اما ایرج تقی پور معاون بین الملل سینمای فارابی در دهه شصت در گفت‌وگو با هفته‌نامه «تماشگران امروز» از آن رویه دفاع می کند و می گوید: «شما دارید با من درباره دهه ۶۰ صحبت می کنید، یعنی درباره ۳۰ سال قبل و درست بعد از انقلاب اسلامی، انتظار دارید هنرپیشه های فیلم های فارسی باز هم بتوانند بازی کنند؟»

تقی پور در توضیح اینکه چرا برخی از بازیگران در آن دوره تا سال ۶۱ اجازه بازی کردن داشتند و ناگهان ممنوع الکار شدند می گوید آن مجوزهای ابتدایی ناشی از تلاطمات اول انقلاب بود و بر اثر همین تلاطمات هم منوچهر وثوق یا بسیاری از بازیگران از جله زنده یاد فروزان به طرفداری از دانشجویان خط امام برای تظاهرات مقابل سفارت آمریکا رفته بودند.

تقی پور صراحتا به مخالفت خودش، سید محمد بهشتی،  فخرالدین انوار و دیگر مدیران وقت سینما با ستاره سازی اذعان می کند و می گوید از نظر آن ها این کار خلاف منویات جمهوری اسلامی بوده است، البته او معتقد است جدا از نظر آن ها شرایط روز جامعه در آن دوران هم چنین مخالفتی را می طلبید.

کارشناس امور بین الملل فارابی با تایید این نکته که حتی برخی از بازیگران آن دوره از جمله زنده یاد محمد علی فردین برخی مجوزهای برای ادامه فعالیت را ز نهادهای مذهبی و چهره های برجسته ارزشی گرفته بودند اما امثال محسن مخملباف مجوز آن ها را پاره کرده اند و نگذاشته اند فعالیت کنند ادامه می دهد: «البته فقط در مورد فردین این طور نبود. ملک مطیعی هم در خاطراتش می گوید یک آقایی که بیشتر کار تلویزیونی می کرد- فکر می کنم منظورش آقای «ک» هنرمند سرشناس تلویزیون و سینما است- گفته بود اگر ملک مطیعی بخوهد بیاید بعد از انقلاب بازی کند من بازی نمی کنم! فقط این نبود که میل شخصی آقای بهشتی یا آقای انوار در برخوردهای سختگیرانه و حذفی موثر باشد. یک جریان اجتماعی وجود داشت که فکر می کردند سینما باید از آلودگی ها پاک شود.»

به گفته تقی پور ستاره های سینما الزاما آدم های خوش نامی نبودند و بعضی از آن ها با اینکه انسان های دوست داشتنی ای بودند اما پیش از انقلاب در فیلم هایی بازی کرده بودند که بعد انقلاب به عنوان ضد ارزش محسوب می شد و بازی آن ها در سینمای قبل انقلاب نماد ابتذال شده بود: «آقای ملک مطیعی، آقای بیک ایمانوردی و خیلی های دیگر ستاره های فیلم های فارسی بودند که برچسب ابتذال روی شان خورده بود. توقع جمهوری اسلامی از سینما توقعی بود که این ها در آن کانسپت خوش نام به حساب نمی آمدند.»

البته در این بین مرحوم محمدعلی فردین از محبوبیت و مقبولیت خوبی در بین مردم حتی پس از انقلاب برخوردار بود . تقی پور در خصوص اینکه چرا او را هم ممنوع الکار کردند می گوید: «در یک جلسه آقای بهشتی به آقای فردین گفه بودند فعلا اوضاعی نیست که او بتواند با هویت سوپر استاری اش فیلم بازی کند. بنابراین عجالتا زمان مناسبی نیست، بذارید زمان بگذرد. او تلاشش را کرد اما امکان بازی کردنش در دهه ۶۰ وجود نداشت. زمان که گذشت یک به یک برای بعضی ها ورق برگشت.» که البته این ورق برای فردین برنگشت و او دو دهه در حسرت دوباره بازیگری ماند و از دنیا رفت.

او با رد این نکته که وقتی عزت الله ضرغامی معاون سینمایی بود مجوز بازی زنده یاد ایرج قادری صادر شد می گوید: «باید چند سالی می گذشت که گذشت و به طور طبیعی نوبت به آقای ضرغامی رسید. من یادم است که آقای قادری در همان سال های اول دهه ۶۰ آمد وسط ساختمان امور سینمایی ایستاد و با صدای بلند گفت من اشتباه کردم بگذارید به سینما برگردم. طنینی صدایش آدم را خرد می کرد ولی جو جوری نبود که قادری بتواند بازی کند.»

