در بسیاری از موارد ابتدا تصویر را دیدیم و پس از آن ترغیب شدیم تا کتابی که از آن اقتباس شده را بخوانیم، همین می‌شود که تبادل میان تصویر و کتاب می‌تواند بازوی قدرتی برای هر دو این هنرها باشد: هنر نوشتن و هنر تصویر ساختن.

کتاب یا نمایشنامه خوانده می‌شود و تصویر آن در ذهن مخاطب شکل می‌گیرد اما تا زمانی که شخصیت‌های آن از یک دنیای دوبعدی وارد دنیای سه‌بعدی تصویر نشوند، مخاطب ترغیب نمی‌شود تا تصویر ذهنی خود را کامل کند. اینجاست که خواننده قدم به جهان متفاوت‌تری از داستان خوانده شده می‌گذارد، جهانی واقعی با آدم‌هایی که قابل دیدن هستند، جهانی که فرم، رنگ، صدا را با قصه‌گویی یک اثر مکتوب در می‌آمیزد و یک خوراک فرهنگی-هنری برای مخاطب ایجاد می‌کند.

اقتباس نیز مانند هر حرفه دیگری آداب خود را دارد، شاید اصلی‌ترین چالش این ماجرا وفاداری به متنی باشد که از آن اقتباس شده است که البته متأسفانه این ماجرا، اغلب با سلیقه نویسنده و کارگردان یک فیلم‌نامه توأمان می‌شود. شاید به همین خاطر باشد که اکثر نویسندگانی که در قید حیات هستند اجازه اقتباس از اثرشان را نمی‌دهند!

از اولین روزهایی که سینما متولد شد، آثار اقتباسی بخش مهمی از این جادوی تصویر شدند و کم کم یک هویت مستقل در تصویر (نمایش، سینما، تلویزیون) پیدا کردند؛ اما سهم این آثار در سینمای ایران به اندازه‌ای نبوده که بتوان یک دفاع جانانه از آن کرد. با اینکه همان آثار انگشت‌شمار تولید شده در این بخش از سینما حرفی برای گفتن داشتند اما بهایی که حق آن‌ها بود پرداخت نشد. شاید نگه‌داشتن سیمرغ بهترین اثر اقتباسی می‌توانست به عنوان یکی از سیمرغ‌های ثابت در جشنواره فیلم فجر باقی بماند اما همین حداقل‌ها هم از این آثار گرفته شد.

در ایران در هیچ مقطعی رابطه سینما و ادبیات به اندازه‌ای جدی و محکم نبوده که بتواند این دو هنر را به هم گره بزند. ادبیات ایرانی با اینکه بسیار غنی است اما متأسفانه هیچ‌وقت آن‌طور که باید به سینما راه نیافته؛ اما با این حال تعداد انگشت‌شماری فیلم سینمایی تولیدشده‌اند که اقتباس بوده‌اند.

امروز؛ ۲۴ آبان‌ماه در تقویم رسمی کشور با نام روز کتاب و کتاب‌خوانی ثبت شده و به همین بهانه در این گزارش قصد داریم به ۵ فیلم از بهترین فیلم‌های اقتباسی در سینمای ایران بپردازیم.

*فیلم سینمایی «سارا»؛ یک ملودرام مدرن

مرحوم داریوش مهرجویی از معدود کارگردانانی بود که شدیداً به ساخت آثار اقتباسی علاقه نشان می‌داد. در کارنامه فیلم‌سازی این کارگردان بیش از پنج فیلم سینمایی اقتباسی ثبت شده است. از «گاو» که بر اساس قصه‌ای از مجموعه ‌داستان‌های پیوسته‌ «عزاداران بیل» نوشته‌ غلامحسین ساعدی است تا اقتباس از آثار دیگر نویسندگان ایرانی مثل هوشنگ مرادی‌کرمانی. حتی خود مهرجویی در مصاحبه‌ای عنوان کرده بود که فیلم سینمایی «هامون» نیز اقتباسی آزاد از کتاب «بوف کور» صادق هدایت است.

یازدهمین فیلم بلند این کارگردان به نام «سارا» در سال ۱۳۷۱ به شیوه‌ی اقتباس آزاد، از روی نمایش‌نامه‌ «خانه‌ی عروسک» نوشته «هنریک ایبسن» ساخته شد.

«سارا» در یازدهمین جشنواره فیلم فجر به نمایش درآمد و با واکنش مثبت منتقدان و داوران جشنواره روبه‌رو شد. داریوش مهرجویی سیمرغ بلورین بهترین فیلم‌نامه را برای این فیلم دریافت کرد و یاسمین ملک‌نصر هم برای بازی در این فیلم سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش دوم زن را کسب کرد. «سارا» همچنین در ۳ رشته بهترین فیلم، بهترین کارگردان و بهترین بازیگر نقش اول زن هم نامزد کسب سیمرغ بلورین شد.

*«شب‌های روشن»؛ شعر در قالب سینما

«شب‌های روشن» تولید سال ۱۳۸۱ و به کارگردانی فرزاد مؤتمن یکی از فیلم‌های اقتباسی است که در این حیطه حرفی برای گفتن دارد. فیلم‌نامه این فیلم برداشتی آزاد از داستان «شب‌های روشن» اثر داستایوفسکی است که فیلم‌نامه آن را سعید عقیقی نوشته است.

بسیاری از منتقدان این فیلم را بهترین فیلم در کارنامه فیلم‌سازی فرزاد مؤتمن می‌دانند، فیلمی که هنوز هم می‌توان آن را در ۵ فیلم برتر سینمای اقتباس قرار داد.

«شب‌های روشن» با بازی مهدی احمدی و هانیه توسلی، داستان زندگی دو انسان تنها است. مرد؛ استاد دانشگاه، سرخورده‌ اجتماعی و مأیوس فلسفی‌ است و انزوای خود را با تدریس ادبیات، مطالعه‌ کتاب و پرسه‌زدن در خیابا‌ن‌ها می‌گذراند. شبی متوجه دختری می‌شود و به او کمک می‌کند تا از شر مزاحمت یک راننده‌ ماشین رهایی یابد. از این‌جا بین او و رویا دوستی شکل می‌گیرد. رویا بنا بر قولی که به عاشق خود؛ امیر داده‌، یک‌ سال پس از آخرین ملاقات به وعده‌گاه آمده و می‌خواهد چهار شب در محل و ساعت معین در انتظار امیر بماند. استاد به رویا پناه می‌دهد و به او کمک می‌کند تا امیر را پیدا کند. طی این چهار روز بین رویا و استاد دانشگاه به‌تدریج دل‌بستگی به‌وجود می‌آید. استاد مصمم می‌شود که با رویا ازدواج کند، اما در چهارمین شب امیر به محل ملاقات می‌آید و رویا با او می‌رود.

در واقع «شب های روشن» روایت چگونگی آشنایی، دل‌بستگی و جدایی این دو شخصیت از زبان استاد دانشگاه است.

*«تردید»؛ بودن یا نبودن؟!

۱۸ سال پس از ساخت فیلم سینمایی «پرده آخر»، واروژ کریم مسیحی تصمیم گرفت بار دیگر فیلم بسازد؛ اما این بار فیلمی که اقتباسی باشد از نمایشنامه «هملت» اثر ویلیام شکسپیر. همین شد که کریم مسیحی فیلم سینمایی «تردید» را در سال ۱۳۸۷ با بازی بهرام رادان و ترانه علیدوستی ساخت و آن را راهی جشنواره فیلم فجر کرد.

فیلم‌نامه «تردید» به قلم خود واروژ کریم مسیحی، روایتگر داستان پسری به نام سیاوش است که پس از مرگ پدرش، عموی او اختیار ثروت خانوادگی را به دست می‌گیرد. سیاوش عاشق دخترعمه‌اش مهتاب است. پس از گذشت مدت کوتاهی از مرگ پدر، او از ازدواج قریب‌الوقوع عمو با مادرش باخبر می‌شود. سیاوش طی ماجراهایی می‌فهمد که پدرش کشته شده‌ است.

«تردید» در بیست و هفتمین جشنواره فیلم فجر رونمایی شد و در ۱۲ رشته کاندیدای دریافت سیمرغ شد و در نهایت سیمرغ بهترین فیلم، بهترین کارگردانی و بهترین فیلم‌نامه اقتباسی را از آن خود کرد. دوره بیست و هفتم جشنواره فیلم فجر از معدود ادواری بود که جایزه بهترین فیلم‌نامه اقتباسی اهدا می‌شد.

*«اینجا بدون من»؛ روایت زندگی آدم‌های مأیوس

بهرام توکلی در میان نسل فیلم‌سازان هم دوره خود، کارگردان مهمی محسوب می‌شود. جهان‌بینی متفاوت این کارگردان باعث شد که پس از ساخت ۳ فیلم، تصمیم به ساخت یک فیلم اقتباسی از نمایشنامه «باغ‌وحش شیشه‌ای» اثر تنسی ویلیامز بگیرد. او در سال ۱۳۸۹ فیلم سینمایی «اینجا بدون من» را با برداشتی آزاد از این نمایشنامه ساخت، فیلمی که به عنوان یک نقطه عطف در کارنامه کارگردانی بهرام توکلی قرار گرفته است.

«اینجا بدون من» با بازی فاطمه معتمدآریا، صابر ابر، نگار جواهریان و پارسا پیروزفر؛ داستان خانواده‌ای است که در آرزوی دستیابی به رؤیاهای خود هستند و امیدوارانه تحولی را انتظار می‌کشند. یلدا معلول است و تمام دغدغه مادر تأمین آینده او است. ورود رضا دوست احسان زندگی آنان را دستخوش تغییراتی می‌کند.

این فیلم در بخش بلند داستانی یازدهمین دوره جشنواره بین‌المللی فیلم تیبورون در آمریکا در روز ۲ اردیبهشت به نمایش درآمد و با استقبال تماشاچیان و سینماگران حاضر در این فستیوال مواجه شد. همچنین در سی و پنجمین جشنواره فیلم مونترئال، دومین جشنواره فیلم ایرانی استرالیا و سی و ششمین جشنواره بین‌المللی فیلم در کلولاند نیز به نمایش درآمد.

*«۲۳ نفر»؛ یک اقتباس جنگی

فیلم سینمایی «۲۳ نفر» ساخته مهدی جعفری در سال ۱۳۹۷ ساخته شد. این فیلم اقتباسی آزاد از کتاب «آن ۲۳ نفر» نوشته احمد یوسف زاده است. این کتاب خاطرات ۲۳ نفر از رزمندگان نوجوان ایرانی است که در جریان جنگ ایران و عراق در سال ۱۳۶۱ به اسارت نیروهای عراقی درآمدند. این گروه کم سن و سال بین ۱۳ تا ۱۷ سال سن داشتند.

مهدی جعفری نیز فیلم «۲۳ نفر» را با بازی ۲۳ نوجوان از سراسر ایران بر پایه همین کتاب ساخته است. این فیلم در سی و هفتمین دوره از جشنواره فیلم فجر رونمایی و در ۶ رشته کاندیدای دریافت سیمرغ شد و توانست سیمرغ بهترین فیلم از نگاه ملی را دریافت کند.

نوشته گردش سینما بر مدار اقتباس اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

اسم سردار را زیاد شنیده بودم اما مصاحبه ای با او نداشتم. عوامل و مهمانان خبری چشم انتظار آمدن حاج قاسم بودند و من داشتم به مصاحبه‌ای که باید میگرفتم فکر میکردم. اینکه چطور می‌توان نزدیک سردار شد؟ اصلا اجازه مصاحبه به من را می‌دهند؟

در همین فکرها بودم که یکی داد زد: «اومدن!!»

من سریع به تصویربردارم گفتم: «بدو بریم!»

سردار مشغول سلام و علیک با بیست و سه نفر بود. منم عقب ایستاده بودم تا در اولین فرصت مصاحبه‌ را بگیرم. داخل لوکیشن شدیم، فضایی با حال و هوای زندان اسرای جنگی. حاج قاسم با همه‌ی بازیگران نوجوان که قرار بود نقش بیست و سه نفر را بازی کنند سلام و احوال پرسی کرد و خاطره ای از همان روزها تعریف کرد. بعد کنار کارگردان (مهدی جعفری) نشست تا از پشت دوربین بازی بازیگران را تماشا کند. با کات کارگردان بازدید از پشت صحنه تمام شد و حاج قاسم آماده رفتن. و منی که هنوز مصاحبه را نگرفته بودم.

داخل حیاط که شدیم با دوربین روشن به سمتش رفتم و میکروفون را جلوی دهانشان گرفتم.

گفتم: «سردار نظرتون رو درمورد این فیلم میگید؟»

سردار نگاهم کرد و گفت: «دخترم من مصاحبه نمی‌کنم.»

گفتم: «فقط یه جمله!»

سردار مدام عذرخواهی می‌کرد و می‌گفت باشد برای بعد.

و من همچنان اصرار می‌کردم که در حد یک کلمه هم که شده صحبت کنید.

اما سردار به جای مصاحبه، به من تاکید داشتند که زمین اینجا نامناسب است، مراقب باشید زمین نخورید!

می‌دانستم که سردار به خاطر محدودیت‌های تصویری نمی‌تواند مصاحبه کند. اما گزارش هم بدون مصاحبه با حاج قاسم دیگر لطفی نداشت.

همین‌طور که حاج قاسم با بیست و سه نفر صحت می‌کرد من هم میکرفون را جلوی دهانشان گرفتم و گفتم: «سردار برای این بازیگران نوجوان فیلم دعا کنید!»

و آنجا شد برگ برنده‌ی من برای مصاحبه با حاج قاسم. مرد خوش قلبی که در آخر نتوانست به اصرارهایم برای مصاحبه جواب رد بدهد و شد آن‌چیزی که من منتظرش بودم؛ مصاحبه با سردار سلیمانی و خاطرات سال‌های جنگ و آن ۲۳ نفر.

صحبت‌هایشان که تمام شد به من نگاه کردند و گفتند: «دخترم راضی شدی؟»

و من خوشحال از این اتفاق گفتم: «بله ممنون که صحبت کردید.»

