امیر قادری میزبان برنامه در ابتدای نشست ضمن اشاره به اینکه مباحث طرح شده در سری دوم این نشست که مربوط به دهه ۷۰ است، ناخواسته به سمت تحولات دهه ۶۰ کشیده می‌شود، بیان کرد: دهه شصت دوره مرکزی تحولات سینمای ایران است که نمی‌شود از آن فرار کرد؛ به همین دلیل در جلسات قبل به طور مفصل به آن پرداختیم. دیگر وقت آن است که سینمای ایران را در دوران اصلاحات بررسی و مرور کنیم. آقای ابوالحسن داوودی به تازگی در مصاحبه‌ای با فریدون جیرانی عنوان کردند که آقای ضرغامی، جمال شورجه را به خانه سینما فرستاد اما ما نتوانستیم با او تعامل کنیم. پس از آن آقای شفق به خانه سیما فرستاده شد که تعاملاتمان بهتر شد.

ابوالحسن داوودی در ابتدای صحبت‌های خود درباره ارتباط عزت‌الله ضرغامی در زمان حضورش در وزارت ارشاد با خانه سینما عنوان کرد: یکی دو سال قبل از دوم خرداد ۱۳۷۶ بود که من همراه با مرحوم سیف‌الله داد وارد خانه سینما شدم. در آن دوره فضای سینما بیشتر ادامه همان جریان، سیاست و نگاه ایدئولوژیک دهه ۶۰ بود.

قادری یادآور شد: در آن سال برای اولین بار بحث سیاسی شدن سینما هم مطرح شد.

داوودی اما گفت: سوال اصلی این است که سینماگران سیاسی شدند یا سینما؟ فضای سینما‌ی ایران از دوم خرداد به بعد نمایان‌تر شد. قبل از دوم خرداد ۱۳۷۶ سینمای ایران موضع سیاسی دقیقی نداشت. یعنی یک جریان روشنفکری در سینمای قبل از انقلاب داشتیم که تفکرش به جریان جدیدتر منتقل شده بود و جریان دیگری هم بود که با تفکر ایدئولوژیک دهه ۶۰ همراه بود، مانند هیات اسلامی هنرمندان. این دو جریان در آن مقطع مقابل هم بودند.

* در دوم خرداد سینماگران به سمت سیاست رانده شدند

وی ادامه داد: از سال ۱۳۷۶ و قبل از شروع دوم خرداد، سینماگران به سمت سیاست رانده و سیاسی شدند. دلیل اصلی آن هم حضور آقای خاتمی بود که در زمان حضور در وزارت ارشاد هم ارتباطاتی با سینماگران و شکل نگاهی متفاوت به سینما داشت. اما گروهی که سینما را در‌ آن مقطع اداره می‌کرد چه به لحاظ فکری و چه عملی، گروهی مستقل به نظر می‌آمدند و اینگونه نبود که بر اساس دستورات مقام بالاتر عمل کنند‌. آقای انوار خود به سیستم و شرایطی که ایجاد می‌کرد، معتقد بود و بر اساس استراتژی کاری خودش پیش می‌رفت‌. چیزی که ما بعدا در مدیریت‌های سینمایی کمتر دیدیم.‌

وی ادامه داد: در آن شرایط به نحوی، تفکر سیاسی به خانه سینما تلقین شد. یکی دو سال قبل از این جریانات وقتی من و مرحوم سیف‌الله داد عضو هیات مدیره خانه سینما بودیم، حتی تصورش را هم نمی‌کردیم که یک روزی خانه سینما در شرایطی قرار بگیرد که از هر وزیر و معاون وزیری بخواهیم در کمیسیون‌‌های تشکیل شده شرکت کند و به عنوان فعال فکری برنامه دهد!

داوودی تاکید کرد: بعد از رفتن مرحوم داد به معاونت سینمایی و زمانی که مسئولیت خانه سینما برعهده من بود، به معنای واقعی کلمه هر کس را که دعوت می‌کردیم، بلافاصله در آنجا حاضر می‌شد و جلسه تشکیل می‌داد. آن زمان فضای سیاسی هم شوک‌زده بود و جناح محافظه‌کار و اصلاح‌طلب بعد از جریان دوم خرداد شوکه شده بودند و تا مدتی فعالیت طرف مقابل کاملا متوقف شد. این دورانی بود که ما توانستیم در خانه‌ سینما بیشترین میزان فعالیت فکری و تحقیقی را برقرار کنیم و از آن، برنامه بیرون بیاوریم اما متاسفانه بعد از غالب شدن یکسری جریان‌ها و درگیری‌های خانه سینما، این اتفاقات به خوبی پیش نرفت.

قادری در ادامه گفت: چقدر از این ماجرا به دلیل ریشه‌های مشترک هنرمندان بود و چه قدر برای هنر و سینما بود؟

* دیکتاتوری دلسوزانه محمد بهشتی در سینما

داوودی پاسخ داد: شاید این ارتباط و نزدیکی به این دلیل بود که اهالی سینما خاطره خوبی از روند تحولات سینمای بعد از انقلاب داشتند. به ویژه شخص محمد بهشتی که دیپلماسی فرهنگی بیشتری داشت و شرایطی را به وجود آورده بود که خودش اسم آن را دیکتاتوری دلسوزانه در ارتباط با اهالی سینما گذاشته بود. در‌ آن مقطع توجهی که به سینما شد و دیگر این نبود که سینما عنصری مزاحم باشد و برخی بخواهند بگویند ما به سینما نیاز نداریم.

در این بخش از برنامه ناصر شفق اظهار کرد: من اعتقادی به اینکه سینمای ایران را به دهه‌های مختلف تقسیم می‌کنند، ندارم. از نظر من سینما نهالی است که از ۱۳۰۹ کاشته شده و هرکسی که آمده این نهال را آبیاری کرده است. نمی‌توان سینما را دسته‌بندی کرد؛ بلکه فیلمسازهای شاخص، در هر دوره‌ای تعیین‌کننده وضعیت سینما هستند. من حتی به سینمای قبل و بعد از انقلاب اعتقاد ندارم؛ هر دوی آن‌ها یک سینما است. این سینما به دلیل زحمات افراد در هر دو دوره توانسته ادامه پیدا کند.

* سینماها بعد از انقلاب، چه مدت تعطیل بود؟

وی افزود: بعد از پیروزی انقلاب، سینماها از ۲۲ بهمن ۱۳۵۷ تا تابستان ۱۳۵۸ تعطیل شدند. در تابستان هم فیلم‌های قبل از انقلاب مانند «گزارش» کیارستمی و «از نفس افتاده» را پخش می‌کردند. فیلم‌های بروسلی هم اکران می‌شد و می‌توان گفت سینما به مقدار زیادی آزاد بود.

در واکنش به این بخش از اظهارات شفق، فریدون جیرانی متذکر شد: البته سینماها از ۱۵ بهمن ۱۳۵۷ تا ۱۲ اسفند همان سال تعطیل شدند و سپس با دستوری که حضرت امام خمینی(ره) برای پایان اعتصابات دادند، باز شدند و اکران فیلم‌ها هم از سر گرفته شد.

شفق در ادامه صحبت‌های خود گفت: در همان دوران آقای مهدی کلهر معاون سینمایی و آقای سیدجوادی معاون هنری شدند. من در آن دوره دبیر جشنواره تئاتر ۱۷ شهریور و رییس سیاست‌گذاری سینمایی جشنواره وحدت بودم و با آن‌ها درباره رونق گرفتن سینما به وسیله برگزار کردن جشنواره صحبت کردم. من معتقدم که در  دهه ۶۰ جریانات خوبی در سینما شکل گرفت و می‌خواهم بگویم در طول تاریخ صد ساله سینمای ایران، باید قدردان هرکسی باشیم که آجری روی آجر دیوار این سینما گذاشته و قد کشیده است و بسیاری از امکانات دولت را به سینما تزریق کرد.

وی با اشاره به اینکه در سال ۱۳۷۶ بنیان‌گذار و مدیرعامل انجمن سینمای انقلاب و دفاع مقدس بوده است، در پاسخ به این پرسش که آیا سینماگران در آن سال به دو جبهه طرفداران آقای خاتمی و طرفداران آقای ناطق نوری تقسیم شده بودند یا نه؟ مطرح کرد: من به این گزاره اعتقادی ندارم. چرا که سیدمحمد خاتمی ۹ سال وزیر ارشاد بود و سبقه خوبی بین سینماگران داشت. سینماگران هم به ایشان علاقه داشتند.

* سینماگران هیچ‌گاه آگاهانه و حزبی وارد سیاست نشدند

داوودی در این میان تأکید کرد: حضور ناصر شفق در واقع به دورانی برمی‌گردد که خانه سینما یک ناظر و رابط با وزارت ارشاد داشت و با حضور ایشان ارتباط خانه سینما با وزارت ارشاد ارگانیک شد و بسیاری از مسایل گذشته که دچار سوتفاهم می‌شدیم، برطرف شد. پیش از آن جواد شمقدری نماینده ارشاد در خانه سینما بود که نمی‌توانستیم با او تعامل کنیم. ناگفته نماند سینماگران در دوم خرداد به این نتیجه رسیدند که سیاست ابزاری است که می‌توانند حرف خود را با آن بزنند و حقوق خود را به عنوان فیلمساز به دست آورند. سینماگران هیچ زمان به صورت سیستماتیک، آگاهانه و حزبی وارد عرصه سیاست نشدند.

در ادامه محمود اربابی عنوان کرد: من در سال‌های دهه ۶۰ دانشجو سینما بودم. آنچه که الان می‌دانم به دلیل ارتباط و مطالعه است و من به شخصه درگیر ماجرا و اتفاقات نبودم. ای کاش عنوان این نشست را «بر سینماگر ایرانی چه گذشت» می‌گذاشتید. مهم این است که بدانیم دیدگاه‌های غالب در دوره‌های مختلف چه بر سر سینماگران آورده است.

امیر قادری در پاسخ گفت: شاید دلیلش این باشد که سینمای ایران همیشه صنفی و بر اساس صنف بررسی شده و معمولا منافع مخاطب و ارتباط سینما با جامعه به شکل جدی در آن مورد بررسی قرار نگرفته است.

اربابی افزود: سینمای ایران از گذشته جریان موثری در جامعه بوده و هست. سینما بعد از انقلاب براساس بررسی آماری و کیفی یک نسبت کاملا متفاوتی با سینمای قبل از انقلاب دارد. سینمای ایران قبل از انقلاب، یک سینمای بومی داخلی بود. بنا به دلایل مختلف عرضه خارجی و شناخت بین المللی از سینمای ایران وجود نداشت. قبل از انقلاب جشنواره تهران را داشتیم اما به جای معرفی سینمای ایران به جهان بیشتر سینمای جهان به ایران معرفی می‌شد. این در حالی است که بعد از انقلاب برای معرفی سینمای ایران به جهان برنامه‌ریزی شد.

وی ادامه داد: من طبق مطالعاتم از دهه ۶۰ می‌گویم که فیلمسازان موفق آن دوره محصول تفکر همان دیکتاتوری دلسوزانه مدیریت سینما در آن دوره هستند. سینماگران آن دوره احساس می‌کردند در مقابل نگاهی که ممکن بود بر اساس آن اساسا سینمایی وجود نداشته باشد، باید تلاش کنند تا سینما بماند.

داوودی درباره این موضوع گفت: من فیلمسازی هستم که کل هویتم را مدیون کارکرد همان زمان هستم. یعنی اگر همان دوره شخص بهشتی وجود نداشت، سینماگر نمی‌شدم.

* سال ۶۹ هشتاد و یک میلیون مخاطب سینما داشتیم

اربابی در ادامه اظهار کرد: اما درباره اینکه چگونه سینماگران به سیاست دل بستند، باید تاریخ را مرور کنیم متوجه می‌شویم که تا سال ۱۳۶۸ ارتباط بین سینما و مخاطب در حال افزایش بود. به شکلی که بیشترین مخاطب سینمای ما به تاریخ ۱۳۶۹ مربوط است که هشتاد‌ویک میلیون نفر به سینما رفتند. از سال ۱۳۶۹ به بعد این آمار سقوط می‌کند. الزاما نمی‌توان این آمار را به کارکرد سینما و سینماگران ربط داد بخشی از آن به سیاست‌گذاری و حتی شرایط جامعه و رویکرد مردم هم بازمی‌گردد. هر چه از سال ۱۳۶۹ به جلو حرکت می‌کردیم سیاست‌گذاری‌ها و سخت‌گیری‌ها کم‌رنگ می‌شود. به طوری که در اواخر دهه ۶۰ تعداد فیلم‌هایی که وجه داستان‌گویی و قهرمان‌پردازی‌شان پُررنگ‌تر بود، فروش بیشتری هم داشتند.

این مدیر سینمایی سابق در ادامه عنوان کرد: سال ۱۳۷۲ سال تعیین کننده‌ای برای سینمای ایران است چرا که تمام فشار‌های درست و غلطی که برای حذف جریان سیاست‌گذاری‌های دهه ۶۰ وجود داشت، به نتیجه می‌رسد. آقایان انوار و بهشتی مجبور می‌شوند از سینما بروند. در این مرحله شخصی مانند آقای لاریجانی از سینما به تلویزیون می‌رود و مدیران سینمایی را که از دید خودش دیدگاه‌های قابل دفاعی داشتند، به آنجا برد. بعد از آن هم آقای بهشتی به میراث رفت و اما آقای انوار هم دیگر هیچ مسئولیتی را نپذیرفت.

