلمبرداران برجسته سینمای ایران هستند فرصت همکاری با مهرجویی را به دست بیاورند.

مهرجویی سهم عمده‌ای در بخش‌های مختلف تاریخ سینمای ایران دارد

زرین‌دست بیان داشت: آنچه از مهرجویی باقی می‌ماند میراث درخشانی است که او از خود باقی گذاشته است. البته نباید در مسیر حرفه‌ای مهرجویی سهم دکتر غلامحسین ساعدی را نادیده بگیریم. در بسیار از آثار او، نوشته‌های درخشان ساعدی نقشی برجسته دارد و مهرجویی توانست از این پتانسیل به خوبی استفاده کند و نتیجه آن به تولید آثار ماندگار و درخشانی منجر شد. مهرجویی سهم عمده‌ای در بخش‌های مختلف تاریخ سینمای ایران دارد، از جمله موجی که پس از آثار مهرجویی در سینمای ایران به راه افتاد.

این فیلمبردار ادامه داد: مهرجویی فردی رویین تن به شمار می‌رفت و با سختی‌های مسیر تولید مقابله می‌کرد. او کم و بیش درباره هر موضوعی مطلع بود و بی‌جهت اظهار نظر نمی‌کرد.

زرین‌دست با بیان اینکه مهرجویی فردی بذله‌گو بود و فضایی جذاب در پشت صحنه کارهای او جریان داشت، افزود : یکی از دلایلی که فیلمسازان مطرح، پرکار نیستند این است که آن‌ها نمی‌خواهند اثر ضعیفی را تولید کنند. همانطور که می دانید ساخت یک فیلم خوب بسیار کار سخت و دشواری بوده و عملی فرسایشی به شمار می‌رود.

سه فیلم از ۱۰ فیلم برتر تاریخ سینمای ایران متعلق به مهرجویی است

در ادامه نظام‌الدین کیایی، صدابردار مطرح سینمای ایران درباره زنده‌یاد مهرجویی گفت: از حضور تعداد زیادی از مشتقان داریوش مهرجویی در این برنامه خوشحالم هستم زیرا اساسا سینما به واسطه تماشاگر است که شکل می‌گیرد. سه فیلم از ۱۰ فیلم برتر تاریخ سینمای ایران متعلق به داریوش مهرجویی است.  زمانی که منتقدین از میان ۱۰ فیلم برتر سینمای ایران ۳ اثر را متعلق به داریوش مهرجویی می‌دانند یعنی اتفاق بسیار بزرگی صورت گرفته است. او بسیار مرد بزرگ و دوست داشتنی بود. من در سه فیلم آخر مهرجویی به غیر از «لامینور» همراه او بودم و با او زندگی کردم.

وی ادامه داد: مهرجویی و وحیده محمدی‌فر دارای دختری نوجوان به اسم مونا هستند. این دختر اولین فردی بود که پس از جنایت صورت گرفته وارد منزل شد و شاهد این اتفاق تلخ بود. در سومین شبی که داریوش مهرجویی را از دست داده بودیم یک مراسم بزرگداشت از فعالیت‌های او در خانه سینما برگزار شد. گله من از سینماگران این است که در آن شب بزرگان سینما همگی به مونا تسلیت گفته و به او اعلام کردند که افراد و بزرگان حاضر در سینما، برای او همچون پدر و مادر خواهند بود. گله من این است که از آن شب تاکنون حتی یک نفر از این افراد یا مونا تماس نگرفته تا متوجه احوال و روحیات او شوند.

این صدابردار باسابقه بیان داشت: زمانی که من در ایران حضور نداشتم دوستان نزدیک مهرجویی به من پیام دادند و گفتند او قرار است یکی از متفاوت‌ترین کارهای خود را به پشتوانه شش دهه فعالیت حرفه‌ای مقابل دوربین ببرد. اگر آن حادثه هولناک اتفاق نمی‌افتاد چه بسا از او به جای سه فیلم، شاهد چهار اثر درمیان ۱۰ اثر موفق سینمای ایران بودیم.

قرار بود در فیلم «نارنجی پوش» مهرجویی بازی کنم

در ادامه عباس یاری کارشناس و منتقد سینما درباره داریوش مهرجویی گفت: قرار بود که من در فیلم «نارنجی پوش» مهرجویی بازی کنم. اثری که بسیاری از منتقدان نسبت به آن بی‌توجه بودند در حالی که من فکر می‌کنم یکی از بهترین آثار آقای مهرجویی به شمار می‌رود. این فیلم به ما یادآور می‌شود که چه بلایی بر سر طبیعت کشور می‌آوریم. او نقش یک استاد دانشگاه را در این فیلم برای من نوشته بود اما من در طول چهل و دو سالی که در ماهنامه‌های «فیلم» و «فیلم امروز» کار کردم با خودم عهد بسته بودم که فعالیت مطبوعاتی را با کار سینمایی تلفیق نکنم و به خود اجازه ندهم تا وارد حریم سینما شوم زیرا کار مطبوعاتی در ایران معمولا نردبانی برای ورود به سایر حوزه‌ها به شمار می‌رود.

وی ادامه داد: من میزان ارادت خود را به داریوش مهرجویی توضیح دادم اما از او عذرخواهی کردم و گفتم علاقه‌ای به بازیگری ندارم. مهرجویی گفت که من نقش استاد دانشگاه را برای تو نوشته‌ام و زمانی که من ایفای نقش در «نارنجی پوش» را قبول نکردم او این نقش را از فیلمنامه حذف کرد. او فردی بسیار توانمند بود و به انتخاب‌های خود احترام می‌گذاشت.

یاری افزود: یکی از کارهایی که در موزه سینما انجام داده بودیم انتخاب بهترین شخصیت‌های تاریخ سینمای ایران بود و بسیاری از آن‌ها افرادی بودند که در فیلم‌های آقای مهرجویی نقش آفرینی کردند. مهرجویی فردی بود که وجوه انسانی شخصیتش بسیار به وجه هنری وجودی او نزدیک بود. او نویسنده‌ای قابل بود و فیلمسازی به شمار می‌رفت که جای خالی او پر نخواهد شد.

علیرضا زرین‌دست، نظام‌الدین کیایی، محمدعلی حسین‌نژاد، فخرالدین سیدی، عباس یاری، غلامرضا آذری، فرامرز روشنایی، آرمین قدرتی، سوگل قلاتیان و … در این مراسم حضور داشتند.