نوشته وقتی سردار سراغ سینما آمد! اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

عمیق‌ترین آموزه‌های تربیتی و باورهای اخلاقی و اجتماعی اگر به شکل داستان، روایت و تصویر به‌عنوان یک خوراک به مخاطب داده شود، می‌تواند ذهنیات کودکان و نوجوانان را عینیت بخشد. تجسم تخیلات که می‌تواند با به تصویر کشیده شدن در قالب یک اثر سینمایی، فرهنگی درست، سالم و عمیق را به کودکان و دانش آموزان ببخشد، باوری است که سینما طی سال‌ها به مخاطب خود داده است.

اما در حقیقت سهم کودکان و نوجوانان ما به‌خصوص دانش آموزان بیش از چیزی است که در سینما دارند و با اینکه جشنواره‌ای منحصر به خود را دارند اما تفکیک کردن این موضوع که فیلم کودک با فیلمی که برای نوجوانان ساخته می‌شود و در مورد معضلات و مشکلات آنان است امری است که تاکنون در سینما جا نیافتاده است.

حال جدای از این مطالب به سینمایی برمی‌گردیم که عنوان سینمای دفاع مقدس را با خود یدک می‌کشد. جنگ و دفاع مقدسی که هشت سال نوجوانان و دانش آموزان را از مدارس و تحصیل به عشق دفاع از میهن دور کرد اما جایی که برای آن‌ها در سینمای ایران باز است، همچنان خالی است. در این سینما تنها به تعداد انگشتان یک دست فیلم‌های دفاع مقدسی وجود دارند که با محوریت دانش آموزان و نوجوانان مدرسه‌ای که با هر سختی به جنگ رفتند ساخته‌شده‌اند. درحالی‌که داستان هر یک از آن‌ها تراژدی‌های مهمی از روزهای جنگ تحمیلی است!

این گزارش در ادامه گزارش پیشین قرار است فیلم‌هایی را بررسی کند که در راستای دانش آموزان اما با محوریت کودکان و نوجوانان تولیدشده‌اند.

*«۲۳ نفر» مهدی جعفری

فیلم سینمایی «۲۳ نفر» جز معدود فیلم‌هایی است که در باب نوجوان و در ژانر دفاع مقدس ساخته‌شده است. این فیلم براساس یک مستند تاریخی روایتی مجدد از دوران اسارت و قهرمانی ۲۳ نوجوان در هشت سال دفاع مقدس است. این فیلم نیز برشی از سال‌های اسارت قهرمان‌های داستان است. فیلم ارزنده‌ای که تصویر جدیدی از جبهه جنگ را بدون کشتار و سلاح نشان می‌دهد و از قلب وحدت و ایستادگی ۲۳ نوجوان ایرانی در اسارت نیروهای عراقی صحبت می‌کند.

این فیلم روایت باورها و مقاومت و شهامت در برابر ایدئولوژی است که رنگ و بویی متفاوت با این روزها دارد. این فیلم یادآور بسیار خوبی برای پاسداشت این مفاهیم توسط نوجوانان و دانش‌آموزانی است که جان‌برکف و با دست‌خالی در مقابل باورهای خود ایستادند.

*«خواهران غریب» کیومرث پوراحمد

فیلم سینمایی «خواهران غریب» یکی از فیلم‌هایی که علاوه بر طیف مخاطب کودک و نوجوان، گروه سن بزرگ‌سال نیز با آن توانست ارتباط برقرار کند چراکه این فیلم نه برای کودکان بلکه در مورد کودکان و اختلافات خانوادگی آن‌ها بود که به مدرسه کشیده می‌شد.

«خواهران غریب» فیلمی که هم سرگرم‌کننده و هم آموزشی بود. بر مبنای همین ویژگی‌ها و مؤلفه‌ها این فیلم با یک نگاه دوسویه (برای کودک و در مورد کودک)،اثری بود که درنهایت بر لزوم و ضرورت خانواده و بنیان‌های محکم آن تأکید می‌کرد. قصه فیلم از این قرار است که نرگس و نسرین دو دختر دبستانی در جشن مدرسه‌ها یکدیگر را می‌بینند و پی می‌برند که خواهران دوقلو هستند و پدر آهنگسازشان در گذشته از مادر آن‌ها که خیاطی می‌کند، جدا شده بوده، اما این ماجرا را هرگز به آن‌ها نگفته بودند. یکی از آنان نزد مادرشان و دیگری نزد پدرشان زندگی می‌کرده ‌است، تا اینکه با نقشه‌هایی که این دو خواهر در مدرسه می‌کشند سعی بر آن‌که والدین خود را آشتی دهند.

روند شکل‌گیری قصه این فیلم، در زمان تولید و پخش خود توانست بسیاری از خانواده‌هایی که با این مشکل دست‌وپنجه نرم می‌کردند را به یک تصمیم درست هدایت کند.

*«بچه‌های آسمان» مجید مجیدی

این فیلم به‌عنوان یک تراژدی آرام کودکانه شناخته می‌شود. مجید مجیدی بااینکه در بیشتر آثار خود نگاهی کودکانه می‌گنجاند اما در این بین سعی بر سیاه نمایی و یا نشان دادن عناصری مانند فقر و محرومیت را ندارد. آنچه که مجیدی در آثارش به وضوح و قاطعانه بیان می‌کند حسی از امید و آرزو در کودکان و نوجوانانی است که به عنوان قشری معصوم در جامعه زندگی می‌کنند.

«بچه‌های آسمان» دنیای کودکانه خواهر و برادری است که برای رسیدن به خواسته‌های خود به خاطر تنگدستی خانواده به معنای واقعی می‌جنگند. برادری که برای به دست آوردن کتانی برای خواهرش در مسابقات دوومیدانی در مدرسه تمام تلاش خود را می‌کند تا نفر سوم شود و جایزه رتبه سوم که یک جفت کتانی را است را به دست آورد اما دست بر قضا تلاش بی‌پایان او تا جایی پیش می‌رود که نفر اول مسابقات می‌شود و کتانی را از دست می‌دهد و به جای خوشحالی اشک می‌ریزد که نتوانسته خواسته خواهر را اجابت کند.

«بچه‌های آسمان» به معنای واقعی بچه‌هایی هستند از دل آسمان برآمده، با قلبی بزرگ در عمق محدودیت!

*«تنهای تنهای تنها» احسان عبدی‌پور

«تنهای تنهای تنها» روایت معصومانه‌ی دوستی دو نوجوان بوشهری و روس است که نیروگاه اتمی بوشهر و پرونده‌ی هسته‌ای ایران نوساناتی در دوستی آن‌ها ایجاد می‌کند. در نهایت پسر بوشهری در کشاکش داستان به مردی تمام‌عیار تبدیل می‌شود و برای دفاع از ایران و صلح قد علم می‌کند.

این فیلم به‌عنوان یکی از آثار محدودی که در سینمای مهجور کودک و نوجوان، به‌خوبی دیده شد حتی توانست کارگردان خود را نیز مطرح کند.

کاراکتر «رنجرو» در این فیلم نشان می‌دهد که خیلی وقت‌ها باید پای درس و مکتب دانش آموزان نیز نشست، دانش آموزی که با وجود همه شیطنت‌هایش جهانی بالاتر از هم سن و سال هایش برای خود ساخته است و می خواهد پیام صلح ایرانیان را به گوش رئیس جمهورهای جهان برساند.

نوشته لاله‌هایی که از خون دانش‌آموزان جنگ روییدند اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

‎بزرگمرد کوچک

‎داستان فیلم به اوایل جنگ و حمله عراق به خرمشهر بازمی‌گردد. بهنام محمدی نوجوانی جنوبی است که با تمام توانش می‌خواهد جلو سربازان عراقی را بگیرد؛ اما از روی بدشانسی به دست نیروهای عراقی می‌افتد و مورد ضرب و شتم قرار می‌گیرد. او با زرنگی می‌تواند که اعتماد عراقی‌ها را به خود جلب کند و از این طریق مواد غذایی، مهمات و گرای دشمن را به نیروهای ایرانی می‌رساند. در این فیلم که صادق صادق‌دقیقی آن را کارگردانی کرده است، بازیگرانی چون شبنم قلی‌خانی، پویا امینی، پرهام دلدار و سوگل طهماسبی نقش‌آفرینی کرده‌اند. این فیلم توانست برنده جایزه «شهید بهنام محمدی» از بیست و ششمین «جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودکان و نوجوانان» شد.

‎ترکش‌های صلح

‎ترکش‌های صلح را علی شاه‌حاتمی در سال ۷۹ ساخت. داستان فیلم ازاین‌قرار است که در شهری ویرانه از جنگ دو نوجوان به همراه تعدادی از اهالی به کار جمع‌آوری و فروش ضایعات جنگی مشغول‌اند. آنها تفنگ‌های فرسوده، پوکه‌های خالی، فشنگ و تانک‌های اسقاطی را در یک گاراژ به فروش می‌رسانند و از این راه زندگی می‌کنند. بازیگران این فیلم را نعمت سلطانی، عبدالحمید دارچی پوران، فرامرز مهرجو و امیر ایرانیان تشکیل می‌دهند. این فیلم دیپلم افتخار بهترین فیلم بخش ملی و یکی از آثار برگزیده داوران کودک و نوجوان جشنواره پانزدهم را از آن خود کرد.

‎کودک و فرشته

‎فیلم روایتی از مقاومت مردم خرمشهر در روزهای اول جنگ ایران و عراق است. در آخرین روز تابستان سال ۱۳۵۹، فرشته و خانواده‌اش آماده می‌شوند تا در جشن عروسی یکی از اقوام نزدیک شرکت کنند. اما غرش صدای هواپیماهای جنگنده‌ای که از مرز عبور کرده‌اند موجب می‌شود که پدر فرشته تصمیم بگیرد از خیر عروسی خواهرش بگذرد و خانواده‌اش را از مهلکه بدر ببرد. فرشته در شهری که حالا توسط دشمن اشغال شده، درگیر ماجراهای بسیاری می‌شود. او جان پسربچه‌ای هم سن برادرش را از مهلکه نجات می‌دهد و با جسد برادرش را که شهید شده مواجه می‌شود. مسعود نقاش‌زاده در این فیلم از بازیگرانی چون افشین هاشمی، سیما خضرآبادی، سودابه بیضایی، شبنم مقدمی، قاسم زارع و مونا احمدی استفاده کرده است. این فیلم برنده ۷ جایزه از مراسم تجلی اراده ملی بیست و هفتمین جشنواره بین‌المللی فیلم فجر شد. همچنین ۵ جایزه از بیست و سومین «جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودکان و نوجوانان»، از جمله بهترین فیلم بلند آسیایی و بهترین فیلم ایرانی را کسب کرد.

‎اتوبوس شب

‎فیلمی که کیومرث پوراحمد تصمیم گرفت سیاه‌وسفید، بسازد. پوراحمد، قصه «اتوبوس شب» را در طول ۹ ماه، پنج بار بازنویسی کرده و آن را بر اساس «داستان‌های شهر جنگی» اثر حبیب احمدزاده ساخته است. این فیلم درباره نوجوانی است که باید به‌تنهایی چندین اسیر عراقی را به پشت جبهه منتقل کند، اما در این کار با مشکلاتی مواجه می‌شود و به دلایل مختلف، کسی با وی همکاری نمی‌کند و مجبور می‌شود که این کار را به‌تنهایی انجام دهد و در این راه اتفاقاتی برایش پیش می‌آید. مرحوم خسرو شکیبایی، مهرداد صدیقیان، الناز شاکردوست و محمدرضا فروتن هنرمندانی هستند که با نقش‌آفرینی در این فیلم آن را ماندگار کردند. «اتوبوس شب» در بیست و یکمین دوره از «جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودکان و نوجوانان» پروانه زرین بهترین کارگردانی در بخش ملی را کسب کرد.

‎کودک قهرمان

‎در سال ۱۳۷۲ ، کمال تبریزی به همراه علی‌اکبر قاضی نظام، فیلمی را ساختند که در تاریخ سینمای حماسی ما جاویدان شد. داستان «کودک قهرمان» درباره خانواده‌ای روستایی است که در حال ساختن خانه نوساز خود، با حمله دشمن روبه‌رو می‌شوند. خانواده روستایی به‌اجبار خانه نوساز خود را ترک می‌کنند. دشمن جاده اصلی را در اختیار دارد و مردم به‌ناچار از جاده اصلی منحرف می‌شوند و به میان دشت می‌روند. اتومبیل خانواده روستایی در راه خراب می‌شود و آن‌ها ناگزیر شب را در دشت می‌گذرانند. جهانگیر الماسی، فریبا کوثری، امیر اسماعیلی و مریم بنی‌عامریان بازیگرانی هستند که نقش این خانواده روستایی را بازی می‌کنند. این فیلم از آثار برگزیده داوران کودک و نوجوان دهمین «جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودک و نوجوان» است.

‎خانه امن است

‎در اوج موشک‌باران شهرها تعدادی نوجوان بین ۱۴ تا ۱۸ سال بنا به دلایلی مجبور به یک زندگی جمعی می‌شوند و این شروع داستان است. ناصر رفایی در این فیلم از بازیگرانی چون کسری ابراهیمی، رضا رحمت جیرده، المیرا ژیان فر، رامک مجد، رویا حسینی استفاده کرده است. در بیست و چهارمین «جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودک و نوجوان» این فیلم توانست پروانه زرین بهترین فیلمنامه و بهترین کارگردانی را از آن خود کند.

۲۳ نفر

این فیلم به کارگردانی مهدی جعفری و مشاور کارگردانی ابراهیم حاتمی‌کیا با هنرمندی ۲۳ نوجوان از سراسر ایران اسلامی و با حضور مجید پتکی و با ایفای نقش و بدلکاری صحنه‌های عراق ابوالفضل امیری موزیسین و بازیگر نوپا و مستعد کوردی محصول سال ۱۳۹۷ است. این فیلم توانست در سی و دومین دوره از «جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودک و نوجوان» پروانه زرین بهترین فیلم را کسب کند.

