ادبیات فارسی با قدمتی هزاران ساله و سرمایه‌های عظیم حماسی، غنایی و عرفانی، همواره منبع الهام‌بخش برای هنرهای تصویری بوده است. از شاهنامه فردوسی و مولانا تا آثار نیما یوشیج و… این گنجینه بی‌نظیر، خمیرمایه اصلی روایت‌های سینمایی را در ایران شکل داده و در سطح جهانی نیز موردتوجه قرار گرفته است.

تأثیر ادبیات بر سینمای جهان

در تاریخ سینمای جهان، ادبیات همواره مهم‌ترین منبع برای فیلمنامه‌ها بوده است. از آثار شکسپیر که صدها بار اقتباس شده مانند «هملت»، «رومئو و ژولیت» و… تا رمان‌های کلاسیک قرن نوزدهم مانند «بینوایان» ویکتور هوگو و «جنگ و صلح» تولستوی، سینما همواره برای دستیابی به عمق روایی و شخصیت‌پردازی غنی به ادبیات پناه برده است. در سینمای روسیه نیز آثار داستایفسکی و تولستوی الهام‌بخش فیلم‌سازانی چون آندری تارکوفسکی بوده و در سینمای ایتالیا نیز لئوپاردی و دانته، پایه‌های تفکر بصری فیلم‌سازانی مانند پیر پائولو پازولینی را شکل داده و همچنین در سینمای آمریکا نیز ادبیات کلاسیک آمریکایی از فیتزجرالد («گتسبی بزرگ») تا همینگوی («پیرمرد و دریا») بارها دستمایه ساخت فیلم‌های ماندگار شده است.

برخی از مطرح‌ترین اقتباس‌هایی که در سینمای جهان اتفاق افتاده عبارت است از  سه‌گانه «ارباب حلقه‌ها» (The Lord of the Rings) برگرفته از کتابی اثر جی. آر. آر. تالکین که این سه‌گانه برنده ۱۷ جایزه اسکار شد. یکی دیگر از نمونه‌های بی‌نظیر آن «پدرخوانده» (The Godfather) براساس کتابی اثر ماریو پوزو و با کارگردانی فرانسیس فورد کاپولا است. «هری پاتر» (Harry Potter) برگرفته از کتاب جی. کی. رولینگ، «بربادرفته» (Gone with the Wind) براساس کتابی از مارگارت میچل، «رستگاری در شاوشنک» (The Shawshank Redemption) برگرفته از رمان کوتاه «ریتا هیورث و نجات از شاوشنک»، «بازی تاج‌وتخت» (Game of Thrones) براساس مجموعه رمان «ترانه یخ و آتش» اثر جورج آر. آر. مارتین نیز از نمونه‌های شاخص این دسته به حساب می‌آیند.

سینمای ایران؛ تداوم سنت ادبی در قاب تصویر

شاهنامه و سینمای حماسی؛ شاهنامه فردوسی به عنوان سند هویت ملی ایران، همواره منبع الهام فیلم‌سازان ایرانی بوده است. اگرچه در سینمای پیش از انقلاب آثاری با مضامین حماسی ساخته می‌شد، اما در سال‌های اخیر نیز تولید تئاتر، سریال‌ها و فیلم‌هایی با اقتباس از داستان‌های شاهنامه (مانند رستم و سهراب، سیاوش) در دستور کار قرار گرفته است.

بوف کور و سینمای روشنفکری؛ رمان «بوف کور» نوشته صادق هدایت به عنوان یکی از مهم‌ترین آثار ادبیات مدرن ایران، نقشی تعیین‌کننده در شکل‌گیری فضای سورئال و کابوس‌وار در سینمای ایران داشته است. فضای رویاگونه، تنهایی و بن‌بست وجودی در این اثر، به وضوح در فیلم‌های موج نوی ایران (اواخر دهه ۴۰ و اوایل دهه ۵۰ شمسی) دیده می‌شود و تا امروز نیز فیلم‌سازان متأخر از آن تأثیر پذیرفته‌اند.

شاعران معاصر؛ شعر نیما یوشیج، شاملو، فروغ فرخزاد و سهراب سپهری با نگاه نمادین و طبیعت‌گرای خود، فضاسازی و کندوکاو در لحظات روزمره را به سینمای ایران تزریق کرده‌اند. بسیاری از فیلم‌سازان شاخص دهه‌های ۶۰ و ۷۰ (مانند عباس کیارستمی و بهرام بیضایی) وامدار این نگاه شاعرانه به زندگی روزمره و طبیعت هستند.

ادبیات و هویت ملی در تلویزیون و سینمای ایران

تلویزیون نیز سابقه طولانی در بهره‌گیری از ادبیات کلاسیک و معاصر دارد: سریال‌های تاریخی-ادبی: «امیرکبیر»، «هزاردستان»، «سربداران».

از طرف دیگر اقتباس ادبی در سینمای ایران نیز سابقه‌ای طولانی دارد و به دهه‌های ابتدایی شکل‌گیری سینمای حرفه‌ای ایران بازمی‌گردد. فیلم «گاو» ساخته داریوش مهرجویی در سال ۱۳۴۸ که از داستان «عزاداران بیل» غلامحسین ساعدی اقتباس شده بود، نقطه عطفی در این زمینه محسوب می‌شود.

ازجمله مهم‌ترین فیلم‌های ایرانی که در این فهرست قرار می‌گیرند می‌توان به «گاو» (داریوش مهرجویی، ۱۳۴۸)، «شازده احتجاب» (بهمن فرمان‌آرا، ۱۳۵۳)، «گاوخونی» (بهروز افخمی، ۱۳۸۱)، «شب‌های روشن» (فرزاد مؤتمن، ۱۳۸۱)، «تنگسیر» (امیر نادری، ۱۳۵۲)، «داش آکل» (مسعود کیمیایی، ۱۳۵۰)، «مهمان مامان» (داریوش مهرجویی، ۱۳۸۲)، «آرامش در حضور دیگران» (ناصر تقوایی، ۱۳۵۱)، «درخت گلابی» (داریوش مهرجویی، ۱۳۷۶)، «خواهران غریب» (کیومرث پوراحمد ۱۳۷۴)، «فروشنده» (اصغر فرهادی ۱۳۹۴)، «اینجا بدون من» (بهرام توکلی ۱۳۸۹)، «بی همه چیز» (محسن قرایی ۱۳۹۹)، «باغ کیانوش» (رضا کشاورز حداد ۱۴۰۲)، «آپاراتچی» (قربانعلی طاهرفر ۱۴۰۲)، «چشم‌هایش» (بهمن فرمان‌آرا، ۱۴۰۴) و… اشاره کرد.

نسبت ادبیات و سینما در ایران، نسبت عاشق و معشوق است. این پیوند عمیق به قدری ریشه‌دار است که می‌توان ادعا کرد سینمای ایران بدون پشتوانه ادبیات فارسی، سینما نبود.

نوشته ادبیات چگونه به سینما و تلویزیون جان تازه بخشید/ پیوند ناگسستنی کلمه با تصویر اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

پیش از این نیز جایزه بهترین فیلم خارجی زبان سال برای فیلم «جدایی نادر از سیمین» به ا‌صغر فرهادی اهدا شده بود.

این مراسم مهم‌ترین مراسم سینمایی سوئد است.

نوشته «فروشنده» برنده جایزه بهترین فیلم خارجی زبان آکادمی سوئد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

بخش انیمیشن، کوتاه و مستند

بهترین فیلم مستند: محسن استادعلی «زنانگی»

بهترین کارگردانی مستند: مهدی قنواتی «همجا»

بهترین فیلم کوتاه: بهمن و بهرام ارگ «حیوان»

بهترین فیلم انیمیشن: فرنوش عابدی «پیشخدمت»

بخش فیلم های بلند سینمایی

تندیس شایستگی بهترین جلوه‌های ویژه میدانی نوزدهمین جشن سینمای ایران به ایمان کرمیان برای فیلم «ویلایی‌ها» اهدا شد.

تندیس شایستگی بهترین جلوه‌های ویژه بصری نوزدهمین جشن سینمای ایران به سینا قویدل برای فیلم «رگ خواب» اهدا شد.

تندیس شایستگی بهترین چهره پردازی نوزدهمین جشن سینمای ایران به عبدالله اسکندری و مهرداد میرکیانی برای فیلم «لانتوری» اهدا شد.

تندیس شایستگی بهترین طراحی لباس نوزدهمین جشن سینمای ایران به عباس بلوندی برای فیلم «یتیمخانه ایران» اهدا شد.

تندیس شایستگی بهترین طراحی صحنه نوزدهمین جشن سینمای ایران به کیوان مقدم برای فیلم «فروشنده» اهدا شد.

تندیس شایستگی بهترین صدابرداری نوزدهمین جشن سینمای ایران به بابک اردلان برای فیلم «رگ خواب» اهدا شد.

تندیس شایستگی بهترین صداگذاری نوزدهمین جشن سینمای ایران به بهمن اردلان برای فیلم «رگ خواب» اهدا شد.

تندیس شایستگی بهترین فیلمبرداری نوزدهمین جشن سینمای ایران به فرشاد محمدی برای فیلم «رگ خواب» اهدا شد.

تندیس شایستگی بهترین موسیقی متن نوزدهمین جشن سینمای ایران به کارن همایونفر برای فیلم «اروند» اهدا شد.

تندیس شایستگی بهترین تدوین نوزدهمین جشن سینمای ایران به هایده صفی یاری برای فیلم «فروشنده» اهدا شد.

تندیس شایستگی بهترین بازیگر نقش مکمل مرد نوزدهمین جشن سینمای ایران به فرید سجادی حسینی برای فیلم «فروشنده» اهدا شد.

تندیس شایستگی بهترین بازیگر نقش مکمل زن نوزدهمین جشن سینمای ایران به پانته‌آ پناهی ها برای فیلم «لاک قرمز» اهدا شد.

تندیس شایستگی بهترین بازیگر نقش اول مرد نوزدهمین جشن سینمای ایران به شهاب حسینی برای فیلم «فروشنده» اهدا شد.

تندیس شایستگی بهترین بازیگر نقش اول زن نوزدهمین جشن سینمای ایران به لیلا حاتمی برای فیلم «رگ خواب» اهدا شد.

تندیس شایستگی بهترین فیلمنامه نوزدهمین جشن سینمای ایران به اصغر فرهادی برای فیلم «فروشنده» اهدا شد.

تندیس شایستگی بهترین کارگردانی نوزدهمین جشن سینمای ایران به اصغر فرهادی برای فیلم «فروشنده» اهدا شد.

تندیس شایستگی بهترین فیلم نوزدهمین جشن سینمای ایران به اصغر فرهادی برای فیلم «فروشنده» اهدا شد.

نوشته برگزیدگان نوزدهمین جشن سینمای ایران معرفی شدند/ «فروشنده» با هفت جایزه در صدر اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

شاهسواری: ما با سینمای خود با دنیا حرف می‌زنیم

منوچهر شاهسواری مدیرعامل خانه سینما هم در سخنانی ضمن عذرخواهی از تمام مهمانانی که در بیرون از سالن مانده بودند،گفت: کم کم باید برای افتخارآفرینی سینمای ایران فکر دیگری کنیم و شاید سال آینده در همین موقع باید در استادیوم آزادی جمع شویم.