نوشته مهرجویی سهم عمده‌ای در بخش‌های مختلف تاریخ سینمای ایران دارد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

بر اساس این گزارش بعد از نمایش مستند، یوسفعلی میرشکاک، شاعر و استاد ادبیات با حضور روی سن به ایراد سخنانی درباره سیدحسن حسینی پرداخت و گفت: به نام خداوند جان و خرد/ کزین برتر اندیشه برنگذرد. آقا سیدحسن حسنی زنده است، حال چه طور زنده است؟ پرسیدند کسی را که، عاشقی چیست؟ گفت: چون شوی، بدانی.

وی ادامه داد: مخاطب اصلی شاعر، تکنیک است. ما در روزگاری هستیم که مخاطب شاعر حقیقی، در آینده است. چرا که امروز، هر کس به خود گرفتار است و آن که به نقد می‌پردازد دیگری است.

میرشکاک در ادامه اظهار داشت: نیاکان سیدحسن، همه شاعر بودند. او یک حالت جلال آل احمدوار داشت؛ چکشی، با دل نازک و خوش‌باور. آن هم بدون اینکه در دوران جلال باشد. به ندرت در هنر می توانید کسی را پیدا کنید که در دو سه ساعت از درونش هنر بجوشد و سیدحسن این گونه بود.

در ادامه برنامه مهرداد غفارزاده نویسنده و کارگردان، با اشاره به مستند «مشت در نمای درشت» گفت: من از طریق آقای حسن خسروجردی با  آقای حجت الاسلامی آشنا شدم و قرار شد در ساخت این مستند در حد توانم کمک کنم، البته کمک زیادی نتوانستم انجام دهم.

وی ادامه داد: به یاد دارم اولین نسخه سه ساعت راف کات این مستند را در دفتری دیدم. فیلم گفته‌های ویژه‌ای داشت و به لایه‌های زیرین زندگی و شخصیت سیدحسن حسینی پرداخته بود، اما ناگفته‌ها در مورد سیدحسن حسینی بسیار زیاد است، به طوری که این فیلم اگر بیست یا حتی سی ساعت هم ادامه داشت، باز هم برای گفتن از او کم بود.

غفارزاده در ادامه گفت: به نظرم این فیلم قسمت دوم فیلم سیدحسن حسینی است و پیش از این باید یک فیلم ساخته می‌شد. چون در این مستند از حلقه‌ اول و اصلی‌ دوستان سید حسن، خبری نیست. البته می‌دانم کارگردان در پی این بود که بسیاری از این افراد را جلوی دوربین بیاورد اما به دلایل مختلف اتفاق نیافتاد.

این نویسنده بیان داشت: «مشت در نمای درشت» مستندی پرتره درباره یک شاعر بزرگ ایرانی است و در آن به سیدحسن حسینی از دیدگاه‌های مختلف شعر، شخصیت، معرفت و لوطی‌گری او پرداخته می‌شود.

وی افزود: صحبت کردن از سیدحسن برای شخصی مثل من سخت، است وقتی از سیدحسن حرف می زنیم باید از قیصر امین‌پور هم حرف بزنیم. چون این دو همدیگر را تعریف می‌کردند و انگار ذاتا برادر بودند و هوای همدیگر داشتند و مدل معنوی خاصی بین آنها ساری و جاری بود. سیدحسن در زندگی‌اش هم به نوعی شاعرانه زندگی می‌کرد. تعبیرهای شاعرانه در وجود و نگاهش ذاتی بود.

غفارزاده در پایان گفت: «مشت در نمای درشت» قاب و ریتم خوبی داشت. انتخاب مطالب مناسب و کنار هم چیدن آن کار بسیار سختی است و اگر کارگردان این اثر به سیدحسن حسینی عشق نداشت، نمی‌شد چنین اثری تولید شود. شما نود دقیقه مستند می‌بینید بدون اینکه خسته شوید، اما حیف است که سیدحسن در یک قاب نود دقیقه‌ای بماند. امیدوارم آثار دیگری نیز درباره این شاعر و البته قیصر امین‌پور ساخته شود.

در بخش پایانی این برنامه محمدصالح حجت‌الاسلامی، کارگردان مستند «مشت در نمای درشت» به ایراد سخنانی درباره این اثر پرداخت و گفت:  نگاه ما در ساخت این مستند، نگاه تاریخ شفاهی صرف نبود و به نظرم این مستند می‌تواند برای آیندگان باشد.

این کارگردان اظهار داشت: در حین تولید این اثر، یک نفر از من پرسید این مستند را برای چه کسی می‌سازی، من پاسخ دادم، برای نسل جوان و آینده این مملکت. اینکه آنها در دنیای سلبریتی‌زده امروز و در بمباران اطلاعات، بدانند که در دوره‌ای بزرگ می‌شوند که آدم‌های بزرگی زندگی و فعالیت کرده‌اند.

وی در پایان گفت: آرزویم این است این فیلم ماندگار و اثرگذار شود. می‌دانم این مستند خالی از نقص نیست. اما من می‌خواستم این مستند مشتی نمونه خروار برای معرفی سیدحسن حسینی باشد و با ظرف ۹۰ دقیقه‌ای که در اختیار داشتم سعی کردم آن را محقق کنم.

نوشته سیدحسن حسینی؛ شاعری چکشی با دلی نازک اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

پژمان بازغی بازیگر فیلم سینمایی «ترانه‌ای عاشقانه برایم بخوان» و رئیس صنف انجمن بازیگران خانه سینما ضمن خوش‌آمدگویی به افراد حاضر در سالن گفت: خوشحالم که این برنامه به همت انجمن صنفی بازیگران خانه سینما، موزه سینما و شرکت طب گستران سروش و خانم دکتر خلیلی در راستای اهداف انجمن صنفی بازیگران برگزار می‌شود. قرار بر این است تا بخشی از درآمد اکران این فیلم در اختیار اعضای انجمن بازیگران قرار بگیرد و امیدوارم برای فیلم‌های دیگر نیز چنین برنامه‌ریزی‌هایی انجام شود.

بازغی ادامه داد: انتخاب شایسته منوچهر شاهسواری را به عنوان دبیر جشنواره فیلم فجر تبریک می‌گویم و امیدوارم با درایت ایشان شاهد برگزاری جشنواره بسیار خوبی باشیم و مطمئنم که این اتفاق رخ خواهد داد.