‎فیلم «۲۳ نفر» با تمرکز بر زندگی ۲۳ نوجوان ایرانی اسیر شده در عراق و بررسی رفتارهای این گروه از زمان اسارت تا پذیرفته شدن درخواستشان، یک طیِ طریق زیبا دوره نوجوانی تا جوانی را نشان می‌دهد تا آنها «مرد» شوند.

‎یدو

‎اوایل جنگ که خانواده‌ها، خانه‌ها و شهرهایشان را از ترس بمباران ترک کرده و به شهرهای مرکزی و شمالی ایران کوچ می‌کردند؛ مادری تصمیم می‌گیرد که در خانه خودش بماند. پسر نوجوان خانواده که از این تصمیم شاکی است مدام به جان مادر غر می‌زند که مانند تمام اهالی محل از آن جا بروند تا از بین نرفته‌اند. به هر بهانه‌ای با مادر بحث می‌کند و حرف از رفتن می‌زند. مادر اما بیش از آنچه یدو تصورش را دارد عاشق خانه‌ای است که در آن مادر شده است. مهین عباس‌زاده و مهدی جعفری این فیلم را بر اساس داستان «زخم شیر» از صمد طاهری نوشته‌اند و مهدی جعفری آن را کارگردانی کرده است. این فیلم برای اولین‌بار پیش از اکران عمومی در سینماها، در نوروز ۱۴۰۰ از تلویزیون ملی ایران پخش شد. این فیلم توانست در سی و نهمین دوره از «جشنواره فیلم فجر» در ۶ بخش جایزه کسب کند.

‎مهران

‎فیلم سینمایی «مهران» داستان پسربچه‌ای به اسم مهران است که در دهه شصت میزبان خانواده‌ای جنگ‌زده از شهر مهران می‌شود. روایت متفاوت این فیلم از مهمان‌نوازی یزدی‌ها در زمان جنگ، یکی از خصوصیات ویژه این فیلم است. «مهران» در سی و سومین جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودکان و نوجوانان توانست پروانه زرین شهید بهنام محمدی و جایزه ویژه دبیر برای توجه به فرهنگ مقاومت و برداشت ملموس مردمی و قابل‌فهم برای نسل امروز ایران اسلامی را از آن خود کند.

نوشته مروری بر فیلم‌های ماندگار کودک و دفاع مقدس اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

در این بین استفاده مناسب از ادبیات مکتوب مانند رمان‌، نمایشنامه و حتی شعر در سینما بسیار پررنگ است. صنعت سینما به خوبی این امر را پذیرفته که به تنهایی قادر به ادامه حیات خودش نیست و لازم است با امداد از پشتوانه غنی ادبیات جهان به هنری غنی و مردمی تبدیل شود.

اقتباس ادبی در چند دهه اخیر از جمله این تعاملات بین سینما وادبیات بود که توانست به هر دو این هنرها کمک کند و میراثی باشد برای نسل جوانی که در هر کدام از حوزه‌ها جویای موفقیت هستند.

سینمای ایران هم از این قاعده مستثنا نبود و از سال‌های آغازین ورود سینما به سالن‌های تاریکش، ادبیات بومی‌اش را به مثابه پشتوانه‌ای قابل اتکا به خدمت گرفت؛ که از معروف‌ترین آنها می‌توان به فیلم سینمایی «گاو» اثر داریوش مهرجویی اشاره کرد که اقتباسی از اثر غلامحسین ساعدی است.

این سال‌ها و با گذشت ۴۰ سال از آغاز جنگ تحمیلی هشت ساله عراق با ایران، ادبیات مکتوب که پیش‌تر و سریع‌تر از سینما به این پدیده پرداخت، به عنوان طلایه‌دار روایت داستانی از جنگ، پرچم‌داری می‌کند و جای خودش را بین مردم باز کرده است.

حجم تولید آثار ادبی و خاطره‌‌نگاری در حوزه جنگ و دفاع مقدس چه به لحاظ کمی و چه به لحاظ کیفی به قدری وسیع و متنوع است که این موضوع را در ذهن ایجاد می‌‌کند که آیا سینمایی که اولین معظل خود را نداشتن قصه‌ها و متن مناسب می‌داند، نباید نگاهی بیش از پیش به سینمای اقتباس داشته باشد؟

فیلم سینمایی «۲۳ نفر» که در سی‌وهفتمین جشنواره فیلم فجر اکران شد، یکی از همان تلاش‌ها در زمینه اقتباس از خاطره‌نگاری‌های جنگ در حوزه اسرا بود که از کتاب «آن بیست و سه نفر» نوشته احمد یوسف‌زاده تولید شده است.

احمد یوسف‌زاده با نگاشتن کتاب «آن ۲۳ نفر» توانست نظر بسیاری از مردم را جلب کند و کتابش بین بسیاری از دولتمردان از جمله مقام معظم رهبری مورد تمجید قرار بگیرد. بعد از این موفقیت‌ها، کارگردانان و استودیوهای گوناگونی پا پیش گذاشتند تا فیلمی را بر اساس داستان حماسی این نوجوانان رزمنده بر اساس کتاب یوسف‌زاده بسازند و در نهایت قرعه به نام سازمان اوج و مهدی جعفری افتاد که قبل‌تر هم  فیلمی مستند و تلویزیونی نیز بر اساس این رزمندگان ساخته بود.

این فیلم روایتی از ۲۳ سرباز نوجوان ۱۵ تا ۱۸ ساله است که در زمان جنگ ایران و عراق به اسارت گرفته شدند و به جای آنکه به همراه دیگر رزمندگان به اردوگاه‌ها فرستاده شوند، در زندان عراقی‌ها ماندند. صدام حسین و تیم نظامی‌اش تصمیم گرفته بود که با اسیر کردن این نوجوانان، با آنها یک سری برنامه‌های تبلیغاتی تلویزیونی به سود کشور خود بسازد و این نوجوانان را دستمایه فریب‌های سیاسی خود کند. صدام حسین لباس‌های شیک تن این بچه‌ها کرده و آنها را به شهربازی می‌برد و با فیلمبرداری و عکسبرداری از این تیم نشان می‌داد که ارتش عراق با نوجوانان سر صلح و دوستی دارد. او در این فیلم‌ها به دروغ می‌گفت که این رزمندگان کوچک به زور و فریبِ پول و… به جنگ فرستاده شده‌اند.

باید گفت که تمامی این ۲۳ نفر به جز یک نفر از آنها (سید عباس سعادت) همچنان زنده هستند. احمد یوسف‌زاده که نویسنده کتاب نیز به شمار می‌رود، کارهای زیادی پیرامون شنیده شدن قصه تلخ خود و دوستانش در بین مردم کرده است.

فیلم «۲۳ نفر» داستان بسیار جذابی دارد و به اصطلاح از Plot بسیار خوبی بهره‌مند است. شنیدن داستان اسیر شدن ۲۳ سرباز نوجوان در یک جنگ نابرابر و آزار و ستمی که به آنها داده شده و بدبختی‌هایی که در دوران اسارت خود کشیدند و بردباری‌هایی که از خود نشان دادند، تقریبا برای هر مخاطبی در هر جای دنیا جذاب است. داستانی که فیلم روایت می‌کند، به خاطر حضور قهرمانان نوجوانش به دل همه مخاطبین می‌نشیند و فارغ از موافق یا مخالف بودن با سیاست‌های کشور، می‌توان با تک تک کاراکترهای آن همذات‌پنداری کرد. این موضوع برگ برنده اصلی فیلم «۲۳ نفر» به شمار می‌آید و مردمی بودن آن باعث شده که فیلم بتواند جای خودش را پیش دل تماشاگر باز کند. این داستان جذاب به همراهی ۲۳ نوجوان ناشناس بازیگر روایت می‌شود.

در کنار ۲۳ سرباز نوجوان، فرد فداکار دیگری به اسم ملا صالح قاری نیز حضور دارد که داستان و سرنوشت او نیز به اندازه کافی جذاب است و فیلم البته زیاد روی این قصه مانور نمی‌دهد. ملا صالح قاری در تاریخ جنگ ایران و عراق، یک اسیر ایرانی بود که به ناچار تبدیل به مترجم عراقی‌ها شده بود و بعدها پس از آزادی به جرم خیانت، چند سالی را در کشور خودش نیز توسط وزارت اطلاعات ایران به زندان افتاد، چرا که تصور می‌شد او جاسوس عراقی‌ها شده است.

این فیلم به عنوان فیلمی اقتباسی به داستان بسیار متعهد است و سعی دارد تمام ماجرا و اتفاقات را به طورمستند و واقعی روایت کند، که در این زمینه هم موفق بوده و همانطور که گفته شد داستان پر کشش این اتفاق در جنگ هشت ساله مخاطب را با خود همراه می‌سازد.

اما همین‌جا باید سوال تاریخی تعهد به متن؟ و یا تعهد به درام؟ را در سینمای اقتباسی دوباره پرسید. معظلی که در این فیلم هم به شکل مشخصی پدیدار می‌شود. غالبا فیلم‌سازان در این زمینه اصطلاحا (یا از این ور بوم می‌افتند یا از اون ور بوم) دچار افراط و تفریط می‌شوند. یا به قدری به داستان متعهد هستند که جنبه‌های داراماتیزه کردن آن در سینما را فراموش می‌کنند و یا به قدری در داستان دخل و تصرف می‌کنند که اساسا با داستان اولیه فرق‌های ماهیتی پیدا می‌کند.

این فیلم به نظر نگارنده از جنبه‌های دراماتیزه سینما برای بیان داستان خود کمتر بهره گرفته و تلاش کرده تا می‌تواند به متن داستان و نه به متن وفادار باشد. تا جایی که خود را موظف می‌داند برای روایت داستان خود از تصاویر مستند و آرشیوی آن دوران استفاده کند و حتی مصاحبه‌‌ها و برخی نقل قول‌ها را به طور مستند بیان کند.

این مسئله به نوبه خود اگر یک‌دستی و ریتم فیلم را از بین ببرد به نوبه خود اشکالی ندارد. و این روزها حتی در سینمای ایران مستند-سینمایی‌هایی را شاهد هستیم(ایستاده در غبار، ماجرای نیم روز) که روایتی مستقیم از زندگی و یا حوادثی‌ست که در گذشته اتفاق افتاده که اتفاقا بسیار مورد استقبال مخاطب هم قرار گرفته است. اما آنچه در این فیلم‌های موفق مشخص است، یک‌دستی در پرداخت سینماییِ شخصیت و یا واقعه‌ی تاریخی است، که متاسفانه در فیلم «۲۳ نفر» شاهد آن نیستیم. در این فیلم حتی در بازسازی‌ها هم کارگردان موفق نشده فضاسازی مناسبی را ارائه دهد و تصاویر و اتفاقات در قاب به شکل کامل تصنعی دیده می‌شوند.

مشکل دوم فیلم «۲۳ نفر» پرداخت ضعیف شخصیت‌های فیلم است. این موضوع در سینمای اقتباس از مشکلات رایج این سینما محسوب می‌شود، چراکه نویسنده در داستان خود فرصت کافی برای معرفی و شخصیت‌پردازی قهرمان و شخصیت‌های فرعی خود را دارد، اما زمانی که قراراست این شخصیت‌ها در سینما و در زمان محدودی نفس بکشند بیشتر به یک مجسمه شبیه هستند تا یک انسانی که نفس می‌کشد و زندگی می‌کند.

کتاب «آن بیست و سه نفر» به طور کاملا مبسوطی به شخصیت‌هایش پرداخته و ما را با ابعاد مختلف آنها آشنا می‌کند، در حالی‌که در فیلم «۲۳ نفر» همه شخصیت‌ها حتی ملا صالح قاری که می‌توانست نقش کلیدی و پیش‌برند‌ه‌ای در غنای فیلم داشته باشد، همگی با فاصله از مخاطب ایستاده‌اند و فیلم شبیه موزه‌های مردم‌شناسی به آنها بلیط می‌فروشد.

مستقیم‌گویی و شعارزدگی هم که بعد از یک سوم ابتدایی داستان به فیلم وارد می‌شود، از همان ضعف همیشگی دراماتیزه کردن داستان در سینما نشأت می‌گیرد که متاسفانه این فیلم هم دچار آن می‌شود و داستان پر کشش و جذاب فیلم را تحت شعاع خود قرار می‌دهد.

در هر حال «۲۳نفر» فیلمی‌ست که با داستان پر کشش خود مخاطب را با خود همراه می‌کند و گاه گاهی عرق ملی و احساس غرورآفرینی را در بیننده زنده می‌کند.

با این وجود نباید فراموش کرد که داستان‌های غنی و ناب در این مقطع تاریخی فارغ از نگاه‌های سیاسی و ارزشی می‌توانند به عنوان منبع مناسبی برای ساخت فیلم‌هایی نه تنها در ژانر جنگی و حماسی، بلکه در ملودرام‌های عاشقانه، خانوادگی و حتی طنز مورد استفاده قرار گیرند.

نوشته «۲۳ نفر» در موزه مردم‌شناسی/ یادداشتی بر آخرین ساخته مهدی جعفری اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

فیلم دفاع مقدسی و ارزشمند «۲۳ نفر» در حالی سومین هفته اکران خود را سپری می‌کند که به تازگی اظهارات تهیه کننده آن علیه پخش حوزه هنری، لزوم ارائه توضیحاتی را فراهم آورد.

«۲۳ نفر» محصول سازمان هنری– رسانه‌ای «اوج» با پخش «فیلمیران» که می‌بایست با پایان سرگروهی فیلم «چشم و گوش بسته» در گروه «باغ کتاب» روی پرده می‌رفت، به دلیل فروش خوب و تداوم سرگروهی این کمدی عملا اکران آن تا نیمه دی ماه با تعویق روبرو شد. اما سازندگان «۲۳ نفر» و پخش آن که این تعویق را پیش بینی نمی‌کردند، بخاطر برنامه ریزی زود هنگام در تبلیغات، از شورای صنفی نمایش تقاضای اکران ۴ هفته پیش از موعد و در گروه آزاد کردند.