وی افزود: پس از آن، آقای ضرغامی و دوستانش روی کار آمدند و آقای میرسلیم هم وزیر شد. در سال ۱۳۷۲ ابتدا شرایط نامتعادل شد و سینماگران نگران شدند که چه اتفاقاتی قرار است رخ دهد تا به سال ۱۳۷۶ رسیدیم. در این میان آلترناتیو وزارت ارشاد و معاونت سینمایی در حد فاصل سال‌های ۱۳۶۲ تا ۱۳۷۲ حوزه هنری بود. حوزه هنری در آن زمان با معاونت سینمایی تعارض و اختلاف داشت. معاونت سینمایی معتقد بود که حوزه هنری هم باید مانند بقیه باید مقررات را رعایت کند. ضمن اینکه حوزه هنری همه‌ سینما‌ها را تا قبل سال ۱۳۷۰ در اختیار گرفته بود. در پایان سال‌ ۷۲ ناخودآگاه حوزه هنری به معاونت سینمایی نزدیک شد و اختلاف‌ دیدگاه‌ها به نسبت قبل بسیار کمرنگ شده بود.

اربابی ادامه داد: در سال ۱۳۷۲ مدرسه کارگاهی فیلمنامه‌نویسی حوزه هنری راه افتاد. در نگاه این مدرسه فیلمنامه مهم بود و باید برایش سرمایه‌گذاری می‌کرد. فیلمسازان اگر با هم کار کنند، در سرنوشت فیلمنامه موثر است و در نهایت سینما با مردم معنا پیدا می‌کند. در این مدرسه نزدیک به ۷۰ نفر از فیلمسازان، نویسندگان و کسانی که در سینما بودند، در این مدرسه حضور پیدا کردند از جمله مرتضی پورصمدی، فریدون جیرانی و… . شاید تنها فیلمسازان برجسته‌ای که در مدرسه حضور نداشتند، بهرام بیضایی، مسعود کیمیایی و رخشان بنی‌اعتماد بودند. در آن فضا ضمن صحبت کردن درباره فیلمنامه، خود جمع حاضر محصول فضای اجتماعی پیرامون بودند که نگرانی‌شان کار نکردن فیلمسازان بود.

* سینماگرانی که با تنور داغ انتخابات ۷۶ همراه شدند

وی تأکید کرد: بعد از رسیدن به سال‌ ۱۳۷۶ و زمانی که تنور انتخابات داغ بود افراد جمع مدرسه فیلمنامه‌نویسی تصمیم گرفتند در اتفاقاتی که قرار بود رخ دهد، سهیم شوند تا بتوانند وضعیت موجود را تغییر دهند. بر خلاف نظر آقای داوودی من معتقدم بخش زیادی از فیلمسازان ما نگاه سیاسی داشتند. این شرایط باعث شد بیانیه معروف فیلمسازان بیرون بیاید. بله دو دسته وجود داشت اما  نسبت این دو دسته با کل سینما ۵۰-۵۰ نبود بلکه ۱۰ به ۹۰ بود. در اینجا شکل به سیاست آمدن فیلمسازان، معنا پیدا می‌کند‌.

در ادامه اکبر حر به عنوان یکی از سینماگران پیشکسوت که در جمع مخاطبان نشست حضور داشت عنوان کرد: ما سینمای بعد از انقلاب را فقط مدیون شخص امام خمینی (ره) هستیم و جمله معروف‌شان هستیم که فرمودند: «ما با سینما مخالف نیستیم ما با فحشا مخالفیم.» در روند انقلاب دو نماد فرهنگی و اقتصادی یعنی بانک‌ها و سینما‌ها مورد آتش‌سوزی قرار گرفت. ما زمانی در سینما دچار مشکل شدیم که فتوای امام را کنار گذاشتیم و به سراغ فیلم‌هایی رفتیم که مصداق تهاجم فرهنگی بودند.

داوودی در این میان گفت: در صحبتی که من کردم دو جریان فکری ابتدای انقلاب بود؛ یکی به دنبال حذف کلی سینما بود و دیگری قصد نگه داشتن سینما را داشت. صحبتی که امام (ره) در بهشت زهرا انجام داد، کدی شد که بتوانند با آن سینما را نگه دارند اما سینما را افراد نگه داشتند و فقط یک حرف آن را سرپا نگه نداشت. سینما با آقای بهشتی به ویژه چراکه آقای انوار موقعیت اجرایی داشت نه تالیفی و فکری، یک دوران کودکستان، دبستان، دبیرستان و ورود به دانشگاه را طی کرد.

وی افزود: عملا شرایط سینما در آن سال‌ها مانند کسی بود که وارد کودکستان می‌شود. اما پس از گذشت سال‌ها که عنصر سینما رشد کرد و به تعبیری چموش شد، مساله جدی برای خود سینماگران و کسانی که می‌خواستند آن را تحت سیطره خود دربیاورند، ایجاد کرد. جریان فکری آن دوره، سینما را به صورت انحصاری در خدمت ایدئولوژی می‌خواست. تفکرات سینمای دهه ۶۰ دو وجهی بود در کنار دیکتاتوری موجود در برخی مدیران، تفکر سازنده‌ای هم وجود داشت که سینمای ایران، وجودش را به آن مرهون است.

* ورود گروه‌های مذهبی به سینمای ایران

فریدون جیرانی با اشاره به اینکه اکبر حر به جریان معتقد به سینمای اسلامی تعلق دارد، عنوان کرد: تا قبل از صحبت امام خمینی(ره) در بهشت زهرا در محافل مذهبی رادیو، سینما و تلویزیون حرام بود. یعنی به سینما نمی‌رفتند در رادیو فقط اخبار گوش می‌دادند و تلویزیون زمان شاه را هم تماشا نمی‌کردند. واژه سینمای اسلامی از ابتدای انقلاب به وجود آمد اما شناختی نسبت به آن وجود نداشت و عده‌ای که مخالف بودند نمی‌دانستند با آن چه کنند. بخشی که مخالف سینما بود تا قبل از انقلاب و در محافل مذهبی سینما را می‌زد. در میان گروه‌های مذهبی هم غیر از فدائیان اسلام که درباره سینمای مستند نظر داده بودند، هیچ گروه مذهبی درباره سینما نظر نداده بودند. به همین دلیل پس از صحبت امام (ره) بود که محافل مذهبی وارد سینما شدند.

اکبر حر در پاسخ به این پرسش که جریان او و افرادی مانند جواد شمقدری از چه سالی وارد میدان سینما شدند، عنوان کرد: از سال ۵۹ که جزو انجمن اسلامی دانشگاه بودیم وارد سینما شدیم.

* زمانی که فارابی امکانات می‌داد و مخاطب مهم نبود!

ابوالحسن داوودی با پیگیری ادامه مباحث خود، ضمن اشاره به اینکه یکسری فیلم‌ها در دوران کودکستانی سینمای ایران ساخته شده است، تاکید کرد: در آن مقطع خود فارابی همه امکانات را می‌داد و بخش سرمایه‌گذاری خصوصی و مخاطب اصلا مطرح نبود؛ یعنی سینما در یک شکل و تصویر دیگری زاده شد. در این دوره و به‌دلیل شکل تفکر حاکم بر سینما، سینمای ایران نتوانست با تمام حمایت‌ها به جز فیلم‌های معدودی مانند «بازمانده» که ویژگی‌های خود را داشتند، با مخاطب ارتباط بگیرد.

* در همه دوران‌های سینما، عده‌ای حذف شده‌اند

داوودی در پاسخ به این پرسش قادری که آیا فکر نمی‌کنید که مشکل مدیریت دهه ۶۰ همین ایراد را داشت و آن زمان هم آقایان بهشتی و انوار به دنبال حذف برخی جریان‌ها بودند، گفت: در همه دوران‌ها عده‌ای حذف شدند در دوره اصطلاحات هم همینطور. امروز اما میزان حذف‌شدگان سینما از همه دوره‌ها بیشتر است. شرایطی که در مدیریت الان وجود دارد، میزان حذف‌شدگی را از همه دوره‌های بعد انقلاب بیشتر و وحشتناک‌تر کرده است.

* اختلافات امروز سینما، واقعا اختلاف است!

شفق در ادامه با اشاره به اینکه اختلافاتی که در حال حاضر در سینما به وجود می‌آید، جدی جدی اختلاف است، بیان کرد: آن زمان حتی در سال ۷۶ اختلاف به معنای واقعی نبود. چراکه همه می‌خواستند کمک کنند سینما پا بگیرد نه اینکه پای آن را بکشند. من زمانی انجمن سینمای انقلاب و دفاع مقدس را تشکیل دادم که احساس کردم سینمای دفاع مقدس متولی ندارد. البته خیلی‌ها دوست داشتند کمک کنند. ما در آغاز فعالیت سالی ۲ تا ۳ فیلم ساختیم و بعد در یک سال هم تجربه ۲۲ فیلم را داشتیم. به طور متوسط ۳۰ درصد فیلم‌ها در سال برای دفاع مقدس و از حمایت‌های دولت برخوردار بود. ناگفته نماند که ما کلی امکانات رایگان در اختیار سینماگران قرار می‌دادیم. جلسه‌ای را با آقای لاریجانی داشتیم که پیشنهاد کردم حق رایت فیلم‌های دفاع مقدس را خریداری کنند. مثلا به دنبال آن بودیم که فیلم بوی «پیراهن یوسف» با پیش‌خرید تلویزیون شکل بگیرد چون اثر خوبی بود.

وی یادآور شد: در این دوره ۸۲ فیلم ساخته شد و بیشتر آثار خوب دفاع مقدس از سال ۶۹ تا ۷۵ ساخته شد. من سینما را به صورت آکادمیک دنبال و احساس می‌کردم وضعیت سینما فاجعه است. در دهه ۶۰ دولت به سینما سوبسید می‌داد اما از ۷۴ یا ۷۵ بحث کمبود بودجه مطرح شد و اینکه بخش خصوصی باید شکل بگیرد. ما هم دوست داشتیم سینما خصوصی باشد.

* از ۴۸۰ سالن سینما به ۱۸۰ سالن رسیدیم!

شفق افزود: آن زمان که آقای حیدریان مدیرکل نظارت بود، می‌گفت شما یک بار شرکت را تایید می‌کنید پس لزومی ندارد شرکت برای پروانه فیلمسازی‌اش اقدام کند و این مسئولیت برعهده تهیه‌کننده است. اتفاق ناگواری که در سینمای ایران رخ داد مصادره سینماها بود. طی این اتفاق بخشی از سینماها به داروخانه، انباری، دفتر فلان‌آقا و… تبدیل شدند و یکباره برای جمعیت ۳۶ میلیونی از تعداد ۴۸۰ سالن سینما به ۱۸۰ سالن رسیدیم! بعد از این اتفاق من سال ۷۷ من دیگر نمی‌توانستم  در انجمن بمانم چراکه مشکل اصلی، دیگر تولید نبود. ما نزدیک به پانصد نفر فیلمساز داشتیم که توانایی کار داشتند اما ۱۰ تا ۱۵ سالن بیشتر موجود نبود و مابقی آثار می‌سوختند. در حقیقت آن زمان ۳ تا ۴ فیلم پرفروش داشتیم و بقیه آثار در اکران ورشکست می‌شدند.

شفق با اشاره به اینکه بعد از این اتفاق فیلم‌ها شروع به قشری‌گری و حرکت بر اساس سلیقه عام کردند، تصریح کرد: البته من مخالف این اتفاق نبودم و در دوره اصطلاحات طرح پردیس‌های سینمایی را دادیم. آن زمان با آقای داوودی و مرحوم داد مباحث مختلفی را مطرح کردیم و جلسات متعددی گذاشتیم. حتی به مرحوم داد پیشنهاد دادیم که عضو هیات مدیره انجمن شود و ما هم با خانه سینما تعامل کنیم. در این میان چه کسانی مخالفت کردند؟ خانه سینما، حوزه هنری، اتحادیه تهیه‌کنندگان و… . دلیلشان هم این بود که قدرت ما افزایش پیدا می‌کند. درحالی که من در طرح پیشنهادی گفته بودم که یک سالن برای من نباشد. در این میان شاید بتوان گفت از کارگردان و فیلمبردار تا تدوینگر، موسیقیدان و نویسنده‌ای که کار بزرگ کرده است، با ما مشکل داشتند.

وی ادامه داد: در این مسیر وزیر ارشاد، وزیر مسکن و آقای حیدریان همراه بودند. یکبار هم از غلامرضا موسوی پرسیدم که چرا با ساخت سالن سینما مخالفت کرد، گفت ما مخالفت نداشتیم اما انگار چون شخص من دنبال این قضیه بودم، مخالفت کردند. من اعتقاد دارم که سینماگران و فرهنگیان از سیاستمداران محترم‌تر و قوی‌تر هستند. یک سینماگر باید به سیاستمدار بگوید که پایش را کجا بگذارد و فرهنگ فراتر از سیاست است. باید به این مساله توجه کنیم هنرمند، هنرمند است و کسی حق ندارد بالاسر باشد و بگوید این کار را بکند یا نه.