وی با اشاره به درگذشت کاظم فریبرزی و مهین کسمایی در روزهای گذشته یاد یدالله نجفی صدابردار فقید فیلم «فروشنده» را که در میانه فیلمبرداری درگذشت، گرامی داشت.

شاهسواری بیان کرد: در جهان فعلی آوای تاریخ و تمدن ما و شور و هیجان سینمای ایران پراکنده می‌شود و این جهان بدون این آوا حتما چیزی کم دارد. ما با سینمای خود با دنیا حرف می‌زنیم و ایجاد همدلی می‌کنیم و مردم را به سمت خود و به قصد مفاهمه جلب می‌کنیم.

مدیرعامل خانه سینما خطاب به اصغر فرهادی گفت: تو ثابت کردی که سینمای ایران محصول یک نفر یا دو نفر نیست. ما به سهم خود از تو سپاسگزاریم و متاسفیم که جمع بزرگتری را نمی‌توانیم اینجا میزبانی کنیم، اما هر پیروزی تو برگ زرین دیگری در سینمای ایران است.

بزرگ‌نیا: یک فیلم بدون نقد و چالش فیلمی مرده است

در بخش بعدی این مراسم محمد بزرگ‌نیا  رئیس کانون کارگردانان سینمای ایران گفت: باید قبول کنیم اتفاق مهمی در سینمای ایران رخ داده و کسب دو جایزه اسکار توسط فرهادی ارزش و اعتبار سینمای ایران را نه در داخل بلکه در خارج از کشور هم فوق العاده بالا برده است و این مسئله را حتی مخالفان هم نمی‌توانند نادیده بگیرند.

او با تبریک به اصغر فرهادی برای دومین جایزه اسکار و رفتار هوشمندانه‌اش پیش از دریافت جایزه اظهار کرد: باید تبریک گفت؛ برای آنکه اصغر فرهادی با «فروشنده» گسترده‌ترین فضای نقد و اظهارنظر را در جامعه ایران به وجود آورد. یک فیلم بدون نقد و چالش فیلمی مرده است بنابراین نقد منفی هم می‌تواند دارای ارزش باشد، به شرط آنکه در پوشش نقد، شادکامی را تلخ نکنیم.

بزرگ نیا اضافه کرد: تبریک آخر را هم برای این می‌گویم که فیلمی ساختید که با ارزش ترین جوایز را از آن خود کرد و در داخل و خارج از کشور از آن استقبال شد، هر چند امروز جای عباس کیارستمی خالی است و اگر بود حتما از این جایزه خوشحال می‌شد.

ایوبی: امروز ما با زبان سینما بر بام جهان ایستاده‌ایم

در ادامه این مراسم رئیس سازمان سینمایی هم که در سالن موزه سینما حاضر بود خطاب به اصغر فرهادی گفت: می خواستم به عشق شما مطلبی بنویسم ولی نتوانستم. به همین دلیل می‌خواهم حرف بزنم اما نمیدانم چه بگویم! چون فکر می‌کنم این جا باید با زبان دل صحبت کرد، آنهم وقتی که اهل دل و معرفت در این جا هستند.

حجت الله ایوبی با یادآوری خاطره خود از اولین باری که فیلم «فروشنده» را در دفتر این فیلمساز دیده است،گفت: آن زمان آقای فرهادی گفت که فکر می‌کند؛ فیلم «فروشنده» را مردم ایران دوست خواهند داشت و من هم گفتم که اصغر فرهادی در درجه اول برای مردمش فیلم می‌سازد و فیلمساز مردم ایران است. او از جایی آمده و ریشه در خاک دارد. عاشق وطن‌اش است و همه جهان او را دوست دارند.

او با بیان اینکه عباس کیارستمی هم چنین ویژگی‌هایی داشت، یادآور شد: یک روز از او (کیارستمی) پرسیدم چطور شد با این عشق در این جا ماندی؟ و او گفت: من این امامزاده «چیذر» را با جهان عوض نمی‌کنم. پس این سینماگران ما هستند و من تاسف می‌خورم که گاهی متن‌هایی را می خوانیم یا حرف‌هایی را علیه این سینماگران می‌شنویم.

ایوبی با اشاره به اینکه موفقیت اسکار و جایزه کن برای سینمای ایران افتخار است از روزی یاد کرد که در جشنواره کن قرار بود فیلم «فروشنده» به نمایش گذاشته شود و رئیس جشنواره کن از اثر فرهادی به عنوان سینماگری از “ایران کشور سینما” یاد کرده بود.

رئیس سازمان سینمایی ادامه داد: عربستان سعودی حاضر است، تمام چاه‌های نفت اش را بدهد اما بگویند عربستان سعودی کشور هنر است،  ولی نخواهند گفت. کشور سینما یعنی کشوری که نمی‌توان آن را تروریست خواند. این ارزش سینمای ایران است و کار بزرگی است که اهالی سینمای ایران انجام می‌دهند.

ایوبی با بیان اینکه زمانی فردوسی، خیام، مولانا، حافظ و سعدی با زبان شعر و ادب سخن می گفتند، گفت: امروز ما با زبان سینما همان حرفها را می‌زنیم و بر بام جهان ایستاده‌ایم.

وی خطاب به اصغر فرهادی سخنانش را اینگونه ادامه داد: امروز می‌خواستم به نحوی از شما تجلیل کنم و دیشب به ذهنم رسید که جلسه شما نباید فقط سینمایی باشد، به همین دلیل به استاد محمدعلی موحد که تجلی شمس در جهان امروز است زنگ زدم و برخلاف انتظارم و در میان ناباوری ایشان را در این جا می‌بینم.

رییس سازمان سینمایی با اشاره به اینکه اساتید هنرمند دیگری همچون امیرخانی، صادق زاده و افجه ای هم دعوت شده اند گفت: از همه هنرمندان رشته های مختلف دعوت کرده‌ام و خواستم آن ها در این جا باشند که این هدیه بنده به شماست.

محمدعلی موحد : هر شب که شب قدر نمی‌شود

در ادامه محمدعلی موحد عرفان پژوه و تاریخ‌دان که به همراه یک هدیه به مراسم آمده بود، خطاب به اصغر فرهادی گفت: آقای فرهادی امشب شب مبارکی است. سن و سال من اقتضای حضور در این مراسم را ندارد اما یک مجلس استثنایی است. چون هر شب که شب قدر نمی شود.

او افزود: آمدم شما را از نزدیک ببینم و بگویم که چقدر تحسین می‌کنم و ارج می نهم آن متانت همراه با هوشیاری بی‌مانند و درک درست و واکنش نجیبانه و سنجیده شما را در برابر موقعیتی نامنتظر و همچنین آن پیام موجز و درخشان که جهان را شگفت‌زده کرد.

وی با آرزوی شادکامی و اینکه فرهادی راه خود را در امان حق ادامه دهد، گفت: دلم می خواست هدیه‌ای با خود بیاورم اما دستم کوتاه بود و چیزی که لیاقت شما را داشته باشد به عقلم نرسید. به همین دلیل اولین کتابی را که شصت سال قبل از من چاپ شده و یادگار دوران جوانی‌ام است به یادگار آوردهام.

فاطمه معتمدآریا: صدقه بدهیم برای فرهادی، سینمای ایران و این همه مهر و مهربانی

فاطمه معتمدآریا دیگر هنرمندی که در این مراسم حاضر بود با اشاره به اینکه از حضور استادی همچون محمدعلی موحد که حضورش از هر جایزه ای مهم‌تر است ذوق زده شده است، گفت: با زندگی این روزهای که سراسر ستم و نابخردی است نتوانستم در هفته گذشته لبخند بر لب نداشته باشم و صدقه ندهم برای اصغر فرهادی، سینمای ایران، این همه مهر و مهربانی و شعوری که از فرهنگ ایران و سواد و نشاط، نشات گرفته است.

وی با اشاره به فرهنگی که عباس کیارستمی هم در آن بوده است، گفت: ما سیاوشانی داریم که تا به آخر این فرهنگ را حفظ می‌کنند و شعفی را تجربه می‌کنیم که این سیاوش زمانه ما سرافراز از حلقه آتش بیرون آمده است.

معتمدآریا در پایان سخنان خود افزود: افتخار اصغر فرهادی فقط برای خودش و خانواده‌اش نیست. بلکه تاجی بر سر ماست و بزرگترین تاجی بود که در سال نو می شد بر سر ما گذاشته شود.

در ادامه این مراسم هایده صفی‌یاری (تدوین‌گر) یک پیام صوتی را از بهرام بیضایی برای حاضران پخش کرد و آن را هدیه‌ای به اصغر فرهادی عنوان کرد.

بهرام بیضایی در این پیام با اشاره به اینکه این جشن را بهانه می‌کند و به هر ایرانی در هر کجای جهان که جایزه‌ای در فیلم سازی گرفته و یا خواهد گرفت تبریک می‌گوید، گفت: همچنین به هر کسی در دنیا که فیلم خوبی را ساخته و جایزه نگرفته است تبریک می‌گویم چون بسیارند نام‌های بزرگ و سپاس نادیده و احترام من به هر فیلم خوبی است که با تدبیر اولیای امور، تماشاگران احتمالی‌اش از دیدن آن دور مانده اند.

بیضایی همچنین با تبریک به اصغر فرهادی در پیام خود ادامه داده بود: به اصغر فرهادی برای تمام جایزه‌هایی که با گفتمان فرهنگی‌اش در آثارش گرفته و نیز برای خودداری‌اش از سفر و نامه‌ای که نوشت تبریک می‌گویم و این را بگویم که جایزه‌ها به اثر بزرگ شوند نه اثر به جایزه. برای من «فروشنده» مثل هر اثر دیگر فرهادی برای پالایش درونی‌ آن سزاوار ستایش بوده حتی اگر جایزه نمی‌گرفت.

سیدمحمد بهشتی : با هنر فرهادی عدل آشکار شد

سید محمد بهشتی مدیرسابق سینمایی و فعال فرهنگی دیگر سخنران این مراسم بود که اظهار کرد: با اتفاقی که در سینمای ایران افتاد، یکی از چیزهایی که برایم روشن شد، عدل بود. سینمای ایران به همت تلاش اهل سینما در طول دهه‌های گذشته به مقامی رسیده بود که می‌بایست در بازی‌های خیلی بزرگتری شرکت میکرد یعنی یک کارگردان ایرانی اسکار را کارگردانی کند و همه را به بازی بگیرد تا حرفی را بزند و امکانی را فراهم کند که چهره واقعی هموطنانش نشان داده شود.

او گفت: این بازی بزرگ با هنر فرهادی به بهترین کیفیت اتفاق افتاد و به نظرم اینجا عدل آشکار شده است.

در پایان این مراسم حجت الله ایوبی، رضا میرکریمی، محمد بزرگ نیا، محمد علی سجادی، محمد حسین حقیقی،صادق‌زاده، امیرخانی و مصطفی کیایی هدایایی را به اصغر فرهادی اهدا کردند که ۲ تابلوی ۲ هنرمند مطرح “صادق زاده و امیرخانی” بود.

ضمن اینکه کلاه مرحوم یدالله نجفی هم به اصغر فرهادی اهدا شد.