با تصمیم شورای صنفی نمایش برای حمایت از این فیلم ملی، با اکران «۲۳ نفر» از ۲۰ آذر ماه موافقت شد، تا فرصت اکران پاییزی از دست نرود. اما طبق مصوبه شورا و آگاهی عوامل، این فیلم در ابتدا تنها امکان نمایش در پردیس‌های ۵ سالنه، سپس پردیس‌های ۳ سالنه و در نهایت سینماهای تک سالنه را داشته است.

عدم اکران یک فیلم در موعد مورد نظر سازندگان، مشخصا به دفتر پخش آن مرتبط است؛ اما با این وجود «بهمن سبز» در حالی که پرترافیک ترین روزهای سال سینمایی خود را با اکران همزمان دو فیلم پرمخاطبش، «منطقه پرواز ممنوع» و انیمیشن «بنیامین» که مسئولیت پخش آن‌ها را هم بر عهده دارد سپری می‌کند، بنابر رسالت و ماموریتی که دارد از حمایت، کمک و ارائه سالن‌هایش طبق مصوبه شورا به فیلم ارزشمند «۲۳ نفر» دریغ نکرد. گواه این مسئله حضور دو پردیس آزادی تهران و هویزه مشهد در میان سینماهای پرفروش این فیلم است.

درعین حال مقایسه توزیع سانس‌ها و سینماهای اختصاص داده شده توسط سینماهای «بهمن سبز» به این فیلم با سینماهای متعلق به پخش فیلم یا سایر سینماها به خوبی نشان از حمایت «بهمن سبز» می‌دهد. «۲۳ نفر» از ۱۶ سینمای شهرستان حوزه هنری بهره می‌برد، در حالی که سایر سینماهای شهرستان آن ۱۴ سینماست. سانس‌ها و ساعات اکران «۲۳ نفر» هم اکنون از فیلم‌های متعلق به بهمن سبز («منطقه پرواز ممنوع» و «بنیامین») در پردیس‌هایی نظیر آزادی و هویزه بیشتر است!

سانس دهی صبح یا پیش از عصر در سایر پردیس‌های بزرگ تهران و سالن کم در سایر شهرستان‌ها به این فیلم، نشان از ضعف برنامه ریزی دفتر پخش در ساماندهی و همراهی بیشتر سینماهاست. شاید بتوان علت عدم اقبال عمومی به این فیلم ملی را نیز همین ضعف در پخش و تبلیغات دانست که علیرغم گذشت سه هفته از اکران هنوز نتوانسته مخاطبان را متوجه حضورش کند. و بهتر است عزیزان مطالبه اصلی خود را از کسانی کنند که وظیفه اکران به موقع و هماهنگی سینماهای بیشتر برای فیلم را دارند.

پخش «بهمن سبز» هم اکنون با فروش ۵ میلیاردی «منطقه پرواز ممنوع» و فروش ۳ میلیاردی انیمیشن «بنیامین»-علیرغم اکران در گروه آزاد! – فروش هفتگی بیش از۱ میلیارد تومان را برای مجموع دو فیلم در حال پخش خود تجربه می‌کند و طبعا نمی‌توان انتظار داشت فیلم‌های در حال فروش خود را از پرده پایین بکشد. آثار دغدغه مندی که پیش از اکران، کمتر کسی موفقیت آنها را پیش بینی می‌کرد اما با اراده عوامل پرتلاش‌شان، تبلیغات مناسب و درایت مدیران پخش ممکن شد.

نوشته توضیح روابط عمومی سازمان سینمایی حوزه هنری به یک گلایه/ آیا «۲۳ نفر» حمایت نمی‌شود؟ اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

وی در ادامه با بیان اینکه فیلم «۲۳ نفر» زودتر از تاریخ موعد در قرارداد خود اکران شده است توضیح داد: قرارداد فیلم «۲۳ نفر» ۲۱ مهرماه در شورای صنفی اکران بعد از فیلم «چشم و گوش بسته» ثبت شده است و طبق آیین نامه اکران «چشم و گوش بسته» می‌توانست تا ۹ هفته ادامه داشته باشد و ۱۸ دی ماه خاتمه نمایش آن بود.

فرجی با تاکید بر حمایت‌ها از فیلم «۲۳ نفر» تصریح کرد: فیلم «۲۳ نفر» با کمک شورای صنفی نمایش پنج هفته قبل از موعد نمایش در سینما‌های تهران اکران شد. البته فیلم‌های ارزشمند دیگری هم در این بازه زمانی مثل «منطقه پرواز ممنوع» و «بنیامین» در حال اکران هستند و از آنجایی که اکثر سینما‌های حوزه هنری در شهرستان‌ها تک سالنه هستند و این فیلم‌ها از فروش بالایی برخوردار هستند نمی‌توانستیم این فیلم‌ها را عوض کنیم و فیلم دیگری جایگزین کنیم.

مدیر پخش حوزه هنری با اشاره به نمایش «۲۳ نفر» در سالن‌های حوزه هنری در شهر‌های بزرگ کشور یادآور شد: با این حال در شهر‌های بزرگی مثل مشهد مقدس حدود ۱۰۰۰ نفر ظرفیت هویزه است و یا در اصفهان در ۴ سالن فیلم در حال نمایش است.

وی در پایان نیز با بیان اینکه مجتبی فرآورده تهیه کننده فیلم باید شرایط اکران را از پخش خود بپرسد، عنوان کرد: تاریخ و زمان اکران اولین نکته‌ای است که برای تهیه کننده مهم است و باید از پخش جویا شود.

نوشته توضیح مدیر پخش حوزه هنری درباره اکران «۲۳ نفر»/ همه باید کمک کنیم فیلم بهتر دیده شود اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

فراورده ابتدا با اشاره به مشکلات اکران این فیلم سینمایی اظهار کرد: ما قرار بود ۹ آبان اکران کنیم، پخش تعلل کرد و اکران عقب افتاد و ما تصمیم گرفتیم فیلم را به صورت آزاد اکران کنیم، یکی از همکاران محترم که فیلمش در حال اکران بود اعمال نفوذ کرد و جلو اکران را گرفت و در نهایت فیلم با ۱۰ تا ۱۲ سینما اکران شد.

وی ادامه داد: متاسفانه حوزه هنری سینماهای خود را در اختیار ما قرار نداد، در حال حاضر حدود ۵۰ سالن با ۱۷۰ سانس که نزدیک نیمی‌از سانس‌ها صبح هست، فیلم را اکران کرده. البته فروش خوب است و من از اکران نگران نیستم اما اگر سینماهای حوزه هنری در اختیار «۲۳ نفر» نباشد در اختیار چه فیلمی ‌است؟

وی درباره فروش این فیلم نیز اظهار کرد: الان حدود ۵۵۰ میلیون فروخته است. من همانطور که گفتم از فروش نگران نیستم چون مقطعی از تاریخ دفاع مقدس را نقل کرده است و در تاریخ سینما ماندگار خواهد شد.

فراورده در بخش دیگر برنامه درباره تاثیر فیلم خود بیان کرد: مردم اکنون این ۲۳ نفر را می‌شناسند و این وظیفه ماست که مردم را با گذشته پرافتخار خود آشنا کنیم.

در ادامه این بخش آرش خوشخو منتقد سینما در رابطه با فیلم «۲۳ نفر» گفت: من از اینکه روایت‌های واقعی وارد سینما شود استقبال می‌کنم. تا اوایل دهه ۸۰ و ۹۰ بیشتر فیلمنامه‌های مشابه وارد سینما شد و سینما از این مساله رنج برد و همیشه سوال بود چرا از این تاریخ و اتفاقاتی که در کشور رخ داده است در سینما استفاده نمی‌شود و فقط یک سری فیلم‌ها و بازیگرهای خاص در آثار سینمایی حضور داشتند.

وی اضافه کرد: ما اکنون با نسل‌هایی مواجه هستیم که روایت ندارند. سیاهکل، ملی شدن نفت، جنگ و… وقایعی هستند که نسل جوان از آنها اطلاعی ندارد. این نسل به روایت نیاز دارد و روایت را فیلم‌ها تامین می‌کنند. خیلی از روایت‌ها بر مبنای فیلم‌ها شکل گرفته است و «۲۳ نفر» هم تجربه‌ای واقعی و تاریخی است.

خوشخو با یک انتقاد ادامه داد: یکی از مسائل این فیلم‌ها این است که نمی‌توانند شخصیت‌های جذاب خلق کنند. شخصیت‌هایی که اگر به طور مثال کتک می‌خورند دل ما برای آنها بسوزد، ما باید برای اینها دلهره داشته باشیم.

امیرضا مافی دیگر منتقد این برنامه نیز درباره فیلمنامه «۲۳ نفر» یادآور شد: فکر می‌کنم خالق اثر، زیادی می‌خواهد به کتاب وامدار باشد و بزنگاه‌های مهم را در اثرش بیاورد اما چون بزنگاه‌ها زیاد است و فراز و فرود دارد، حس می‌کنم این ادای دین به کتاب باعث شده است بدون اینکه گره‌های دراماتیک درست تشکیل بگیرد، سراغ حادثه بعدی برود.

وی با اشاره به ماجرای روز این فیلم اظهار کرد: ماجرای این ۲۳ نفر و ملاصالح یک درس مهم است که در جامعه و تاریخ امروز ما بسیار اهمیت دارد. ما در بحرانی قرار داریم که لازمه آن وحدت است. این وحدت را عده‌ای نوجوان در سال‌های جنگ انجام دادند با اعتصاب آزادی را واگذار کردند و اسارت را به جان خریدند. غربی‌ها از دانکرک دو فیلم مهم ساختند و اگر این واقعه به آنها تعلق داشت آثار زیادی ساخته می‌شد.

فراورده درادامه در پاسخ به وامداری «۲۳ نفر» به کتاب عنوان کرد: فیلمنامه مهدی جعفری کارگردان «۲۳ نفر» قبل از کتاب است و او ۸ یا ۹ سال تلاش کرد این فیلم را بسازد، پس فیلم اقتباس از کتاب نیست. این فیلم برای امروز است و ما روایتی از جنگ ارائه می‌دهیم که به درد امروز بخورد.

وی همچنین درباره خلا شخصیت‌های دوست داشتنی در فیلم گفت: ساخت شخصیت برای فرد زنده بسیار سخت است ما درباره شخصیت‌های میت هم جرات نداریم فیلم بسازیم. حرف زدن درباره ۲۳ نفر سخت است ما حتی اسامی ‌اینها را عوض کردیم تا مشخص نباشد کدام شخصیت چه فردی است.

فراورده با تاکید بر ۲۳ نفری که فیلم براساس آنها ساخته شد، اظهار کرد: برای ما مهم نبود که درام لنگ بزند ولی به ۲۳ نفر نباید خلل وارد می‌شد، ما سعی کردیم فیلم کم اشکالی بسازیم ولی تعهد ما بیشتر به همان ۲۳ نفر بود.

مافی نیز در ادامه بیان کرد: همین دلیلی است که فیلم با درام چندانی رو به رو نیست چون می‌خواهد به جایی برنخورد.

وی همچنین با اشاره به فضای فیلم تصریح کرد: شرایط خاص ما ایجاب می‌کند که این فیلم امروز دیده شود و مورد توجه قرار بگیرد که چطور این ۲۳ نفر از بحران عبور کردند. ما زمانی آنقدر از برخی از قصه‌ها آگاهی داریم که با تساهل از آنها عبور می‌کنیم.

این منتقد با اشاره به شخصیت ملاصالح نیز گفت: نگاه درستی نسبت به شخصیت پردازی ملاصالح وجود داشت او سرگذشت عجیبی دارد و خودش می‌تواند یک فیلم باشد.

خوشخو در بخشی دیگر بیان کرد: فیلم در قسمت‌هایی، بیانی شاعرانه دارد که ارتباط چندانی با فیلم ندارد و اتفاقا در صحنه پایانی که همه این ۲۳ نفر بزرگ شده اند می‌توانست بیشتر به صورت حماسی باشد و از حس و حال بیشتری برخوردار باشد.

فراورده در بخش پایانی صحبت‌هایش در میز نقد  تاکید کرد: امروز فیلم دفاع مقدسی ساختن کار سختی است حتی از این لحاظ که بخواهید فیلم را اثبات کنید تا سرمایه دهند. جعفری هشت سال دوید و کسی حاضر نبود بودجه بدهد.

در ادامه برنامه در بخش میز خبر نادر طالب‌زاده در گزارشی درباره جشنواره فیلم عمار و آثار این دوره از جشنواره اعلام کرد: امسال حدود ۶۲۸ اثر مستند، ۳۰۶ داستانی کوتاه ۶۳ داستانی نیمه بلند و ۳۵ فیلم داستانی بلند، به همراه ۵۰ برنامه تلویزیونی، ۶۶ برنامه اینترنتی، ۱۱۸ گزارش خبری، ۲۲۲ آیتم تلویزیونی، ۹۰ اثر پویانمایی، ۱۰۸ نماهنگ، ۸۸ طرح فیلمنامه، ۲۹ سیناپس (خلاصه‌ای از سکانس‌های فیلمنامه) و همینطور ۲۶۸ فیلمنامه کامل در جشنواره ثبت نام کردند.

وی درباره مهمترین دستاورد جشنواره تصریح کرد: مهمترین دستاورد «عمار» جذب نیروهای مستندساز انتقادی است که از جشنواره سوم و چهارم کمک کردند به نقد بسیاری از مسائلی که امروز در جامعه با آنها طرف هستیم. در بسیاری از برنامه‌های تلویزیونی حضور مجری، کارشناس و کارگردان فیلم‌ها را شاهد هستیم. دو شب پیش در برنامه ثریا شرکت کردم که چند نفر از کارگردانان «عمار» را دعوت کرده بودند تا درباره موضوعات مختلف جامعه صحبت کنند و مجری برنامه به این مسائل می‌پرداخت. مسائلی که باید در مجلس حل شود در این برنامه با صراحت از آنها حرف زده می‌شد و به این ترتیب سوژه‌های فیلم‌ها به برنامه‌‎ها راه پیدا کرده است.