تقی پور در دفاع از تندروی مدیران دهه شصت سینما می گوید اگر این تعداد قربانی در آن دوران وجود نداشت سینمایی که در آن تولید متوقف شده بود و تنها فیلم های درجه دو و سه آمریکای و ایتالیایی را پخش می کرد از بین می رفت و امروز همه قربانی شده بودند، تقی پور می گوید هیچ کس تندروی مدیران دهه شصت سینما را یادش نرفته، حتی خودشان هم قبول دارند یک جاهایی تندروی کرده اند اما آن تندروی نیاز سینمای آن روز ایران بوده است: «از سینمای آبگوشتی یک سینمایی ساختند که اسکار و نخل طلا می گیرد. چرا اینقدر بی انصافی می کنید؟ فعال این سینما رضا صفایی بود. بروید پای صحبت مهرجویی و فرمان آرا بنشینید و ببینید چه می گویند. سینمایی که در آن مهرجویی و فرمان آرا و… کار کنند نبود. اینها دور هم جمع می شدند می گفتند سینمای آمریکایی و رضا صفایی و .. جایی برای فعالیت ما نگذاشته است. سینمای رضا صفایی به سینمای کیارستمی و فرهادی تبدیل شده، این چه ربطی به تندروی دارد؟ ما می خواهیم همه این ها را نبینیم بعد بگوییم اینها تندرو هستند. آقای انوار یک مدیر برنامه ریز بود اما یک مقدار بدخلاق و تندخو بود، ولی دلسوز سینما بود و حسن اش این بود که از سینمایی که آن زمان بود این سینما را ساخت.»

تقی پور در خصوص رفتن بازیگر مستعد و توانمندی چون سوسن تسلیمی بر اثر همین سخت گیری ها هم می گوید: «سوسن تسلیمی چه مشکلی داشت؟ چه کسی مانع کارش شده بود؟ خودش ول کرد رفت، اینجا که خیلی هم روابط خوبی داشت و مورد احترام بود. خودش تصمیم گرفت برود آن طرف و هر چیزی دلش خواست بگوید. او که دیگر جلوی چشم خود ما بود و من می دیدم که خیلی هم تحویلش می گیرند.» او بازی نکردن فریماه فرجامی را هم مربوط به شرایط زندگی شخصی خود این بازیگر می داند و می گوید:«ایشان خودشان در زندگی شخصی شان به شرایطی رسیدند که دیگر از بازیگری دور شدند. دیگر اشتباهات زندگی شخصی این آدم ها که نباید بیاندازید گردن انوار و بهشتی. به مدیران سینمایی ربطی نداشت بعضی از این دوستان نتوانستند بازی کنند.»

تهیه کننده دو فیلم اول اصغر فرهادی در ادامه می گوید در سال ۶۲ همه فکر می کردند ستاره زدایی در سینما کار درستی است اما از سال ۶۷ به بعد دیگر کسی این فکر را نمی کرد، او معتقد است رژیم پهلوی در سال ۶۲ منحوس و بدنام بود و مردمی که انقلاب کرده بودند می خواستند شرایط عوض شود: «الان را نبین که یک عده آنقدر بد رفتار کرده اند که حالا ما باید به چنین سوال هایی جواب دهیم. واقعا در شرایط آن زمان ستاره های فیلم فارسی ها ضد ارزش بودند.» تقی پور با گفتن این جمله وارد ماجرای جمشید هاشم پور می شود: «آن زمان جمشید آریا یادآور خاطرات رژیم منحوس پهلوی به حساب می آمد. گفتند برو با اسم خودت بازی کن…آقای جمشید آریا فقط باید اسمش را عوض می کرد ولی آقای قادری و ملک مطیعی و بیک ایمانوردی نمی توانستند بازی کنند. ببینید، رک و راستش این است که آن ها فیلم های صحنه دار بازی کرده بودند و نمی توانستند در شرایط بعد از انقلاب بازی کنند. تازه فردین که رفتار شخصی اش در فیلم ها مشکلات اخلاقی نداشت، یا جمشید آریا که از این مشکلات نداشت هم برگشت شان در شرایط بعد از انقلاب سخت بود، چه برسد به آن هایی که این برچسب روی پیشانی شان خورده بود. بالاخره این دوستان امام زاده که نبودند. مردم هم تصویر آن ها یادشان بود و مدیریت سینمایی نمی توانست بگذارد این ها برگردند. اگر برمی گشتند نمی گفتند ابتذال به سینما برگشته؟ خب این را از مردم بپرسید چرا انقلاب کردند.»

او در ادامه می گوید مساله فردین و ملک مطیعی و خیلی از بازیگران دیگر این بود که می خواستند سوپراستار بازی کنند: «در آن سال ها خانم فائقه آتشین در بزرگراه مدرس تصادف کرده بود و از ماشین پیاده شده بود و عصبانی بود از اینکه چرا کسی که با او تصادف کرده او را نشناخته، درد دوستان معترض عموما درد سوپراستاری بود نه فیلم بازی کردن.»

در ادامه گفت و گو پای رئیس دولت اصلاحات هم به میان کشیده می شود که در آن دوران وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی بود. تقی پور با اشاره به اینکه محمد خاتمی از همه مدیران وقت آن زمان تندتر بوده به خاطره اولین جایزه بین المللی سینمای پس از انقلاب اشاره می کند. به گفته او وقتی فیلم «ناخدا خورشید» به کارگردانی ناصر تقوایی برنده پلنگ برنز جشنواره لوکانو شد هیچ کدام از مسئولین سینمای ایران باور نمی کردند که فیلمی از سینمای بعد از انقلاب بالاخره جایزه ای بین المللی بگیرد، علیرضا شجاع نوری می رود سوئیس و جایزه را می گیرد که البته به گفته تقی پور دست آخر دم این پلنگ هم شکسته شده و جایزه ناقص می شود اما روایت او از اینجا جالب می شود: «وقتی آقای بهشتی در جلسه معاونین وزارت ارشاد این خبر را گفت آقای خاتمی گفت این جایزه ها سیاسی است. اینها می خواهند ما را با چنین جوایزی گول بزنند. کسی امروز اینها را باور نمی کند این حرف ها قطعا برایتان عجیب است اما اینها واقعیت ها دهه شصت بود.»