فرهادی: دعا کنید! خدا توانی به من بدهد که با همه حاشیه‌ها دلگرم باشم که باز هم اینجا کار کنم

اصغر فرهادی در مراسم تقدیرش گفت: من اصلا قرار نبود، فیلم «فروشنده» را بسازم و می‌خواستم فیلمی در جایی دیگر کار کنم. اما به طور اتفاقی و احساسی خواستم این فیلم را بسازم و خوشحالم که آن تصمیم احساسی را با همه گرفتاری‌هایی که برای فیلم بعدی‌ام به وجود آورد، گرفتم.

کارگردان فیلم «فروشنده» اظهار کرد: فردا شب برای مدتی طولانی به سفر می‌روم و امشب خاطره خوبی بود که برای من ساختید.

او با قدردانی از مردم و همکارانش از عباس کیارستمی یاد کرد و گفت: اگر او امشب اینجا بود، ردیف اول می‌نشست و احتمالا صحبت هم می‌کرد! جایش خیلی خالی است و حیف است کسی که در سینمای ایران و جهان حق دارد را به سادگی از دست دادیم.

وی همچنین با گرامی داشتن یاد یدالله نجفی از همکارانش در فیلم «فروشنده» و خانه سینما که برنامه تجلیل از او را تدارک دیده بودند قدردانی کرد و افزود: از این رویه برگزاری نکوداشت‌ها تشکر می‌کنم. آن هم نه به خاطر اینکه برای خودم برگزار شده بلکه از این جهت که در فضایی که احساس دلسردی وجود دارد، چنین اتفاقاتی خوشایند است. همچنین این جایزه و موفقیت‌ها را به شخص خودم متعلق نمی‌دانم و آرزو می‌کنم از این مهری که به من دارید و مردم به من دارند، دچار کبر و غرور نشوم و قدردان باشم.

اصغر فرهادی با این جملات سخنان خود را پایان داد، اما هنگامی که می‌خواست در جای خود بنشیند، یکی از حاضران با صدایی بلند خطاب به او گفت که من پیش از این در جایی شماره‌ام را به شما دادم و قرار بود از من برای بازی دعوت کنید اما این کار را نکردید و به من بدهکار هستید.

فرهادی پس از این صحبت‌ها اظهار کرد: دعا کنید! خدا توانی به من بدهد که با همه حاشیه‌ها فقط روبروی‌ خود را نگاه کنم و دلگرم باشم که باز هم اینجا کار کنم.

او با اشاره به اینکه این صحبت بهانه‌ای شد که حرفهای ابتدایی‌ام را بیشتر باز کنم، یادآور شد: نوروز دو سال قبل وسایل‌ام را جمع کرده بودم و حتی چمدان‌ام را بسته بودم و می‌خواستم بروم اما چون نوروز بود و تهران خلوت، میل ماندن در این شهر و کار کردن در من وجود داشت و خوشحالم که آن نوروز در این جا ماندم و یادم است که در خیابان بودم که به دستیارم در اسپانیا زنگ زدم و گفتم حال من، حالی نیست که به آنجا بیایم.

این کارگردان اظهار کرد: دعا کنید خدا توانی به من بدهد که با این حاشیه‌ها باز بر گردم و این جا فیلم بسازم، چون فیلم ساختن در این جا برای من فیلم سازی با دلم است اما در آنجا با عقلم.

حاشیه‌نگاری بر متن برنامه‌ی اسکار

در این مراسم جمع زیادی از مردم و سینماگران حضور داشتند که به دلیل ازدحام جمعیت نتواستند به سالن راه پیدا کنند و مجبور شدند در محوطه‌ی حیاط موزه سینما از طریق ال سی دی برنامه را پیگیری کنند.

علیرضا داودنژاد،فرشته طائرپور، حبیب رضایی،مازیار میری، رضا میرکریمی، محمد حسین حقیقی،وحید موساییان، کامران ملکی و… از دیگر هنرمندان حاضر بودند.

شهرام ناظری و حافظ ناظری هم از هنرمندان حاضر بودند که به دلیل ازدحام جمعیت نتوانستند به سالن راه پیدا کنند و سرانجام در پایان مراسم با همراهی اصغر فرهادی به دفتر مدیریت موزه سینما هدایت شدند.

پریسا بخت‌آور و سارینا فرهادی همسر و فرزند فرهادی نیز در این مراسم او را همراهی کردند،شیرین آقاکاشی بازیگر و برخی عوامل دیگر فیلم حاضر بودند و فرهادی پیش از سخنانش از عوامل فیلمش که در سالن حاضر بودند،خواست تا بایستند.

شهاب حسینی و ترانه علیدوستی از بازیگران اصلی «فروشنده» از غایبان این برنامه بودند.

محمد علی موحد مولوی شناس مطرح که او نیز با وجود سن و سال بالا در مراسم شرکت کرده و اولین کتاب خود را که ۶۰ سال قبل منتشر شده به عنوان یادگاری به فرهادی داد.

پیش از ورود اصغر فرهادی به سالن سینماتوگراف موزه سینما،تصاویری از فیلم‌هایش پخش شد؛ کلیپی که مروری بر آثار این کارگردان سرشناس سینمای ایران بود.

این برنامه راس ساعت ۱۹ بعدازظهر با پخش سرود جمهوری اسلامی آغاز رسمی شد و تا دقایقی پس از ساعت ۲۰ ادامه داشت.

همایون اسعدیان کارگردان سینمای ایران که اجرای این برنامه را برعهده داشت،در ابتدا از سوی اصناف سینمای ایران و کانون کارگردانان دریافت اسکار را به اصغر فرهادی تبریک گفت.

هایده صفی یاری تدوین‌گر آثار فرهادی نیز پیام صوتی بهرام بیضایی کارگردان سینما و تئاتر ایران را که چند سالی است در خارج از کشور زندگی می‌کند،در این برنامه توسط گوشی همراه‌اش پخش کرد.

در این مراسم کلیپی از دیدار اصغر فرهادی با محمدرضا شجریان در منزل این خواننده، هنگام برگزاری یکی از مسابقات ملی فوتبال ایران به سرمربی‌گری «کی‌روش» پخش شد.

همچنین در بخش دیگری از مراسم تقدیر از اصغر فرهادی، کلیپی از فیلم‌های این کارگردان پخش شد که تدوین آن را امیر کاستاریکا دیگر کارگردان مطرح جهانی انجام داده بود.

صحبت‌های کوتاه فرهادی در جمع خبرنگاران

اصغر فرهادی که با ازدحام جمعیت پس از مراسم مواجه شده بود،نتوانست پاسخگوی خبرنگاران باشد و تنها خطاب به آنها گفت که همه حرف‌هایش را در بیانیه‌ای که در مراسم اسکار، خوانده شد،گفته است.

او درباره انتخاب انوشه انصاری (فضانورد) و فیروز نادری (پروفسور ایرانی ناسا) برای دریافت جایزه‌اش هم فقط توضیح داد: آنها  دو ایرانی موفق هستند که به‌دلیل اینکه زمین را از بالا می‌بینند، مرزها را نمی‌بینند.

این کارگردان همچنین معتقد است: جایگاه سینمای ایران پیش از این هم بالا بود و فیلمسازان با مشکلاتی که داشتند فیلم‌های خوبی ساختند.

اصغر فرهادی به خاطر اعتراض به قانون اخیر ترامپ مبنی بر ممانعت از حضور هفت کشور مسلمان از جمله ایران به مراسم اسکار نرفت اما جایزه بهترین فیلم خارجی اسکار را برای دومین‌بار بعد از «جدایی نادر از سیمین» برای فیلم «فروشنده» کسب کرد.

منبع: ایسنا

نوشته مراسم تقدیر از اصغر فرهادی و گروه فیلم‌ «فروشنده» برای دریافت اسکار برگزار شد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

** بهترین فیلم بلند

نامزدها: «ورود»، «حصارها»، «ستیغ اره‌ای»، «اگر سنگ ببارد»، «چهرههای پنهان»، «شیر»، «لالا لند»، «منچستر کنار دریا»، «مهتاب»

برنده: «مهتاب»

** بهترین کارگردانی

نامزدها: «دمین شزل» (لالا لند)، «بری جنکینز» (مهتاب)، «کنت لونرگان» (منچستر کنار دریا)، «دنیس ویلنوو» (ورود)، «مل گیبسون» (ستیغ‌ اره‌ای)

برنده: «دیمین شزل» (لالا لند)

** بهترین بازیگر نقش اول مرد

نامزدها: «کیسی افلک» (منچستر کنار دریا)، «اندرو گارفیلد» (ستیغ اره‌ای)، «رایان گاسلینگ» (لالا لند)، «ویگو مورتنسن» (کاپیتان فنتستیک)، «دنزل واشنگتن» (حصارها)

برنده: «کیسی افلک» (منچستر کنار دریا)

** بهترین بازیگر نقش اول زن

نامزدها: «ایزابل هوپر» (او)، «روث نگا» (دوست داشتن)، «ناتالی پورتمن» (جکی)، «اما استون» (لالا لند)، «مریل استریپ» (فلورنس فاستر جنکینز)

برنده: «اما استون» (لالا لند)

** بهترین بازیگر نقش مکمل مرد

نامزدها: «ماهرشالا علی» (مهتاب)، «مایکل شنن» (حیوانات شبانه)، «هیو گرانت» (فلورنس فاستر جنکینز)، «لوکاس هج» (منچستر کنار دریا)، «دو پتال» (شیر)

برنده: ماهرشالا علی (مهتاب)

** بهترین بازیگر نقش مکمل زن

نامزدها: «وایولا دیویس» (حصارها)، «میشله ویلیامز» (منچستر کنار دریا)، «نائومی هریس» (مهتاب)، «نیکل کیدمن» (شیر)، «اوکتاویا اسپنسر» (چهره‌های پنهان)

برنده: وایولا دیویس (حصارها)

** بهترین فیلم غیر انگلیسی

نامزدها: «فروشنده» (ایران)، «تونی اردمن» (آلمان)، «تنا» (استرالیا)، «مردی به نام اُو» (سوئد)، سرزمین من (دانمارک)

برنده: فروشنده (ایران)

** بهترین فیلم‌نامه اقتباسی

نامزدها: «ورود»، «حصارها»، «چهره‌های پنهان»، «شیر»، «مهتاب»

برنده: «مهتاب»

** بهترین فیلم‌نامه اصلی

نامزدها: «اگر سنگ ببارد»، «لالا لند»، «خرچنگ»، «منچستر کنار دریا»، «زنان قرن بیستم»

برنده: «منچستر کنار دریا»

**  بهترین مستند بلند

نامزدها: «آتش در دریا»، «من سیاه تو نیستم»، «زندگی انیمیشن»، «اُ.جی: ساخت آمریکا»، «سیزدهمین»

برنده: «اُ.جی: ساخت آمریکا»

**بهترین انیمیشن بلند

نامزدها: «زوتوپیا»، «مائونا»، «زندگی من به عنوان یک کدو سبز»، «لاک‌پشت قرمز»، «کوبو و دو رشته»

برنده: «زوتوپیا»

** بهترین تدوین

نامزدها: «ورود»، «ستیغ اره‌ای»، «اگر سنگ ببارد»، «لالا لند»، «مهتاب»