طالب زاده در پاسخ به سوالی درباره مهمترین هدفی که هنوز «عمار» به آن نرسیده است، عنوان کرد: در بخش سینمایی دنبال این بودیم که درخشش داشته باشیم اتفاقا امسال یکی از کارهای مرتبط با نوجوانان فروش بالایی داشت «منطقه پرواز ممنوع» پنج میلیارد فروش داشت که اولین دستاورد ماست. تعدادی از فیلمسازانی که فیلم کوتاه داشتند امسال شرکت نکردند و سال بعد آثارشان آماده می‌شود. این یکی از بخش‌هایی بود که نگرانش بودیم و هنوز هم هستیم ولی اینکه از اثر «منطقه پرواز ممنوع» استقبال شد، همه را تشویق کرد.

بخش دیگر میز خبر به گفتگوی تلفنی با غلامرضا فرجی مدیر پخش حوزه هنری و سخنگوی شورای صنفی نمایش اختصاص داشت و او درباره مشکلات اکران فیلم «۲۳ نفر» که مجتبی فراورده نسبت به آنها گلایه داشت، توضیح داد: فیلم «۲۳ نفر» در سی و هفتمین جشواره فجر سیمرغ بلورین دریافت کرده و می‌طلبد همه ما کمک کنیم فیلم بهتر دیده شود.

وی با اشاره به شرایط اکران «۲۳ نفر» زودتر از تاریخ موعد در قرارداد تصریح کرد: قرارداد این فیلم ۲۱ مهرماه در شورای صنفی اکران بعد از فیلم «چشم و گوش بسته» ثبت شده است. طبق آیین نامه اکران «چشم و گوش بسته» می‌توانست تا ۹ هفته ادامه داشته باشد و ۱۸ دی ماه خاتمه نمایش آن بود، اما «۲۳ نفر» با کمک شورای صنفی نمایش پنج هفته قبل از نمایش در سینماهای تهران اکران شد.

فرجی در ادامه گفت: فیلم‌های ارزشمند دیگری هم در این بازه زمانی مثل «منطقه پرواز ممنوع» و «بنیامین» در حال اکران هستند. نکته این است که اکثر سینماهای حوزه هنری در شهرستان ها تک سالنه هستند و در حال حاضر این فیلم ها از فروش بالایی برخوردار هستند و نمی‌توانستیم این فیلم ها را عوض کنیم و فیلم دیگری جایگزین کنیم ولی در شهرهای بزرگ مثل مشهد حدود ۱۰۰۰ نفر ظرفیت هویزه است و یا در اصفهان در ۴ سالن فیلم در حال نمایش است.

وی در پایان سخنانش گفت: آقای فراورده شرایط اکران را باید از پخش خود بخواهد. تاریخ و زمان اکران اولین نکته‌ای است که برای تهیه کننده مهم است و باید از پخش جویا شود.

گفتگوی تلفنی بعدی نیز با جعفر گودرزی دبیر جشن انجمن منتقدان و نویسندگان بود که وی در سخنانی اظهار کرد: جشن انجمن منتقدان فارغ از دغدغه‌های سیاست زده می‌تواند سنگ محکی برای بازنگری برنامه‌های مدیریت سینمایی باشد و تمام تلاش ما این است که شاخص‌های کیفی و استاندارد را در این جشن معرفی کنیم.

وی گفت: در جشن انجمن منتقدان یکی از سلامت‌ترین آرا را ارایه می‌دهیم و این ماجرا به دور از هر گونه مصلحت اندیشی و رفاقت اتفاق می‌افتد.

وی در پاسخ به سوالی درباره دوره‌هایی که برخی از رویکردهای سیاسی بر انجمن غالب شده است، عنوان کرد: حدود ۱۲۰ منتقد و گاهی ۲۰۰ نفر به فیلم‌های برگزیده خود رای می‌دهند و تنها جشنی است که فارغ از سیاست و مصلحت اندیشی برگزار می‌شود و افتخار ما این است که پاک است.

بخش پایانی برنامه نیز به اقتباس از کتاب‌ها  و ادبیات در سینما اختصاص داشت و محسن کاظمی‌نویسنده و سیدمحمد حسینی از طرف انتشارات سوره مهر در آن حضور داشتند.

کاظمی در ابتدا در سخنانی به ناآگاهی نسبت به اقتباس از ادبیات اشاره و بیان کرد که ناآشنایی بدنه سینما با ادبیات دفاع مقدس جدی است و باید به این مساله فکر کرد که آیا ادبیات دفاع مقدس قابلیت کمی‌ دارد که سینماگران کم سراغش می‌روند؟

حسینی کارشناس فرهنگی نیز بیان کرد: اقتباس از قبس می‌آید، یعنی پاره‌ای، آتش و جرقه‌ای در ذهن شما می‌زند. به ندرت پیش می‌آید که کتاب‌هایی عین به عین اقتباس شود.

بهروز افخمی اضافه کرد: ارباب حلقه‌ها در اواسط دهه ۶۰ نوشته شد و تا سال‌ها کسی جرأت نداشت از آن اقتباس کند چون خیلی بی سر و ته بود. ابتدا یک انیمیشن بلند از آن ساخته شد و بعد فیلم‌های جنگ‌های ستاره‌ای که تا حد زیادی از آن برگرفته بود. حرفم این است کتاب‌های بزرگ هم سخت خوانده می‌شوند و هم تبدیل آنها به فیلم سخت است. البته این روزها سریال هم زیاد ساخته می‌شود و با یک فیلم بلند ۱۰ تا ۱۵ ساعته مثل سریال می‌توان از کتاب‌ها اقتباس کرد.

وی افزود: به این ترتیب ساخت سریال از کتاب «خاطرات عزت شاهی» یا «نقاشی قهوه خانه» از طریق شبکه نمایش خانگی بیشتر فراهم است. من از کتاب «شنام» حدود هشت فیلمنامه خوانده‌ام اما بخش‌هایی از فیلمنامه‌ها توسط خود نویسنده‌ها گفته می‌شود که درنیامده است. همچنین از کتاب «مهمان صخره‌ها» سه فیلمنامه نوشته شده و هنوز راضی کننده نیستف اقتباس از برخی آثار بسیار سخت است.

کاظمی ‌در ادامه در پاسخ به افخمی‌ درباره تعداد چاپ‌های کتاب خود اظهار کرد: «خاطرات عزت شاهی» ۲۳ بار چاپ شده است، با این حال فکر می‌کنم مشکل اصلی نبود تعامل بین نویسندگان و سینماگران است. ما جهان سینماگران را نمی‌شناسیم آنها هم از چارچوب‌ها و عوالم ذهنی نویسندگان دور هستند. فیلم‌هایی که خودشان نویسنده و پژوهشگر هستند در سینما هم اتفاقات خوبی برایش می‌افتد.

افخمی‌نیز در ادامه تهیه کننده را مسئول دانست و گفت: در دنیا وقتی تیراژ کتاب بالا می‌رود امتیاز آن را می‌خرند. اینجا تهیه کننده‌ای که به طور صنعتی در حال تولید فیلمنامه باشد، نداریم یعنی کسی که چنین کتاب‌هایی با فروش بالا را خریداری کند.

حسینی نیز در ادامه یادآور شد: البته فیلم‌هایی که درباره دفاع مقدس ساخته می‌شود معمولا از کتاب‌هایی با این مضمون نیز استفاده می‌کنند مثلا ایستاده در غبار بخش‌هایی از «همپای صاعقه» را دارد منتها اگر اسم کتاب را ذکر کنند، باید حق تالیف بدهند.

کاظمی‌نیز گفت: فیلم‌های بسیاری درباره منافقین ساخته می‌شود و معمولا از کتاب «خاطرات عزت شاهی» استفاده می‌کنند و بعد به راوی مراجعه‌ای هم می‌کنند و می‌گویند از راوی استفاده کرده‌اند تا امتیاز آن را نپردازند.

حسینی نیز ادامه داد: وقتی فیلم «ماجرای نیمروز: رد خون» ساخته می‌شد کتاب «درخت بلوط» را تجدید چاپ کردیم که من اصرار داشتم این کتاب را بخوانند چون این کتاب ماجرا را با تصاویری بسیار متفاوت ارایه می‌کند. تصویری که «رد خون» می‌دهد تصویر یک زن پرستار است که تا آخر هم اسلحه به دست نمی‌گیرد، اما عین همین ماجرا را در درخت بلوط ببینید، می‌گوید وقتی از درخت بلوط آمدیم پایین دیدیم شخصی آتش روشن می‌کند و می‌گوید اینها به خودشان هم رحم نمی‌کنند در جنازه‌ها می‌گردند و صورت‌ها را می‌سوزانند، تصویری که بسیار مهیب است.

افخمی‌در ادامه اظهار کرد: حوزه منابع اقتباسی بسیاری در زمینه جنگ و موضوعات مختلف سینمای ایران دارد که با تیراژ بالا مخاطبان خود را دنبال می‌کند. یک دفتر تولید متن هم دارد که کار آن فیلمنامه نویسی است و محمد حسینی اداره آن را بر عهده دارد و کتاب‌هایی را برای اقتباس در نظر می‌گیرد. من پیشنهاد کردم در این دفتر بزنند که فیلمنامه اورجینال نمی‌پذیرند چون حوزه منابع اقتباسی بالایی دارد.

حسینی در ادامه درباره فیلمنامه «۲۳ نفر» گفت: این فیلمنامه در حوزه نوشته شد فیلمنامه حوزه بود، ما به این رسیدیم که می‌توان فیلمنامه اقتباسی داشت اما یک نکته وجود دارد و نهادها باید حوصله کنند. من از «شنام» هشت نسخه خواندم یعنی باید حوصله کرد تا به خروجی موفقی رسید.

افخمی‌ نیز در پایان این برنامه یک پیشنهاد بیان کرد: می‌توان به سازمان سینمایی پیشنهاد کرد برای فیلمنامه نویسی دو جایزه بدهند، یک جایزه برای فیلمنامه اقتباسی و دیگری برای فیلمنامه اصل. اینجا باید تشویق کرد که تهیه کنندگان سراغ اقتباس بروند. در امریکا این دو جایزه جدا شده است چون همیشه فیلم‌های اقتباسی جایزه می‌گیرند که دلیلش هم مشخص است و به خاطر کار و تلاشی است که نویسنده طی سال‌ها انجام داده است.

مجری «نقد سینما» به مخاطبان هم پیشنهاد داد اگر فکر می‌کنند کتاب‌هایی هستند که می‌تواند برای اقتباس مناسب باشد پیشنهاد دهند.

نوشته «۲۳ نفر» در تاریخ سینما ماندگار می‌شود/ می‌توان به فیلمنامه‌های اقتباسی و غیراقتباسی سیمرغ جداگانه داد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

این فیلم سینمایی موفق به دریافت سیمرغ بهترین فیلم از نگاه ملی جشنواره سی و هفتم فیلم فجر، پروانه زرین بهترین فیلم و بهترین کارگردانی از جشنواره فیلم کودک نوجوان اصفهان و فیلم برگزیده یونسکو در ایران شد.

بنابراین گزارش، «۲۳نفر» به تهیه‌کنندگی مجتبی فرآورده، روایت گروهی از رزمندگان نوجوان ایرانی است که در جریان جنگ ایران و عراق در سال ۱۳۶۱ به اسارت نیروهای عراقی درآمدند.

سازندگان فیلم سینمایی «۲۳ نفر» عبارتند از: تهیه‌کننده: مجتبی فرآورده، نویسنده و کارگردان: مهدی جعفری، مدیر فیلمبرداری: مرتضی قیدی، موسیقی: آریا عظیمی نژاد، طراح صحنه: کامیاب امین عشایری، طراح لباس: سارا سمیعی، جلوه‌های ویژه میدانی: محسن روزبهانی، جلوه‌های ویژه بصری جنگ: هادی اسلامی، جلو های ویژه بصری بخش عراق: امیر سحرخیز، مدیر تولید: رضا زنجانیان، عکاس: محمد بدرلو، مشاوران: احمد یوسف‌زاده، محمد ساردوئی، تدوین: میثم مولایی، صدابردار و صداگذار: بهمن اردلان، طراح چهره‌پردازی: عباس عباسی، مشاور رسانه ای: مهرداد معظمی.

نوشته آغاز اکران «۲۳ نفر» در سینماهای کشور/ رونمایی از تیزر فیلم اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

بنا بر این گزارش نهادها، تشکل‌ها و انجمن‌های فرهنگی و دانشجویی دانشگاه‌ها و مدارس سراسر کشور می‌توانند در صورت تمایل به اکران به این فیلم سینمایی تحسین شده در دانشگاه و مدارس خود با شماره تلفن ۴۲۸۸۷۰۷۰ و شماره همراه ۰۹۱۱۳۱۱۰۵۴۸ تماس حاصل فرمایند.

این فیلم سینمایی موفق به دریافت سیمرغ بهترین فیلم از نگاه ملی جشنواره سی و هفتم فیلم فجر، پروانه زرین بهترین فیلم و بهترین کارگردانی از جشنواره فیلم کودک نوجوان اصفهان و فیلم برگزیده یونسکو در ایران شد.

بنابراین گزارش، «۲۳نفر» به تهیه‌کنندگی مجتبی فرآورده، روایت گروهی از رزمندگان نوجوان ایرانی است که در جریان جنگ ایران و عراق در سال ۱۳۶۱ به اسارت نیروهای عراقی درآمدند.

نوشته آغاز ثبت‌نام اکران دانشگاهی و دانش آموزی «۲۳ نفر» اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

این فیلم سینمایی موفق به دریافت سیمرغ بهترین فیلم از نگاه ملی جشنواره سی و هفتم فیلم فجر، پروانه زرین بهترین فیلم و بهترین کارگردانی از جشنواره فیلم کودک نوجوان اصفهان و فیلم برگزیده یونسکو در ایران شد.