شفق در پاسخ به این پرسش قادری که آیا برای قدرتمند شدن سینماگران پیشنهاد ساخت سالن سینما داده است، تصریح کرد: بله. ما به تلویزیون هم پیشنهاد دادیم که برای سینما و ورزش برنامه زنده پخش کند و برنامه «سینما دو هزار» در شبکه پنج و بعد برنامه «نود» در شبکه سه بر این اساس شکل گرفت. بعد هم که برنامه «هفت» ساخته شد که علاقه مند بودیم به صورت زنده پخش شود چراکه سینما زنده باشد، جامعه زنده است.

* «بوی پیراهن یوسف» چرا مورد بی‌مهری قرار گرفت

وی در جواب به سوال فریدون جیرانی مبنی بر اینکه در آن زمان که مسئولیت داشته است، «بوی پیراهن یوسف» مورد بی‌مهری مدیران قرار گرفت و درجه ب به آن دادند. چرا این اتفاق افتاد؟ اظهار کرد: قبل از این فیلم، ما دو سه تا مشکل عدیده سر آثار دفاع مقدس داشتیم که من به شورای عالی انقلاب فرهنگی رفتم و گفتم ما در ادامه نمی‌توانیم قوی عمل کنیم چون هر لحظه می‌گویید قهرمان قصه را عوض و یا از بازیگر ستاره استفاده نکنیم! برای اولین بار در فیلم «بوی پیراهن یوسف» با بازی نیکی کریمی و علی نصیریان برخی معیارها تغییر کرد. من خودم زمانی که با علی نصیریان صحبت کردم، می‌گفت بهترین بازی تاریخ سینمای من، این اثر بود اما در جشنواره آن سال به ایشان جایزه ندادند. ما تمام تلاشمان این بود که بازیگران ستاره بتوانند در فیلم‌های سینمایی دفاع مقدس بازی کنند.

جیرانی اما تاکید کرد: این نکته شما درست است. ناگفته نماند که هم «بوی پیراهن یوسف» و هم «برج مینو» مورد بی‌مهری قرار گرفتند و آقای ضرغامی درجه ب به آن‌ها داد چراکه قهرمان هر دو زن و نیکی کریمی بود.

ابوالحسن داوودی در ادامه اظهار کرد: صحبت‌های آقای شفق حاصل شرایط فکری در آن دوره به ویژه از دهه ۷۰ مشخصا از ۷۲ به بعد بود که سینما از مرحله کودکستانی و دبستانی خارج و وارد جایی شد که بخش خصوصی به آن ورود کرد. من خیلی موافق تعبیری که ایشان درباره گران کردن سینما به کار برد، نیستم.  درست است که سینما کمک‌های سوبسیدی کمتری دریافت کرد اما گران نشد. اتفاقا بعدا در دورانی گران شد که عملا مدیران فرهنگی خواستند قدرت سینما را در انحصار بگیرند و چون نمی‌توانستند و عملا سینما گسترش پیدا کرده بود و توانسته بود با مخاطب ارتباط بگیرد به ویژه بخش فرهنگی سینما که صاحب عقیده بود سعی کردند از طریق نهاد و وارد شدن سرمایه‌های دولتی که وابسته به نهادهای مختلف بود، شرایطی را به صورت تدریجی بدون اینکه مشخص باشد، وارد سینما کنند که آن تبدیل شد به قراردادهایی که اول هم در عرصه بازیگران ستاره‌ها بروز کرد.

وی ادامه داد: یعنی در آن دوران عملا تسویه‌ای در سینما اتفاق افتاد، یعنی اگر من به عنوان کارگردان و تهیه‌کننده فیلم «جیب‌برها به بهشت نمی‌روند» و یا «بوی خوش زندگی» را بسازم از آن دوران به بعد دیگر این امکان برایم مهیا نبود و باید سراغ سرمایه‌گذار می‌رفتم که آن هم به دلیل گران شدن سینما شرایط خود را داشت. در حقیقت سرمایه بخش خصوصی به راحتی نمی‌توانست وارد سینما شود و آن را اداره کند. اینگونه سینما خود به خود رانده می‌شد به طرف بخشی که می‌توانستند فیلم‌های کلان با سرمایه کلان تولید کنند. این سرمایه کلان باعث گران شدن سینما شد و آن را از دسترس کسانی که می‌خواستند تولید کنند خارج می‌کرد.

این فیلمساز در پاسخ به مخالفت خانه سینما با سالن‌سازی که از سوی ناصر شفق مطرح شد هم گفت: من در آن دوران در خانه سینما حضور داشتم. این بحث ربطی به خانه سینما نداشت. ساختار خانه سینما، ساختاری نبود که با چنین جریانی موافقت یا مخالفت کند. اصولا سینما از سال ۷۲ به بعد که وارد مرحله توجه به بخش خصوصی شد تبدیل به سینمای گنجشک روزی شد به جای آن که صنعتی، خودکفا شود. یکی از مواردی که بعد از رفتن مرحوم داد به معاونت سینمایی تاکید کردیم، رسیدن به یک نظام سینمایی بود. ناگفته نماند که خانه سینما و وزارت ارشاد آن زمان بیشترین و ارگانیک ترین ارتباط را با هم داشتند. تعریف اولیه این بود که مسئولیت به جریان فیلمسازی سپرده شود و نظارت دلسوزانه اولیه که گاهی مواقع دیکاتوری می‌شد و گاهی کمک می‌کرد، به سینماگر داده شود.

داوودی در جواب به این سوال قادری که چرا گفته می‌شود سال ۸۰ سینما به لحاظ اقتصادی شکست خورد؟ مطرح کرد: مساله‌ این بود که جریان تولید فیلم نتوانسته بودند این ارتباط را با جریان سرمایه‌داری که از بیرون سینما وارد می‌شد، درک کنند. جریان سرمایه‌گذاری به آن شکل وارد نشده بود و سینماگران نسبت به عناصری مانند این موضوع بدبین بودند یعنی تصور می‌کردند یک نفر سفره‌ای پهن کرده و می‌خواهد همه چیز را به انحصار دربیاورد. این مساله از هر دو طرف مقاومت ایجاد می کرد.

* خانه سینما از ابتدا به‌صورت معکوس بنا شد!

وی ادامه داد: ما در همان دوره‌ای که در خانه سینما بودیم برای ایجاد تفکر سینمای صنعتی و سینمایی که به جای متکی به تک محصولی، کمپانی شکل بدهد، گروهی را جمع کردیم و سینماگستر را به تعبیر کمپانی شکل دادیم تا در عرصه سینماداری، تولید، آموزش و به روز کردن سینما کمک کند اما مقاومت‌هایی از همه جانب بود. اولین جریانی که مخالفت کرد جریان محافظه‌کاری سرمایه‌دار سینما بود؛ کسانی که از قبل از انقلاب تک به تک پول می‌گذاشتند و فیلم فارسی را تقلید می‌کردند. مشکلشان این بود که این جریان می‌تواند عرصه آنها را تنگ کند چون به مخاطب توجه دارد. بلافاصله جریان دولتی هم احساس کرد عوامل کنترل‌کننده از دست آنها خارج می‌شود؛ منظور عوامل نظارت و هدایتی‌ست که برای خود تعریف کرده بودند. بنابراین جریان دولتی هم به صف مخالفان جدی درآمد و یکسال بعد سینماگستر منحل شد. من از خانه سینما دفاع نمی‌کنم چراکه از ابتدا به صورت معکوس بناگذاری شده و سیستم صنفی معیوب و هرمی بود. این اشکال هنوز وجود دارد و باعث می‌شود هر نوع تنوع و استقلال در خانه سینما با مشکل مواجه کند.

قادری ادامه داد: به نظر می‌رسد در این دوران بیشتر از اینکه سینما برای مخاطبش بجنگد چه از طریق ایجاد کمپانی و یا تولید محصولات مشخص، مدام گروه‌های مختلف در سینما بر سر منافع خود دعوا می‌کردند.

جیرانی در ادامه نشست درباره توجه به مخاطب در دهه ۶۰ عنوان کرد: فیلم‌های «سناتور» در سال ۶۳، «گل‌های داوودی» در سال ۶۴، «گمشده» در سال ۶۵، «دبیرستان» در سال ۶۶، «زیر بام‌های شهر» در سال ۶۷ و «در آرزوی ازدواج» در سال ۶۹ که سناریست آن‌ها من بودم همگی جزو فیلم‌های پرفروش دهه ۶۰ بودند. پس تماشاگر و فروش در دهه ۶۰ بوده است. آن چیزی که انوار و بهشتی مخالفت می‌کردند بازگشت به جریان قبل از انقلاب بود. این دو نفر با همه مخالف نبودند بلکه مخالف نسل میانه بودند. حذف در اینجا صورت می‌گیرد. بازیگران حذف شدند برای اینکه فضای جامعه ۵۷ ایدئولوژیک بود. همه دانشجویان دانشکده و آدم‌هایی که در نهادهای حکومتی بودند مخالف محمدعلی فردین و بهروز وثوقی بودند.

* وقتی فردین به انجمن سینمای انقلاب رفت

شفق درباره این موضوع گفت: محمدعلی فردین زمانی که ما انجمن سینمای انقلاب و دفاع مقدس را داشتیم، به انجمن آمد. آن زمان سینمای جمهوری را با علی حاتمی داشت. ما فردین را با کشتی و قهرمان جهان بودنش می‌شناختیم. چهره‌ها را دوست داشتیم منتهی دوران فطرتی به وجود آمده بود. آقایان جیرانی جزو روشنفکران سینما و آن را بلد است اما بعد از جنگ برخی‌ها می‌خواستند به سینما وصل شوند یعنی یک فیلم تولید و بعد به سینما راه پیدا کنند.

در ادامه نشست جیرانی در پاسخ به پرسش قادری مبنی بر اینکه چرا افرادی همچون رسول صدرعاملی بعد از دهه ۶۰ و تا مدتی حذف شدند و یا فیلم ضعیف ساختند، گفت: رسول صدرعاملی بعد از «گل‌های داوودی»، «پاییزان» را ساخت. فیلمسازانی که مدنظر دارید، فیلم ضعیف نساختند. صباغ زاده خواست فیلم بهتری بسازد اما «خانه خلوت» را ساخت چراکه درجه بندی آمده بود و می‌خواست خود را با آن تطبیق دهد و درجه الف هم گرفت. ایشان سازنده «سناتور» و «گمشده» اما می‌گوید اینها فیلم‌های بد من و بقیه آثارم خوب هستند.

وی ادامه داد: فیلمسازان تغییر مسیر دادند برای اینکه از سال ۶۶ به بعد کیفیت در مقابل کمیت قرار گرفت. درجه‌بندی کیفیت را بالا برد و کمیت را پایین آورد. وقتی کیفیت بالا رفت، بسیاری از فیلمسازانی که قبلا سینمای عامه‌پسند و جریان اصلی کار می‌کردند، سعی کردند کار متفاوت بسازند حتی از طریق وزارت ارشاد به آقای خاچیکیان هم متاسفانه پیشنهاد دادند «چاوش» را بسازد که اشتباه بزرگی بود. دوستان می‌خواستند فضای سینما عوض شود و اگر قرار است اثر اکشن و مطلوب ساخته شود، مثل «کانی‌مانگا» باشد. به اعتقاد من این اثر از «عقاب‌ها» به لحاظ ساختار، کارگردانی و قصه پردازی بهتر است. با اکشن مخالف نبودند. همان زمان «دبیرستان» هم اکشن داشت و درجه ب گرفت و مورد تایید واقع شد.

* انوار و بهشتی، فیلمفارسی را با «داستان» اشتباه گرفتند

جیرانی تاکید کرد: این جریان فیلم فارسی بود که باید حذف می‌شد. اشتباه این بود که تفکر فیلم فارسی را با داستان اشتباه گرفتند. اشتباه انوار و بهشتی این بود که تفکر فیلم فارسی ساختار تولید بود. اگر یک داستان جذابیت‌هایی داشت، مخالفت و فکر می‌کردند فیلم‌فارسی است. نمایندگانی که «تاراج» و «زینال بندی» را می‌ساختند، از گرفتن «زینال بندری» می‌ترسیدند. نگرانی در جامعه بود و روشنفکری دینی اگر مدیریت سینما را در دهه ۶۰ قبول نمی کرد، سینما به اینجا نمی‌رسید چراکه جریانی می‌خواست سینما را ایدئولوژیک کند. روشنفکری دینی ایدئولوژیک نبود علت اینکه سینمای دهه ۶۰ شکل گرفت برای اینکه مدیریت ایدئولوژیک نبود. فراموش نکنیم که روشنفکری دینی در آخر دهه ۶۰ چپ در دنیا فروریخت و تمام چپ‌های داخل دچار تغییر شده بودند. دوره دوم سینمای مهرجویی که با «هامون» و با «نمادگرا» خارج می‌شود به دلیل فرو ریختن چپ است.

* مثل کرگدن پوست کلفت شدیم!

داوودی در جواب به این سوال قادری که آیا شرایط کاری‌اش بعد از موفقیت فیلم «نان، عشق، موتور ۱۰۰۰» بهتر شد یا نه، خاطرنشان کرد: به هر حال بی‌تاثیر نبود. بعد از آن من فیلم‌های مورد علاقه خود را توانستم بسازم مثل «تقاطع» و «رخ دیوانه» و «زادبوم» که این اثر برای من بسیار مهم بود، سه سال تولیدش طول کشید اما رفتار سیاسی با آن شد. ما مانند کرگدن یک لایه پوست روی پوستمان بعد از هر فیلم اضافه و شرایط سخت‌تر شد.