این بازیگر یادآور شد: «ترانه‌ای عاشقانه برایم بخوان» اولین محصول مشترک ایران و ترکیه است که با زبان ترکی فیلمبرداری شده است. امیدوارم در ادامه نیز بتوانیم زمینه‌های دائمی را برای نمایش فیلم‌هایی در شأن و مقام سینما تدارک ببینیم.

وی در پایان گفت: از کیانوش عیاری، فیلمساز برجسته کشور برای حضور در این اکران بسیار سپاسگزارم.

همچنین از هنرمندانی و افرادی همچون کوروش سلیمانی نایب رئیس انجمن بازیگران خانه سینما، کمند امیرسلیمانی، حدیث فولادوند، امیرشهاب رضویان، حمیدرضا حق‌پناه و دکتر سمانه خلیلی که در جمع ما حاضر شدند تشکر می‌کنم.

در ادامه امیرشهاب رضویان، تهیه کننده این فیلم درباره چگونگی ساخت این اثر گفت: من در سال ۱۳۹۷ فیلمی در آذربایجان تهیه می‌کردم و آن زمان مهرداد غفارزاده برای تولید مشترک فیلم «ترانه‌ای عاشقانه برایم بخوان» میان ایران و ترکیه تماس گرفت و برای مذاکرات عازم استانبول شدم.

رضویان ادامه داد: مراحل تولید این فیلم را از ابتدای ۱۳۹۷ آغاز کردیم و تا آخر همان سال درگیر ساخت اثر بودیم. من پیش از این و در کشورهایی نظیرآلمان، ژاپن و کانادا نیز فیلم‌هایی را تولید کرده‌ام، اما ساخت فیلم در ترکیه به مراتب امر دشوار‌تری بود.

وی ادامه داد: سینما دارای یک زبان مشترک است و به همین دلیل توانستیم با تهیه کننده کشور ترکیه به تفاهم برسیم. با این وجود «ترانه‌ای عاشقانه برایم بخوان» با سختی های زیادی تولید شد و از همه دوستانی که در تولید این فیلم نقش داشتند، خصوصا پژمان بازغی که همراهی بسیاری با ما داشت، بسیار تشکر می‌کنم.

رضویان در پایان بیان داشت: من از دوران نوجوانی به تماشای فیلم‌های کیانوش عیاری نشسته و از او بسیار آموخته‌ام، بنابراین فیلم را به او تقدیم کنم.

در ادامه مهرداد غفارزاده، کارگردان فیلم «ترانه‌ای عاشقانه برایم بخوان» گفت: از کیانوش عیاری، استاد مسلم سینما تشکر می‌کنم که در این اکران حضور دارند. این فیلم سه سال پیش و پس از دوران کرونا در شرایط  بسیار بدی به روی پرده رفت و متاسفانه به دلیل تبلیغات نامناسب دیده نشد.

این فیلمساز بیان کرد: پژمان بازغی از جمله بازیگرانی است که همراهی بسیاری دارد و به همه کارگردان‌ها توصیه می‌کنم تا همکاری با او را تجربه کنند. این فیلم سومین همکاری من با اوست. «ترانه‌ای عاشقانه برایم بخوان» ۶ سال پیش ساخته شده است و در شرایط خاصی فیلمبرداری شد. مدت زمان اولیه فیلم ۱۲۵ دقیقه بود که در ترکیه نسخه ۱۱۵ دقیقه‌ای آن به روی پرده رفت. در ایران روال نمایش یک فیلم در سینما، مدت زمان ۹۰ دقیقه است و به همین دلیل، نسخه نهایی کوتاه‌تر شد. احتمال دارد که بتوانیم از مجموعه سکانس‌های باقی این اثر مانده یک مینی سریال چهار یا پنج قسمتی آماده کنیم.

در این اکران هنرمندانی همچون کیانوش عیاری، مهرداد غفارزاده، پژمان بازغی، کوروش سلیمانی، حدیث فولادوند، کمند امیرسلیمانی، امیرشهاب رضویان، وحید نیکخواه آزاد، محمود گبرلو، سلمان فرخنده، بهرنگ دزفولی زاده، فرامرز روشنایی و… حضور داشتند.

نوشته «ترانه‌ای عاشقانه برایم بخوان» به کیانوش عیاری تقدیم شد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

به گزارش روابط عمومی موزه سینما، آنتونیا شرکا در ابتدای صحبت‌های خود گفت: امروز برای اولین بار موفق شدم تا به تماشای فیلم «بیدار شو آرزو» بنشینم. اثری که عیاری آن را در سال ۱۳۸۳ ساخته است و پس سیزده سال در سال ۱۳۹۶ امکان اکران محدودی را پیدا کرد. امروز که بیست سال از زلزله بم می‌گذرد بر این عقیده‌ام که عیاری قدمی بسیار بزرگ را با ساخت این فیلم برداشته است. زنده یاد کیارستمی نیز بعد از زلزله رودبار فیلمی با عنوان «زندگی و دیگر هیچ» را مقابل دوربین برد. اثری داستانی که در راستای سینمای کیارستمی، از لحن و بیان شاعرانه و فلسفی سود می‌برد.

عیاری فیلمسازی مولف و علاقه‌مند به جریان نئورئالیسم است

این منتقد سینما افزود: «بیدار شو آرزو» اثری مستندگونه است و بلافاصله پس از رخ دادن زلزله بم ساخته شده است. فارغ از کیفیتی که فیلم از آن سود می‌برد، اینکه تصاویری از آن دوره به ثبت رسید و ماندگار شد، اقدام ارزشمندی است.

شرکا با بیان اینکه عیاری وفاداری خاصی به سینمای رئالیستی دارد، بیان داشت: نماهای این فیلم من را به یاد سینمای نئورئالیستی ایتالیا می‌اندازد. این فیلم نشان می‌دهد که کیانوش عیاری یک فیلمساز مولف است. زیرا نه تنها عهده‌دار مسئولیت نویسندگی و کارگردانی اثراست، بلکه خود مسئولیت تدوین و طراحی صحنه را نیز برعهده داشته است. شوری که باعث شد در میانه ساخت سریال «روزگار قریب»، خود را با تعداد محدودی از عوامل به شهر بم برساند نشانه این است که عیاری همواره در جست و جوی موضوعات واقعی می‌باشد.