برنده: ستیغ‌ اره‌ای

** بهترین موسیقی متن

نامزدها: «جکی»، «لالا لند»، «شیر»، «مهتاب»، «مسافران»

برنده: لالالند

** بهترین ترانه

نامزدها:  «لالا لند»، «جیم: داستان جیمز فولی»، «ترولز»، «مائونا»

برنده: لالالند

** بهترین فیلم‌برداری

نامزدها: «ورود»، «لالا لند»، «شیر»، «مهتاب»، «سکوت»

برنده: لالالند

** بهترین طراحی لباس

نامزدها: «متفقین»، «هیولاهای شگفت‌انگیز و زیستگاه آنها»، «فلورنس فاستر جنیکنز»، «جکی»، «لالا لند»

برنده: هیولاهای شگفت‌انگیز و زیستگاه آنها

** بهترین چهره‌آرایی

نامزدها: «مردی به نام اُو»، «آنسوی سفر ستاره‌ای»، «جوخه انتحار»

برنده: جوخه انتحار

** بهترین طراحی تولید

نامزدها: «ورود»، «هیولاهای شگفت‌انگیز و زیستگاه آنها»، «دورد بر سزار»، «لالا لند»، «مسافران»

برنده: «لالا لند»

** بهترین تدوین صدا

نامزدها: «ورود»، «دیپ‌واتر هاریزون»، «ستیغ اره‌ای»، «لالا لند»، «سالی»

برنده: ورود

** بهترین میکس صدا

نامزدها: «ورود»، «ستیغ اره‌ای»، «لالا لند»، «روگ وان»، «۱۳ ساعت»

برنده: ستیغ اره‌ای

** بهترین جلوه‌های ویژه بصری

نامزدها: «دیپ واتر هاریزون»، «دکتر استرنج»، «کتاب جنگل»، «کوبو و دو رشته»، «روگ وان: داستانی از جنگ ستارگان»

برنده: کتاب جنگل

** بهترین فیلم کوتاه

نامزدها: «دشمنان داخلی»، «زنان و TGV»، «شب‌های خاموش»، «آوازخواندن»، «تایم‌کد»

برنده: آوازخواندن

** بهترین فیلم کوتاه انیمیشن

نامزدها: «وایشای نابینا»، «زمان قرضی»، «شراب و سیگار»، «مروارید»، «فلوت‌زن»

برنده: فلوت‌زن

** بهترین مستند کوتاه

نامزدها: «افراطگرا»، «۴.۱ مایل»، «ویلون جو»، «واتانی سرزمین من»، «کلاه سفیدها»

برنده: کلاه‌سفیدها

نوشته «مهتاب» بهترین فیلم اسکار ۲۰۱۷ شد/ «لالا لند» با ۶ جایزه در صدر/ «فروشنده» بهترین فیلم خارجی زبان اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

پروفسور فیروز نادری و انوشه انصاری که از سوی اصغر فرهادی برای حضور در مراسم اسکار معرفی شدند،این جایزه را دریافت کردند. انوشته انصاری به عنوان نماینده اصغر فرهادی متن پیام او را قرائت کرد. در این متن چنین آمده است:

«افتخار بزرگی‌ است که برای دومین بار این جایزه با ارزش را دریافت می‌کنم. از اعضای آکادمی، گروهم در ایران، تهیه‌کننده‌ام الکساندر ماله‌گی و پخش‌کنندگانم کوهن مدیا و آمازون تشکر می‌کنم. همچنین سپاسگزارم از همبستگی دیگر کاندیداهای بهترین فیلم خارجی.

متاسفم که امشب در کنار شما نیستم، من به احترام مردم کشورم و شش کشور دیگر که با قانون غیرانسانی منع ورود مهاجران مورد بی‌احترامی واقع شدند به آمریکا نیامدم. تقسیم‌بندی جهان به ما و دشمنان ما توسط سیاستمداران افراطی، باعث ترس می‌شود، ترسی که توجیهی‌ست دروغین برای خشونت‌ها و جنگ‌ها. جنگ‌هایی که مانع بزرگی بوده‌اند برای رسیدن به دموکراسی و رعایت حقوق بشر در کشورهایی که مورد تهاجم واقع شده‌اند.

سینماگران می‌توانند با چرخش دوربین‌هایشان به مشترکات انسانی، کلیشه‌هایی که از ملیت‌ها و ادیان مختلف ساخته شده است را بشکنند و زمینه‌ همدردی و به دنبال آن همبستگی مردمان جهان را فراهم کنند. همدردی چیزی‌ست که ما امروز بیشتر از هر زمان به آن نیازمندیم.»

انوشنه انصاری که به عنوان نماینده فرهادی در اسکار حضور داشت در پشت صحنه نیز بر این تاکید کرد که این فیلمساز از حضور در مراسم خودداری کرد تا همبستگی خود را با دیگر مردمی که از سفر آنها ممانعت شده ابراز کند. او افزود : این پیام بزرگی بود که فرهادی با این کارش به همه جهان داد.

ورایتی افزود: انصاری مهندسی است که توریست فضایی شد. این در حالی است که دیگر نماینده فرهادی برای این مراسم فیروز نادری دیگر چهره کهنه کار علوم فضایی است.

این محقق ناسا نیز در سخنانی گفت: برای آنهایی که به فضا سفر می‌کنند و از زمین دور می‌شوند دریافت مفهوم بی مرزی بسیار بهتر صورت می‌گیرد. اگر از زمین دور شوید، همه زمین زیبا را یک جا می‌بینید.

نادری با تجلیل از فرهادی گفت: وقتی می‌خواهی سر اصولت بایستی مجبور به انتخاب‌های سخت می‌شوی و او هم همین کار را کرد.

توئیت تبریک وزیر امور خارجه به سازندگان فیلم «فروشنده»

متن توییت محمدجواد ظریف به این شرح است: مفتخرم به سازندگان فیلم «فروشنده» برای جایزه اسکار و ایستادن در برابر ممنوعیت ورود مسلمانان به امریکا. ایرانیان هزار سال فرهنگ و تمدن را نمایندگی می‌کنند.

پیام تبریک وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی برای اصغر فرهادی

سیدرضا صالحی امیری وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی پیام تبریکی به مناسبت کسب جایزه اسکار توسط «فروشنده» ساخته اصغر فرهادی در هشتاد و نهمین مراسم اسکار منتشر کرد.

متن این پیام به به شرح زیر است:

«هنرمند عزیز جناب آقای اصغر فرهادی

موفقیت جنابعالی را در کسب جایزه جهانی آکادمی علوم و هنرهای سینما (اسکار) صمیمانه تبریک می گویم.

در جهان پرآشوب، ناامن و تاریک امروز، نوع دوستی و صلح طلبی، چراغ فروزانی است که انسان های آزادی خواه و وجدان های بیدار را گردهم می آورد و شما توانستید با زبان گویا و بیان رسای هنر، پیام صلح جویی ایران و ایرانی را فراتر از مرزهای جغرافیایی طنین انداز کنید.

حرکت نمادین غیبت جنابعالی در مراسم اهدای جوایز اسکار به نشانه اعتراض به سیاست های تنگ نظرانه و نژادپرستانه سیاستمداران تازه کار آمریکا در وضع قوانین غیر انسانی مهاجرتی، بسیاری از وجدان های بیدار را در سراسر جهان حاضر کرد و نقاب از چهره دروغین کسانی که شعارهای حقوق بشری سر می­دهند، برداشت. و همزمان سیمای حقیقی ایرانیان فرهنگ دوست را به نمایش گذاشت. امروز جهان معترف است که «ایران هراسی» و «ایران گریزی» فریبی بیش نبود و شما نگاه ایرانیان به دردهای بشر عصر حاضر را به نگاه مشترک جهانیان گره زدید. پیام امروز شما پیام همدردی، همنوایی و همگرایی بود.

بی تردید سینمای ایران که سهم جدی در ایجاد رونق فرهنگی و تقویت امنیت ملی دارد، می تواند با تکرار موفقیت های خود در سطح بین المللی، هنر فاخر این مرزوبوم را در تراز جهانی مطرح کند و امید و نشاط را برای شهروندان فرهنگ مدار ایران زمین به ارمغان بیاورد.

از خداوند متعال استمرار توفیقات جنابعالی  و سرفرازی ایران اسلامی را خواستارم.»

پیام تبریک رییس سازمان سینمایی

متن پیام حجت الله ایوبی رییس سازمان سینمایی به شرح زیر است:

«بأسمه تعالی

جناب آقای أصغر فرهادی
سفیر توانا و زبان گویای فرهنگ و تمدن ایران اسلامی

در آستانه بهار و نورورز باز هم سینمای ایران پیام آور شادی شد برای مردمان سرزمین خورشید. و باز هم پیچید در شهرمان آواز شادمانی

این موفقیت تاریخی و بزرگ موجی از شادی و شور آفرید در همه دلهایی که در گوشه گوشه جهان زنده اند هنوز به عشق.

اسکاری شدن دوباره سینمای پر افتخارمان مبارک باد بر مردم ایران.

و مبارک  باد بر شما که شایسته این شکوه اید. شاد باش و همیشه شاد باش که :

هم ظریفی، هم حریفی، هم چراغی، هم شراب
هم جهانی، هم نهانی، هم عیانی، شاد باش

حجت الله ایوبی»

پیام تبریک مدیرعامل فارابی

متن پیام علیرضا تابش مدیرعامل بنیاد سینمایی فارابی به شرح زیر است:

«به‌ نام خالق زیبایی‌ها

فخر و مباهات دیگری، اوراق وَزین تاریخ سینمای ایران اسلامی را آذین بست.

اصغر فرهادی، بسانِ خیل عظیمی از فرهیختگان این آب و خاک، فارغ از جوایز و افتخاراتی که برای سرزمینش کسب کرده برای همیشه در قلوب تمام هموطنانش جایگاه ویژه‌ای دارد.

عِرق ملی با تکیه بر اندیشه زلال انسانی از فرهادی‌ها، تندیس‌های ماندگاری بر تارک هنر ملل آرمان‌خواه می‌سازد که هیچیک از خودبین‌ترین سیاست‌های سرکوبگرانه هم موفق به محو و امحای آن نخواهد شد.

آنچه باعث ماندگاری فرهادی می‌شود نه بیش از یکصد جایزه و افتخارات بین‌المللی او نظیر دو جایزه اسکار، که البته غرور برانگیزست بلکه دوراندیشی، درایت، نجابت، شرافت و نگاه ملی، بلکه، بین‌المللی اوست که به انسان‌ها نه در قالب رنگ و نژاد که فراتر از آنها می‌نگرد و احترام می‌گذارد.
اصغر فرهادی عزیز، ماندگاریت را که همانا یادآور درد جاودانگی بشر است، از درگاه خداوند متعال مسئلت می‌نماییم و برایت سربلندی و عزت می‌طلبیم. امید که، بیرقی را که علیه پَلشتی‌های نژادپرستانه برافراشته‌ای، هرگز رنگ و روی زمین را نبیند.

بمان و بساز تا انسانیت ماندگار شود.

نهم اسفندماه ١٣٩۵
علیرضا تابش
مدیرعامل بنیاد سینمایی فارابی»

پیام تبریک  دبیر سی و پنجمین جشنواره فیلم فجر به اصغر فرهادی

محمد حیدری دبیر سی و پنجمین جشنواره فیلم فجر و مدیرعامل موزه سینمای ایران طی پیامی موفقیت اصغر فرهادی در اکادمی اسکار را تبریک گفت.