وی تاکید کرد: امروز اما با همان پوست کرگدنی هم کار کردن امکانپذیر نیست! چراکه تعریفی که دوستان در مدیریت فعلی برای سینما قائل هستند، سخیف شده است. اینکه به‌واسطه دو سه پروژه سینمای ایران را مهار کنیم و بقیه را رها کنیم، منجر به رونق سینما نمی‌شود. این نگاه وقتی وارد سینما می‌شود برای من سینماگر غیرقابل درک می‌شود که باید چه تولید کنم که هم ارزش داشته باشد، هم با مخاطب ارتباط برقرار کند.

* هر جا سیاست کم آورده، به سینما فشار آورده!

محمود اربابی هم در پایان سخنان خود گفت: سینمای ایران مسیر خودشان را به شکلی که توانایی داشته است و شرایط به آن اجازه می‌دهد، ادامه داده و در این مسیر بعضا موفق هم بوده است. اما متاسفانه هر جا سیاست در مدیریت فرهنگی کم آورده، به سینما فشار وارد کرده است.

شفق نیز در پایان مطرح کرد: از تک تک عوامل سینما به عنوان عنصر فکری و جنبی که تلاش می‌کنند آن را زنده نگه دارند که قطعا زنده هم خواهد ماند، باید تشکر کنیم. این اواخر که وضعیت معیشت برای مردم وحشتناک سخت شده است، برای اهالی موسیقی، سینما و تئاتر بسیار سخت‌تر شده است و در این شرایط باید کنار مردم بایستیم.

شب سوم و آخر از سلسله نشست‌های تخصصی با عنوان «بر سینمای ایران چه گذشت» امشب ۱۵ آبان ماه ساعت ۱۷ تا ۲۰ با حضور فریدون جیرانی، جواد شمقدری، علیرضا رییسیان، سیدمحمد حسینی و سیدضیا هاشمی برگزار می‌شود.

نوشته نیکی کریمی باعث بی‌مهری به «بوی پیراهن یوسف» شد؟ اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

پوران درخشنده، نرگس آبیار، ابوالفضل جلیلی، ناصر شفق و حسن امجدی‌مقدم در این شورای داوری حضور دارند.

بر این اساس پس از بررسی ۶۵ فیلم کوتاه داستانی و ۱۰ فیلم داستانی بخش ویژه جشنواره،  برترین فیلم های این بخش انتخاب و معرفی می شوند.

شایان ذکر است نخستین جشنواره فرهنگی هنری «مهر مادر» روز ۲۶ بهمن ماه مصادف با سالروز تولد حضرت فاطمه زهرا (س) به دبیری عبدالستار کاکایی برگزار می شود.

نوشته داوران بخش فیلم‌های کوتاه داستانی جشنواره «مهر مادر» معرفی شدند اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

امیررضا مافی در ابتدای این مراسم گفت: در این نشست، در باره مفهوم سینما و نسبت آن با هویت ملی صحبت کرده و به بررسی مسایل پیرامون آن می پردازیم. تطبیق مسایل فرهنگی و هویتی با حوزه های انسانی و سینما که خود تلفیقی از هنر و صنعت است و منطبق کردن آن بر مسئله کلان هویت موضوعی بسیار مهم و دشوار تلقی می شود.

در ادامه ناصر شفق تهیه کننده سینما، ضمن اشاره به تاریخ شکل‌گیری هویت ملی در سینما گفت : خوب است که این فرصت را داریم که درباره سینما و هویت ملی حرف بزنیم. سینما به عنوان جامع ترین هنر نوع بشری، تا به امروز مطرح است. زمانی که سینما شکل گرفت عملا هویت ملی به وجود آمد. نظریه ای در این باب می گوید چون سینما هنر غرب است جایی برای دیگر فرهنگ ها ندارد، در صورتی که غلط است، مثل اینکه بگوییم چون ماشین در غرب ساخته شده کارکرد ملی ندارد.

وی افزود: سینما، اتفاقا هنر گمشده فرهنگ ملی و هویتی ما است. ما ساز و کار کهن تری نسبت به دیگر جوامع در عرصه فرهنگ داشته ایم؛ فرانسوی ها که معروف به مهد ادبیات هستند، اولین کتابشان در سال ۱۱۰۰ میلادی چاپ شد. آمریکا تاریخی حدودا ۲۵۰ ساله دارد ولی ما در این زمینه پیشروتر بوده ایم و از دوران ساسانیان به چاپ کتاب روی پوست حیوانات رسیده ایم.

هالیوود به دلیل نداشتن تاریخ واقعی به تخیل رو آورده است

شفق ادامه داد: نسل جدید فیلمسازی به سینمای مینی مال که خمیرمایه اصلی سینمای دنیاست، رو آورده و از سینمای هالیوود که به دلیل نداشتن پیشینه و ایده واقعی به سینمای تخیلی رو آورده است نیز، غافل نمانده است. اما ما داستان های زیادی داریم که هرکدام می تواند موضوع صدها فیلم باشد، دفاع مقدس ما گنجی تمام نشدنی است که می توان صدها سال از آن فیلم ساخت.

وی معتقد است: سینمای ایران فقط سینمای ایران نیست بلکه سینمای ترکیه، افغانستان، پاکستان و هند، قرقیزستان، قزاقزستان، تاجیکستان، ارمنستان، عراق و غیره نیز تلقی می شود چرا که ما قصه ها و فصل های مشترکی با هم داریم.

وی یادآور شد: من در جوانی روزی به محضر استاد شهریار رفتم که مطلبی به من گفتند که من آن موقع متوجه منظورشان نشدم، مضمون آن این بود که«با بادیه نشینی نمی شود پاسارگاد و پرسپولیس ساخت». اگر دربار صفوی نبود، چهل ستون اصفهان هم نبود. اگر دربار قاجار نبود، امیرکبیری هم به وزارت نمی نشست. ایشان در آخر با دلخوری فراوان از من پرسیدند آیا جمهوری اسلامی می داند منی به اسم شهریار وجود دارد؟ من آن موقع درک درستی نداشتم ولی بعدها به تجربه دریافتم که استاد چه سخن درستی گفتند.

وی توضیح داد : امروز ما به حدود ۵ هزار سالن سینما نیاز داریم. سینما تلفیق هنر و صنعت است و نمی‌تواند در خلوت با یک قلم و کاغذ شکل بگیرد. سینما هم اگر هر فیلم خوبی ساخته شود به نفسه ارزشمند است اما تا اکران نشود، حرفش به مخاطب نمی رسد.

سینمای نوین ایران با قیصر شد!

شفق تکمیل کرد: سینما آن گونه که باید مورد توجه ما قرار نگرفت. چه از زمانی که شاه قاجار دوربین را به ایران آورد و چه ۵ سال بعد که همزمان با همه دنیا سینما وارد ایران شد. ولی سینمای وارداتی، تا سال ۱۳۱۶ همین سیر افت و خیز را طی کرد اما از نظر ما سینمای نوین در سال۱۳۲۷ آغاز شد تا زمانیکه قیصر ساخته می شود، مردم هجوم به سینماها می آوردند و تا انقلاب اسلامی از بین ۷۰۰ فیلم، حدود ۱۵ فیلم آنها ارزشمند و قابل دیدن است .

حوزه هنری تنها متولی رسمی هنر بعد از انقلاب بود

وی ادامه داد: از سال ۵۷ سینما دچار فترت شده و به عنوان محل فحشا به آن نگاه می شد ولی با درایت حضرت امام(ره) این نگاه عوض شد. باید بگویم حوزه هنری تنها متولی رسمی هنر بعد از انقلاب بود.

این تهیه کننده سینما بیان کرد : جهاد سازندگی جایی بود که در زمینه تئاتر و سینمای مستند توجه ویژه ای کرد اما اولین جایی که به طور رسمی و حرفه ای به این امر پرداخت، حوزه هنری بوده است. حوزه هنری در رشته های مختلف با قدرت وارد شده و ادامه داد. این مجموعه در نقاشی و ادبیات داستانی نیز بسیار قوی وارد شده و در سینما و تئاتر اگرچه به اندازه کافی تکنیک مند و به روز نبود، اما همه تلاش خود را کرد، تا  نهایتا در سال ۶۳ کم کم فیلم هایی که بوی انقلابی به خود گرفته بودند، شکل گرفت. در واقع اوج هنر سینما در اواخر دهه ۶۰ تا اواسط ۷۰ رخ داد. در این زمان بسیاری از سینماهای موقوفه در اختیار حوزه هنری قرار گرفت و البته مشکلات مدیریتی نگذاشت که سینما خیلی جا پا بگیرد.

وی اذعان داشت: سینما دیده شدن است و فیلم ساختن صرف نیست. اگر ما بتوانیم فیلم دیدن را یاد بدهیم، سینمایی واقعی به وجود آورده ایم، چرا امروز سینما تا حدی نازل شده که پادوهای سینماگران قبل از انقلاب، تصمیم گیران سینمای فعلی کشور شدند؟ ما به طور جدی یا نخواسته ایم، یا نمی‌دانسته ایم، یا نتوانسته ایم. اگر سینما را درست بسط دهیم، سیل مهاجرت در کشور فروکش می کند. هنر همانند ماهی است، اگر آن را از آب در بیاوریم و در آب دیگری بیندازیم احتمال زنده ماندنش کم است. بنابراین، هنرمند باید در خاک خود رشد کند. اگر هم می بینیم اروپایی ها در هالیوود موفق می شوند، به دلیل مشترکات فرهنگی آنها باهم است.

سینما به نسبت سایر هنرها ارتباط نزدیک تری با سیاست و هویت ملی دارد

سیدحسین شهرستانی مدیر گروه حکمت هنر پژوهشکده فرهنگ وهنر اسلامی گفت:  اساسا سینما و تاسیس هویت ملی هر کشوری باهم ارتباط دارد، اگرچه سینما در قرن ۱۹ تاسیس شد اما فرایند ملت سازی آن توسط سینما در قرن بیستم کامل شد. این اتفاق در کشورهای اروپایی هم به شکل های مختلف وجود دارد. سینما تولید ملی اجتماعی گروهی است، که تولید، عرضه، مضمون، فرم و صورتش هنری – اجتماعی است که در داد و ستد با دولت، ملت و ساختارهای کلان اجتماعی شکل می گیرد و به نسبت سایر هنرها ارتباط نزدیک تری با سیاست و هویت ملی دارد.

وی افزود : ما برای فهم وضعیت سینما باید به تاریخ مراجعه کنیم. هنر سینما از لحاظ تاریخی جزو هنرهای کشور ما نیست. ما از گذشته موسیقی، منبت کاری، معماری، خطاطی، نقاشی و … داشته ایم ولی واقعیت این است که سینما نداشته ایم و از غرب وام گرفته ایم در این میان ابتدا تکنیک آن را گرفته و بعد مضمونش را بومی کرده ایم. به همین دلیل ما بسترهای تولید هنر اجتماعی را دریافت نکرده ایم وتنها دستگاه سینماتوگراف را در مملکتی بی سر و سامان به کشور آورده ایم. سینما بر روی دوش شکوفایی و ساختارهای تمدنی می نشیند و مثل شعر نیست که در بدترین دوره ها، بهترین شعرها را داشته باشیم.

شهرستانی معتقد است: ما این ساختارها را فراهم نکرده‌ایم و تا به امروز هم درگیر مناسبات ساختاری سینما هستیم  این در حالی است که  نه حاکمیت عاقلی مدیریت سینما را به عهده می گیرد و نه چرخه پولسازی و اجتماعی و مصارف مردمی را درست تامین کرده ایم. مسئله من تاکید بر  مسایل داخلی سینما است. ما انحصار پخش سینمای ملی را داریم و فیلم های خارجی را بر روی پرده نمی بریم. ما سینما را به مثابه یک تولید ملی قلمداد کرده ایم و ملی بودن را همان ایرانی بودن تعریف می کنیم. در حال حاضر سرمایه غیر ایرانی  وارد سینمای ملی شده و همین مسئله آسیب زا است. اگر فرض کنیم که امروز دارای سینمای تولید کننده ایرانی هستیم، آیا این علت فاعلی از علل اربعه ارسطو ، برای سینمای ملی ما کافی است؟ سینمای ملی از حیث علت مادی ارسطو بدین معنا است که ما ایران را نشان بدهیم و مناظر ایرانی را بشناسانیم، که عموما فیلم های روی پرده همین طور است و بعد ماده و محتوای ملی را تامین می کند. اما باز سوال این است که اگر سازنده و ماده سینما، ایرانی باشد ما به سینمای ملی دست پیدا کرده ایم ؟ معلوم است که اینگونه نیست.

وی تکمیل کرد: به اصطلاح علت صوری ارسطو، یا به قول سینمایی ها «فرم» که می رسیم، آیا این ماده، صورتی به خود گرفته و مناسب فرهنگ ملی ما است؟ به طور مثال دولت ژاپن در دوره هایی به سلیقه و ذائقه ژاپنی رسیده ولی آیا در ایران این اتفاق افتاده است؟ نه اینطور نیست. سینمای خاکستری آپارتمانی ایران، ذائقه واقعی ایرانی نیست.