تعلق خاطر عیاری به سینمای واقع گرا

شرکا افزود: فعالیت در یک شرایط اضطراری انسانی که طی آن آدم‌ها درگیر مسئله مرگ و زندگی هستند، نشان دهنده تعلق خاطر عیاری به سینمای واقع گرا است. در فیلم ایستایی و سکون زیرآوار ماندگان در مقابل پویایی و بی‌تابی زندگان اهمیت زیادی دارد و تضاد میان این دو می‌تواند برای فیلم یک لحن منحصر به فرد ایجاد کند. او از امکانات صحنه به صورت خلاقانه‌ای استفاده کرده است تا به زبان فیلم خود کمک کند. برای مثال صحنه‌ای در صحنه دیگر به وسیله غبار ایجاد شده در فضا فید می‌شود. همچنین معادلات و نسبت میان آدم‌ها در چنین شرایط فاجعه باری مغشوش می‌شود و معنای تازه‌ای به زندگی می‌بخشد.

شرکا با بیان اینکه تعلق خاطر عیاری به سینمای نئورئالیستی مشهود است، افزود: او از جمله فیلم‌سازان جریان موج نو سینمای ایران در نسل دوم بعد از انقلاب است و خصوصا به واسطه خاستگاه خود یعنی سینمای آزاد، به سینمای نئورئالیسم ایتالیا علاقه زیادی دارد. این موضوع در فیلم‌های او دارای فراز و فرودهایی است. برای مثال، ساخت فیلم «آبادانی‌ها» در واقع نوعی ادای دین به فیلم «دزد دوچرخه» بوده و این اثر دارای وجوه نئورئالیستی پررنگی است، اما در فیلم «آن‌ سوی آتش» به دلیل اقتباسی بودن موضوع، سویه‌های نئورئالیستی کم‌تر در آن جلوه‌گر است.

شرکا در ادامه گفت: در این فیلم مرز میان اثر مستند و داستانی مخدوش است. بنابراین فارغ از وجه داستانی، برای پیدا کردن زیر آوار ماندگان شاهد صحنه‌هایی از زلزله هستیم. در فیلم بهناز جعفری در حد یک روایت‌گر که تنها شاهد صحنه است عمل می‌کند و مخاطب به شخص او نزدیک نمی‌شود. فاجعه زلزله در این فیلم غلبه جدی دارد و به مثابه درام مطرح است و از پتانسیل دراماتیک زیادی سود می‌برد. همواره در اوج یک رویداد تژاژیک اتفاق‌هایی سورئالیستی به چشم می‌خورد. در این اثر بحث تیمم ایده جالبی است که در اوج این حادثه، چنین مسئله‌ای مطرح می‌شود و نشانگر باورهایی ارزشمند است.

در آثار عیاری نوعی خاستگاه ادبی احساس می‌شود

در ادامه مهرداد غفارزاده نیز گفت: زمانی که زلزله بم اتفاق افتاد، من از طریق شبکه دو تلویزیون به این شهر اعزام شدم و در طول حضورم در این منطقه، یک فیلم کوتاه و یک فیلم بلند مستند ساختم. عیاری پس از هفت روز از ورودش به شهر بم، فیلمبرداری «بیدارشو آرزو» را آغاز کرد. اثری که به صورت پیوسته مقابل دوربین نرفت و به همین دلیل روند فیلمبرداری آن سه ماه به طول انجامید. «بیدار شو آرزو» در ادامه سینمای کیانوش عیاری به گونه رئالیستی ساخته شده است و این ویژگی در اثر، به شکلی عریان دیده می‌شود و تاثیر خود را برجای گذاشته است.

غفارزاده خاطرنشان کرد: از همان اولین فیلم عیاری یعنی «تنوره دیو» بر این عقیده بودم که این فیلم‌ساز می‌تواند اثرات مثبتی بر سینمای ایران داشته باشد. دومین اثر او یعنی«شبح کژدم» پس از سال‌ها همچنان اثری باطراوت و خوش ساخت به شمار می‌رود که تماشای آن در بیننده ایجاد شگفتی می‌کند. در آثار عیاری وجود نوعی اندوخته ادبی احساس می‌شود. من در خصوص فیلم «آن سوی آتش» با عیاری گفت‌و‌گو گردم و موضوع وجود پشتوانه قوی ادبی در آثاری که ساخته را با او مطرح کردم. او دلیل این مسئله را مادر خود می‌دانست که شاعر، نویسنده و قصه نویس بوده و بر او تأثیر زیادی داشته است.

غفارزاده ادامه داد: عیاری در شانزده سالگی رمان نویسی را تجربه می‌کند. این موارد باعث شده تا وجه ادبی در سینمای عیاری قوام پیدا کند. او تنها با تصویر آشنا نیست بلکه داستان را نیز به خوبی می‌شناسد. چنین موضوعی در سینمای هشت میلیمتری او هم به چشم می‌خورد و در ابتدای فعالیت‌های سینمایی، قدرت خود را به عنوان یک فیلمساز خلاق نشان داده بود. عیاری هنرمندی است که به شدت از قابلیت دریافت و قدرت القای قوی سود می‌برد.

سینمای عیاری سهل و ممتنع است

این فیلمساز ادامه داد: عیاری علاوه بر اینکه توانایی بازگو کردن احساس خود را دارا است، می‌تواند آن را به خوبی تصویر کند و همچنان نیز این تیزبینی و رویکرد حسی در آثار او وجود دارد. «شاخ گاو» و «دو نیمه سیب» به عنوان آثار اقتباسی عیاری مطرح هستند . او در اقتباس‌هایی خود موفق می‌شود اثر را مال خود کند و این موضوع در «آبادانی‌ها» مشهود است به همین دلیل فیلم تفاوت عمده‌ای با «دزد دوچرخه» دارد. همچنین در مراودات با او متوجه شدم که  شخصیت او دارای ابعاد انسانی ویژه‌ای است.

غفارزاده همچنین گفت: عیاری مشغول ساخت یک سریال تاریخی بود و در آن بزنگاه به دلیل احساس مسئولیت انسانی خود به سمت بم حرکت کرده و مسیر سخت و طاقت فرسایی را برای حضور در این شهر طی می‌کند. آن زمان که خبر رسید عیاری در بم حاضر شده، من فکر می‌کردم او به دنبال ساخت یک فیلم مستند است، چراکه بستری برای ارائه کار داستانی با وجود شرایط حاکم بر این شهر وجود نداشت. عیاری در شرایط سخت بم به سرعت دست به کار شده و یک فیلم بازسازی شده می‌سازد و برای من حیرت آور است که او چگونه توانسته در آن شرایط بر خود کنترل داشته باشد و با تمرکز ساخت این اثر را به انجام برساند. عیاری «بیدارشو آرزو» را بدون اینکه فیلمنامه‌ای داشته باشد ساخته است و این موضوع تمرکز ویژه‌ای می‌خواهد.