او در خصوص رابطه مدیران سینمایی وقت با چهره هایی چون داریوش مهرجویی، مسعود کیمیایی و عباس کیارستمی می گوید: «آقای مهرجویی روی چشم آقای بهشتی جا داشت. آقای کیارستمی هر لحظه اراده می کرد صاف به اتاق آقای بهشتی می رفت. آقای کیمیایی هم روی چشم آقای بهشتی جا داشت. ما جرات نداشتیم حتی ماشین های اداره را به حیاط فارابی بیاوریم اما آقای کیمیایی با جگوارش به راحتی داخل حیاط می آمد. او تنها کسی بود که این اجازه را داشت.»

تقی پور به حاشیه صحبت های فرحبخش می رسد. او می گوید امثل فرحبخش از دهه شصت به بعد آمدند، فیلم هایی هم که او تهیه می کرد جایگاه والایی نداشتند. مدیران سینما به فکر تعالی سینما بودند و فیلم های فرحبخش جزو فیلم های سینمای متعالی نبود و درجه «ج» می گرفت به همین دلیل به فیلم های او اجازه اکران گسترده و طولانی در تهران نمی دادند ولی او پول فیلم هایش را در در اکران شهرستان ها به دست می آورد در حالی که مدیران سینمایی به راحتی می توانستند اجازه اکران فیلم های او در شهرستان ها را ندهند.

ماجرای شلاق خوردن علیخانی از زبان تقی پور هم به این شرح است که پس از انقلاب شرکت های آمریکای و نمایندگان آن ها رفته بودند و کپی فیلم های آن ها باقی منده بود، این کپی ها به دست عده ای رسیده بود و آن ها هم در حال سواستفاده بودند. مدیران سینمایی به این نتیجه رسیدند با روشی که همه می دانند اقدام به جمع آوری کپی فیلم های آمریکایی به جا مانده کنند. از علیخانی هم چند فیلم خارجی گرفته بودند که بخش های صحنه داری در آن ها وجود داشت: «ایشان می گوید من نمی دانستم این ها چه فیلم هایی است. بعد که گفتند این فیلم ها لختی است به شوخی سر به سر قاضی گذاشته و گفته من مشکل دارم، اینها را دکتر برایم تجویز کرده. شما جو اول انقلاب را به خاطر بیاورید، من در سال ۱۳۶۰ به عنوان سرپرست آرشیو فیلم تلویزیون به دادسرای منکرات رفتم و در آن جا محاکمه شدم. اتهامم این بود که چرا فیلم «در سیرک» برادران مارکس در سال ۱۹۳۹ را به کسی با دستور اداری امانت داده بودم. فیلمی که همه می دانستند چیست. حتی در محاکمه برادران مارکس کمونیست تلقی شده بودند که کم کم داشت پای مسائل عقیدتی هم به میان می آمد. بعد آقای علیخانی انتظار دارد که به خاطر فیلمی که در دفترش پیدا کردند محاکمه نشود و شلاق نخورد؟»

نوشته خاطرات جالب یکی از مدیران سینمایی دهه شصت؛ رئیس دولت اصلاحات می‌گفت جایزه جشنواره ها سیاسی است اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

عضو شورای سیاست ‌گذاری گروه «هنر و تجربه» درباره فیلم‌های اکران شده در بخش بین الملل جشنواره فجر و استفاده آنها در گروه «هنر و تجربه» به سوره سینما گفت: نمایش فیلم‌ها در بخش «هنر و تجربه» جشنواره فیلم فجر الزاما به معنای اکران در گروه «هنر و تجربه» عمومی نیست. این آثار را جشنواره صرفا برای این فستیوال خریداری کرده ولی ما باید ببینیم هرکدام که پاسخگوی هزینه هایش باشد را انتخاب و با صاحبان اثر مذاکره کنیم از این جهت الزاما همه آثار خریداری نمی شود.

وی در خصوص اینکه آیا بازار بین الملل جشنواره کاربردی برای فیلم های «هنر و تجربه» دارد گفت: فیلم های ایرانی هنر و تجربه صرفا برای اکران در سالن های سینما و داخل کشور به ما واگذار شده و ما دخالتی در پخش بین الملل نداریم . البته به طور کل گروه هنر و تجربه بر اساس آیین نامه ای که دارد فیلم هایی را می پذیرد که متقاضیانش مالک فیلم بوده و پروانه نمایش معتبر داشته باشند. ما وارد موضوعات نهادی نمی‌شویم و با صاحبان فیلم مذاکره خواهیم داشت.