متن پیام تبریک  محمد حیدری به اصغر فرهادی بدین شرح است:

«موفقیت های چشم گیر شما در عرصه بین المللی مایه افتخار سینمای ایران است و دریافت عنوان بهترین فیلم غیر انگلیسی از آکادمی اسکار نیز خبر خوش برای سینمای ایران بود.

بی شک نام بلند آوازه شما مایه فخر فرهنگ ایران زمین است.»

پبام تبریک خانه سینما/ تعظیم جهان به فرهنگ و هنر ایران

خانه سینما با انتشار پیامی، اسکار جدید اصغر فرهادی را تبریک گفت، متن این پیام بدین شرح است:

«تعظیم جهان به فرهنگ و هنر ایران

با اهداء اسکار به اصغر فرهادی

مبارک باشد این ایام

به زودی برای سپاس گردهم می آئیم.»

تبریک کانون کارگردانان سینمای ایران به اصغر فرهادی

«هنرمند نام آشناى سینماى ایران

جناب آقاى اصغر فرهادى

در آستانه بهار دریافت دومین جایزه اسکار شادى و نشاط مردم ایران و همکارانتان را افزون نمود .

کانون کارگردانان سینماى ایران با افتخار این موفقیت جهانى را به شما و خانواده سینماى ایران تبریک مى گوید .

ما نیز چون شما باور داریم که در این دنیاى پر از آشوب سینما مى تواند محملى براى تقویت مشترکات انسانى باشد نه نفرت پراکنى .»

تبریک انجمن عکاسان سینما به اصغر فرهادی

انجمن عکاسان سینمای ایران در پیامی دریافت جایزه آکادمی اسکار را به اصغر فرهادی تبریک گفت.

در متن این پیام امده است:«انجمن عکاسان سینمای ایران ،کسب یکی از مهم ترین جوایز سینمایی سال را به اصغر فرهادی ،عوامل فیلم سینمایی «فروشنده» و سینمای ایران تبریک می گوید و برای سینمای پر افتخار ایران موفقیت های بیشتر آرزومند است.»

پیام تبریک سازندگان «نلسون ماندلا برای همیشه» به اصغر فرهادی/ نشان اسکار تقدیم شرافت مردم ایران شد

عوامل و سازندگان فیلم «نلسون ماندلا برای همیشه» در پیامی موفقیت اصغر فرهادی در اسکار را تبریک گفتند. متن پیام به شرح زیر است:

«اصغر فرهادی عزیز

با افتخار کلاه از سر بر می داریم

چرا که این بار با زبان فرهنگ، با زبان هنر سینما نشان دادی فقط تنها، صدا نیست که می ماند، شرافت و مهرورزی و انسانیت، آنچه در فیلم‌هایت جاری ست ماندگارت کرده است.

امروز نشان اسکار،تقدیم به شرافت و حرمتی شد که به مردم مرز و بومت نهادی.

گروه سازنده فیلم «نلسون ماندلا برای همیشه» این موفقیت را به شما و تمام همکاران عزیزتان در سینمای ایران شاد باش می گویند.»

پیام تبریک انجمن منتقدان، نویسندگان و پژوهشگران خانه تئاتر

انجمن منتقدان، نویسندگان و پژوهشگران خانه تئاتر در پی کسب دومین جایزه اسکار توسط اصغر فرهادی، پیام تبریکی را منتشر کرد.

متن کامل این پیام به شرح زیر است:

«در سالی که جامعه هنری ایران با از کف دادن چهره‌ها و سرمایه‌های انسانی ارزشمندی چون: عباس کیارستمی، داود رشیدی، جعفر والی، رکن‌الدین خسروی و… عزادار و به سوگ نشسته بود، با توفیق دیگر بار فرزند خلف خود که بر آمده از نهاد هنرهای نمایشی است، در آستانه بهار، دلشاد و مسرور شد.

اصغر فرهادی با دریافت جایزه جهانی آکادمی علوم و هنرهای سینما (اسکار) برای فیلم «فروشنده»، افتخار و عزت را نه فقط نصیب خود و خانواده محترم هنر کرد، که باعث تقویت غرور ملی، شعف زائدالوصف و همبستگی هرچه بیشتر در میان آحاد مردم ایران شد.

انجمن منتقدان، نویسندگان و پژوهشگران خانه تئاتر ضمن تبریک به اصغر فرهادی و همکاران محترم‌اش در فیلم یاد شده، از مدیران فرهنگی انتظار دارد که بیش از پیش، با ایجاد بستری مناسب، به دور از هر گونه قید و بندهای نامعقول و بهانه تراشی‌های مبتنی بر سلیقه‌های فردی، شرایط خلق آثار بکر و تحسین برانگیز را برای فعالان گونه‌های مختلف هنری فراهم آورند.»

پیام تبریک شورای مرکزی انجمن بازیگران سینمای ایران

«بار دیگر اصغر فرهادی عزیز و بزرگ با اقتدار تمام بر رفیع ترین قله افتخارات سینمایی جهان   ایستاد و سربلند تر و سرافرازتر از پیش نام با شکوه ایران را  همچنان که در طول تاریخ،  پرچمدار فرهنگ، هنر و تمدن بشری بوده، اینک نیز سرافراز میدان هنر فیلمسازی ساخت.

بازیگران سینمای ایران، همراه با تمامی هموطنان و هنردوستان در این پیروزی بزرگ با چشمانی پر از اشک شوق، تمام قد ایستاده و از صمیم جان  به اصغر فرهادی عزیز، گروه سازنده  و نقش آفرینان فیلم «فروشنده»  ادای احترام می کنند.»

تبریک انجمن منتقدان  و نویسندگان سینمایی ایران به اصغر فرهادی

انجمن منتقدان و نویسندگان سینمای ایران شب گذشته پیام تبریکی خطاب به اصغر فرهادی کارگردان فیلم «فروشنده» به مناسبت دریافت جایزه اسکار بهترین فیلم غیرانگلیسی زبان در هشتادونهمین دوره این جوایز منتشر کرد.

« سینما ابزار رسانه ای خودش را دراین دنیای پرهیاهو دارد.اصغرفرهادی با درخشش دوباره‌اش درآکادمی اسکارنشان داد که جدا ازجوهره هنری ,هوشمند و زمانه شناس است. وقتی قواعد حرفه‌ای را خوب بلد باشی, می‌توانی با اثرت نام ایران وایرانی را درحضورمهاجم افراط گرایی سیاسی وبه مسلخ کشیده شدن آزادی وانسانیت به گوش جهانیان برسانی.”فروشنده” فرهادی واسکاردریک هم صدایی می‌گویند که دردنیایی متجاوز نیز می‌توان به گفتمان وعدم قطعیت رسید.»

پیام تبریک انجمن صنفی فیلمنامه نویسان سینما به اصغر فرهادی

«جناب آقای اصغر فرهادی

در شرایطی که  بی مسوولیتی و بی اعتنایی به ابتدایی ترین حقوق انسانی در گوشه و کنار جهان به دور ذهن و زبان متولیان جامعه دیوار کشیده است، فیلمی که بتواند از این دیوار بگذرد بی گمان فیلم اجتماعی واقعی ست، و فیلم های شما بارها چنین کرده است. بزرگ ترین جایزه ی یک فیلم ساز، گشودن راهی   تازه در ذهن بینندگان است. به بهانه ی دریافت جایزه ی تازه، کسب چندباره ی این جایزه ی با ارزش و همواره پایدار را  به شما تبریک می گوییم.»

پیام تبریک دبیر جشنواره فیلم پروین اعتصامی

متن پیام مازیار رضاخانی دبیر جشنواره فیلم پروین اعتصامی به شرح زیر است:

«هنرمند ارزشمند سینمای ایران

افتخارآفرینی شما مایه مباهات هر ایرانی است. یکبار دیگر، جهان با اثر درخشان شما به تاریخ، فرهنگ و هنر این سرزمین پیوند خورد.

بی گمان، جزو معدود سینماگرانی هستید که در کارنامه غنی و پربارتان به نقش و جایگاه زن و ساحت فرهنگی و اجتماعی شخصیت ایشان به صورت متفاوت و منحصربفرد نگاه کردید و هسته محوری گستره تفکر و اندیشه تان را خانواده به عنوان عمود خیمه اجتماع قرار دادید. مسیری که به رشد و تعالی فرهنگی و اجتماعی زنان جامعه؛ و اعتلای فرهنگ عمومی منجر خواهد شد.

موفقیت شما در عرصه جهانی تجلی مدنیت و رشد وصف ناپذیر جایگاه زن در کشور عزیز ماست.

با آرزوی موفقیت های بیشتر و پایدارتر»

نوشته «فروشنده» بهترین فیلم خارجی زبان اسکار ۲۰۱۷ شد/ اصغر فرهادی: به احترام مردم کشورم به آمریکا نیامدم + پیام‌های تبریک اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

نامزدهای بهترین فیلم غیرانگلیسی در اسکار ۲۰۱۷ عبارتند از: «فروشنده» (ایران)، «تونی ادرمن» (آلمان)، «تنا» (استرالیا)، «مردی به نام اُو» (سوئد)

نوشته فیلم سینمایی «فروشنده» نامزد اسکار شد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

فیلم «لالا لند» که در هفت بخش نامزد کسب جایزه بود رکورد جدیدی از حیث کسب بیشترین تعداد جوایز توسط یک فیلم در این رویداد سینمایی به نام خود ثبت کرد.

در بخش تلویزیونی نیز سریال «مدیر شب» بیشترین جوایز را از آن خود کرد و سریال معروف «بازی تاج و تخت» از کسب جایزه بازماند.