وی افزود: عیاری مسئولیت‌های مختلفی را در این اثر برعهده داشته است و یک مولف کامل است. بعد از او فیلمساز دیگری نتوانست فیلمی قابل اعتنا درباره فاجعه شهر بم کارگردانی کند.

غفارزاده با بیان اینکه عیاری به صورت روزانه موقعیت داستانی را طراحی می‌کرده و در پی داستان بوده است، افزود: او روایت‌گری نکنه سنج و تیزبین بوده است و برخی لحظه‌ها از موقعیت‌های موجود را مورد موشکافی قرار داده است. در سایر آثار عیاری همچنان شاهد نماهایی هستیم که خاص خود او بوده و از نوعی دکوپاژ لجوجانه برخوردار است. نماهایی که عیاری به تصویر می‌کشد دارای مفهوم اصالت است و سبک کارگردانی او را بازتاب می‌دهد. عیاری در موقعیت فاجعه بار زلزله بم همچنان سبک خود را حفظ می‌کند. یکی از وجوه هنری کار عیاری در این است که در فیلم‌های او جای کات و دوربین را احساس نمی‌کنیم و به همین دلیل کارگردانی او به چشم نمی‌آید و این سبک در عموم کارهای او قابل مشاهده است.

غفارزاده خاطرنشان کرد: هنر عیاری در این است که برای دوربین خود تشخصی ویژه قائل است و این وسیله برای او تنها ثبت کننده تصاویر نیست. یک کارگردان باید بسیار توانمند باشد تا به گونه‌ای از دوربین استفاده کند که توجه مخاطب را به خود جلب نکند. سینمای عیاری سهل و ممتنع است. در باره کیارستمی هم این موضوع وجود داشت و در ظاهر به نظر می‌رسد این فیلم‌سازان کاری ساده را صورت داده‌اند در صورتی که نگاه این دو هنرمند فراتر از مقوله دوربین و سینما است و آن‌ها پیش از هر چیز و در ابتدا خود را کشف می‌کنند.

غفارزاده ادامه داد: عیاری دارای پشتوانه ادبی غنی است که تحت تاثیر مادرش شکل گرفته است. او دارای خانواده فرهیخته‌ و آغشته به ادبیات بوده است. مفتخر هستیم به اینکه در زمانه‌ای زندگی می‌کنیم که او همچنان فیلم می‌سازد. او دارای نبوغ، پشت کار و لجاجتی مثال زدنی در قبال کاری است که می‌خواهد به انجام برساند. وجود او در سینمای ایران یک شگفتی است.  آثار او برای مدت زمان طولانی در تاریخ سینمای ایران ماندگار خواهد بود. هنوز از بسیاری از ساخته های او دریافت کاملی صورت نگرفته است و بعدها به عنوان یک مرجع سینمایی از او نام برده خواهد شد.

محمود گبرلو مدیر نشست و از منتقدان سینما گفت: تاریخ ایران مدیون شخصیتی همچون کیانوش عیاری است که با هوشمندی و درایت سینمایی خود، درد و رنج ملت ایران در زلزله بم را بر پرده سینما به تصویر کشید. لازم می‌دانم از دو بازیگر خوب این اثر، بهناز جعفری و مهران رجبی تقدیر کنم که نقش آفرینی درخشان داشتند.

گبرلو بیان داشت: عیاری یک نابغه غیرقابل پیش‌بینی است و فیلم‌های او نمودار چنین رویکردی است. با وجود آنکه عیاری فیلم خود را در لحظه ساخته است، از ساختاری بسیار دقیق سود برده و سند ماندگاری از وقایع بم به شمار می‌رود. او موقعیت‌های کلیدی و دقیقی را در آثار خود مطرح می‌کند.

نوشته عیاری یک شگفتی در سینمای ایران است اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

* شما از ابتدای پروژه «ترانه‌ای عاشقانه برایم بخوان» همراه با گروه بودید؟

بله، من اصولاً وقتی می‌خواهم کاری را انجام دهم از همان ابتدای فیلمنامه همراه گروه هستم. به‌ندرت پیش‌آمده که تدوین پروژه‌ای را با راش‌های فرستاده شده و پس از اتمام فیلم‌برداری، انجام دهم. در این پروژه با فاصله‌ای چندروزه از گروه به ترکیه رفتم. یک پروسه خیلی طولانی طی شد تا متن آماده شود. متن چندین بار میان نویسنده‌های ایرانی و ترک پروژه جابه‌جا شد. خود ما با خیلی از قسمت‌های متن به لحاظ درام مشکل داریم درصورتی‌که نویسنده‌های ترک مشکل ندارند و این همان اختلاف فرهنگی است که شاید به لحاظ شیوه نگارش ایرانی، ما آن را قبول نداشتیم اما چون بنا به ساخت یک محصول مشترک بود، آقای غفارزاده مجبور بود نقطه‌نظرات هر دو گروه را لحاظ کند. برای همین ما هم نویسنده ایرانی داشتیم که سرپرست آن‌ها خود آقای غفارزاده بود و هم نویسندگان ترک که سمت‌وسوی بخشی از آن درامی که در ترکیه اتفاق می‌افتد را معین می‌کردند و در نهایت آقای غفارزاده انتخاب می‌کرد که کدام بخش در فیلم باشد و کدام بخش نباشد.

* بازی بازیگران ترک را نسبت به بازی بازیگران خودمان در چه حدی ارزیابی می‌کنید؟

شاید هر جوابی که به این سؤال بدهم جواب درستی نباشد؛ به این خاطر که در کل در کشور ترکیه مقوله سینما و بازیگری به شکل دیگری پیگیری می‌شود. به‌شخصه بعد از بیست سال کارکردن، احساس می‌کنم هیچ شرایط درستی برای کار ما در ایران وجود ندارد! درصورتی‌که در کشور ترکیه و یا دیگر کشورهای دنیا یک کارگر صحنه با اطمینان خاطر بیشتری کار می‌کند و برای همین مقوله سینما برای آن‌ها جدی‌تر است. در ایران چه در بازیگری و چه در تمام مشاغل دیگر شاید عشقی وجود داشته باشد که آدم‌ها به آن ورود کنند اما واقعیت این است که حرفه‌ای‌گری و شغل باعث دوام آن نمی‌شود و همه چیز همان عشق به کار است.