تقی‌پور درباره فعالیت های سینمایی خود گفت: هنوز سرمایه کامل برای تولید «دیدار در شرمیتوو» فراهم نیست. امیدواریم فرصتی فراهم شود تا در فصل بهار بتوانیم برای بازدید لوکیشن ها به مسکو سفر کنیم. ما به آرامی روند پیش تولید را می‌گذرانیم. فیلم به خاطر ساختاری که دارد احتیاج به تصمیم درست و دقیق‌تری بگیریم. از طرفی برخی علاقمند به ساخت چنین آثاری نیستند و ما به زحمت می توانیم سرمایه‌های این کار را تامین کنیم.

وی افزود: همه عوامل تولید ایرانی هستند و قرار نیست از این نظر با کشورهای دیگر همکاری داشته باشیم فقط در حوزه بازیگری قصد داریم از بازیگران بین المللی استفاده کنیم. یکی دیگر از دلایلی که روند کار را آرامتر می‌کند همین انتخاب و تصمیم گیری است.

نوشته «دیدار در شرمیتوو» به آرامی پیش می‌رود اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

سوره سینما- محیا رضایی: جواد شمقدری رئیس سابق سازمان سینمایی که به تازگی با ساخت یک مجموعه تلویزیونی با موضوع تسخیر لانه جاسوسی خبرساز شده است گفت: ساخت چنین فیلم هایی از حساستی بالا برخوردار است و باید دقت زیادی در این زمینه صورت گیرد تا ناخواسته با نشان دادن سختی های دشمن ضد تبلیغ نشود. این حادثه داستان مختار و شمر و امام حسین نیست که حافظه تاریخی مردم این عناصر روشن را همانگونه که هستند به یادآورند. به همین خاطر هر فیلمنامه‌ای را نمی توان جلوی دوربین برد.

روایتی مستند از تسخیر لانه جاسوسی و سایه حضور دانشجویانی چون محمود احمدی‌نژاد

از روند تولید شروع کنیم. این مجموعه در حال حاضر در چه مرحله قرار دارد؟

جواد شمقدری: فیلمنامه «انقلاب دوم» در سازمان صدا و سیما تصویب شد و این روزها در مرحله برآورد نهایی قرار دارد تا به امید خدا بتوانیم همین ایام کار را کلید بزنیم. این سریال ۱۶ قسمتی است و یکی از لوکیشن‌های اصلی ما قطعا سفارتخانه سابق امریکا است. به دلیل تغییرات بارزی که در فضای کنونی ساختمان لانه جاسوسی شکل گرفته بخش‌هایی از کار احتیاج به بازسازی فضا دارد.

چند درصد از این فیلمنامه بر اساس واقعیت و مستندات و چه مقدار بر اساس داستان ذهنی خودتان شکل گرفته است؟

بنا به گفته هر کس که تا الان فیلمنامه را مطالعه کرده داستان این مجموعه کاملا منطبق با حوادث تاریخی و مستندات موجود است. بسیاری از بخش های کار با انطباق بر اسناد باقی مانده در سفارت و خاطرات افرادی است که در آن برهه حضور داشتند. این واقعه نقطه پنهانی ندارد و از طرفی ناظران در دسترس و خاطرات روشن فراوانی که از این داستان وجود دارد در ارائه کاری رئال و مستند مارا یاری می کند چرا که بچه‌های دانشگاه علم و صنعت جایی که من در آن تحصیل می کردم در وقوع این جریان نقشی مهم و اساسی داشتند و حضور کسانی مثل محمود احمدی نژاد به عنوان ناظران واقعی کمک شایانی در این امر است.

یعنی شما و آقای احمدی‌نژاد هم زمان گروگانگیری حضور داشتید؟

ایشان ورودی سال ۵۴ دانشگاه علم و صنعت بود و سه سال زودتر از من وارد دانشگاه شد. دانشجویان دانشگاه ما زمان ورود به داخل سفارت و تسخیر لانه در مرحله اول نبودند. اما بعد از وقوع، آنها در شورای مرکزی کار هماهنگی انجام می‌دادند و به عنوان نماینده حضور داشتند به خصوص بعد از پایان گروگانگیری و از سال ۶۴ به بعد فعالیتمان بیشتر شد.

پس آشنایی شما همان دوره شروع شد؟

در جریان گروگانگیری نه. همان طور که گفتم از سال ۶۴ به بعد به دلیل فعالیت‌های فرهنگی ما با هم آشنا شدیم.

پس در واقع تسخیر لانه جاسوسی آمریکا مجموعه‌ای داستانی است که بر اساس حضور شخصیت های واقعی روایت می‌شود؟

«انقلاب دوم» بیانی داستانی دارد و قسمت‌هایی از کار که داستان شخصیت های حقیقی را بازگو می کند و اشخاصی مثل ویلیام سالیوان سفیر وقت امریکا یا عباس امیرانتظام که رابط دولت موقت با سفارت امریکا بود حضورشان بر اساس مستندات و اسناد موجود در لانه جاسوسی است. اما عناصر شکل دهنده این سریال و شخصیت هایی که آغازگر و پایان‌دهنده کار هستند زاییده تخیل ذهنی است.