بنابراین گزارش، «۲۳نفر» به تهیه‌کنندگی مجتبی فرآورده، روایت گروهی از رزمندگان نوجوان ایرانی است که در جریان جنگ ایران و عراق در سال ۱۳۶۱ به اسارت نیروهای عراقی درآمدند.

سازندگان فیلم سینمایی «۲۳ نفر» عبارتند از: تهیه‌کننده: مجتبی فرآورده، نویسنده و کارگردان: مهدی جعفری، مدیر فیلمبرداری: مرتضی قیدی، طراح صحنه: کامیاب امین عشایری، طراح لباس: سارا سمیعی، جلوه‌های ویژه میدانی: محسن روزبهانی، جلوه‌های ویژه بصری جنگ: هادی اسلامی، جلو های ویژه بصری بخش عراق: امیر سحرخیز، مدیر تولید: رضا زنجانیان، عکاس: محمد بدرلو، مشاوران: احمد یوسف‌زاده، محمد ساردوئی، تدوین: میثم مولایی، صدابردار و صداگذار: بهمن اردلان، طراح چهره‌پردازی: عباس عباسی، مشاور رسانه ای: مهرداد معظمی.

نوشته «۲۳ نفر» از ۱۳ آذر به سینماها می‌آیند/ رونمایی از پوستر فیلم اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

نوشته چهار فیلم سینمایی پروانه نمایش گرفتند/ از «سونامی» تا «۲۳ نفر» اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

حسین انتظامی رییس سازمان سینمایی، علیرضا تابش دبیر جشنواره، علیرضا رضاداد مشاور عالی سازمان سینمایی، سیدمحمدمهدی طباطبایی نژاد معاون نظارت و ارزشیابی سازمان سینمایی، حبیب ایل بیگی مشاور دبیر جشنواره، قدرت‌الله نوروزی شهردار اصفهان، عباس رضایی استاندار اصفهان، محمدعلی انصاری مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان اصفهان، مدیران بخش‌های مختلف جشنواره، نماینده یونیسف در ایران، معصومه ابتکار، ایرج طهماسب، مهدی جعفری، ساره بیات، سهیل موفق، نادره ترکمانی، حامد جعفری، مسعود نجفی مدیر روابط عمومی سازمان سینمایی، غلامرضا موسوی، بیژن بیرنگ، جهانبخش سلطانی و… از چهره‌های حاضر در مراسم اختتامیه بودند.

در ابتدای این مراسم با اجرای محمد سلوکی، پس از تلاوت آیاتی از کلام‌الله مجید و پخش سرود جمهوری اسلامی ایران، کلیپی از توضیحات علیرضا تابش درباره بخش‌های مختلف سی و دومین جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودکان و نوجوانان برای حضار پخش شد.

سلوکی در ادامه از حضار درخواست کرد تا صلواتی را برای شادی روح داریوش اسدزاده، بازیگر پیشکسوت و باسابقه سینما و همچنین محمد شرف‌الدین، فیلمبردار جوان سینما که به تازگی دار فانی را وداع گفتند، قرائت کنند.

سخنان شهردار اصفهان

قدرت الله نوروزی، شهردار اصفهان نخستین سخنران این مراسم بود که ضمن قدردانی از برگزارکنندگان جشنواره فیلم کودکان و نوجوانان در تهران و اصفهان و مهمانان و مسئولان، گفت: امروز شاهد اختتامیه جشنواره‌ای هستیم که از ابعاد و جوانب مختلف آن دارای اهمیت ویژه‌ای است و تقویت حس مشارکت نیز از ویژگی‌های آن است. در دوره سی و دوم شاهد بودیم که نوجوانان و کودکان در همه جشنواره نقش فعالی داشتند و مشارکت جویانه ایفای وظیفه می‌کردند. ۲۶ خبرنگار و ۳۲ داور از بین داوطلبان با طی مراحلی برگزیده شدند و در طول جشنواره نقش مشارکتی بسیار بالایی را ایفا کردند.

نوروزی ادامه داد: جشنواره نقش مسئولیت اجتماعی را به شدت افزایش داد، ما در این جشنواره فقط از نام کودکان استفاده نکردیم، بلکه جشنواره برای کودکان بود و کودکان و نوجوانان، هنرمندان و متولیان جشنواره با اتحاد و انسجام توانستند جشنواره و فیلم‌ها را به محیط های شهری وارد کنند و همچنین این رویداد را به مناطق محروم نیز گسترش دهند.

شهردار اصفهان بیان کرد: جشنواره در نشاط اجتماعی و برجسته سازی ژانر اجتماعی نقش مهمی داشت، شادی و نشاط را بین مردم برد. اگر امروز یک نظرسنجی داشته باشیم قطعا به این موضوع خواهیم رسید که در همه نقاط شهر اصفهان شاهد شادی فراگیر بودیم. پردیس هنر اصفهان با سه هزار و ۲۰۰ صندلی هر شب شاهد نمایش فیلم های جشنواره بود، گذر فرهنگی چهار باغ اصفهان امسال غوغایی بود، سینمای سیار در نقاط محروم این شهر کاری کرد که کودکان نقاط کمتر برخوردار این شهر به تماشای فیلم های جشنواره نشستند. جشنواره امسال توانست دستاوردهای دیپلماتیک بسیاری داشته باشد، گزیده فیلم های این رویداد به ۳۴ نقطه کشور رفت و بیش از ۱۰۰ برنامه و نمایش فیلم در مناطق مختلف و همچنین نقاط سیل زده اکران شد.

نوروزی در بخش دیگری از صحبت هایش تصریح کرد: در پوستری که پشت سر من شاهد هستید، تصویر پنج کودک با نژادهای مختلف است که بیانگر گفت و گوی بین اقلیت‌ها و نژادهاست. اتفاقی که این بار در اصفهان رخ داد، سفیران هنری ۲۸ کشور در اصفهان حضور پیدا کردند، جشنواره کارکرد اجتماعی بالایی هم داشت و حراج هنری آثار کسانی که نمی توانستند هنر خود را به نمایش بگذارند در این جشنواره اتفاق افتاد. کودکانی که نمی توانستند از چنین فضاهایی استفاده کنند، در این دوره از این امکان برخوردار شدند. اقتصاد هنر و اقتصاد سینما در این جشنواره به شدت تقویت شد، تفاهم نامه همکاری بین ایران، روسیه و کره جنوبی در عرصه سینمایی امضا و قرار شد چند نفر از مسئولان بازار فیلم که در دنیا توانمندی هایی دارند به اصفهان بیایند و در زمینه تبادلات سینمایی برای فیلمسازی همراهی کنند.

وی افزود: البته این جشنواره امروز با حضور شما در این اختتامیه پایان نمی پذیرد، این جشنواره دو سال است که برای اصفهان دائمی شده است و من تاکید می‌کنم که این رویداد دائمی است، این جشنواره مدرسه فیلمسازی و باشگاه مخاطبان تاسیس می‌کند و مسیر را در طول سال برای فیلمسازان فراهم می‌سازد. جشنواره توانست در اصفهان شور و نشاط ایجاد کند و آن را به سبد اوقات فراغت خانواده ها ببرد، این جشنواره توانست همبستگی ملی را ایجاد و افزایش دهد.

نوروزی گفت: ما از طریق جشنواره می‌توانیم بگوییم که نیاز به تخیل کودکانه داریم و اگر این اتفاق رخ بدهد دستاورد بزرگی است که جشنواره داشته است، جشنواره توانست کاری کند که کودکان و نوجوانان نه فقط در زمینه توسعه پایدار بلکه به عنوان کسانی که در جایگاه کارگزار اصلی هستند نقش ایفا کند، آن‌ها واقعا دیده شدند و حقوقشان دیده شد، سینما به نحو شایسته ای در اختیار کودکان قرار گرفت.

وی در پایان اظهار داشت: من معتقدم در این شرایط که دوستان با یکدیگر همکاری و فضایی به این خوبی را ایجاد کردند، باید بتوانیم این مسیر را صمیمانه و صادقانه ادامه دهیم تا آثار آن در اختیار کودکان قرار بگیرد. به خاطر نقشی که وزارت ارشاد ایفا کرد و همکاری همه مدیران و دست اندرکاران و همچنین مهمانان برای برگزاری چنین مراسمی قدردانی میکنم و امیدوارم که پیام آور خوبی برای شهر جهانی اصفهان باشند.

برگزیدگان بخش وب سری

پس از صحبت‌های شهردار اصفهان نوبت به اهدای جوایز رسید و در نخستین بخش برگزیدگان بخش وب سری اعلام شدند. امین حق شناس و مژده لواسانی برای اهدای جوایز این بخش روی صحنه حضور پیدا کردند.

جایزه وب سری در بخش کسب و کار به کیان قاسم پور برای فیلم «اوزیا» اهدا شد.

دیپلم افتخار بخش کسب و کار نیز به گلنوش شریفی برای فیلم «خداحافظ هیولا» تعلق گرفت.

همچنین دیلپم افتخار نوآوری هنری به پژمان مالمیر برای «کله شکم شکم کله» اهدا شد.

جایزه مرکز توسعه سینمای کودک

در بخش بعدی نوبت به اهدای جایزه مرکز توسعه سینمای کودک رسید و برای اهدای این جایزه بیژن بیرنگ، پوران درخشنده و داریوش بابائیان روی صحنه آمدند، در این بخش نیز دیپلم افتخار مرکز توسعه سینمای کودک به امیرحسین قهرایی برای کارگردانی فیلم «بازیوو» اهدا شد.

قهرایی پس از دریافت جایزه‌اش گفت: ممنونم که جایزه را به من اهدا کردید، جایزه برای فیلم «بازیوو» است که خیلی برای آن زحمت کشیده شد. از مدیر تولید، مدیر تصویربرداری، تهیه‌کننده و نویسنده اثر بسیار قدردانی می‌کنم که در حوزه فیلم کودک با ما همکاری کردند.

همچنین اعلام شد در این بخش تقدیر ویژه برای فیلم «تورنا۲» در نظر گرفته شد اما به دلیل حضور سیدجواد هاشمی در هیات داوران مرکز توسعه سینمای کودک این فیلم از رقابت خارج شد.

اهدای جایزه زاون

در بخش بعدی مراسم اختتامیه نوبت به اهدای جایزه زاون رسید و سیاوش گلشیری و همراهانش برای اهدای جایزه روی صحنه حاضر شدند.

دیپلم افتخار زاون به مایکل شارر برای فیلم «جادوگر کوچک» اهدا شد.

جوایز داوران کودک و نوجوان

در ادامه مراسم، نوبت به جوایز بخش داوری کودک و نوجوان ایران رسید و سپس بیانیه داوران این بخش خوانده شد.

پروانه زرین بهترین فیلم کودک به حمیدرضا قطبی برای فیلم «قطار آن شب» تعلق گرفت و بابک نبی‌زاده برای فیلم «اقیانوس پشت پنجره» پروانه زرین بهترین فیلم نوجوان را از آن خود کرد.

جوایز بخش مسابقه سینمای بین‌الملل

در بخش بعدی، نوبت به مسابقه سینمای بین‌الملل رسید و در بخش اول پس از پخش کلیپ معرفی بخش سیفژ، هیئت داوران این بخش متشکل از دراگان میلینکوویچ فیمون و محمد بخشی برای اهدای جوایز روی صحنه حضور پیدا کردند و جایزه ویژه سیفژ به فیلم «شاهین‌ها» به تهیه‌کنندگی آنا وگدیس گیسلدوتر و تورهالو گونارسون اهدا شد.

مندیپ ابرایان رییس یونیسف در ایران، به همراه هیات همراه در داوری برای اهدای جوایز یونیسف روی صحنه آمدند. در این بخش از آیلین رشیدیان برای بازی در فیلم «قطار آن شب» تقدیر شد، همچنین از لیدا فضلی کارگردان پویانمایی «این سو آن سو» نیز تقدیر به عمل آمد. جایزه اصلی یونیسف نیز به بابک نبی‌زاده برای فیلم «اقیانوس پشت پنجره» تعلق گرفت.

بابک نبی‌زاده پس از دریافت جایزه‌اش گفت: از همسرم که شرایط زندگی‌ام را تحمل کرد و کنارم ایستاد، از حبیب ایل‌بیگی که حضورش سال‌های سال برای سینمای ایران لازم است، سیدجلال چاووشیان که مانند برادر پشت من ایستاد، فاضل نظری، حسین ربانی و همه کسانی که در کانون ما را در ساخت این فیلم یاری کردند، قدردانی می‌کنم.

جوایز داوران کودک و نوجوان بین‌الملل

در ادامه نوبت به اهدای جوایز داوران کودک و نوجوان بین‌الملل رسید و هیات داوران روی صحنه حضور پیدا کردند.

پروانه زرین بهترین فیلم در این بخش به «هکر» به تهیه‌کنندگی ساینه لیبک جانسن و مورتن کافمن رسید.

پروانه زرین بهترین فیلم کوتاه پویانمایی به فیلم «ابری» به تهیه‌کنندگی فیلیپ دیویاک اهدا شد.

همچنین دیپلم افتخار هیئت داوران کودک و نوجوان «لوییز و لوکا- ماموریت به ماه» به تهیه‌کنندگی کورنلیا بویسن سینووه هرشدال رسید.

پروانه زرین بهترین فیلم پویانمایی بلند به «جیکوب، می می و سگ‌های سخنگو» نیز به تهیه‌کنندگی سابینه آندرسون تعلق گرفت.

جوایز بخش فیلم‌های سینمایی و کوتاه داستانی بخش بین‌الملل

در بخش دیگر مراسم نوبت به اهدای جوایز بخش فیلم‌های سینمایی و کوتاه داستانی بخش بین‌الملل رسید.

در این بخش پروانه زرین بهترین فیلم کوتاه به «پسر دریا» به تهیه‌کنندگی عباس جلالی یکتا اهدا شد.

دیپلم افتخار این بخش نیز به فیلم «هکر» به تهیه‌کنندگی ساینه لیبک جانسن و مورتن کافمن رسید.

پروانه زرین بهترین فیلمنامه هم به فیلم «جادوگر کوچک» به نویسندگی ماتیاس پاخت تعلق گرفت.