خیلی از مسائل برای ما تأمین نیست. این سؤال را اگر از همه کسانی که در سینما مانده‌اند بپرسید می‌گویند که ما شغلی به آن شکل نداریم که بخواهد از نظر مالی تأمینمان کند درصورتی‌که در سینمای کشورهای دیگر مثل ترکیه این‌گونه نیست آن‌ها شغلشان سینما است و بابت این شغل اعداد منصفانه‌ای دریافت می‌کنند و بابت این اعداد منصفانه تلاش می‌کنند، حالا اگر بخواهیم با این دید به سؤال شما پاسخ دهیم قطعاً باید بگوییم که قابل‌مقایسه نیست چرا که ما شرایط یکسانی با آن‌ها نداریم. از طرفی سوای خطوط فکری اگر ما سینمای بدنه و سرگرمی را از سینمایی که با آن به جهان شناسانده شده‌ایم جدا کنیم؛ باید بگویم بله؛ آن‌ها چه از نظر بازیگری و چه باقی عوامل، حرفه‌ای‌تر هستند. مشکلات مالی خیلی کمتری نسبت به سینمای ما دارند، اما ناگفته نماند که بازی بازیگران خودمان خوب بوده و ترک‌ها هم بازی‌های ما را دوست داشتند و از این همکاری خوشحال بودند.

* در تدوین چقدر دچار ممیزی شده‌اید؟ نسخه نهایی فیلم بعد از چند مرتبه تدوین اکران شده است؟

قطعاً دچار ممیزی شدیم اما در ایران در مواجه با ممیزی دو شیوه وجود دارد؛ یک شیوه فریاد و یک شیوه سکوت است. من فکر می‌کنم که این پروژه شیوه سکوت را در پیش گرفت. طبیعی هم هست به این خاطر که یک کارگردان یا باید تصمیم بگیرد که کارش به‌هیچ‌عنوان نمایش داده نشود و یا اگر بخواهد نمایش داده شود به‌هرحال باید با تیغ ممیزی کنار بیاید. این فیلم بارها تدوین شد، فکر می‌کنم نزدیک یک سال دائماً تدوین می‌کردیم و نسخه‌ای که برای اکران ترکیه داشتیم با این نسخه‌ای که در ایران اکران کردیم، فرق داشت. فیلم‌برداری که تمام شد بین ۱۰ تا ۱۵ روز نسخه‌ای که در ترکیه اکران شد را تدوین کردیم و همه برای این کار در مدت‌زمان کم زحمت کشیدند از تیم تدوین گرفته تا تیم صداگذاری علیرضا علویان. ما دو سرمایه‌گذار داشتیم که یکی ترک و یکی ایرانی بود. در کارهای این‌چنینی نگه‌داشتن حد وسط سلیقه‌ها خیلی سخت است و ازاین‌رو فیلم چندین بار تدوین شد و در نهایت این چیزی که در اکران می‌بینید درآمد.

* خودتان به‌عنوان یک فرد سینمایی چقدر به تولیدات محصولات مشترک خصوصاً با کشور ترکیه که سینمایشان از نظر عقیدتی با ما فاصله دارد، اعتقاد دارید؟

من چندین کار محصول مشترک انجام داده‌ام. دقیقاً قبل از این کار، یک محصول مشترک با کشور ژاپن با آقای غفارزاده داشته‌ام که فضا و حال و هوای متفاوتی دارد چراکه یک فیلم بدنه و تجاری نیست و یک فیلم تجربی است. به‌هرحال همیشه محصولات مشترک به لحاظ نوع نگاه فرهنگی طرفین را مجبور می‌کند که برای شناخت از هم نسبت به آن فیلم تلاش کنند. این خود همیشه راهگشا بوده است و نه‌تنها سینما بلکه در تمامی حوزه‌های فرهنگی کار بی‌نظیری است. ما اگر بخواهیم در جهان بسته خودمان مدام صحبت کنیم بعد از مدتی حرفی برای گفتن نخواهیم داشت ولی با این محصولات مشترک نگاهمان به زندگی تغییر می‌کند.

همیشه فهمیدن جهان هر کارگردان از هر کشوری برایم جذاب بوده تا جایی که گاهی خود فیلم را فراموش می‌کنم. برای همین به نظرم محصولات مشترک به‌شدت روی فرهنگ کشور تأثیرگذار هستند البته در صورتیکه یک آدم فرهنگی آن محصول مشترک را بسازد. کشور ترکیه هم راحت‌تر از باقی کشورها است چرا که به‌شدت از هر لحاظی به ایران نزدیک است.

هنر به‌شدت با فرهنگ عجین شده است من به یاد دارم که مستندی اسپانیایی را در کشور اسپانیا تدوین می‌کردم که طی این راه متوجه شدم حتی در زمینه مستند هم نقاط فرهنگی برای یک هنرمند تعیین‌کننده هستند. به‌عنوان‌مثال آستانه عصبانیت در هر فرهنگی متفاوت است.

* خودتان زبان ترکی بلد هستید؟ آیا تدوینگر ترک‌زبانی به شما کمک می‌کرد؟

زبان ترکی استانبولی بلد نبودم اما چون فیلمنامه فارسی را داشتم تمامی سکانس‌ها را بدون این که حتی یک مترجم کنار من باشد؛ به شکل شنیداری متوجه می‌شدم البته کم‌کم به‌صورت شنیداری ترکی را یاد گرفتم اما هیچکسی در این کار کمکم نبود.

* فکر می‌کنید در کل سینمای کشور ما چقدر به تولید چنین آثاری احتیاج دارد؟

به‌هرحال جذاب است و احساس می‌کنم اگر این اتفاق همواره به شکل درست رخ دهد به‌شدت به فرهنگ‌ها و شناخت آن‌ها کمک می‌کند اما این که به وجود آن‌ها احتیاجی هست یا نه موضوعی است که مردم باید تعیین کنند.

* استقبال از «ترانه‌ای عاشقانه برایم بخوان» را تا به امروز چگونه دیده‌اید؟

این فیلم با یک بودجه خصوصی تولید شد و در این یک‌هفته‌ای که از اکران آن می‌گذرد خیلی نکات جالبی را دیدم. به نظرم در سینما ساخت فیلم و کیفیت آن خیلی در فروش تعیین‌کننده نیست. در پخش؛ معادلات دیگری وجود دارد که یکی از آن‌ها تبلیغات است که متأسفانه فیلم ما تا حد زیادی فاقد این ماجرا بود و ما خودمان به‌عنوان عوامل، اعتراضاتی به سرمایه‌گذار داشتیم اما متأسفانه بودجه خصوصی همیشه محدودیت‌هایی دارد. نسبت به خرجی که برای تبلیغات انجام شده استقبال بدی هم نشده است.