مدیر گروه حکمت هنر پژوهشکده فرهنگ وهنر اسلامی عنوان کرد: سینما قرار است آینده ای را ترسیم کند. سینمای ملی ما که با انحصار دولت پیش می رود، به همان اندازه که خرجش شده و پول مردم را مصرف کرده است، آیا گشایشی در آینده و هدفمندی مملکت حاصل کرده است؟ یا اینکه غایت نهایی این سینما، جشنواره هایی است تعیین تکلیف می کنند ما چه گونه باشیم، چه بسازیم ؟ چرا که وجوه بومی ما ملت ها، همیشه برای غرب جذاب است. جشنواره های جهانی بخش های مختلفی دارند که تقریبا ما را به زیر استعمار خود می برند و به مثابه دلقک ها سیرک از ما کار می کشند و برای تشویق مان جایزه می دهد .جایزه گرفتن در جشنواره های جهانی اگرچه ضروری است اما فقط جایزه گرفتن باعث افتخار نیست ، ما باید مانند یک شخصیت متمدن و کامل وارد سینمای جهانی شویم، به علت عقب ماندگی ساختارهای سیاسی و کمبود بلوغ ساختارهای سیاست گذار سینما در ایران، مدیریت فرهنگی  مناسبی صورت نمی گیرد و از طرفی بحران های درونی سینما ، این عرصه را به وضعیت کنونی کشانده است .

وی تاکید کرد : سینماگران ملی ما خیلی بیشتر از نقاشان و شاعران و سایر هنرمندان مورد توجه قرار می گیرند ، در حالی که کمتر از سایر هنرمندان به مملکت خدمت کرده اند . اگر کسی بخواهد در سینما کاری ملی، بومی و ارزشی بسازد ،پیش پایش سنگ می اندازند و بعضا با کادربندی های اختصاصی، بیشتر خرابش می کنند.

در ادامه مافی نیز بیان کرد: در اشاره به صحبت های شهرستانی مبنی بر علل اربعه باید بگویم «هایدگر» فلسفه تکنولوژی را شروع می کند و قرابت معنایی «تخنه» و مفهوم «گشتر» به معنای حجاب، گشودگی معرفت ما از نظام افلاطونی را مطرح می کند. «هایدگر» معتقد است ما برای بازگشت به وجود، باید به هنر بازگردیم. بر این اساس برای دقیق تر شدن این تصویر در ذهن مان باید تفسیر «هایدگر» از علل اربعه ارسطویی را مطالعه کنیم.

وی تشریح کرد: پیش از دوران روشن گری، مفهوم تفرد اهمیت نداشت و در غرب انسان به تنهایی معنا پیدا نمی کرد. «سوبژکتویسم» مفهومی است که با دکارت در دوران جدید شکل گرفت، یعنی «من» به عنوان انسان درک می کنم و جهان از درک من معنی می گیرد. این مکتب با «کانت» به بلوغ رسید و از سال ۱۸۷۰ تا حدود ۱۴۰ به بعد به عنوان  تفکر همه جهان در حوزه آلمان  قرار گرفت و همه افراد با این تفکر، انسان را به عنوان «فرد» با اهمیت می دانند.

این منتقد سینما افزود: هویت یک معنای ماتقدم و یک معنای ماتاخر دارد. «ماتقدم» پاسخ به چیستی و هستی و کیستی در یک امر ماورایی در قرون وسطا است. انسان نسبت به مشیت الهی تعریف می شود و دین هویت ما است، در قرون کلیسایی انسان با نخستین گناه زاده می شود ولی بعد از استیلای فردیت در عصر روشنگری، در پاسخ می گوییم انسان یک امر مدرک جهان و آزاد است و تشخیص می دهد چه چیزی به درک انسان می آید یا نمی‌آید. در ادامه دانش و علم، معطوف به قدرت دادن به انسان شد. هگل در فلسفه تاریخ وقتی از آزادی صحبت می کند می گوید هرچقدر آزادی جمعی تر شده ما مستقل تر شده ایم. هنر سینما در صد سال اخیر وقتی آمد گفت مخاطبی وجود دارد که به تنهایی در اتاق تاریک جهانی که من ترسیم کرده ام را  روی پرده می بیند.

وی تکمیل کرد: پاسخ به کیستی آدم ها در دوران پیشامدرن و پسامدرن دو پاسخ متفاوت در پیش دارد. در دو دهه اخیر مشخصا سینما، رسانه و تکنولوژی به ابزاری برای وانمایی واقعیت تبدیل شده اند، این یعنی معنای واقعیت را پنهان کنیم و همین پنهان شدن را نیز پنهان کنیم.

مافی یادآور شد: امروز به هرکسی بگوییم آمریکا چه شکلی است بدون سفر کردن، از سینما و تلویزیون، امریکا را می شناسند . ما از درون این پرده به هویت آنهایی که اینجا می بینم ورود می کنم و حتی حمله می کنم . امروز هویت ملی به دلیل همین سبقه تاریخی و حمله، غیر ملی شده و به تداوم سینمای غرب تبدیل می شود.

وی ادامه داد: همه ما ابزاری را داریم که غربی ها هم دارند و در ده سال اخیر به چیزی دسترسی داریم که همه مردم جهان دسترسی دارند ، اینترنت بستر گوشی همه ما در همه جای دنیا است و ما از این دریچه هویت ملی را از دست می دهیم. کارگردان نیز چیزی را می سازد که مشتری اینترنت آن را بپسندد و به گذشته و هویت تاریخی اش رجوع نمی کند.  این مسئله وقتی اوج می گیرد که شرقی ها آدم های نیمه مدرن هستند که ابزار مدرن دارند ولی تفکر سنتی دارند .

ما در عصر «بی بیانی» به سر می بریم

مافی مطرح کرد: در شرایط کنونی با همه این پراکندگی ها آیا اساسا هویت ملی برای ما ارزش دارد یا نه ؟ چه کسی تعریف می کند ؟ کدام متفکر ؟  هویت فردی و جمعی ما امروز بر اساس کدام مبنا شکل می گیرد ؟ هیچ مبنایی نیست، چون هیچ متفکری نداریم ، اگر هم کسی اندک تلالویی داشته باشد دچار بی بیانی است تا گرفتار شبهات سیاسی نشود.  ما در این میان از کارگردان توقع نداریم که یک تنه زبان همه کشور شود ، زیرا او هم پشتوانه هویتی و تفکری ندارد . اگر هم چیزی بسازد خانه پدری از آب در می آید . ما از تاریخ و تبارمان هیچ استفاده ای نمی کنیم ، فرهنگ ما از بین رفته ، ما کیستی فردی نداریم و در ادامه هویت جمعی هم نداریم .

ما در عصر تفکر «ملاصدرا» در جا زده‌ایم

وی تاکید کرد: امروز نخستین نیاز ما داشتن تفکر و پاسخ به سوال کیستی فرهنگی است. در این میان سینما هم اگر خیانتی نکند، خدمتی هم نمی‌تواند بکند.  نقطه پایان متفکران ما یعنی حدود دوره ملاصدرا، آغاز دوره تفکر غرب است و همزمان با دوران دکارت است، ما در ملاصدرا باقی ماندیم و تفکرمان را به روز نکردیم و ادامه ندادیم .

در ادامه شفق گفت: سینما از اهمیت بالایی برای هویت ملی برخوردار است. ما جامعه‌ای با هویت محدود، اقتصاد محدود و ‌نگاه‌های آزاد اندیش هستیم. در این فشارها، طاقت می‌خواهد که از عنصر سینما برای نگاه داشتن هویت ملی استفاده شود. اگر آمریکا هویت یافته به وسیله سینما هویت گرفته است. در این میان فرار مغزها و گرفتن ایده های جهانی ،آمریکا را به منفورترین کشور دنیا تبدیل کرده است.

وی افزود: ما اجازه ورود به فیلم های خارجی را نداده و فضایی را برای تکثیر فیلم ها به وجود نیاورده ایم . این در حالی است که به علت نبود امکانات ،اندیشه ها در نطفه خفه شدند. باید تاکید کنم سینما نیاز به فلسفه دارد و فلاسفه کمتر وارد این وادی شده است .اصل سینما در چرایی، چیستی و اندیشه است. کمتر افراد اندیشمندی را می بینیم که وارد این عرصه شده و بیشتر فضا را برای کاربلدان فیلمبرداری فراهم بوده است که این منجر به فاصله از هویت ملی شده است.

این تهیه کننده سینما خاطر نشان کرد: حجم معاملات سینمای جهان  ۲۰۰میلیارد دلار است که ۸۰ درصد آن در اختیار آمریکا و ۲۰ درصد در خدمت دیگر کشورهاست .این در حالی است که در زمان انقلاب که بیشتر جمعیت مردم در روستاها ساکن بوده و امروز برعکس شده است. در حال حاضر اکثریت جمعیت در شهرها ساکن هستند در حالی که تعداد سالن های ما نسبت به قبل از انقلاب کمتر شده است . ناگفته نماند  اقتصاد کشورهایی نظیر  چین در ۴۰ سال اخیر به بزرگترین اقتصاد دنیا رسیده و کره جنوبی که زمانی که سینما نداشت، امروز به جایگاهی خوبی رسیده است اما کشورهایی نظیر روسیه سینمای خود را از دست داده اند.اگر ما هم با شتاب اواخر دهه ۶۰ پیش رفته و به فکر اقتصاد بودیم، سینمای ما جا افتاده بود. در سال ۶۹ زمانی که بحث پردیس ها را مطرح کردیم و ‌به فکر تامین نیروهای انسانی بودیم ، با مخالفت هایی رو به رو شدیم .

حوزه هنری می تواند از نو شروع کند و سینما را بسازد

وی عنوان کرد: امروز سینمای ما در اختیار مافیای اقتصادی است. بنده به عنوان سینماگر بخش خصوصی معتقدم که نگاهی با عنوان هویت ملی و سینما وجود ندارد. حوزه هنری قادر است از نو آغاز کرده و با توجه به جایگاه خود، قادر به راه اندازی سینمای ملی بالاخص در عرصه جوانان است. باید تاکید کنم نسل جوان می تواند در مسیر سازندگی حرکت کرده و سینما را شکل دهد.

شفق اظهار داشت: سینما اقتصاد است و ‌برای پیوند هویت کلی با اندیشه مجبور به راه آمدن با فیلم ها شده ایم. فیلم «لیلی با من است » با وجود مخالفت های وزارت ارشاد و حوزه هنری با مجوز انجمن سینمایی ساخته شد .فیلم «آژانس شیشه ای» نیز بدون مجوز ساخته شد و آن را ضد نظام می دانستند در حالی که بعدها به بهترین فیلم دفاع مقدس تبدیل شد.

وی ادامه داد: من نسبت به سینما خوش‌بین هستم چرا که جوانی‌مان را برای آن گذاشته ایم. حوزه هنری می تواند براساس استعدادهای جوان پیش رود چرا که فیلمسازی متعلق به نسل جوان بوده و با هر شکستی به ادامه ترغیب می شوند. من معتقدم نگاه مظلوم و غریب به هویت ملی در دراز مدت جواب می دهد و با جوانان به ثمر می رسد. نباید نگاه متناقضی به نسل ۸۰ و ۹۰ نسبت به سینما و هویت ملی داشته باشیم. سینما را باید بلد باشیم در حالی که بین ۳ تا ۶ ماه تکنیک آن را می توان یاد گرفت. همچنین بسیاری از اندیشمندان اروپایی می توانند به فیلمسازان حرفه ای تبدیل شوند.

جشنواره های گلخانه ای آفتی برای هنر ایران است

این منتقد افزود: غرب  سرشار از اندیشه است و کتاب‌خوانی در آن رونق داشته و لاابالی گری در آن کم است .در حالی که جشنواره های گلخانه ای آفتی برای هنر ایران است و اگر بخواهیم سینمایی قوی داشته باشیم ابتدا نیاز به تفکر و اندیشه داریم .

در ادامه مافی گفت: سینما با پشتوانه فلسفه به معنای ساخت فیلم توسط فیلسوفان نیست. تا زمانی که نظام معرفتی و تولید فکر  در کشور ما وجود ندارد سینمایمان هم  شکلی به خود نمی گیرد .امروز در ایران نظام معرفتی وجود نداشته و مدام با شناخت نظام غربی تقابل پیدا کرده ایم در حالی که با شناخت آن می توانیم به نتیجه برسیم در واقع ما دچار فقدان نظام معرفتی و هویت ملی  هستیم .

در ادامه شهرستانی یادآور شد: پژوهشکده فرهنگ و هنر سالیان  زیادی است که به دنبال تحقیق و پژوهش در زمینه نسبت فرهنگ و ‌هنر با هویت ملی  است. تفکر در ایران اعم از فلسفی و غیر فلسفی تفکری شاعرانه است که در شعر و ادب شکل گرفته است. هنرمند نیز در جایگاه خلق هنر متفکر است و اساس تفکر محسوب می شود. در ایران شعر و ادبیات همواره اساسی ترین عامل فرهنگ بوده و شعر آیینه ای برای نمایش وضع و احوال ما است و در بستر این هنر زیبایی شناسی،سینما شکل می گیرد . بنابراین شعر فارسی و شاعران اساس پرورش هنر هستند.