حضور مستقیم ندارم

بهانه روایت و خط داستانی این مجموعه چگونه آغاز می‌شود؟

این سریال سه دانشجوی دختر و یک دانشجوی پسر به عنوان قهرمان اصلی داستان دارد و یک سرهنگ ارتش و سه نفر از انقلابیون که قبل از انقلاب فعالیت های شان را آغاز می‌کنند. همه اینها زاییده ذهن هستند و به بهانه حضور شان شخصیت های اصلی وارد داستان می‌شوند. مجموعه کاملا مستند قصه خود را در آن ایام خاص روایت می‌کند.

به عنوان کسی که همان سال شاهد و ناظر بر جریان بودید چه میزان از حضورتان بر اساس شواهد خودتان است؟ جواد شمقدری هم به عنوان کاراکتر در فیلم حضور دارد؟

هر فیلم و سریالی که مورد توجه قرار می گیرد قطعا منویات درونی سازنده اثر هم در روایت جای دارد که در برخی کاراکترها تجلی پیدا می‌کند. برخی توسط نقش های اصلی ، گاهی توسط نقش‌های کم اهمیت‌تر و گاهی توسط بدمن قصه. من حضور جدی و مستقیم در این مجموعه ندارم اما داستان مربوط به بچه های دانشجوی پیرو خط امام است. من به عنوان کسی که در این گروه حضور داشته از داشته‌های خودم استفاده می‌کنم.

این سریال فقط همان زمان را روایت می‌کند یا به صورت فلاش بک تاثیر این واقعه در دنیای امروز را هم روایت می کند؟

به طور کل داستان مربوط به زمانی است که شاه به آمریکا می‌رود. یعنی اوایل آبان سال ۵۸. زمانی که دانشجویان خط امام شکل می گیرند اما حادثه اصلی از قسمت ۱۳ به بعد رخ می دهد. تا این جا همه شخصیت‌ها وارد قصه می شوند و می خواهند لانه را تسخیر کنند.

در مورد انتخاب بازیگر و استفاده از هنرمندان شناخته شده در این پروژه تصمیمی دارید؟

شخصیت های اصلی داستان در گروه سنی ۱۶ تا ۲۲ سال هستند. به همین خاطر باید دنبال افرادی بگردیم که از نظر حرفه و ظاهر مناسب این کار باشند. البته برای شخصیت های دیگری که میانسال هستند قدرت انتخاب بیشتری داریم. ضمن اینکه برای برخی نقش ها از بازیگران خارجی استفاده خواهیم کرد و به زودی با تعدادی از آنها وارد مذاکره می شویم.

با توجه به سابقه سینمایی‌تان چرا به جای نسخه سینمایی، ساخت سریال را مد نظر قرار دادید؟

زمانی که تحقیق و نگارش را شروع کردم متوجه شدم ابعاد کار بسیار گسترده تر از آن است که در ذهن داشتم چون برای شروع لازم است مباحثی نقل شود که وقایع تاریخ انقلاب را بازگو کند و حذف و تفکیک به داستان لطمه می‌زند. به همین خاطر تصمیم گرفتیم هم در مرحله تحقیق هم تولید فصل بندی کنیم که در نتیجه سه فصل در نظر گرفتیم. این سریال فصل اول داستان است که از زمان پیروزی انقلاب تا تسخیر لانه جاسوسی را روایت می‌کند. در این مقطع عمده محوریت کار ، رفتارهای آمریکا با ایران و واکنش به پیروزی انقلاب اسلامی است. برای این بخش ۱۶ قسمت پیش‌بینی کردیم.

نگرانی از همذات‌پنداری با دشمن

آیا تلویزیون دراین باره راحت‌تر از سینما امکان تولید می‌دهد؟ همانطور که اخیرا در رسانه ها مطرح شد ایرج تقی‌پور و همایون اسعدیان هم تمایل داشتند فیلمی با موضوع تسخیر لانه جاسوسی جلوی دوربین ببرند که فعلا به خاطر همکاری نکردن مسئولان سینمایی ساخت این پروژه منتفی است.

به نظر من داستان سفارت از آن سوژه هایی است که پرداختن به آن مثل راه رفتن روی تیغه شمشیر است. نگاه به این جریان واقعا حساسیت می‌طلبد و اگر کمی بی دقتی شود کل داستان زیر و رو می شود و حتی ممکن است ضد خودش بشود. یعنی در پرداخت نهایی، کار نباید به گونه ای شود که در نهایت فیلمی ببینیم مثل آنچه هالیوود علیه ایران می سازد و لطمه به انقلاب اسلامی باشد. اینها به نظرم حساسیت ایجاد می کند. برای کسی که می خواهد این فیلمنامه را تولید و پشتیبانی کند مسئولیت سنگینی دارد. من هم با این مشکل مواجه شدم و همزمان در جریان فیلمنامه هایی قرار گرفتم که قبلا نوشته شده و یا مستنداتی که بسیار خطرناک بودند، از این جهت که گاهی در این آثار کسی که به عنوان جاسوس فعالیت می‌کند سختی هایی متحمل می شود و به تصویر آوردنش باعث همذات‌پنداری و در نهایت واژگون نمایاندن حقیقت می‌شود.