* ممکن است این استقبال به‌خاطر حضور بازیگران ترک در ایران باشد که به اکران‌های مردمی می‌آیند؟

فکر نمی‌کنم چرا که تبلیغاتی هم برای آن‌ها نشد اما به‌اندازه توان و زور خودش بد نبود. یکی از مشکلات من با این فیلم این است که در اکران خصوصی به اصرار من و کارگردان نسخه‌ای پخش کردند که خیلی موردتوجه قرار گرفت نسخه‌ای که زبان اصلی با زیرنویس فارسی بود و الان نسخه دوبله اکران شده که از تأثیرگذاری فیلم کم کرده است.

* اکران در کشور ترکیه به چه صورت بود؟

این فیلم در ترکیه هم اکران شده و اکران بدی هم نداشته؛ اما اتفاق عجیبی برای فیلم افتاد و در زمان اکران آن در ترکیه انتخاباتی انجام می‌شد که حتی فیلم‌های آمریکایی هم در آن تایم فروش پایینی پیدا کردند اما در همان تایم هم فیلم ما در باکس آفیس ترکیه در رده سوم قرار داشت.

* شما کار صداگذاری هم انجام می‌دادید اما مدت‌هاست که از این حرفه فاصله گرفتید، قصد ادامه دادن این حرفه را ندارید؟

به همان اندازه که عاشق تدوین هستم عاشق صداگذاری نیز هستم. بخش عمده‌ای از زندگی هنری من صداگذاری بود و خاطرات شیرین زیادی مثل سریال «روزگار قریب» یا سریال «راه شب» از این حرفه دارم اما از یک جایی به بعد رسیدن به هر دو مقوله دشوار بود و من باید تمرکزم را روی یکی از آن‌ها می‌گذاشتم و در نتیجه تدوین را انتخاب کردم چراکه در تدوین ارتباط محکم‌تری با مخاطب دارم. صداگذاری را به‌عنوان یک علاقه دنبال می‌کنم به این شکل که حتی در مرحله راف کات هم برای خودم صداگذاری می‌کنم. اگر تدوین انجام می‌دهم هم‌زمان هم رنگ و هم صداگذاری را هم انجام می‌دهم.

* کار جدیدی در دست دارید؟

در حال حاضر مشغول سریال «آهوی من مارال» هستم که هم تدوین و هم طراحی صدای آن بر عهده من است.

نوشته تدوینگر «ترانه‌ای عاشقانه برایم بخوان»: نسخه اکران ترکیه متفا‌وت است اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

قصه این سریال در دوره قاجار می‌گذرد و به عشق‌های ناصرالدین شاه می‌پردازد و در دو فصل برای پخش از شبکه نمایش خانگی ساخته می‌شود.

در خلاصه قصه این سریال آمده است؛ ناصرالدین شاه، دست به ماشه برده تا آهویی صید کند که آهو چشمی، چون باد از راه رسیده و چون برق می‌گذرد و به دنبالش حال سلطان، صاحبقران می‌شود.

حسن معجونی، شبنم مقدمی، علیرضا کمالی، الهام کردا، علیرضا آرا، لیلا بلوکات، جواد یحیوی، فریبا کوثری، ترلان پروانه، متین ستوده، روزبه حصاری و … بازیگران این سریال هستند.

سریال خانگی «آهوی من مارال» به کارگردانی مهرداد غفارزاده و تهیه‌کنندگی سعید خندق‌آبادی و بروز خوش‌رزم تولید می‌شود.

نوشته «آهوی من مارال» کلید خورد/ اولین تصویر از حسن معجونی در نقش ناصرالدین شاه اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

پیش از این حسن معجونی برای ایفای نقش ناصرالدین شاه قاجار و الهام کردا در نقش انیس الدوله با این پروژه، قرارداد بسته است.

در خلاصه قصه این سریال آمده است: ناصرالدین شاه، دست به ماشه برده تا آهویی صید کند که آهو چشمی، چون باد از راه رسیده و چون برق می‌گذرد و به دنبالش حال سلطان، صاحبقران می‌شود و…

سریال «آهوی من مارال» به کارگردانی مهرداد غفارزاده، تهیه‌کنندگی مشترک سعید خندق‌آبادی و بهروز خوش‌رزم است.

نوشته شبنم مقدمی به سریال «آهوی من مارال» پیوست اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

انیس‌الدوله همسر مورد علاقه و سوگلی ناصرالدین‌شاه قاجار، پادشاه ایران بود و مقام او بر سایر همسران ناصرالدین شاه برتری داشت.

پیش از این حسن معجونی برای ایفای نقش ناصرالدین شاه قاجار با این پروژه، قرارداد بسته است.

در خلاصه قصه این سریال آمده است: ناصرالدین شاه، دست به ماشه برده تا آهویی صید کند که آهو چشمی، چون باد از راه رسیده و چون برق می‌گذرد و به دنبالش حال سلطان، صاحبقران می‌شود و…

سریال «آهوی من مارال» به کارگردانی مهرداد غفارزاده، تهیه کنندگی مشترک سعید خندق‌آبادی و بهروز خوش‌رزم است.

نوشته الهام کردا ایفاگر نقش انیس الدوله در «آهوی من مارال» شد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

این سریال با چندین بازیگر قرارداد منعقد کرده است که خبر آن طی چند روز آینده منتشر می‌شود.

حسن معجونی در نقش ناصرالدین شاه بازی خواهد کرد که خبرش پیش از این، رسانه‌ای شده بود.

سریال «آهوی من مارال» به کارگردانی مهرداد غفارزاده و تهیه‌کنندگی مشترک سعید خندق‌آبادی و بهروز خوش‌رزم است.

ایده پردازی، طراحی و اجرای لوگوموشن را امین انتشاری انجام داده است.

نوشته رونمایی از لوگوموشن «آهوی من مارال»/ انتخاب بازیگران ادامه دارد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

طراحی لوگوی این سریال بر عهده مهران گل محمدی و لیدا صبوری است.