اقتصاد سیاسی هنر در ایران شکل نگرفته و جایگاهی ندارد

وی افزود: تفکر، اندیشه و فلسفه اجتماعی تا حدودی با رشد همرا بوده است و از شعر فارسی به عنوان زبان سینما استفاده می شود . مشکل ما این است این اجزا به یک صورت تداوم یافته تبدیل نشده است.در واقع سینما یک اقتصاد است در حالیکه اقتصاد سیاسی هنر ،در ایران شکل نگرفته و جایگاهی ندارد. زمینه ساختارهای سیاسی، عقب ماندگی فهم مدیران در ایران، نبود شان و شایستگی سیاست گذاری ها و بحران سیاسی از مشکلات ماست چرا که سینما متروپلی دارد که سینمای ایران و اروپا را به نابود می کشاند.

مدیر گروه حکمت هنر پژوهشکده فرهنگ وهنر اسلامی نیز در پایان اذعان داشت: سینمای ملی دارای بحران‌های درونی است که از درون خود برخواسته و با بحران های از جانب سینما و‌اخلاق روبرو شده است. دولت و سینماگران هم در این مشکلات سینما شریک بوده و سینماگران مسئول سینمای ما هستند .حوزه هنری و دیگر مجموعه ها نیز می توانند به سینما کمک کرده و به آن امیدوار باشند این در حالی است که باید میزبان دیدگاه های مختلف در این زمینه شده و گفتگویی ملی را شکل داد تا بتوانیم به راه حل های مناسبی برسیم .

مافی در پایان گفت: ما به یک نظام معرفتی نیازمندیم و این به معنای فعالیت فیلسوف در این ژانر نیست.  برای داشتن یک جامعه پویا هنر ، بهترین بخش ،‌فضا و اندیشه است که قادر است جامعه را به جلو هدایت کند.

نوشته ناصر شفق: امروز سینمای ما در اختیار مافیای اقتصادی است/ سیدحسین شهرستانی: جشنواره‌های جهانی ما را استعمار می‌کنند/ امیررضا مافی: دچار فقدان نظام معرفتی و هویت ملی هستیم اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

‎برخی از مدیران در جایگاهی قرار دارند که فاقد تخصص و تجربه در آن زمینه هستند

در ابتدای این مراسم دکتر محمود بهمنی نماینده مجلس شورای اسلامی رئیس اسبق بانک مرکزی، در خصوص موانع ورود رسانه و سینما در مفاسد اقتصادی در بانک‌ها و مراکز گفت: در کشور ما مشکلی در خصوص کمبود منابع وجود ندارد اما مشکل اصلی در مدیریت این منابع است. این در حالی است که ایران در رده شانزدهم اقتصاد دنیا، از لحاظ نفت دومین و گاز در رده بندی اول قرار گرفته است. ناگفته نماند کشور ما از لحاظ معادن ۷۰۴ میلیارد دلار ذخایر معدنی دارد اما مدیریت این منابع کار بسیار حساسی است. همانطوری که مدیریت منابع انسانی نیز مشکل اصلی امروز ماست چرا که از نیروهایمان به جا استفاده نکرده و نمی‌کنیم. برخی از مدیران در جایگاهی قرار دارند که فاقد تخصص و تجربه در آن زمینه هستند و این اتفاق از مجلس شورای اسلامی شروع و به رده‌های دیگر دولت رسیده است.

وی افزود: مبارزه با فساد اقتصادی در ابتدا مستلزم از بین بردن زمینه‌های فساد است در حالی که بدون توجه به این زمینه‌ها و ریشه‌ها مبارز با فساد بی‌فایده است. شرایط فساد اقتصادی نظیر قاچاق در ایران باید از بین برود چرا که اگر آمارهای میلیاردی فساد اقتصادی جبران شود نصفی از کسری بودجه کشور تامین خواهد شد ضمن اینکه مواردی نظیر قاچاق از مالیات معاف بوده و رقابت با تولید داخلی را مشکل می‌کند. کیفیت محصولات رایج در کشور بر اساس قیمت کالا تنظیم می‌شود بنابراین کالاهای قلابی و بی‌کیفیت به راحتی در کشور رایج شده و کارخانه‌های ما را به سوددهی پایین و تعطیلی کشانده است. اگر ما بتوانیم با نظارت و کنترل فساد اقتصادی را مهار کنیم پس به ارز‌۴ هزار تومانی هم می‌توانیم اکتفا کنیم ولی درصد قابل توجهی از نظارت‌ها و کنترل‌های ما ضعیف بوده و نهایتا منجر به فروش ارز‌های مختص به واردات در صرافی‌های آزاد شده است بنابراین باید با این موارد برخورد شود.

سینما ابزاری افشاگر و هشدار دهنده در مبارزه با فساد اقتصادی

بهمنی خاطر نشان کرد: سینما و تلویزیون از جمله رسانه‌هایی هستند که وظیفه اطلاع رسانی به مردم را برعهده دارند. اگر سینماهای ما در چارچوب فساد اقتصادی فعال باشند و اجازه اکران به اینگونه فیلم‌ها را به فیلمسازان بدهند قطعا تاثیر مثبتی در آگاهی مردم و کاهش فساد خواهند داشت. اما متاسفانه عدم مجوز اکران به اینگونه فیلم‌ها یکی دیگر از مشکلات سینمای ایران است بنابراین باید سهمی به اقتصاد در سینما و‌ تلویزیون اختصاص یابد.

وی عنوان کرد: عملکرد امروز سینمای ما با گذشته تفاوت بسیاری دارد. بنابراین باید عوامل این بی‌فکری‌ها مشخص و برطرف شود تا از طریق این رسانه‌ها مردم را نسبت به مسائل مختلف آگاه کنیم. عدم اطلاع رسانی خوب به مردم منجر به مشکلات بسیاری نظیر پیامدهای گرانی بنزین شده است. در حالی که اطلاع رسانی به موقع مانع از این اتفاقات می‌شد.

این نماینده مجلس شورای اسلامی یادآور شد: در شرایط رکود اقتصادی، جبران کسری‌ها می‌تواند شرایط را بهبود بخشد. اما با افزایش شکاف بین طبقات پر درآمد و کم درآمد عواقب جبران ناپذیری در پی دارد که با اطلاع رسانی در سینما و تلویزیون تا حدی این تضادها برطرف خواهد شد.

وی اظهار داشت: اداره کشور راه و روش به خصوصی دارد اما ضعف در کنترل و نظارت سیستم‌های ما منجر به مشکلاتی نظیر گذر نقدینگی از مرز ۱۰۰۰ میلیارد شده است. بنابراین اگر پول کنترل نشود همانند سیل جامعه را با خود خواهد برد. بنابراین تاکید می‌کنم که سینما تاثیر بسیاری در عرصه آگاهی بخشی عمومی دارد و‌ در کنترل اقتصاد کشور نیز نقش بسیار مهمی دارد.

‌سینما از حمایت دولت ناامید است

در ادامه این مراسم محمدرضا شرف الدین تهیه کننده سینما، درباره موانع ورود رسانه و سینما در مباحث فساد اقتصادی گفت: پاسخ به این سوال بسیار سخت بوده و نیاز به تحقیقاتی اصولی و وسیع دارد اما با توجه به تجارب اقتصادی دیگر کشورها می‌توان به نتایج تعمیمی مراجعه کرده و تا حدودی به این سوال پاسخ داد. من به دیندار برای ساخت فیلم «مهار اژدها» خسته نباشید می‌گویم چرا که این اثر شمعی روشن برای جامعه رو به توسعه است و به ‌شفاف سازی فساد اقتصادی که ضرورتی برای کشور در حال توسعه ما است، می‌پردازد. باتوجه به نفوذ افراد گردن کلفت در سیستم مدیریتی، من زیاد به شعارهای دولتی مطرح شده امیدوار نیستم و معتقد هستم‌ پیشرفت در این مسیر، مجاهدانه بوده و باید بسیجی وار حرکت کرد. تنها از یک بسیجی بر می‌آید که چنین کاری را انجام دهد با اینکه در بسیاری از موارد هم به راحتی سر این افراد را به زیر آب می‌برند.

وی افزود: زمانی که افرادی در پشت درهای بسته با همکاری صهیو‌نیست‌ها برنامه ریزی می‌کنند که چه اقداماتی در ایران انجام دهند، به دنبال بستن برخی درهای امید در کشور هستند. در این راستا، دهان‌ها و زبان‌های بسیاری را برای بیان نشدن برخی مسایل بسته اند. در کشور ما مافیای صهیونیسم در بسیاری از موارد فعال است و من نادیده گرفتن این فعالیت‌ها را به فراموش کردن موضوع نسبت می‌دهم.

شرف الدین ادامه داد: سال‌ها تحقیقاتی انجام داده ام که نشان می‌دهد فراماسونری‌ها چه اقداماتی انجام داده و بر چه بخش‌هایی تمرکز دارند. در واقع بر جایگاه هنرمندان، سیاست گذاران، سینماگران و ورزشکاران در این روند تاکید دارم. این اقدامات قطعا چیزهایی هستند که برای همه کشورها بسیار جذاب است و افرادی مانند الیور استون کارگردان فیلم وال استریت، در عرصه سینمای کشورهای توسعه یافته بسیار نفوذ کرده اند. ما دوران طلایی مافیا در ایتالیا ودوران جنگ در فرانسه را به خوبی به یاد داریم، که فیلم‌های سیاسی زیادی در این خصوص ساخته شد. همانند فیلمی که در خصوص ترور مارشال دوگول و اقتصاد سرمایه داری و غیره ساخته شد. بنابراین ما هم برای آگاهی سازی مردم به این روند نیاز داریم.

وی عنوان کرد: سینما الزاما سالنی برای نمایش فیلم نیست و در شرایط امروز گسترده تر از چیزی است که به چشم می‌آید چرا که فیلم‌ها دیگر محدود به سالن‌ها نبوده و در عرصه‌هایی نظیر فضای مجازی منتشر می‌شود بر این اساس فضای مجازی، ویدیو کلوپ‌ها و رسانه‌های تصویری در جهت آگاهی بخشی به مردم بسیار کمک کننده بوده و باید به آن نیز ورود پیدا کرده و سینما را به اتاقی شیشه‌ای تبدیل کنیم.

این تهیه کننده سینما، عنوان کرد: برخی فیلم‌های مستند و امثال آقای دیندار از سینماگرانی هستند که در مسیر نشان دادن فسادهای اقتصادی حرکت کرده است و من به این مسیر خوش بین هستم.

۹۰ هزار مرکز تولیدی در ۸۸۰ شهر صنعتی با مصوبه جدید مجلس تعطیل می‌شوند!!

در ادامه دکترعلی حسین رعیتی فرد رئیس سازمان بسیج کارگران و کارخانجات کشور، در خصوص مشکلات اقتصادی کارگران و نحوه انعکاس آن در رسانه‌های خارجی و ‌بیگانگان گفت: مخاطبان و ذی نفعان اصلی فیلم «مهار اژدها»، کارگران هستند. در حال حاضر ما ۱۲میلیون کارگر در حوزه تولیدی، توزیعی و خدماتی داریم که در مجموع جمعیتی ۴۳ میلیونی را تشکیل می‌دهند که قطعا فساد اقتصادی و قاچاق کالا در زندگی آنها اثرات مستقیم و مخربی می‌گذارد. در این میان افرادی هم از فرصت استفاده کرده و به نفع خود اقداماتی را انجام می‌دهند. این در حالی است که متاسفانه برخی کارگاه‌ها با توان تولیدی و‌ رقابتی بالا در طی اقدام برخی افراد به ورود کالای مشابه، این کارگروه‌ها و مجموعه‌های تولیدی را به رکود اقتصادی کشانده اند.

وی افزود: بحث خصوصی سازی و اداره آن توسط نااهلان از دیگر مشکلات است که سهم بسیاری در بیکاری و معضلات امروز در حیطه اقتصاد و ورشکستگی اقتصادی کشور دارد. در مواقع لازم از ما حمایت خوبی صورت نگرفته و بودجه را به جای چرخاندن در اقتصاد کارخانه‌ها، به مباحث دیگر اختصاص داده اند. در این شرایط کارگران و‌کار فرمایان خود را با چنگ و دندان سرپا نگه داشته اند.

رعیتی فرد خاطر نشان کرد: اقتصاد مقاومتی، به معنای پویایی در دوران فشار تحریم است. در شرایطی که سیاست‌های اقتصاد مقاومتی در ۴ بند مطرح شده است، این بندها، سرلوحه مدیران ما حتی مجلس شورای اسلامی هم قرار نمی‌گیرد چرا که در شلوغی‌های اخیر گرانی بنزین، ۸ منطقه آزاد را تصویب کرده و منطقه ویژه اقتصادی را به راه انداخته اند که به جای سکویی برای افزایش تولیدات و به محلی برای ورود کالا تبدیل شده است.

دیر به سراغ سینما آمده‌ایم

رئیس سازمان بسیج کارگران و کارخانجات کشور اظهار داشت: ۹۰ هزار مرکز تولیدی در ۸۸۰ شهرهای صنعتی با ظرفیت بالای کارگران داریم که با تصمیم مجلس نسبت به نوع فعالیت مناطق آزاد، رسما به بیکاری و تعطیلی کشیده می‌شوند. ما در خصوص بهبود حق پایین کارگران و در مواقعی خصوصی سازی و واردات غیر ضروری محصولات به کشور، تلاش خود را کرده‌ایم و امیدوارم که بهره مندی از رسانه و سینما و فیلم‌های مستند فرصت خوبی برای بیان این مطالبات باشد.