فهرست کامل نامزدها و برندگان جوایز گلدن گلوب ۲۰۱۷ به شرح زیر است:

*بهترین فیلم درام

نامزدها: «ستیغ اره‌ای»، «اگر سنگ ببارد»، «شیر»، «منچستر کنار دریا»، «مهتاب»

برنده: «مهتاب»

*بهترین فیلم کمدی یا موزیکال

نامزدها: «زنان قرن بیستم»، «ددپول»، «فلورانس فاستر جنکینز»، «لالالند»، «سینگ استریت»

برنده: «لالالند»

*بهترین بازیگر مرد درام

نامزدها: کیسی افلک (منچستر کنار دریا)، جوئل ادگارتون(دوست داشتن)، اندرو گارفیلد(ستیغ اره‌ای)، ویگو مورتنسن (کاپیتان فنتستیک)، دنزل واشنگتن (حصارها)

برنده: کیسی افلک (منچستر کنار دریا)

*بهترین بازیگر زن نقش درام

نامزدها: ایمی آدامز (ورود)، جسیکا چستین (میس اسلون)، روت نگا (دوست داشتن)، ناتالی پورتمن (جکی)، ایزابل هوپر (او)

برنده: ایزابل هوپر (او)

*بهترین بازیگر مرد موزیکال یا کمدی

نامزدها: کالین فارل (خرچنگ)، رایان گاسلینگ (لالا لند)، هیوگرانت (فلورانس فاستر جنکینز)، جونا هیل (سگ‌های جنگ)، رایان رینولدز (دد پول)

برنده: رایان گاسلینگ (لالا لند)

*بهترین بازیگر زن فیلم موزیکال یا کمدی

نامزدها: آنت بنینگ (زنان قرن بیستم)، لیلی کالینز (قوانین صدق نمی‌کنند)، هیلی استاینفیلد (مرز هفده)، اما استون (لالالند)، مریل استریپ(فلورانس فاستر جنکینز)

برنده: اما استون (لالالند)

*بهترین بازیگر مرد مکمل

نامزدها: ماهرشالا علی (مهتاب)، جف بریجز (اگر سنگ هم ببارد)، سایمون هلبرگ(فلورنس فاستر جنکینز)، دو پاتل (شیر)، آرون تیلور جانسن (حیوانات شبانه)

برنده: آرون تیلور جانسن (حیوانات شبانه)

*بهترین بازیگر زن مکمل

نامزدها: ویولا دیویس (حصارها)، نائومی هریس (مهتاب)، نیکول کیدمن (شیر)، اوکتاویا اسپنسر (چهره‌های پنهان)، میشله ویلیامز (منچستر کنار دریا)

برنده: ویولا دیویس (حصارها)

*بهترین کارگردان

«دیمین شزل» (لالالند)، تام فورد (جانوران شبانه)، مل گیبسون (ستیغ اره‌ای)، بری جنکینز (مهتاب)، کنت لونرگان(منچستر کنار دریا)

برنده: «دیمین شزل» (لالالند)

*بهترین فیلمنامه

نامزدها: دیمین شزل (لالا لند)، تام فورد (جانوران شبانه)، بری جنکینز (مهتاب)، کنت لونرگان(منچستر کنار دریا)، تیلور شرایدن (اگر سنگ هم ببارد)
برنده: دیمین شزل (لالا لند)

*بهترین موسیقی

نامزدها: «مهتاب»، «لالا لند»، «ورود»، «شیر»، «چهره‌های پنهان»‌

برنده: «لالا لند»

*بهترین ترانه

نامزدها: احساس را نمی‌شود متوقف کرد(در فیلم ترول‌ها)، شهر ستاره‌ها (در فیلم لالا لند)، ایمان (در فیلم آواز خواندن)، طلا (در فیلم طلا)، «چقدر دور می‌روم (در فیلم موآنا)

برنده: شهر ستاره‌ها (در فیلم لالا لند)

بهترین انیمیشن بلند

نامزدها: کوبو و دو تار، موآنا، زندگی من به عنوان یک کدو سبز، آواز خواندن، زوتوپیا

برنده: زوتوپیا

*بهترین فیلم خارجی‌زبان

نامزدها: فروشنده (ایران)، خدایان (فرانسه)، او (فرانسه)، نرودا ( شیلی)، تونی اردمن (آلمان)

برنده: او (فرانسه)

*بهترین سریال تلویزیونی درام: نامزدها: «تاج»، «بازی تاج و تخت»، «چیزهای عجیب»، «این ما هستیم»، «وست ورلد»

برنده: «تاج»

*بهترین سریال موزیکال یا کمدی: نامزدها: «آتلانتا»، «Black-ish»، «موزارت در جنگل»، «شفاف»، «ویپ»

برنده: «آتلانتا»

*بهترین بازیگر مرد سریال درام: نامزدها: رامی مالک (آقای روبات)، باب اودنکرک (بهتر ه به سول زنگ بزنی) ، متیو ریس (آمریکایی‌ها)، لیو شرایبر (ری داناوان)، بیلی باب تورنتون(جالوت)

برنده: بیلی باب تورنتون(جالوت)

برنده: کلر فوی (تاج)

*بهترین بازیگر مرد سریال موزیکال یا کمدی: نامزدها: آنتونی اندرسن (Black-ish)، گائل گارسیا برنال (موتسارت در جنگل)، دونالد گلاور (آتلانتا)، نیک نولتی (Graves)، جفری تامبور (شفاف)

برنده: دونالد گلاور (آتلانتا)

*بهترین بازیگر زن سریال موزیکال یا کمدی: نامزدها: ریچل بلوم (دوست سابق دیوانه)، جولیا لوئیس-دریفوس (ویپ)، سارا جسیکا پارکر (طلاق)، عیسی ری (ناامن)، جینا رودریگز (دوشیزه جین)، تری الیس راس (Black-ish)

برنده: تریس الیس راس (Black-ish)

*بهترین سریال کوتاه یا فیلم تلویزیونی: نامزدها: «جنایت آمریکایی»، «خیاط»، «مدیر شب»، «آن شب»، «مردم علیه ا. جی. سیمپسون: داستان جنایی آمریکایی»

برنده: «مردم علیه ا. جی. سیمپسون: داستان جنایی آمریکایی»

*بهترین بازیگر مرد سریال کوتاه یا فیلم تلویزیونی: نامزدها: ریز احمد (آن شب)، برایان کرانستون (تمام راه)، تام هیدلستون(مدیر شب)، جان تورتورو (آن شب)، کورتنی بی. ونس (مردم علیه ا.‌جی. سیمپسون: داستان جنایی آمریکایی)

برنده:  تام هیدلستون(مدیر شب)

*بهترین بازیگر زن سریال کوتاه یا فیلم تلویزیونی: نامزدها: فلیسیتی هافمن (جنایت آمریکایی)، رایلی کیو (تجربه دوست)،  سارا پالسن («مردم علیه ا. جی. سیمپسون: داستان جنایی آمریکایی)، شارلوت رامپلینگ (جاسوس لندن)، کری واشنگتن (تایید)

برنده: سارا پالسن («مردم علیه ا. جی. سیمپسون: داستان جنایی آمریکایی)

*بهترین بازیگر مرد مکمل سریال، سریال کوتاه یا فیلم تلویزیونی: استرلینگ کی. براون (مردم علیه ا. جی. سیمپسون: داستان جنایی آمریکایی)،  هیو لوری (مدیر شب)، جان لیتگو (تاج)، کریستین اسلیتر (آقای روبات)، جان تراولتا (مردم علیه ا. جی. سیمپسون: داستان جنایی آمریکایی)

برنده: هیو لوری (مدیر شب)

*بهترین بازیگر زن مکمل سریال، سریال کوتاه یا فیلم تلویزیونی: اولیویا کلمن (مدیر شب)، لنا هدی (بازی تاج و تخت)، کریسی متز(این ما هستیم)، مندی مور ب(این ما هستیم)، تندی نیوتن (وست‌ورلد)

برنده: اولیویا کلمن (مدیر شب)

«مریل استریپ» بازیگر برنده سه جایزه اسکار و هشت جایزه گلدن گلوب نیز با دریافت جایزه یک عمر دستاورد هنری «سیل بی.دمیل» مورد تقدیر قرار گرفت.

منبع: صبا

نوشته گلدن گلوب ۲۰۱۷ برندگانش را شناخت/ «فروشنده» به «او» باخت اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

وی در ادامه درباره علت نقد فیلم «فروشنده» در این برنامه گفت: فیلم «فروشنده» به عنوان نماینده ایران در اسکار ۲۰۱۷ انتخاب شده است و این موضوع سبب شد تا مخاطبان بسیاری از ما بخواهند با توجه به ناقص و یکسویه بودن نقد گذشته درباره فیلم «فروشنده»، درباره این فیلم و اساسا فیلم نماینده ایران در اسکار پیش رو بیشتر صحبت کنیم. دوست داشتیم بحث گرمتر و پرتعدادتر بود. اما هم کسانی که مخالف یا موافق این فیلم اند به نظر خیلی دوست ندارند در این باره با هم جدل کنند و روبروی هم بنشینند.

ستایش اسنفدیاری از نقد فراستی

در ادامه برنامه شهاب اسفندیاری، منتقد، استاد دانشگاه و عضو شورای پروانه نمایش فیلم های سینمایی به همراه مسعود فراستی به نقد و بررسی فیلم «فروشنده» پرداختند.

اسفندیاری در ابتدای صحبت های خود گفت: اولا لازم است برخلاف تصور عامه درباره مسعود فراستی، از نقد سازنده او در برهه پس از انقلاب ستایش کنم. در زمانی که هنوز ابراهیم حاتمی کیا را کسی نمی شناخت، او با نقد فیلم «دیده بان» حاتمی کیا را به بسیاری شناساند. یا کتابی که درباره «زیر نور ماه» رضا میرکریمی یا «بچه های آسمان» مجید مجیدی نوشت و…

اسفندیاری: برخی از نقدهای فراستی ضدمصالح جمهوری اسلامی است

اسفندیاری افزود: در نقدهای اخیر فراستی همچون نقد فیلم های «ایستاده در غبار»، «چ» و… با نقدهای بسیار استوار و جدی طرف هستیم و کسی حس دشمنی او با فیلمساز را نمی کند. برای همین است که من می خواهم به شدت انتقاد کنم که چرا مسعود فراستی و برنامه سینمایی «هفت» کاری می کنند تا عقلانیت از نقد دور شود و فضای دوقطبی شکل گیرد که مخالفت با نقد او به مثابه دینداری و بی دینی، ناموسی و بی ناموسی و … شناخته شود؟ این فضا مضر است.

وی افزود: از سویی چون شما در تلویزیون جهموری اسلامی نقد می کنید برخی گمان می کنند همه اینها توطئه هایی است که از سوی نظام کشیده شده است یا کسی از او خواسته چنین کاری کند. حال اینکه اینطور نیست. اصلا موضع او موضع حکومتی نیست. برعکس برخی از نقدهای مسعود فراستی ضد مصالح جمهوری اسلامی است.

این منتقد نهایتا گفت: وقتی مسعود فراستی کلمات و تعابیری استفاده می کند که هیجانی و احساساتی است، برخی از حزب اللهی ها گمان می کنند باید احساس تکلیف کنند و به پا خیزند. لذا بجای ایجاد یک فضای هیجانی مطابق نقدهای مکتوب مسعود فراستی، فضای عقلانی ایجاد کنیم.

فراستی: مملکتم را تحت هیچ شرایطی نمی فروشم!

در ادامه مسعود فراستی در پاسخ به وی گفت: در تمام نقدهای من چه آنجا که یک ساعت وقت داشتم و چه آنجا که ۳ دقیقه وقت داشتم یک خط را دنبال کردم. آن خط هم این است که من این مملکت را تحت هیچ شرایطی نمی فروشم و به مزایده نمی گذارم. اصول و نقدم را نیز نمی فروشم و با صدای بلند میان روشنفکران می گویم من از سال ۵۷ تا الان به صورت تئوریک طرفدار جنگ تحمیلی و مخلص رزمندگانش هستم.

خاطره جالب فراستی از نقد فیلم «پایان نامه» در «هفت»ِ جیرانی

فراستی ادامه داد: تو به درستی می دانی که ایستادن روی نظرات خسارت دارد. من یکبار در برنامه «هفت» سابق فریدون جیرانی را در نقد فیلم «پایان نامه» دیدم که رنگش پریده! گفتم: چه شده؟ گفت: می دانی چه شده؟ امشب بدترین شب «هفت» است. فیلم، فیلم نظام است و تو هم که هیچ چیزی حالی ات نمی شود! مراقب باش! حواست باشد. گفتم: نگران نباش! من برایم این چیزها مهم نیست. مسئله من فیلم است و بابتش هزینه خواهم داد. رفتیم و در میز نقد به کارگردان گفتم: تو یک پلان مثبت در فیلم نداری! از رهبری و انقلاب و … صحبت کرد. گفتم: ربطی ندارد، اینها را در فیلم ات نداری. دوستانی که آن زمان بودند شاهدند چنان جوی راه انداختند که فیلم، فیلم نظام است و نقد هیس! منتقدانِ زمان پشت من آمدند که تو روی مین برو تا ما حرف بزنیم.