یعنی این فیلمنامه ها همه سعی شان به تصویر آوردن مصائب جاسوسان بود؟

این بخشی از اصل ماجراست. کسانی که به گروگان گرفته شدند لایه هایی از عناصر واقعه بودند که اندکی بی دقتی در فیلمنامه یا تصویر آوردن ممکن است اصل حقیقت بد متجلی شود و جای مثبت و منفی تغییر کند. همین الان یکسری کتاب منتشر شده و به عنوان منبع در اختیار است که داستان هایی جذاب از گروگان ها را روایت می کند و اگر کسی بر اساس خاطرات انها فیلمنامه بنویسد اصل حقیقت دگرگون شده و به نوعی ضد تبلیغ است چون به جای تلاش دانشجویان پیرو خط امام مشکلات و سختی های افراد گروگان گرفته شده برجسته می‌شود. من از فیلمنامه ای که شما می گویید اطلاع خبر ندارم اما به طور کل نگرانی‌هایی وجود دارد که باید با دقت و جدیت بررسی شود . مساله تسخیر لانه جاسوسی داستان مختار و شمر و امام حسین نیست که حافظه تاریخی مردم این عناصر روشن را همانگونه که هستند به یادآورند. در این ماجرا باید شمر زمانه را نشان داد و طوری عمل کرد که به باور مردم لطمه ای وارد نشود. این کار بسیار سخت،حساس و پیچیده است.

پس شما هم با این مشکلات رودر رو بودید؟

من هم شرایط سختی داشتم اما بار اولم نبود و پیش از این در رابطه با حادثه ۱۱ سپتامبر به طور مشترک فیلمنامه نوشته بودم که در مرحله ای از کار تمییز حق از باطل مساله شده بود . این حساسیت را من هم داشتم. زمانی که فیلمنامه «توفان شن» را می‌نوشتم گاهی به شخصیت افراد امریکایی که نزدیک می شدم با احساس شان همراهی می کردم و دائم باید سعی می کردم با ایشان همراه نشوم و اصل ماجرا از ذهنم دور نشود.

شما مدتی در سمت رییس سازمان سینمایی فعالیت کردید و بعد از آن فعالیت تان به تلویزیون منتقل شد. این دلیل خاصی دارد؟

من آخرین کاری که برای تلویزیون انجام دادم سال ۸۳ بود. سینمای ایران مسایل خاص خودش را دارد و از آنجا که مدت ۴ سال مدیریت آن را به عهده داشتم ترجیح می‌دهم وارد بحث نشوم. همه ما موظفیم تولیدات سینمایی و تلویزیونی را غنا ببخشیم و کلاس هر دو کار را بالا ببریم. متاسفانه در هر دو مقوله کیفیت هنری و ساختار زیبایی شناسانه تقلیل پیدا کرده که این روند باید متوقف شود تا بعد از این شاهد کارهای جذاب و بهتری باشیم.تا بعد از این به جای سالی یک فیلم ارزشمند سینمایی و هر چند سال یک سریال دیدنی سالیانه ۲۰ اثر سینمایی و ۱۰ مجموعه تلویزیونی جذاب داشته باشیم.

«انقلاب دوم» قرار نیست در قالب سینمایی عرضه شود؟

فصل اول این سریال سه جریان موازی و همزمان را به تصویر می‌کشد که هر یک از آنها قابلیت سینمایی شدن دارد. قصد داریم بعد از تولید یکی از این سه قصه را استخراج کرده و به نسخه سینمایی تبدیل کنیم.

نوشته ردپای احمدی‌نژاد در «انقلاب دوم»/ شمقدری فیلم سینمایی می‌سازد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

ایرج تقی‌پور تهیه کننده سینما و از اعضاء هیات انتخاب فیلم های ایرانی به آکادمی اسکار درباره روند گزینش آثار به سوره سینما گفت: مکانیزم انتخاب خیلی روشن است و در واقع یکسری قوانین وجود دارد که از سوی آکادمی وضع شده و باید رعایت کرد. از جمله اینکه فیلم ها در یک زمان مشخص از ابتدای اکتبر سال گذشته تا اکتبر امسال در آن کشور اکران شده باشد و کارگردان و عوامل اصلی فیلم هم باید متعلق به آن کشور باشد. ضمن اینکه یک نهاد رسمی باید فیلم را معرفی کند و یکی دیگر از معیارها هم مربوط به اعضاء هیات ۹ یا ۱۱ نفره ای است که باید از دست اندرکاران و تولیدکنندگان سینما باشند که این عوامل رعایت شده است.

وی ادامه داد: طبیعتا سعی شده از میان این ۵۸ فیلمی که اکران شده ، آثاری را که از جنبه زیبایی شناسی مورد قبول باشد و از لحاظ تولید هم اثری خوش ساخت و مرتبی باشد را انتخاب کنیم و یکی از نکته هایی که باید به آن توجه داشت این است که آمریکایی ها فیلم های  قصه گو را بیشتر می پسندند. آثاری که در آنجا حضور می یابند باید معرف فرهنگ هر کشور باشند و این جریان را زمانی که هیات اسکار به تهران آمده بود ، رییس آن هیات بر آن تاکید کرد.