برخی عوامل این پروژه عبارتند از: کارگردان : مهرداد غفارزاده ، تهیه کننده : بهروز خوش رزم ، مشاور پروژه و ناظر کیفی : سعید شریعتی ،  مشاوره فیلمنامه : فریدون عموزاده خلیلی ،  ایده و طرح سریال : مهرداد غفارزاده  ،  اعضای نویسندگان : پریسا شمس ، معصومه یزدانی ، ابراهیم قربانپور ، مشاور رسانه ای : اشکان منصوری، نوازنده : آیدین علیانسب .

سریال «آهوی من مارال» که در دوره قاجار و عصر ناصرالدین شاه می گذرد در دو فصل برای پخش از شبکه نمایش خانگی ساخته می شود ، فصل اول پانزده قسمت و فصل دوم در بیست و پنج قسمت خواهد بود .

موضوع این سریال به عشق ناصر الدین شاه به دختر روستازاده و ماجراهای اطراف آن ، می پردازد همچنین داستان هایی از کنیزان ترک به میان خواهد آمد و …

بخشی هایی از سریال در استانبول قدیم می گذرد و از بازیگران شناخته شده سینما و تلویزیون ترکیه نیز استفاده خواهد شد و در این زمینه مذاکراتی انجام شده است .

در خلاصه قصه «آهوی من مارال» آمده : ناصرالدین شاه، دست به ماشه برده تا آهویی صید کند که آهو چشمی ، چون باد از راه رسیده و چون برق می‌گذرد و به دنبالش حال سلطان ، صاحبقران می‌شود حال اسیری که در دام مانده باشد ، صیاد رفته باشد . شاه به حکم قدر قدرتی امر می کند که صیاد را به شکارگاه بازگردانند ، غافل از اینکه آن آهو چشم گریزپا ، خود صید و صیاد عاشقی جوان است از دیار آذربایجان ، دیاری که گل‌های دشتش همه سارای نام دارند و سروهای سر به فلک کشیده‌اش همه خان چوپان..

نوشته پیش تولید سریال «آهوی من مارال» آغاز می‌شود/ روایت کهن یک عشق اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

سایر عوامل اصلی فیلم عبارتند از: نویسندگان ایرانی فیلمنامه: مهرداد غفارزاده، اکبر روح، نویسندگان ترک:  سرتاچ بایجان، پلین کارامحمت اوغلو ، مدیر فیلمبرداری: ژان پل سرسین، مسعود امینی تیرانی ، تدوین گر: شاهین یارمحمدی ، مدیر گروه برنامه ریزی و کارگردانی: کیوان جمالی ، صدابردار: انگین الیبال، سید وحید رضویان ، طراح صحنه: جلال اوزاک اوغلو، امیر بنایی ، مدیر نورپردازی، تیفیک کسگین ، طراح لباس: ایلکه کارگین ، مدیر تولید: الیف دوگان، مجید فردی انور ، مدیر تدارکات: رامین بهزادی ، برنامه ریز تولید: دلارا بویودیکمن ، طراح گریم: الیف ساتی ، مجری طرح: مصطفی گونش ، سرمایه گذاران: بابک به روش، سارا احمدی ، محصول شرکتهای  Vision Green Cut  و Artiz Evi

بازیگران ایرانی: پژمان بازغی، افسانه پاکرو، امید روحانی، سارا احمدی، فرناز محمودی و آیتک جاوید

بازیگران ترکیه: یوسف چیم (yusuf çim) ، علی بوراک جیلان (ali burak ceylan) ، هازال تورسان (hazal tuesan) ، آیشن اینجی (aysen inci) ، سمرا دینجر (samra dincer) و الیف ارول (elif erol)

همچنین در این فیلم چناره ملک زاده خواننده آذربایجانی مشهور و پرطرفدار در بین ایرانی ها هم حضور دارد

خلاصه داستان: امره”جوان خوش صدا با دوست نزدیکش “هاکان” به عنوان پیک موتوری توزیع غذای یک رستوران در استانبول کار می کنند، امره رابطه ای صمیمی با مادرش دارد و هراز گاه برای کودکان پرورشگاه بچه های بهشت کنسرتهای تک نفره اجرا می کند و مورد علاقه ی بچه های بی سرپرست آنجاست،  در همین روزها دختری ایرانی به نام “دلارا” همراه برادرش “حامد” به استانبول می آیند که به توصیه پدرشان شعبه ای از کارخانه ای را که صنعت خانوادگی شان است، در استانبول تاسیس کنند، از سوی دیگر هاکان با فیلمبرداری از امره و پخش فیلم در فضای مجازی باعث معروفیت وی می شود. زنی به نام “سارا” که دلال فروش املاک است، محل پرورشگاه بچه های بهشت را می خواهد با ترفندهای مختلف به دلارا بفروشد و امره که حامی کودکان پرورشگاه است ، با فروش پرورشگاه مخالفت می کند و حامد و دلارا درگیر ماجرایی ناخواسته می‌شوند و ….

نوشته ادامه فیلمبرداری «ترانه‌ای عاشقانه برایم بخوان» در تهران اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

مراسم رونمایی از این فیلم نیز قرار است دوشنبه ۲۹ آبانماه ساعت ۲۰ با حضور بازیگران، عوامل پشت دوربین و برخی از چهره‌های مطرح هنری در موزه سینما برگزار شود.

این فیلم زمستان سال ۹۲ در تهران مقابل دوربین رفت. ساخته جدید غفارزاده در جشنواره سی و دوم فیلم فجر و جشنواره فیلم کودک همدان هم به نمایش درآمد که با استقبال خوبی از سوی منتقدان و اهالی رسانه مواجه شد.

نیوشا ضیغمی، همایون ارشادی، امیرحسین رستمی، نادر فلاح، ارشیا طالبی، علی اکبر صحرایی، مازیار نوروزی، محسن تمیزی همراه با مهرداد غفارزاده در «دریا و ماهی پرنده» به ایفای نقش پرداخته اند.

«دریا و ماهی پرنده» مضمونی اجتماعی دارد و روایتگر داستان زندگی نوجوانی هفده ساله به نام احسان است که توانایی تکلم و شنیدن ندارد. او بدون ارتکاب جرمی در مرکز بازپروری نوجوانان بزهکار در یک منطقه محروم به سر می برد تا اینکه… .

نوشته مراسم افتتاحیه «دریا و ماهی پرنده» در موزه سینما برگزار می‌شود اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

نوشته اولین نشست کارگاه «استعدادیابی و سوژه یابی سینمایی» در حوزه هنری آذربایجان غربی برگزار شد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.