منتقد «هفت» افزود: لذا من وظیفه ام می دانم به عنوان منتقد تا با فیلم خوب یا بد مواجهه شوم و مواجهه ام را اعلام کنم و از آن نترسم.

فشار مخالفان «هفت» بر منتقدان «فروشنده»

در ادامه بهروز افخمی با اشاره به عدم تمایل به حضور بسیاری از منتقدان «فروشنده» برای حضور در «هفت» گفت: فشار روی منتقدین «فروشنده» آنقدر زیاد است که سعید قطبی زاده می گوید بخاطر فشارهای وارد بر من از برنامه گذشته، درباره نقد این فیلم به «هفت» نمی آیم!

فراستی: «فروشنده» در همه زمینه ها ماقبل بد است!

در ادامه مسعود فراستی در نقد فیلم «فروشنده» گفت: «فروشنده» در همه زمینه ها ماقبل بد است. در زمینه فیلمنامه هنوز فیلمنامه نیست و دو کانسپت است. در زمینه کارگردانی آن قدر بد است که اگر کسی غیر از فرهادی آن را کارگردانی کرده بود، هو می کردند. اشتباهات فاحشی دارد. بیش از ۴۰ جامپ کات در تئاتر داریم. دوربین بجای رودست، روی کول است!

وی افزود: اصل فیلمنامه که درباره تجاوز بوده است، اساسا حذف شده است. اساسا این ترفند فرهادی است که نمی تواند تعلیق یا سوسپانس ایجاد کند و لذا با حذف یک بخش اصلی، غافلگیری در بخش انتهایی فیلم ایجاد می کند. تعلیق کارگردان خودش را می طلبد.

تمام سوالات حول فیلم درباره «چه چیز» است

فراستی بیان داشت: واکنش ما به مسئله ی فیلم اساسا «چه» هست، نه «چگونه». چه چیز اتفاق افتاده است؟ کارگردان خوشحال است که مردم پرسوال از سالن سینما بیرون می آیند. پرسوال از چه چیز؟ از جهان و قصه ای که برایم ساختی یا شاکله های داستانی که نساختی و هنوز نمی دانم؟ مخاطبان هنوز نمی دانند درحقیقت چه روی داده است. فرهادی در مصاحبه هایش یک جا می گوید تجاوز شده یک جا می گوید نشده و… . و او از این سوالاتی که ساخته کیف می کند.

این منتقد نهایتا گفت: ما فیلم می بینیم تا شیوه و چگونگی را تجربه کنیم نه «چه» را. تمام سوالات حول فیلم فرهادی درباره «چه» است.

اسفندیاری: فیلم های فرهادی نسبی گرا نیست

در ادامه شهاب اسفندیاری در نقد این فیلم گفت: متاسفانه در روزهای اخیر جوی به وجود آمده بود که هر کسی از «فروشنده» حمایت کند، بی ناموس است. حتی به آقای حجت الاسلام خاموشی (رئیس سازمان تبلیغات اسلامی) می‌گفتند تو حاضری با خانواده ات فیلم را ببینی؟ انگار که «فروشنده» فیلم پورن است!

وی در پاسخ به این سوال افخمی که “آیا می توان درباره فیلمی که یک قاعده استثنایی را طرح می کند می توان یک نتیجه اجتماعی گرفت؟” بیان داشت: اساسا نمی توان فیلمنامه نویس را بخاطر طرح یک سوژه استثنایی برای طرح یک مسئله اجتماعی مزمت کرد. اما یک تم ادامه دار در فیلم های اخیر فرهادی، مسئله اخلاق و قضاوت زود اجتماعی است. فیلم های فرهادی دشواری قضاوت اجتماعی را برای مخاطبان جا می اندازد. این نسبی گرایی نیست که شما گفتید. این فیلم نسبی گرا نیست.

فراستی: فرهادی برای یک دکمه، کُت دوخته است

در ادامه فراستی بیان داشت: این فیلم مشکل اصلی شخصیت دارد. در ابتدای فیلم شهاب حسینی روی پشت بام خطاب به دوستش می گوید این شهر را باید ویران کرد و او جواب می دهد این شهر یکبار ویران شده است و بنا شده. بهتر نمی شود! این شعار سیاسی است که برای دهن آن فرد نیست و بدون شخصیت پردازی از زبان او زده می شود! در این صورت حرف می شود موضع کارگردان. من می گویم میخواهی متلک بیاندازی، خب بگو متلکت را اما در شخصیتت. اینجا فقط کانسپت است. فرهادی یک دکمه دارد به اسم “حریم خصوصی” و برای این دکمه می خواهد کُت بسازد. نه قصه دارد و نه شخصیت! وقتی شهاب حسینی در ابتدای فیلم در کلاس درس درباره فیلم «گاو» حرف میزند و می گوید برخی رفته رفته گاو می شوند، می خواهد بگوید آخر فیلم خودش گاو شد؟! بعد چرا سیلی می زند؟ شخصیت پاره پاره است. نه تیپ است نه شخصیت. همه اش فرهادی است که خود را به کاراکترها سنجاق می کند.

وی افزود: اصل مسئله فیلم چیست؟ بحث درست بعد از تجاوز است. یعنی داستان اینجاست. هیچکاک قصه ای دارد؛ روزی شوهری وارد خانه می شود می بیند به زنش تجاوز شده است. افسرده باهم بیرون می روند و زن اولین مردی را که می بیند می گوید این بوده و شوهر آن فرد را در انتقام می کشد! ولی فروپاشی روانی به حدی است که این فقط یک مرحم است. شب وارد عصبی وقتی خانه می شود و صبح از خانه بیرون می روند، زن مجددا اولین مردی که می بیند می گوید این فرد بوده! یعنی فاجعه. یعنی ویرانی روانی برای این خانواده. اما این مسئله در «فروشنده» کجاست؟

قصه «فروشنده» از پلان آخر شروع می شود و یک دقیقه بعد تمام می شود!

فراستی در ادامه بیان داشت: در «فروشنده» نیز قصه از پلان آخر فیلم شروع می شود و بعد تمام می شود. بعد از داستان تجاوز و تعدی، رابطه بین این دو آدم مسئله است. نه پیرمرد و نه آن تئاتر مسخره. تمام درون این دو آدم مسئله است. فیلم دقیقه ۱۲۱ است که در دقیقه ۱۲۲ هم تمام می شود.

اسفندیاری: اگر سینمای فرهادی قصه ندارد، کیارستمی قصه دارد؟

در ادامه شهاب اسفندیاری بیان داشت: فرهادی تنها می گوید با یک انقلاب همه مشکلات را نمی شود حل کرد. این شخصیت که یک شخصیت روشنفکر و امروزی است برایش یک اتفاق می افتد. حادثه تعرض و ورود یک فرد غریبه به خانه اتفاق مهمی است و روان آن مرد را نابود کرده است. و قصه همین است. چطور می گویید قصه ندارد؟ اوج قصه تجاوز است. اگر سینمای فرهادی قصه ندارد، کیارستمی قصه دارد؟

دوره دوگانه هیچکاک و تارکوفسکی گذشته است

این استاد دانشگاه خطاب به فراستی گفت: آقای فراستی امروز دوره دوگانه هیچکاک و تارکوفسکی گذشته و الان دیگر دوره نولان است. این دوگانه هیچکاک و تارکوفسکی تمام شده است. من طرفدار سینمای متعهد، اخلاقی، پیام دار و… هستم. و با سینمای هنر برای هنر مخالفم. اما وقتی در این سینما با دو فیلمساز اجتماعی دغدغه مند اینگونه برخورد می کنیم، اگر «فروشنده» را بخاطر پیام دار بودن بکوبیم، پس تمام فیلم های دفاع مقدس ما را باید بکوبیم.

وی افزود: من خیلی فیلم «فروشنده» را دوست ندارم و فیلم ایده آلم نیست. می خواهم بگویم درواقع موضعم دفاع از یک فیلم و فیلمساز نیست.

فراستی: فرهادی در «فروشنده» طرفدار متجاوز است

فراستی پاسخ داد: من با سینمای پیام دار یا فرهادی مشکلی ندارم. مشکل اینجاست این پیام باید در قصه بگنجد. این فیلم فرهادی قصه ندارد. تم فیلم فرهادی، تم تجاوز و فحشا است که بعد از انقلاب تابحال نداشته ایم. از این تجاوز به پیام هایی که تو می گویی می رسیم. آدم ها در لحظه هایی دچار خشونت می شوند و این خشونت گاهی به فاجعه تبدیل می شود. و فرهادی می خواهد این خشونت را کنترل کند و پیام این است. فرهادی در میزانسن سه نفره آخر فیلم – عماد، همسرش و پیرمرد – طرف پیرمرد است. در نمای سینمایی فرهادی در موضع طرفداری و دلسوزی برای این پیرمرده است. ترحم در تمام مواجهات سینمایی این سکانس مشخص است.

این منتقد ادامه داد: اینکه شهاب با تاخیر یک سیلی می زند این طرف برایش مخاطب کف می زند و آن طرف بخاطر همین سیلی به آن جایزه می دهند. کمااینکه در کن گفته شد این سیلی نشان از توحش و خشونت جاری در جامعه است.

اسفندیاری پاسخ داد: سیلی بخاطر تجاوز نیست. سیلی بخاطر خیانتی است که این پیرمرد به همسر مهربان خود کرده است.

فراستی بیان داشت: مسئله شهاب حسینی که اصلا همسر پیرمرد نیست. مسئله خودش است. این اولین واکنش هر انسانی نه فقط شرقی در لحظه وقوع چنین حادثه ای است. اما شما صحنه رویارویی این فرد با متجاوز را طوری می چینید که همه چیز به نفع متجاوز است. از طرفی در فیلم هیچ رابطه عاشقانه خوبی بین این زن و شوهر نیست و رابطه خراب است. چرا زن در انتهای فیلم آن رفتار را می کند؟ چرا می رود؟ چرا به پلیس نمی گویند؟ مرد هم که آخته است.

فراستی بیان داشت: چطور کن می پذیرد فیلم با این تاخیر وارد جشنواره شود و جایزه بگیرد؟ چطور کمپانی اسپانیایی ساخت فیلمش را به تاخیر می اندازد؟ بعد هم دختر پادشاه قطر برای فیلم سرمایه گذاری می کند!

در ادامه بهروز افخمی بیان داشت: من معتقدم درباره این فیلم به گونه ای کلک زده شده است و فیلم را دیر در معرض عموم قرار داده اند که فرصت کمی برای نقد پیدا کند و به عنوان نماینده سینمای ایران به سادگی برای اسکار انتخاب کنند. لذا فضاسازی از جای دیگری شروع شده و ما هم در برنامه «هفت» در همین راستا به نقد فیلم پرداختیم.