در همین بخش پروانه زرین بهترین کارگردانی برای فیلم «۲۳ نفر» به مهدی جعفری رسید.

پروانه زرین بهترین فیلم بلند نیز به فیلم «بیله» به تهیه‌کنندگی یانیس یوهویس اهدا شد.

جایزه ویژه هیئت داوران بخش بین‌الملل نیز به فیلم «چاسکیت» به کارگردانی و تهیه کنندگی پریا راماسوبان تعلق گرفت.

بزرگداشت علیرضا رضاداد

پس از پایان بخشی از اهدای جوایز در مراسم اختتامیه، نوبت به بزرگداشت علیرضا رضاداد، دبیر سابق جشنواره فیلم کودکان و نوجوانان رسید و به همین مناسبت کلیپی از سخنان سینماگرانی چون بیژن بیرنگ، مرضیه برومند، پوران درخشنده، کیومرث پوراحمد، کامبوزیا پرتوی و … درباره او پخش شد که شامل تصاویری از دوران دبیری او در جشنواره فیلم کودکان و نوجوانان هم بود.

سپس بیژن بیرنگ با حضور روی صحنه، در سخنانی درباره علیرضا رضاداد گفت: من تمام آن حرف‌هایی که باید را به سبب آشنایی ۴۰ ساله‌ای که با آقای رضاداد دارم در ویدئو گفتم و بخش کوتاهی از آن پخش شد. می‌خواهم بگویم قدرشناس افرادی باشیم که قدر ما را دانستند، آقای رضاداد اینگونه بود، خیلی مهم است در دنیای امروز که همه قدرشناسی را فراموش می‌کنند قدرشناس باشیم و این را بدانیم جامعه‌ای که دارای چنین ویژگی نباشد نادرست است. از آقای رضاداد بابت حضور و بودنش بسیار ممنونم.

در ادامه سیدعباس صالحی، حسین انتظامی، علیرضا تابش، معصومه ابتکار، عباس رضایی و قدرت‌الله نوروزی و پوران درخشنده برای بزرگداشت علیرضا رضا‌داد روی صحنه حاضر شدند.

علیرضا رضاداد در سخنانی گفت: از همه عزیزانی که قبول زحمت کردند بسیار سپاسگزارم، من قابل نبودم اما مرا شایسته تقدیر دانستند، من خودم خواستم من را هم در کنار سایر بزرگداشت‌ها قرار ندهند، چون قابل نیستم و هر چه انجام دادم و خیلی هم کم بوده است، وظیفه من بوده است.

وی ادامه داد: آقای صالحی در پیام خود به دو حادثه غم انگیز ایران اشاره کردند و شعار جشنواره امسال هم این بود، به نظرم بچه‌های حوزه کودک و نوجوان مسئولیت اجتماعی بسیار بیشتری دارند و تا حدود زیادی نیز این مسئولیت را به خوبی انجام دادند اما اجازه دهید اختصاصا این جایزه و تقدیر را به سرکار خانم کرباسی و حبیب احمدزاده که مدت‌هاست در تلاش هستند غم و غصه را از روی دوش کودکان مناطق سیل زده بردارند تقدیم کنم. فعالان حوزه سینمای کودک و نوجوان می‌توانند در زمینه مسئولیت اجتماعی همچنان گام بردارند و پیش بروند.

سخنان وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی

در بخش دیگر مراسم اختتامیه، سیدعباس صالحی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با حضور روی صحنه ضمن خیر مقدم به حضار گفت: سینمای کودک و نوجوان بخشی از هویت سینماست و اگر ما به دنبال سینمای انسانی هستیم، کودکان و نوجوانان با فطرت پاک و صادقانه، ما را به این سینمای انسان نزدیک می‌کنند. اگر ما به دنبال رویاپردازی پاک هستیم، سینمای کودک و نوجوان به ما رویاپردازی پاک نشان می‌دهد. اگر ما به دنبال سینمای اجتماعی هستیم، اینکه کنار دیگران بنشینیم و از فیلم دیدن لذت ببریم، سینمای کودک و نوجوان فرصت یک سینمای خانوادگی و در کنار خانواده بودن را به ما می‌دهد و ده‌ها فرصت دیگر هم در سینمای کودک و نوجوان وجود دارد.

صالحی در بخش دیگری از صحبت‌هایش بیان کرد: من به همه عزیزانی که در دوره‌های مختلف این جشنواره را پیش بردند تبریک می‌گویم چون به سینمای انسانی‌تر فکر کردند، ما پس از انقلاب ۲۰۰ سینمای کودک و نوجوان داشتیم که در دهه‌هایی طلایی‌تر و در دهه‌هایی رکورد داشت. در سال ۹۷، ۱۵ فیلم کودک و نوجوان اکران شد و در میان ۱۰ فیلم پرفروش سینمای ایران، یک فیلم سینمای کودک داشتیم، این موضوع نشان می‌دهد که ما دوباره می توانیم به دوران خوبی باز گردیم. همچنین لازم است توجه کنیم که بخشی از هویت سینمای ایران مربوط به سینمای کودک است. حتما اقدامات زیادی برای جان دوباره گرفتن سینما لازم است، پاره‌ای از اقدامات را دوستان در سازمان سینمایی و بنیاد سینمایی فارابی آغاز کردند. اینکه شورا تصمیم گرفت که حداقل سرگروه ها یک فیلم کودک در اکران داشته باشند، اینکه بنیاد سینمایی فارابی هشت فیلم از ۱۳ فیلم تولید شده را مورد حمایت قرار داده است نشانگر همین تغییر نگاه است.

وی ادامه داد: کشور ما در حوزه ادبیات کودک و نوجوان دارای پیشینه و قدرت خوب و قابل طرح است، ادبیات داستانی کودک و نوجوان ایران مسیر رو به پیشرفت را دارد، سینمای ایران مناسبات بیشتری را با ادبیات کودک و نوجوان پیدا کرده است و تجربه‌های خوبی را هم از اقتباس از آثار حوزه کودک و نوجوان داشته‌ایم که می توان به آن عمق داد.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در پایان سخنانش یادآور شد: خوشحالم که می‌بینیم جشنواره هر روز پربارتر، با دانش بیشتر، پرشورتر برگزار می‌شود، از دوستانم در شهر اصفهان، همکارانم در سازمان سینمایی و دبیر محترم جشنواره و همچنین آقای رضاداد که زحمت این جشنواره را در سال‌های سال برعهده داشتند و همچنین داوران جشنواره به طور ویژه داوران کودک و نوجوان جشنواره، قدردانی می‌کنم.

جوایز بخش مسابقه سینمای ایران

پس از صحبت های وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، نوبت به اهدای جوایز بخش مسابقه سینمای ایران رسید و هیات داوران این بخش متشکل از ساره بیات، ایرج طهماسب، مرجان اشرفی‌زاده، امرالله احمدجو، حامد جعفری، غلامرضا رمضانی و محمدعلی مظاهری برای اهدای جوایز روی صحنه آمدند.

در بخش اول جایزه شهید بهنام محمدی به مهدی جعفری برای فیلم «۲۳ نفر» اهدا شد.

دیپلم افتخار پویانمایی کوتاه به «این سو آن سو» به کارگردانی لیدا فضلی اهدا شد.

همچنین پروانه زرین بهترین پویانمایی کوتاه نیز به مهین جواهریان برای «زر زری کاکل زری» تعلق گرفت.

دیپلم افتخار بهترین فیلم کوتاه داستانی به عباس جلالی یکتا برای «پسر دریا» اهدا شد.

مرتضی آسمانی برای «سرخابی» نیز دیپلم افتخار بهترین فیلم کوتاه داستانی را از آن خود کرد.

دیپلم افتخار بهترین کارگردانی داستانی بلند به مژگان بیات برای «فرزند زمین» اهدا شد.

محمد نجیبی نیز دیپلم افتخار بهترین فیلم داستانی بلند را برای «فرزند زمین» به خود اختصاص داد.

دیپلم افتخار بهترین پویانمایی به مصطفی مزرعتی برای «بنیامین» تعلق گرفت.

دیپلم افتخار بهترین فیلمنامه نیز به سلمان خورشیدی برای فیلم «بازیووو» اهدا شد.

میثم معراجی تهیه‌کننده اجرایی «بازیووو» با حضور روی صحنه و دریافت جایزه این بخش گفت: من به جای سلمان خورشیدی این جایزه را دریافت می‌کنم، خیلی خوشحالم که جایزه را از هیات داورانی دریافت کردم که آقای ایرج طهماسب در آن حضور دارند، ما از برنامه‌های شما خاطرات بسیار خوبی داریم.

در ادامه پروانه زرین بهترین فیلمنامه به مهدی جعفری برای فیلم «۲۳ نفر» اهدا شد.

دیپلم افتخار بهترین بازیگر نیز به آیلین رشیدیان برای بازی در فیلم «قطار آن شب» رسید و راستین عزیزپور هم برای بازی در فیلم «تورنا۲» دیپلم افتخار این بخش را گرفت.

راستین عزیزپور پس از دریافت جایزه‌اش گفت: تشکر می‌کنم از کارگردانان بزرگواری که تا به الان برای من زحمت کشیدند، آقای سیدجواد هاشمی، سید جمال حاتمی و محمدرضا خردمندان. همچنین از پدر و مادرم که خیلی برای من زحمت کشیدند ممنونم، الان به خاطر آن‌‌هاست که اینجا ایستادم.

در ادامه دیپلم افتخار بهترین بازیگر نیز به محمد آزادی برای بازی در فیلم «اقیانوس پشت پنجره» رسید.

علیرضا اکبری نیز برای بازی در فیلم «منطقه پرواز ممنوع» پروانه زرین بهترین بازیگری را از آن خود کرد.

علیرضا اکبری پس از دریافت جایزه‌اش در سخنانی کوتاه گفت: واقعا شوکه شدم، از همه عوامل فیلم ممنونم، از حضار می‌خواهم بازیگران دیگر فیلم را که دریافت جایزه را مدیون آن‌ها هستم نیز تشویق کنند.

پروانه زرین بهترین کارگردانی در بخش ملی نیز به امیرحسین قهرایی کارگردان فیلم «بازیووو» اهدا شد.

امیرحسین قهرایی پس از دریافت این جایزه گفت: خیلی خوشحالم که از دست این دوستان جایزه می‌گیرم، البته هیات داوران دیگر را هم خیلی دوست دارم، بسیار ممنونم که هر دو به من جایزه بهترین کارگردانی را به من اهدا کردند.

پروانه زرین بهترین فیلم در بخش ملی نیز به مجتبی فرآورده، تهیه‌کننده فیلم «۲۳ نفر» رسید.

پروانه زرین جایزه ویژه هیات داوران نیز به بهروز رشاد، تهیه‌کننده فیلم «قطار آن شب» تعلق گرفت.

جوایز ویژه دبیر جشنواره

در بخش دیگر مراسم اختتامیه و برای اهدای جایزه ویژه دبیر جشنواره، علیرضا تابش، محمدعلی انصاری و عباس رضایی روی صحنه حاضر شدند. در این قسمت، در بخش کسب و کار دیپلم افتخار به امیرحسین قهرایی برای فیلم «بازیووو» اهدا شد.

قهرایی درباره جایزه‌ای که در این بخش دریافت کرد گفت: جایزه کسب و کار را باید به تهیه‌کننده فیلم آقای غلامرضا موسوی و میثم معراجی که برای این اثر خیلی زحمت کشیدند اهدا کنیم.

در بخش نوآوری نیز دیپلم افتخار به حمیدرضا قطبی برای فیلم «قطار آن شب» تعلق گرفت.

همچنین در بخش رونق اکران و ترغیب مخاطبان نیز حامد بامروت‌نژاد برای فیلم «منطقه پرواز ممنوع» شایسته دریافت جایزه شناخته شد.

بامروت‌نژاد پس از دریافت جایزه‌اش گفت: من خیلی حرف دارم ولی بگذارید طور دیگری شروع کنم، از آقای تابش و ایل بیگی که اجازه دادند ما خود را در معرض قضاوت مردم قرار دهیم. ممنونم، مردم در این جشنواره فیلم‌های ما را دیدند و این بهترین قضاوت و جایزه برای ما بود. ما در این فیلم سعی کردیم رویا بسازیم تا نوجوانان در آینده قوی و پیشرو باشند.

سخنان استاندار اصفهان

پس از اهدای جوایز، عباس رضایی، استاندار اصفهان در سخنانی بیان کرد: در جشنواره ترنم شادی نوجوانان و کودکان اصفهانی دو چندان شد، خوشحالم اصفهان به عنوان شهر خلاق و دوستدار کودک معرفی شده است و میزبان سی و دومین جشنواره فیلم‌های کودکان و نوجوانان است.

وی ادامه داد: حضور ۲۷ فیلم در جشنواره امسال نشانگر دیپلماسی فرهنگی سینمای جمهوری اسلامی ایران است، اگر امروز بخواهیم به نسخه شفابخشی برای بهبود اوضاع برسیم باید به سراغ حوزه تعلیم و تربیت برویم، برای فعالیت در حوزه کودک باید از روش‌های نو و خلاقانه استفاده کنیم، باید هنرمندان را ترغیب کرد تا از طریق هنر به کمک جامعه بیایند و هنجارها و مسایل را به کودکان بیاموزیم.

رضایی در بخش دیگری از صحبت‌هایش اظهار داشت: اصفهان در طول تاریخ با فرهنگ و هنر غنی خود، نقش مهمی را در حوزه فرهنگ و هنر ایران ایفا کرده است و این مسئله در برگزاری جشنواره سی و دوم قابل مشاهده است. امسال جشنواره با شناخت از مسئولیت‌های اجتماعی و برنامه‌ریزی برای حضور کودکان کار، معلول و ناشنوا و همچنین برپایی سینماهای سیار در ۱۲۳ نقطه کشور و همچنین مناطق سیل زده و کمتر برخوردار اصفهان ثابت کرد سینما را برای همه کودکان می‌خواهد که این نشان از برنامه‌ریزی خوب و دقیق برگزارکنندگان جشنواره است که تمامی نقاط کشور را با خود همراه کرده است. در پایان از برگزارکنندگان جشنواره تشکر می‌کنم.