تقی پور ادامه داد: در کنار اینها به نظرم فیلمی که به اسکار معرفی می شود نباید چهره زشتی را از کشور مورد نظر و فرهنگ آن به نمایش بگذارد. ما به همراه دوستان فیلمی را که با این معیارها همخوانی بیشتری دارد را انتخاب خواهیم کرد و این به معنای جایزه گرفتن و موفقیت آن در اسکار نیست و این بخش مربوط به آکادمی و قضاوت آنها می شود.

این سینماگر با بیان اینکه امسال فیلم های بزرگی در حد کسب اسکار نداریم ادامه داد: به نظرم بعضی از این فیلم ها بسیار کند است. در کل دست ما در این دوره بسته بود و فیلم طراز اولی برای دریافت اسکار نداشتیم و با توجه به رقبایی که تا به اینجا اسامی آنها معرفی شده است و حضور برنده جشنواره های ونیز و کن ، تصور اینکه امسال برنده اسکار شویم دور از انتظار است.، اما می توانیم به حضور در لیست نهایی امیدوار باشیم. ضمن اینکه یکی از عوامل تاثیر گذار این است که فیلم مورد نظر پخش کننده خوبی در آمریکا داشته باشند و بتواند به خوبی اثر را به آکادمی معرفی کند که برخی از فیلم‌های حاضر در این لیست این ویژگی را دارند.

این تهیه کننده درباره انتخاب هیات انتخاب فیلم به آکادمی گفت : سیری که بطور تاریخی اتفاق افتاده و از اولین سال‌های معرفی سینمای ایران در محافل بین المللی مطرح بوده است ، حضور بنیاد سینمای فارابی است که متولی انتخاب اعضاء هیات انتخاب برای معرفی فیلم به اسکار بود که این کار سال‌ها در تعامل با خانه سینما صورت می گرفت و از میان لیست ۱۵ نفره خانه سینما ۹ نفر را بر می گزیدند. زمان علیرضا سجادپور این ارتباط قطع شد و ایشان با دوستان همسو و همفکر خود «بدرود بغداد» را به اسکار معرفی کرد و بعد از آن خانه سینما تعطیل شد تا اینکه حالا دوباره بنیاد فارابی متولی این امر است و آکادمی کماکان با این بنیاد مکاتبه دارد.

وی در پایان گفت: ما در روزهای آینده به انتخاب نهایی خواهیم رسید و فیلم مورد نظر برای حضور در اسکار را معرفی خواهیم کرد.

نوشته امسال فیلم‌های طراز اول برای معرفی به اسکار نداریم اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

ایرج تقی‌پورعضو شورای سیاستگذاری سینمای «هنر و تجربه» به سوره سینما گفت: برای نمایش فیلم‌های مورد نظر به هیچ وجه ظرفیت سالن های درنظر گرفته شده برای اکران تجاری را اشغال نخواهیم کرد. گروه «هنر و تجربه» بنا دارد فیلم‌هایی را اکران کند که صاحبانش جنبه‌هایی از هنر سینما و تجربه های جدید را به تصویر درآورده باشند. این فیلم ها اغلب آثاری هستند که بنا بر موضوع یا نوع ساخت فرصتی برای اکران عمومی پیدا نکرده‌اند. سه چهارم ظرفیت نمایش تولیدات سینمایی به فیلم‌های داستانی بلند اختصاص دارد و یک چهارم دیگر در اختیار فیلم‌های کوتاه، مستند و کلاسیک ایرانی و بخشی از فیلم‌های کلاسیک خارجی قرار دارد.

وی افزود: به طور کلی ۲۵۰ فیلم سینمایی بلند اکران نشده داریم که همه اینها واجد شرایط برای اکران عمومی نیستند. اساس کار سینمای «هنر و تجربه» بر این است که صاحبان متقاضی این تعداد فیلم، یک نسخه کپی از اثرشان را ارائه دهند تا مورد بازبینی و بررسی قرار بگیرد. اگر شورای سیاست‌گذاری گروه سینمایی «هنر و تجربه» فیلم مذکور را مناسب دانست فیلم در زمره اکران این گروه قرار می‌گیرد. سعی داریم تا در فصل پاییز اولین فیلم های سینمای «هنر و تجربه» را نمایش دهیم و رسما اکران را شروع کنیم. البته  چهار سالن برای این گروه در نظر گرفته شده و قید این نکته ضروری است که به هیچ وجه ظرفیت سالن‌های منظور برای اکران تجاری را اشغال نخواهیم کرد.

نوشته سینمای «هنر و تجربه» پاییز رسما آغاز به کار می‌کند/ ۲۵۰ فیلم اکران نشده داریم اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

ایرج تقی پور یکی از تهیه کنندگان فیلم سینمایی «دیدار در شرمیتوو» درباره ساخت این فیلم به سوره سینما گفت: ما پروانه ساخت و در واقع موافقت اصولی از وزارت ارشاد دریافت کرده ایم و موافقت اصولی به این معنی است که باید بررسی‌هایی درخصوص حساسیت موضوع از سوی مقامات بالاتر صورت بگیرد تا تکلیف نهایی تولید پروژه روشن شود.