وی عنوان کرد: بسیج به نوبه خود از طرح حمایت از کالای ایرانی و تولید ملی استقبال کرده و اقدام خود را انجام داده است و خواهشمندم رسانه‌ها هم ما را یاری کنند تا نتیجه دسترنج خود را به مردم بشناسانیم و آنها را به استفاده از دسترنج داخلی ترغیب کنیم. در واقع رسانه‌هایی چون سینما و تلویزیون در برابر مطالبات خارجی، قادر به آگاهی مردم نسبت تولید داخلی هستند چرا که در شرایط اقتصادی کشور جمعیت کارگری نیازمند حمایت از تولید ملی است و در زمان بعد از انقلاب نیز، این حمایت‌ها به سمت کشورهای خارجی و بهره مندی از اقتصاد بیگانه معطوف شد و نتوانستیم از اقتصاد خود به خوبی حمایت کنیم. ما امیدواریم با حمایت فرهنگی سینما نسبت به حمایت از تولید داخلی و اقتصاد وابسته به آن و کارگران اقدام و توجه بیشتری شود. دیر به سراغ سینما آمده‌ایم. اگر از همان اوایل سینما را با مسائل اقتصادی و اجتماعی همراه کرده بودند الان در این وضعیت قرار نداشتیم.

رعیتی فرد ادامه داد: سینما خود یک صنعت است و از وضعیت حاکم در کشور نیز آسیب می‌بیند. ما حتی در چادر و مهری که به نوعی اعتقاد ما است، خودکفا نیستیم و از چین وارد می‌کنیم. بحث فرار اندیشه‌ها و مغز‌ها یکی از معضلات اصلی کشورمان است چرا که همه به دنبال فرار هستند. ناگفته نماند در شرایط امروز فقیر ادای غنی را در می‌اورد و این نیاز به ریشه یابی و بررسی و اصلاح دارد.

سینما در ایران معنایی ندارد/ خدشه دار شدن فرهنگ در سایه فعالیت مافیای اکران فیلم

ناصر شفق، تهیه کننده سینما و مدیرعامل اسبق انجمن سینمای انقلاب و دفاع مقدس نیز در ادامه این مراسم گفت: سینما با رسانه متفاوت است چرا که سینما خود به تنهایی یک اصل است که رسانه از آن بهره برداری می‌کند. اگر اغراق نکرده باشیم سینما اقتصاد دنیا محسوب می‌شود. در سال ۱۹۹۶ همزمان در آمریکا و‌ فرانسه سینما اختراع شد اقتصاد جدیدی هم شکل گرفت. در سال ۱۹۰۷ نیز سینمای داستانی تعریف شد که به مرور به اقتصادی بالاتر تبدیل شد بنابراین با وقوع جنگ جهانی اول سرمایه داران که به دنبال امنیت بودند، به سینمای آمریکا روی آورده و سینمای‌هالیوود را شکل دادند. در این زمان آلمان نیز سینمای سورئالیسم را ایجاد کرد. در واقع جنگ جهانی دوم اندیشه‌ای را در اروپا ایجاد کرد که همگان‌ به سمت اقتصاد آمریکا سوق پیدا کردند و انیشمندان و‌ نویسندگان نیز جذب این کشور شدند. در این میان آمریکا به واسطه سینما اقتصاد را رونق داده و اقتصاددانان را به خود جلب کرد. بنابراین سینمای نورئالیسم بعد از جنگ‌جهانی دوم شکل گرفت. به مرور زمان تلویزیون شکل گرفته و سینما را به احساس ترس رقیب مبتلا کرد.

وی افزود: ما امروز شاهد جسارت و‌ شهامت فیلمسازانی چون دیندار هستیم که با وجود محدودیت‌ها به ساخت فیلمی با موضوع فساد اقتصادی پرداخته است. سینمای ما در چیزهایی قوی است که سینمای کشورهای دیگر به مرور به آن رسیده است. سینمای آمریکا از قصه، سینمای مینی مال، و غیره محروم است اما ما از ۱۴۰۰ سال پیش تمدن داشته و به این امکانات دسترسی پیدا کرده‌ایم. اما متاسفانه ما اصلا سینما نداریم و یا تنها یک شکل سینما هستیم این در حالی است که گردش سینمایی یعنی ما ۴هزار سالن سینما داشته باشیم ولی کمبود آن ما را دچار سینمای گلخانه‌ای کرده است. سینمایی که تنها به دستور برخی مسئولان بعضی فیلم‌ها در آن اکران می‌شود. زمانی سینمای ما به قوت خود باقی است که فیلم‌ها قادر به اکران باشند.

شفق خاطر نشان کرد: ما به لحاظ فرهنگی کل کشورهای حوزه مانند هند، گرجستان، ارمنستان، دبی، قطر، عمان و آذربایجان را نوعی ایران فرهنگی می‌بینیم در حالی که ما اصلا سینما را جدی نگرفته‌ایم و فیلمسازان برای ساخت فیلم با خون دل زیاد در مقابل رباخواران بانکی‌ای قرا گرفته‌اند که به جای اختصاص وام قرض‌الحسنه به سینما همانند کافران اروپایی به رباخواری می‌پردازند در حالی که کشورهای دیگر میلیون‌ها دلار را تنها صرف دیده شدن بازیگران خود می‌کنند.

وی ادامه داد: بی‌حمایتی از چرخه اقتصادی تا جایی پیش رفته است که تلویزیون ما در برابر بی‌حمایتی دولت به دنبال جلب اسپانسر در تبلیغات خود بوده و به معرفی جنس خارجی برای جلب نظر آنها اشاره دارد و بعضا مواد تشکیل دهنده تولیدات خود را نیز خارجی معرفی می‌کند. این خود به نوعی بی‌فرهنگی است که با حمایت مالی اسپانسرها فضای رسانه‌ای ما به اینجا رسیده است که کیفیت را در تولید ات خارجی می‌داند.

نجات سینمای ایران در دستان وزیر کشور

این تهیه کننده سینما در خصوص اقتصاد مقاومتی گفت: اقتصاد مقاومتی، اقتصاد ریاضتی نیست بلکه یعنی در جای خود خرج کردن و مدیریت داشتن است. اگر ما به فرهنگ مان توجه بیشتری می‌کردیم قطعا فرهنگ غنی‌تری برای ما به بار می‌آورد. من معتقدم سینما باید روی پای خود بایستد و برای این امر نیاز به اختصاص سالن و ‌عرضه تولیدات دارد. فیلمی که تولید شده اما از اکران آن جلوگیری شود، فایده‌ای ندارد. مافیای اکران فیلم منجر به تداخل در فرهنگ شده و آن را نادیده گرفته است. حوزه هنری به عنوان بانی شکل دهی فیلمسازی و هنرهای نمایشی در دوران بعد از انقلاب، جای مقدسی است که به هر نحوی هنر فیلمسازی را شکل داده است اما تاجایی پیش رفت که در سال ۱۳۷۰ که به دوران طلایی فیلم‌های ارزشی معرفی می شود، این اقدامات متوقف شد.

وی ادامه داد: من معتقدم وزیر کشور به تنهایی می‌تواند کل سینمای ایران را نجات دهد و‌ با اختصاص سالن به سینما و تئاتر، به شهرهای مختلف در رونق آن مفید خواهد بود چرا که این سالن‌ها باید در مکان‌های تفریحی شکل بگیرند اما متاسفانه امروزه مکان‌های تفریحی ما عوض شده است. با گسترش شهرها، سینماهای ما کوچک مانده و از چرخه تفریحی جامانده‌اند. در حالی که مافیای پخش عموما در دست سینما دارانی است که صاحب اندیشه و ‌فکر نیستند. در واقع تصمیم گیرندگان ما باید صاحب فکر و اندیشه باشند تا بتوانند سینما را شکل دهند. به طور کلی ما سینمایی نداریم که بخواهیم درباره آن اظهار نظری کنیم.

ناکارآمدی رسانه در تبیین اقتصاد مقاومتی

در ادامه دکتر فتح الله آقاسی زاده تحلیلگر اقتصاد مقاومتی درباره وضعیت اقتصادی نامناسب کشور و ارتباط آن با سینما افزود: معضلات اقتصادی مثنوی هفتادمن است. من سینما را یک رسانه می‌دانم و معتقدم هر رسانه‌ای حتما باید به پیام توجه کند. باید به اعتبار و کارآمدی پیام سینما برای مخاطب توجه کرد.

وی افزود: یکی از چالش‌های ما نوع پیام‌ها در کشور است که برخی از آنها با تیر و ترکش‌هایی همراه است که کارآمدی پیام را کاهش می‌دهد.ما در مجموع ۲۴بند ابلاغ شده با موضوع اقتصاد مقاومتی به ۱۰۷ مضمون رسیده‌ایم که آنها مضامینی نبوده اند که کسی بتواند به آن تعارضی پیدا کند. کسانی که نگرشی حداکثری به تعامل با دنیا دارند با آن شاید مشکل داشته باشند ولی این مضامین هیچ محلی برای اختلاف عالمان و دیگر افراد ندارد و به موضوعات متععدی اشاره دارد.

وی خاطر نشان کرد: پیامی که سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی دارد پیام خوبی است اما در رسانه‌های ما به طرز مناسبی به آن پرداخته نشده است و ‌این منجر به نافرجامی اقتصاد مقاومتی شده است. بنابراین، باید پیام مناسب به شیوه‌های منطقی تری تئوریزه شود. بخشی از ناکامی‌های ما، نظیر عقب ماندن سینما از اقتصاد مقاومتی، در به حداکثری نرسیدن کارهای ما است. واگرایی در ساختار نظام جمهوری اسلامی نوعی معضل است. مردم امروز، به راه حل‌های شخصی رسیده اند. دخالت سیاست در اقتصاد مفهومی ندارد چرا که اقتصاد مقاومتی یک گفتمان سیاسی است و حتما مابین این دو نسبتی وجود دارد که بی‌ربط از هم نیست و این در دنیا جاری است.

این تحلیلگر اقتصاد مقاومتی اظهار داشت: ما باید به «بنیان‌های اندیشه» فکر کنیم.کاملا مشخص است که دولت‌ها و مدیران کوتاه مدت هستند. در حالی که ساختارهای کلان باید با اندیشه باشد. ما ساختار کلان مترقی و زیادی چون مجلس داشته و نیاز به بازاندیشی در مدل‌های اجرایی و اداری و دولتی داریم.

محمد دیندار کارگردان مستند« مهار اژدها» در ادامه این نشست خاطرنشان کرد: امیر کبیر نام بزرگی دارد و تنها ۳سال در کار حکومت بود و اقداماتی داشت که تا امروز هم، تاثیرات آن ماندگار است. سوال من این است که چگونه امیر کبیر با عمر کوتاه دولتش موفق به اینگونه تاثیرات شده اما دولت‌های گوناگون ما نشده اند و ناتوانند؟

لزوم بها دادن به سینما برای پیشرفت در اقتصاد مقاومتی / مصرف گرایی جریانی متناقض با فرهنگ ایران است

کامران ملکی عضو هیات مدیره خانه سینما، یکی دیگر از میهمانان این نشست تحلیلی بود که در پاسخ به خوش بینی بهمنی در بهبود وضعیت اقتصادی کشور گفت: من ‌از خوش بینی بهمنی نسبت به بهبود وضعیت اقتصادی کشور تقدیر می‌کنم اما بنده با وضعیت کنونی کشور نسبت به این خوش بینی، امیدوار نیستم. من احساس کردم در جلسه‌ای حضور دارم که در سال ۵۸ برگزار شده و قرار است بعد از پیروز انقلاب تازه برای درست برگزار شدن برنامه‌ها تصمیم گیری کنیم. در واقع ما بعد از گذشت ۴۰ سال درگیر مسایل اقتصادی‌ای هستیم که فکر نمی‌کنم با این اوضاع بنابر گفته بهمنی در رده ۱۶ اقتصاد دنیا باشیم.

وی افزود: من در چند سال اخیر به این نتیجه رسیده‌ام که علارغم اینکه این بحث مهم است اما دوران اقتصاد مقاومتی تمام شده است. شاید در ارتباط با سینما و جایگاه درست آن در تبیین مسائل اقتصادی بتوان به فیلم «مهار اژدها» اشاره کرد اما چرا ما فیلمسازانی نظیر دیندار در جامعه خود نداریم که با هر اثر خود نگرانی جدیدی نسبت به بحران‌های جامعه ما را نشان می‌دهند و روز به روز نگاه عمیق تری را از ایشان می‌بینیم.

ملکی خاطرنشان کرد: سینما نمی‌تواند وارد مسائلی چون فساد‌های اقتصادی شود چرا که این موضوع بزای کسی اهمیت ندارد. در واقع سینما در وضعیتی قرار دارد که وزیر ما به پورشه سواری خود افتخار می‌کند. برند کت و شلوار مسئولان دولتی ما الگوهای این مملکت است و سینما چه اقدامی می‌تواند در این زمینه انجام دهد؟ سینما تنها می‌تواند بستری را در راستای فرهنگ یک کشور فراهم کند که این نیز خود مستلزم مسیری طولانی و چندین ساله است در حالی که فرهنگ ما با گذشت ۴۰ سال هنوز به جایگاه خود نرسیده است.