گزارش از: حامد نیکومرام

نوشته معرفی برگزیدگان جشنواره فیلم‌های کودکان و نوجوانان/ «۲۳ نفر» بهترین فیلم شد/ درخشش «قطار آن شب» و «بازیووو» اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

پردیس سینمایی ساحل (سالن نصف جهان و زنده رود)، پردیس سینمایی چهار باغ (سالن نقش جهان، سالن چهل ستون، سالن چهار سوق)، سینما بهمن، اصفهان سیتی سنتر (سالن ۱، سالن ۲، سالن ۴) و پردیس هنر؛ سینماهای جشنواره امسال هستند که میزبان علاقه‌مندان برای تماشای فیلم‌ها هستند.

در ادامه برنامه اکران سینماها را در دومین روز جشنواره می‌خوانید:

پردیس سینمایی ساحل

امروز در سالن نصف جهان پردیس سینمایی ساحل، اکران فیلم‌‌ها از ساعت ۱۶ با نمایش فیلم کوتاه «رونالدو» به کارگردانی رسپ بزگز آغاز می‌شود. همچنین در این سانس فیلم بلند «فریاد سکوت» به کارگردانی ویلادیمیر پوتاپوف به نمایش در می‌آید، این دو فیلم از دوبله همزمان بهره‌مند هستند.

در سانس بعدی سینما که ساعت ۱۸:۱۵ آغاز می‌شود، فیلم کوتاه «مرداب» به کارگردانی تورفین ایورسن برای مخاطبان به نمایش در می‌آید. همچنین در این سانس فیلم بلند «سوپر یوفی» به کارگردانی مارتین اسمیتز به نمایش در می آید. این دو فیلم نیز از دوبله همزمان برخوردارند.

در نهایت سانس پایانی سینما ساحل که ساعت ۲۰:۴۵ آغاز می‌شود به نمایش دو فیلم اختصاص دارد، در ابتدا به ترتیب یک فیلم کوتاه «برای امیر» ساخته جواد حکمی و فیلم بلند «منطقه پرواز ممنوع» به کارگردانی امیر داسارگر به نمایش در می‌آیند.

در سالن زنده رود این پردیس سینمایی، نمایش فیلم‌ها از ساعت ۱۶:۱۵ با فیلم کوتاه «قصه مردی که لب نداشت» ساخته میلاد شاه جانی و فیلم کوتاه «کلاف» اثر ملیحه غلامزاده و فیلم بلند «ماجراهای پت و مت» ساخته مارک (بی کلام) بنس آغاز می شود.
در ادامه روز هم آثار مجموعه «وب سری ۲» و فیلم بلند «جزیره گنج» ساخته حمیدرضا لوافی در سانس ۱۸:۳۰ روی پرده می‌رود.

آخرین سانس سالن زنده رود نیز فیلم کوتاه «شش و یک دقیقه» ساخته سرگئی ریابوف، فیلم کوتاه «پلنکتون» به کارگردانی گوستاو لیندستورم و فیلم بلند «یافتن کالارو» به کارگردانی لئو لی اکران می شوند. به هر سه فیلم نیز دوبله همزمان فارسی اختصاص یافته است.

پردیس سینمایی چهار باغ

در سالن نقش جهان این پردیس سینمایی نمایش فیلم ها از ساعت ۱۰ صبح با فیلم بلند «بازیوو» ساخته امیرحسین قهرایی آغاز می شود. سپس در سانس ۱۶:۳۰ فیلم بلند «شب آفتابی» ساخته سید علی مدنی روی پرده می رود.

در ادامه روز راس ساعت ۱۸:۳۰ آثار مجموعه «وب سری۲» و فیلم بلند «تورنا ۲ » ساخته سیدجواد هاشمی نمایش داده می‌شوند.
سانس پایانی سالن نقش جهان، ساعت ۲۰:۴۵ با نمایش فیلم کوتاه «قصه مردی که لب نداشت» به کارگردانی میلاد شاه جانی آغاز می شود، در این سانس همچنین فیلم کوتاه «کلاف» ساخته ملیحه غلامزاده و فیلم بلند «ماجراهای پت و مت» به کارگردانی مارک بنس (بی کلام) روی پرده می‌رود.

سالن چهل ستون این پردیس سینمایی هم در ساعت ۱۶ با نمایش آثار مجموعه «وب سری۲» و فیلم بلند «بازیوو» ساخته امیرحسین قهرایی میزبان علاقه‌مندان است.

راس ساعت ۱۸ هم فیلم بلند و خاطره انگیز «خانه دوست کجاست» ساخته عباس کیارستمی روی پرده می‌رود.

سانس پایانی این سالن سینما ساعت ۲۰ به فیلم بلند «هشتگ دوچرخه ساز» به کارگردانی مصطفی نظری زاده اختصاص دارد.

سالن چهار سوق پردیس سینمایی چهارباغ فیلم بلند «فرمانروای آب» ساخته مجید اسماعیلی را ساعت ۱۷ نمایش می دهد و ساعت ۱۹ هم به ترتیب فیلم کوتاه «صفر کلوین» ساخته سبحان واقعی و علی فیضی پور و فیلم بلند «اقیانوس پشت پنجره» اثر بابک نبی زاده روی پرده می رود.

سینما بهمن

سینما بهمن نمایش فیلم ها را امروز با «اینجا خانه من است» ساخته خیراله تقیانی پور از ساعت ۱۶:۳۰ آغاز می کند و سپس دو ساعت بعد و راس ۱۸:۳۰ فیلم «جادوگر کوچک» به مایکل شارر با دوبله فارسی روی پرده می رود.

ساعت ۲۰:۳۰ آخرین سانس سینما بهمن است که به نمایش فیلم کوتاه «هم کلاسی» ساخته مجتبی حیدری و فیلم بلند «قطار آن شب» اثر حمیدرضا قطبی اختصاص دارد.

اصفهان سیتی سنتر

چهار شنبه ۳۰ مرداد در سالن شماره یک اصفهان سیتی سنتر راس ساعت ۱۷ فیلم کوتاه «حلزون نقاش» ساخته مانوئلا ماستروکو (بی کلام) و فیلم بلند «داستان های باغ جادویی آنتون کرینگز» به کارگردانی آنتون کرینگز و آرونود بورون با دوبله فارسی به نمایش در می آید.

ساعت ۱۹ هم فیلم کوتاه «پسر دریا» ساخته عباس جلالی یکتا و فیلم بلند «۲۳  نفر» اثر مهدی جعفری روی پرده می رود.

سانس پایانی این سالن راس ساعت ۲۱ آغاز می شود و فیلم «اینجا هستی» ساخته میخایل پلیسکو و فیلم «چاسکیت» با کارگردانی پریا راماسوبان که هر دو با دوبله همزمان برای علاقه مندان نمایش داده می شوند.

سالن شماره دو این سینما، نمایش فیلم ها را از ساعت ۱۶:۳۰ با «جادوگر کوچک» به کارگردانی مایکل شارر با دوبله فارسی آغاز می کند و سپس ساعت ۱۸:۳۰ پویانمایی«سفر سبز» ساخته سعید گائینی به نمایش درخواهد آمد.

و ساعت ۲۰:۳۰ ابتدا آثار مجموعه «وب سری۲» و سپس فیلم بلند «۲۳  نفر» ساخته مهدی جعفری نمایش داده می‌شود.

سالن چهار اصفهان سیتی سنتر هم امروز را با نمایش آثار مرمت شده سینمای ایران از ساعت ۱۷:۳۰ آغاز می کند. سپس پویانمایی های تاتارستان روسیه ساعت ۱۹:۳۰ روی پرده می‌رود.

نوشته اعلام برنامه دومین روز جشنواره کودکان و نوجوانان/ نمایش «۲۳ نفر» اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

جعفری درباره علت پیگیری‌اش برای به تصویر کشیدن این موضوع اظهار داشت: پیگیری و پایبندی من به ساخته شدن «۲۳ نفر» دلایل متعددی داشت، اما از همه مهم‌تر این بود که فکر می‌کردم به این وسیله می‌توانم یک وظیفه مهم را به انجام برسانم و در مواجهه با این داستان، احساس می‌کردم که خارج از هرگونه تعارف، برای من ساخته شدن این فیلم یک وظیفه از پیش تعیین شده است .

جعفری در بخش دیگری از صحبت‌هایش تاکید کرد: هر کس که داستان را می‌شنید شیفته از خود گذشتگی، آگاهی و بلوغ فکری و مقاومت مثال‌زدنی این بچه‌های نوجوان می‌شد. احساس می‌کردم وقتی ما از شنیدن این حکایت اینقدر تحت تاثیر قرار می‌گیریم پس چرا خیل عظیم مخاطبان امروز و آینده را از شنیدن آن محروم کنم؟

این کارگردان درباره سختی‌های تولید این فیلم سینمایی بیان کرد: به هرحال این فیلم هم مثل همه فیلم‌های دیگر سختی‌های خودش را داشت، اما موضوع پیدا کردن این تعداد از بازیگران نوجوان و همگون کردن بازی آن‌ها که اغلب‌شان هم بازیگر نبودند و با حضور در مقابل دوربین آشنایی نداشتند، یکی از چالش‌های ساخت این فیلم بود.

وی ادامه داد: ضمن این‌ که ما باید آن‌ها را با فضای سال ۶۱ در جبهه‌ها آشنا می‌کردیم و راجع به شخصیت رزمندگان نوجوانی که برای دفاع از وطن به نبرد با دشمن می‌رفتند نیز برایشان توضیح می‌دادیم. خدا را شکر بخت با ما یار بود که هم بچه‌های مستعد و خستگی‌ناپذیری با ما همراه شدند و هم گروه درجه یک و هم‌دلی که در پشت صحنه و در همه مراحل سخت یار و یاور من بودند. امروز وقتی به نتیجه کار نگاه می‌کنم و بازی‌های درخشانی که تماشاگران فیلم را سحر و جادو می‌کند و آنها را بی هیچ مانعی به سال شصت و یک در کشور عراق می‌برد به هیچ‌وجه احساس خستگی نمی‌کنم، نه من و نه هیچ یک از همکارانم .

وی در پاسخ به این سوال که چه المان‌هایی در موضوع این فیلم وجود داشت، که باعث شد به سراغ ساخت این موضوع برود، گفت: مهم‌ترین ویژگی این داستان همانطور که گفتم بازنمایی قدرت اراده یک نسل جوان ایرانی بود. گاهی وقت‌ها به عنوان فیلمساز احساس می‌کنید که کارتان بیشتر شبیه کار یک باستان شناس شده است. گمان می‌کنم که اگر آثار و بقایای به جا مانده از دوران دفاع مقدس به خوبی واکاوی شوند، زیر انبوه نمادهای به جا مانده از این دوران که قابل احترام هم هستند می‌توانید به گنج‌های نهان و نهفته‌ای دست یابید که شما را شگفت‌زده می‌کند.

‎جعفری در بخش دیگری از صحبت‌هایش اضافه کرد: در فیلم «۲۳ نفر» من قصد داشتم گوشه‌ای از یک قطعه گنج گرانبهای تاریخ معاصرمان را بازنمایی کنم. البته این را هم بگویم که در همان سالهای ابتدایی ساخت مجموعه «مستند۲۳ نفر» دوستان بزرگواری چون دکتر محمد شهبا اولین پژوهش‌ها و کاوش‌ها را در این زمینه انجام داده بودند و علیرضا رئیسیان هم با راه‌اندازی آن مجموعه مستند، سهم مهمی در بازنمایی اولیه و نمایش این موضوع داشته‌اند و بعدها هم احمد یوسف‌زاده رمانی با نام آن «بیست وسه نفر» منتشر کردند که همه این‌ها نشان از اهمیت توجه به داستان ۲۳ نفر است. فیلم سینمایی «۲۳ نفر» در ادامه آن تلاش‌ها می کوشد تا تعداد مخاطب بیشتری را با این موضوع آشنا کند .

این کارگردان درباره راهیابی فیلمش به بخش مسابقه جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودکان و نوجوانان  نیز گفت: خوشحالم که فیلم به بخش بین‌الملل جشنواره نیز راه پیدا کرده است. در تمام مراحل ساخت، این نکته را مد نظر قرار داده‌ایم که داستان فیلم بتواند برای تماشاگران غیرایرانی هم تماشایی باشد، امیدوارم در فرصت جشنواره میهمانان خارجی هم بتوانند با فیلم ارتباط برقرار کند.

وی ادامه داد: البته این را هم بگویم که از منظر بین‌المللی موضوع حضور بچه‌های کم سن وسال در جبهه‌های جنگ یک موضوع حساسیت برانگیز است، یکی از دوستان به شوخی می‌گفت نکند که شما این فیلم را ساخته‌اید که حضور بچه‌ها را در جنگ ایران و عراق توجیه کنید؟! به او گفتم که ما در این فیلم می‌کوشیم تا با استناد به مدارک و مستندات غیر قابل انکار حضور این بچه‌ها را در مسیر دفاع از میهنشان توضیح دهیم ونه اینکه توجیه کنیم .

جعفری همچنین تصریح کرد: بد نیست همین جا اشاره کنم که یکی از چالش‌های اصلی داستان «۲۳ نفر» مسئله بچه بودن اعضا این گروه است و آنها خود در خلال داستان تمایلی ندارند که بچه خطاب شوند، اما نمی‌توان از این واقعیت هم چشم‌پوشی کرد که همه آنها در سنین نوجوانی به جنگ رفته بودند و تمام اهمیت حرکت آن‌ها در همین است که با توجه به سن وسال کمشان کاری بزرگ انجام دادند. گاهی لازم است تا به مخاطبان نوجوان خویش یادآوری کنیم که گذشته از سن وسال وتقویم ، قدرت و اراده خودشان را دست کم نگیرند.

نوشته مهدی جعفری: «۲۳ نفر» بازنمایی قدرت اراده نسل جوان ایرانی است اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.