وی با اشاره به اینکه این فیلم از لحاظ موضوع و تولید چندان پیچیده نیست، ادامه داد: با وجود سخنان امام خمینی (ره) درباره اهمیت تسخیر لانه جاسوسی که آن را انقلابی بزرگ تر پس از سرنگونی استبداد پهلوی نامید و اینکه چنین اتفاقی از جمله مواردی است که آمریکایی‌ها ضربه شدیدی از آن خوردند، ساخت فیلم با این موضوع می‌تواند مسئله‌ای مهم باشد. اما متاسفانه هنوز بسیاری فقط شعار می‌دهند و تمایل چندانی برای تولید چنین محصولاتی ندارند.

تقی‌پور با بیان اینکه وزارت ارشاد و نهادهای بالاتر باید درباره این جریان هماهنگ باشند گفت: به نظر می رسد رفتار برخی‌ها مصداق این ضرب المثل است که «سری که درد نمی‌کند به آن دستمال نمی‌بندند» و می‌خواهند ما را متوجه کنند که چنین اثری تولید نشود. منظور ما از تولید این فیلم جنجال آفرینی نیست و قصد روایت یک داستان عاطفی، انسانی و دوست داشتنی را داریم، هرچند که نمی توان به صورت سردستی به موضوع نگاه کرد و بی گدار به آب زد.

این تهیه کننده با تاکید بر اینکه به هیچ وجه قصد پاسخگویی به «آرگو» را ندارد ادامه داد: قصد ما تقابل نیست، این اشتباه است و به مجرد اینکه ما با قاعده هالیوود پیش برویم بازی را باخته‌ایم و آنها این بازی‌های شیطانی را بهتر از ما بلد هستند. بنابراین ما نظر خودمان را داریم و با قاعده سینمای ملی خودمان این اثر را خواهیم ساخت. امیدواریم ظرف سه تا چهار ماه آینده تامین سرمایه و تامین نظر و توافقات صورت بگیرد تا بتوانیم پیش‌تولید را آغاز کنیم.

فیلمنامه «دیدار در شرمیتوو» توسط فرهاد توحیدی نوشته شده که با پرداختن به داستان اشغال لانه جاسوسی به تهیه کنندگی مشترک رضا جودی و ایرج تقی‌پور پروانه نمایش اصولی از وزارت ارشاد دریافت کرده است و همایون اسعدیان کارگردانی آن را بر عهده خواهد داشت.

نوشته قصد پاسخگویی به «آرگو» را نداریم/ بعضی‌ها تمایلی برای ساخت چنین آثاری ندارند اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

ایرج تقی‌پور مدیر مسابقه مواد تبلیغاتی، عکس و پوستر سی و دومین جشنواره فیلم فجر درباره آخرین خبرهای این بخش جشنواره به سوره سینما گفت: اولین دوره مسابقه مواد تبلیغاتی سال ۶۵ برگزار شد. آن دوره را من به همراه آقایان خسروجردی و صادقی مدیریت کردیم. این مسابقه در ادوار مختلف جشنواره به صورت دائمی وجود نداشته. برخی دوره‌ها برگزار نشده و برخی دوره‌ها نه. امسال هم شاهد برگزاری این مسابقه خواهیم بود. این بخش شامل مسابقه عکاسی فیلم، پوستر، تبلیغات محیطی، تیزر و … است.

وی افزود: علاقمندان می‌توانند به سایت جشنواره مراجعه کنند و از تاریخ دقیق مهلت ارسال آثار باخبر شوند. مسئول دبیرخانه سیامک زمردی است که پاسخگوی همه سؤالات دوستان است. داوران هنوز مشخص نشده‌اند و ظرف دو هفته آینده اسامی آنها اعلام می‌شود. معمولا داوران مسابقه را از عکاسان، کارگردانان صاحب ذوق گرافیکی، پخش‌کننده‌ها یا سینمادارها و دیگر کارشناسان انتخاب می‌شوند. از ابتدا که این مسابقه طراحی شد هدف، ارتقای سطح کیفی تبلیغات در سینما بود. اما چون این مسابقه در ادوار مختلف به طور دائم برگزار نشد و در برگزاری‌اش توقف داشت تأثیرات محدودی به همراه داشته اگر مسابقه به طور متداوم برگزار می‌شد شاهد تأثیر بیشتری از آن بودیم.

وی گفت: دو نمایشگاه از آثار شرکت‌کنندگان در برج میلاد و  یکی از گالری‌های معتبر شهر تهران که هنوز نامش مشخص نیست برگزار خواهد شد. یک بخش ویژه که قرار است تمام ایده‌های متفاوت و ویژه این بخش را در خود جای دهد طراحی می‌شود که جزئیات بیشتری از آن متعاقبا اعلام می‌شود.

علیرضا رضاداد دبیر سی و دومین جشنواره فیلم فجر است.

نوشته علاقمندان مسابقه تبلیغاتی جشنواره فجر منتظر یک بخش ویژه باشند/سینمادارها داور می‌شوند اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.