وی عنوان کرد: هیچ وقت بخشنامه‌های از بالا به پایین، در کشور کارساز نبوده است. چرا که فرهنگ از درون مردم شکل می‌گیرد. سیر اقتصاد مقاومتی هم باید از بدنه سینما شکل بگیرد که آن هم همراه با مردم است. بحث ارزان سازی در سینما باید مطرح شود اما با پول‌های باد آورده نمی‌توان به آن رسید. فرهنگ مصرف گرایی معلوم نیست از کجا در کشور ما باب شده است چرا که قبلا به معیشت مردم فکر می‌شد و امروز به برند موبایل بچه‌هایمان فکر می‌شود و از ما فرهنگ ارزان سازی را نمی‌پذیرند. تا زمانی که خود جامعه و مدیران اقتصادی کشور به این قضیه فکر نکنند سینما هم به عنوان جزیی از این مجموعه تنها قادر به بیان دغدغه‌هایش است. ۴۱ سال از انقلاب گذشته و دیر به سراغ سینما آمده‌اند. سینمایی که از همان اوایل حکم محکومیتش صادر شده بود. اگر از همان اوایل سینما را با مسائل اقتصادی و اجتماعی همراه کرده بودند الان در این وضعیت قرار نداشتیم.

عضو هیات مدیره خانه سینما اظهار داشت: سینما خود یک صنعت است و از وضعیت حاکم در کشور نیز آسیب می‌بیند. ما حتی در چادر و مهری که اعتقاد ما است خودکفا نیستیم و از چین صادر می‌شود ما هم مانند دیگر آحاد مردم باید رنج بکشیم پس همه با هم باید به یک نتیجه برای اصلاح برسیم. بحث فرار اندیشه‌ها و مغز‌ها یکی از معضلات اصلی کشورمان است چرا که همه به دنبال فرار از این وضعیت کشور هستند. ناگفته نماند در شرایط امروز، فقیر ادای غنی را در می‌آورد و این نیاز به ریشه یابی، بررسی و اصلاح دارد.

سینما و تلویزیون مروج کالاهای خارجی شده‌اند

دکتر بهمنی رئیس اسبق بانک مرکزی در واکنش به صحبت‌های دیگر میهمانان گفت: ما باید بپذیرم که در شرایط سختی قرار داشته و به بودجه ۵۰۰ هزار بشکه نفت رسیده ایم که منجر به کسر بودجه شده است. به طور کلی تحریم فلج کننده و سخت است. باید به ترفندی از آن عبور کنیم. اولین مشکل اقتصاد مقاومتی، عملکرد سینما و ‌تلویزیون، رویکرد آن‌ها ترویجی آنهاست که منجر به تبلیغات کالاهای خارجی شده است. ما باید با تعریف بودجه به زیر ساخت‌های فرهنگی توسط رسانه بپردازیم.دولت نیز باید بودجه ای را تصویب کرده و همانند ترامپ که تعرفه‌های کالای خارجی را بالا برد و آن را به حداقل رساند، در زمینه واردات کارهای خارجی عمل کند چرا که تولید ما جوابگوی نرخ ۱۸ درصدی نبوده و سود دهی آن را سخت کرده است. براین اساس باید جلوی واردات بی‌رویه را بگیریم.

وی افزود: کشور مال ما است و نباید نسبت به آن ناامید باشیم و ما باید خاکمان را در دست گرفته و اداره کنیم. بنابراین، برای بقای آن نیاز به اصلاح ساختارهار داریم. این اصلاح در وهله اول از به کارگیری بهینه تخصص نیروهای کاربلد آغاز می‌شود و خوشبختانه، ایران دارای بهترین مغزها و نخبه‌هایی است که بسیاری شان امروز، در گوشه خانه نشسته اند.

از اهالی فرهنگ و هنر در جهت بهبود اقتصادی غافل شده‌ایم

در پایان حجت الاسلام محمدعلی رحمانی تبار استاد حوزه و دانشگاه و مسئول بسیج مستضعفین در زمان جنگ تحمیلی، در خصوص مباحث مربوط به اقتصاد مقاومتی و ممنوعیت‌های سینما و رسانه نسبت به طرح فساد اقتصادی گفت: من سینماگران را دوست دارم اما در شرایط تحریم‌ها، فضایی را برای ما به وجود آورده اند که ما به جهالت از آن تبعیت می‌کنیم. چه کسی گفته است که ما با سینما و تمدن مخالف هستیم در حالی که دشمنان از قبل برای آن نقشه کشیده اند.

وی افزود: اسلام برای سینما، موسیقی، پوشش و غیره مانعی نگذاشته و بنابر ضرورت به همه حیطه‌های توجه کرده است. همانند مقطعی از دفاع مقدس که همه مردم احساس کردند باید در صحنه باشند و حتی افرادی را که در وادی انقلاب اسلامی نبودند به این جریان کشیده شدند. در دوره ایی که بنده در محضر امام خمینی( ره) بودم شاهد بروز بسیاری از مشکلات بوده ام که به دلیل نفوذها حل نشدنی بود اما ایشان در جمع بندی اصول به همه مسایل اشنائیت داشته و مدیریت می‌کردند. امام به منظور جلوگیری از جنگ تحمیلی به دنبال راهکار بودند و در شرایط بحران اقتصادی ما هم باید مواظب باشیم که اتفاقی نیافتد.

رحمانی تبار یادآور شد: مگر می‌شود منکر نقش سینما و رسانه بر اقتصاد مقاومتی و مردم شد؟ در هیچ جای دنیا نمی‌توان مانع تاثیرگذاری سینما و تلویزیون بر افکار عمومی شد. این درحالی است که نابرابری و بی‌عدالتی در فیلم‌ها به شدت افکار را تحت تاثیر قرار می‌دهد و اقتصاد مقاومتی و فساد‌های اقتصادی نیز از این قضیه مستثنی نبوده و بعضا تجارت ما بعد از انقلاب به جایی رسیده است که شاید بر ناکارآمدی دین نیز اشاره دارد.

مسئول بسیج مستضعفین در زمان جنگ تحمیلی تاکید کرد: بقای اقتصاد مقاومتی در مواقعی به تجمیع عقول احتیاج دارد در حالی که همه درهای رو به اقتصاد بسته بوده و شعارهای اقتصاد تک محصولی راهی به جایی نمی‌برد. همانند زمانی که در برخی موارد مثل صنعت خودرو اندیشه خوبی نداریم و بسیاری از افراد نمی‌گذارند که اقتصاد مقاومتی ما اصلاح و یا پیشرفتی کند. چرا که ما اصولا تولید می‌کنیم تا نیازمان برطرف و اقتصادمان به رونق بیافتد اما موفقیت این اقدام نیاز به مشورت و هم فکر دارد.

وی عنوان کرد: فرهنگ در دفاع از اقتصاد به عنوان راهکاری برای آمادگی مردم محسوب می‌شود. درست است که از اهالی فرهنگ و هنر غافل شده ایم اما باید برای بهبود شرایط آن اقدامی‌شود چرا در شرایط فعلی که راهی جز صبر و تحمل نداشته و باید فعالیت خود را آغاز کنند. بنابراین سینمای ایران با وجود مشکلات و بی‌توجهی‌ها، برای رهایی از رکود و تاثیر بر افکار عمومی، نیازمند شروعی جدید است تا تولید هدفمند ما فعال شود.

رحمانی تبار در پایان گفت: بنابر فرمایشات امام خمینی(ره) روزی خواهد آمد که به صبر، تحمل و مقاومتی داشته ایم، ایمان می‌آوریم. اثر سینما و فیلم چیز بدیهی است. مردم طالب آگاهی ای هستند که از طریق فیلم‌ها صورت می‌گیرد. معتقد هستم به کمک اصل نظام و اعمال سیاست‌ها و همکاری کارشناسان واهالی هنر مسیری رو به پیشرفت ایجاد خواهد شد و مشارکت عمومی مردم را برای پایان دادن به مشکلات کارساز می‌شود. ما در این جنگ اقتصادی نیاز به این فضاسازی داریم و تاکید می‌کنم ما نباید مدام منتظر اقدام مدیران و دولت باشیم و بعضا، این مشارکت مردمی، مدیران مربوطه را خجالت زده خواهد کرد که از نظر بنده این رویکرد اقدام خوبی است.

نوشته سینما ابزاری هشدار دهنده برای مقابله با فساد اقتصادی در کشور/ دیر به سراغ سینما آمده‌ایم/ سینما از حمایت دولت ناامید است اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

این کارگردان و تهیه‌کننده به سوره سینما گفت: پیش‌تولید آغاز شده و ما لوکیشن های مان را در مناطق سردشت و اورامانان انتخاب کردیم. البته بخشی از کار در تهران جلوی دوربین می‌رود اما قسمت عمده فیلمبرداری در مناطق کردستان و آذربایجان است. ما سال گذشته به خاطر از دست دادن فصل نتوانستیم کار را آغاز کنیم در صورتی که لوکیشن‌ها را از همان زمان در نظر داشتیم.

وی افزود: به خاطر سرمای زودرس مناطق مربوطه فیلمبرداری را زودتر از پاییز آغاز می کنیم تا با انجام مراحل فنی بتوانیم به موقع کار را آماده کرده و در جشنواره فیلم فجر حضور داشته باشیم. هنرمندان این فیلم همه نابازیگرانی هستند که از جزو بومیان کرد و ترک محسوب می شوند و قرار نیست فیلم چهره محور داشته باشیم.

«پاییز» با مضمون قرآنی روایت واکاوی خاطرات و گذشته دو برادر است که یکی زمان جنگ شهید می‌شود و دیگری که در قید حیات است در دنیای امروز سرگردان می‌ماند. ناصر شفق پیشتر فیلم‌های سینمایی «تقاطع»، «فریاد»، «مروارید سیاه» و … را تهیه کرده و «پاییز» اولین فیلم او در مقام کارگردان است.

نوشته «پاییز» قبل از پاییز آغاز می‌شود/ اولین فیلم شفق در راه جشنواره فجر اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

ناصر شفق دراین باره به سوره سینما گفت: امسال فصل را به خاطر سرمای زودرس از دست دادیم. چرا که فیلم در آذربایجان غربی جلوی دوربین می‌رود و از آنجا که بارش برف از دو هفته پیش آغاز شده امسال عملا فصل را از دست دادیم. به جای پاییز شرایط فیلمبرداری را برای فصل بهار فراهم خواهیم کرد.

وی افزود: سرمایه فیلم آماده است و ما با  فراهم کردن شرایط تولید را شروع می کنیم، اما تغییر فصل آغاز کار بر شرایط لوکیشن تاثیر می گذارد باید زمان پیش‌تولید را بیشتر به این نقل و انتقالات اختصاص دهیم. با عوامل پشت صحنه هم صحبت کردیم. بازیگران هم تقریبا همه نابازیگر و از اهالی بومی همان منطقه هستند.

ناصر شفق مدت‌ها پیش پروانه ساخت این فیلم را دریافت کرده است . «پاییز» با مضمون قرآنی روایت واکاوی خاطرات و گذشته دو برادر است که یکی زمان جنگ شهید می‌شود و دیگری که در قید حیات است در دنیای امروز سرگردان می‌ماند. این قصه تاریخ ندارد و می تواند در هر زمانی روایت شود.

ناصر شفق پیشتر فیلم‌های سینمایی «تقاطع»، «فریاد»، «مروارید سیاه» و … را تهیه کرده است و «پاییز» اولین فیلم او در مقام کارگردان است.

نوشته «پاییز» بهار ۹۴ جلوی دوربین می‌رود/ حضور نابازیگران آذری در فیلم اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

شفق به سوره سینما گفت: «پاییز» مدت‌ها پیش پروانه ساخت گرفت اما بنا به دلایلی شرایط تولید فراهم نبود. در دولت دهم هیچ فعالیتی در سینما نداشتم و هیچ فیلمی نساختم با تغییراتی که در ساز و کار سینمایی به وجود آمده ترجیح می‌دهم قبل از تولید با آقای حجت الله ایوبی رییس سازمان سینمایی دیداری داشته باشم تا هم اطلاعاتم را از شرایط موجود به روز کنم هم با چند و چون کار آشنا شوم.

وی با ذکر اینکه مدت ها از نوشتن این فیلمنامه می‌گذرد افزود: «پاییز» با مضمون قرآنی روایت واکاوی خاطرات و گذشته دو برادر است که یکی زمان جنگ شهید می‌شود و دیگری که در قید حیات است در دنیای امروز سرگردان می‌ماند. این قصه تاریخ ندارد و می تواند در هر زمانی روایت شود. از نظر سرمایه هم مشکلی نخواهیم داشت من معتقدم فیلمنامه ای به مشکل مالی می‌خورد که آنقدر قوی نیست تا دیگران را سر ذوق آورد. اگر شرایط تولید به موقع فراهم شود این فیلم را به جشنواره فجر می‌رسانیم.

ناصر شفق پیشتر فیلم‌های سینمایی «تقاطع»، «فریاد»، «مروارید سیاه» و … را تهیه کرده است.

نوشته قصه «پاییز» تاریخ انقضا ندارد/ مشکل مالی برای فیلمنامه خوب نیست اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.