اسفندیاری: اعتبار جهانی فرهادی انکارناپذیر است

در ادامه اسفندیاری خطاب به افخمی بیان داشت: شما در هفته گذشته برنامه «هفت» نیز به آمار سایت متاکریتیک اشاره کردید حال اینکه اصغر فرهادی در ۱۰ فیلم اول منتخب جهان فیلم قرار دارد. این چیزایی که می گویید جزء اعتبار جهانی اصغر فرهادی است. او این جایگاه را دارد. اینکه این مسئله را به لابی عضو ایرانی و سرمایه گذاری کشور عربی و … نسبت دهیم، اشتباه است. یک وزنه بردار ما وزنه بالای سر می برد و طلا می گیرد، ما بدان افتخار می کنیم اما به این اعتبار فرهادی، افتخار نمی کنیم.

وی افزود: ما امروز مواجه می شویم با فیلمسازان مهاجر ایرانی در کشورهای جهان که نماینده آن کشورها در جشنواره های خارجی از جمله اسکار می شوند. نظیر فیلم ایرانی نماینده بریتانیا در اسکار ۲۰۱۷. این اتفاق را باید جدی گرفت. عملا فیلمی که پخش کننده قوی در آمریکا نداشته باشد، نمی تواند موفق باشد. برای فرهادی هم دیگر گرفتن اسکار افتخاری نیست. من هم دوست داشتم یک فیلمساز دیگری در سطح جهان مطرح شود و جایزه بگیرد اما این احتمال عملا صفر است. چون همه می دانیم فیلمی در اسکار موفق است که قدرت بیشتری در خرید رای ها در پارتی ها و… اعضای آکادمی داشته باشد.

افخمی پاسخ داد: درباره سایت متاکریتیک به نظر درست نمی دانی. ۱۰ منتقد اولی که درباره این فیلم در متاکریتیک حرف زدند، هواداران فیلم و فرهادی هستند و از اینجا به بعد امتیاز «فروشنده» کمتر می شود که بیشتر نمی شود.

فراستی نیز درخصوص نماینده فیلم ایرانی در اسکار بیان داشت: من با ارسال فیلم هایی با تصویر اگزوتیک به این جشنواره ها مخالفم. «فروشنده» اگزوتیک است. من می گویم سیاه تر از این بسازید اما نسبت خود را با این سیاهی مشخص کنید. فیلم نسبت ندارد. باید مشخص کنید آیا بر این سیاهی فائق می آئیم یا سیاهی بر ما چیره می شود؟ این نسبت مهم است.

فراستی: «فروشنده» ضدخانواده است و نماینده خوبی برای ایران در اسکار نیست

وی افزود: فیلمی را که روی آن شبهه داریم و جامعه و خانواده را می زند و این زدن برای کسب جایزه است، نباید فرستاد. ما چه فیلمی را باید به اسکار بفرستیم؟ فیلمی بفرستیم که شعار سیاسی ما را بدهد؟ فیلمی را بفرستیم که سینما باشد و در عین حال به ارزش های ملی و دینی ما پایبند باشد؟ تکلیف خود را مشخص کنیم. من معتقدم «فروشنده» ضدخانواده است و به نظرم فیلمی که شبهه ناک است نباید ارسال شود.

در ادامه اسفندیاری بیان داشت: فرهادی اگر می خواست مثل مخلمباف برای جایزه فیلم بسازد، بعد از «درباره الی»، «جدایی …» را نمی ساخت. اتفاقا برای من از این جهت فرهادی ارزشمند است که فیلم خود را می سازد و عقیده خود را دارد. من موافقم که تکلیف خود را با اسکار مشخص کنیم. برای سینمای ایران اگر جایزه بردن در اسکار خوب است، طبیعتا فیلمی باید برود که پخش کننده بهتری دارد. چون باید با لابی و نمایش در پارتی ها رای کسب کند. هرچند مسئله ضدخانواده بودن مهم است و موافق ارسال فیلم ضدایرانی نیستم. و اگر بتوانیم پخش کننده خوبی برای فیلم های دیگر پیدا کنیم، بهتر است کارگردانان جوان و جدیدی را به جهان معرفی کنیم.

برنامه «هفت» در ادامه با مهدی داوری و پوریا آذربایجانی، تهیه کننده و کارگردان فیلم سینمایی «اروند» گفتگو کرد. مهدی داوری، تهیه کننده فیلم «اروند» با موضوع شهدای غواص با اشاره به سرمایه گذاری کامل این فیلم در بخش خصوصی و عدم حمایت نهادهای فرهنگی گفت: حتی جاهایی مثل حوزه که نباید به دنبال منافع مالی باشند و به دنبال ارزش ها باشند اما در عمل حمایتی نمی کنند. ما الان ۶ سینما بیشتر نداریم و سینماهای حوزه هنری در اختیار ما قرار نمی گیرد.

وی افزود: بسیاری از فیلم های ما به خوبی ساخته می شوند اما فضایی برای اکران خوب آنها فراهم نمی شود تا ببینیم اصلا اقبالی به سمت آنها می شود یا خیر. ما تنها ۴ روز قبل از اکران فیلم متوجه زمان اکران آن شدیم. البته ما علاقمند بودیم با این وجود در هفته دفاع مقدس اکران این فیلم را شروع کنیم. کیفیت سینماهایی هم که در اختیار داریم خوب نیست. سینما آفریقا به عنوان سرگروه ما کیفیت ۲۰ سال پیش را دارد.

وی نهایتا گفت: اگر حوزه هنری از این فیلم هم حمایت نکند قرار است از کدام فیلم حمایت کند؟ من خواستار حمایت از این فیلم هستم.

پوریا آذربایجانی نیز بیان داشت: الحمدلله این فیلم از معدود فیلم هایی است که آدم تا انتها فیلم را تماشا می کنند و بعد با حال فیلم و سکوت بیرون می روند. نکته مهمی که برای من وجود دارد این است ما در عصری زندگی می کنیم که همه مان می خواهیم خود را برندینگ کنیم و «من» خود را بزرگ کنیم. و آدم های این قصه اصلا اهل خود بزرگ بینی نیستند و مناسب حال امروز جامعه است.

وی افزود: من سینما را از رسول ملاقلی پور یاد گرفتم. یاد گرفتم آدم هایی هم که جانشان را کف دستشان گرفتند و برای حفظ خاک و آرمان این کشور جلوی دشمن ایستادند برای من بسیار ارزشمند باشند و امروز که شغلم سینماست باید ادای دین کنم به این افراد.

برنامه سینمایی «هفت» با اجرا و سردبیری بهروز افخمی هر هفته جمعه شب ها روی آنتن زنده شبکه سه سیما می رود.

نوشته اسفندیاری: فیلم‌های فرهادی نسبی گرا نیست/ فراستی: فرهادی در «فروشنده» طرفدار متجاوز است اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

مسعود فراستی نیز در میز نقد خود به همراه شهاب اسفندیاری به نقد و بررسی فیلم سینمایی «فروشنده» به کارگردانی اصغر فرهادی خواهد پرداخت.

نوشته فیلم سینمایی «فروشنده» روی میز نقد «هفت» اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

اسفندیاری افزود: اعضاء هیات ضمن تشکر از سازمان سینمایی، بنیاد سینمایی فارابی و خانه سینما که در تعاملی مطلوب هماهنگی های لازم را برای برگزاری جلسات انجام داده اند، امید دارند فیلم برگزیده با اتکاء به پشتیبانی کلیه مراکز تاثیرگذار فرهنگی کشور، ظرفیت های سینمای ایران را در این رقابت بزرگ جهانی به خوبی نمایندگی کند.

گفتنی است در سال جاری، خانم پوران درخشنده و آقایان محمد بزرگ نیا، محمد حیدری، سعید عقیقی، امیر حسین علم الهدی، شهرام مکری، تورج منصوری، اکبر نبوی و امیر اسفندیاری در این هیات عضویت دارند.

شایان ذکر است سینمای نوین ایران که بیست و دو سال است به شکل منظم، معرفی فیلم به فرهنگستان علوم و هنرهای سینمایی را در دستور کار قرار داده، با سابقه یک نامزدی و کسب یک جایزه از جایگاهی قابل اعتنا در میان مدعیان اسکار بهترین فیلم خارجی زبان برخوردار است و با اتکاء به همین پیشینه، توانسته گشایشی بزرگ در عرضه تجاری فیلم های ایرانی را رقم زند.

نوشته فیلم سینمایی «فروشنده» نماینده ایران در مراسم اسکار شد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

افخمی: فکر کرده‌اند با تهدید و فحاشی می توانند ما را وادار به عقب نشینی کنند

بهروز افخمی در ابتدای این برنامه با اشاره به میز نقد دو فیلم «فروشنده» و «لانتوری» در برنامه هفته گذشته بیان داشت: هفته گذشته درباره فیلم های سینمای انتقاد اجتماعی صحبت کردیم و با حضور مسعود فراستی و سعید قطبی زاده بحث به دو فیلم روز یعنی «فروشنده» و «لانتوری» رسید و منتقدین حاضر، نظرات خود را درباره این دو فیلم گفتند.

وی افزود: اما عکس العملی که در برخی روزنامه ها و فضای مجازی به وجود آمد ما را سر ذوق آورد که این بحث را ادامه دهیم. چون برخی گمان کردند سینما هم جای سیاست است و می توانند با فشار و ارعاب مانع از ورود ما به برخی مباحث شوند.

افخمی ادامه داد: مخصوصا درباره فیلم «فروشنده» به نظر الان فشارهای زیادی است که این فیلم به عنوان نماینده ایران در اسکار معرفی شود. فضای تهدید آمیزی است و برخی گمان می کنند با تهدید، ارعاب و فحاشی می توانند ما را وادار به عقب نشینی کنند. ما اگر قرار به ترسیدن بود اصلا شروع نمی کردیم.

«فروشنده»؛ ضعیف ترین فیلم کارنامه فرهادی

مجری «هفت» درباره این فیلم گفت: حقیقت این است که فیلم «فروشنده» فرهادی فیلم بسیار بدی است و در میان ۵ فیلم اخیر ایشان بدترین و ضعیف ترین فیلم به حساب می آید. و در فضای بین الملل و منتقدین جهانی نیز همین تصویر ایجاد شده است. این فیلم اشتباهات فیلمنامه نویسی فاحش و بزرگی دارد و در موعد مقرر به طور مفصل بدان خواهیم پرداخت.

افخمی ادامه داد: اما امروز که این گمان پیش آمده برخی می توانند با گرایشات سیاسی و فضاسازی های سیاسی مانع از انتشار نقد درباره این فیلم شوند! ما به عنوان یک برنامه تخصصی سینمایی صریح تر درباره این فیلم صحبت خواهیم کرد تا فیلم بهتری به اسکار معرفی شوند.

وی در ادامه خاطرنشان کرد: امروز شنیدم فیلم «ابد و یک روز» که از هر نظر بهتر از «فروشنده» است از لیست ۸ فیلم اولیه معرفی به اسکار حذف شده و احتمالا فیلم «ایستاده در غبار» هم در مرحله بعدی حذف خواهد شد.

افخمی با اشاره به قوانین آکادمی اسکار گفت: اما آکادمی اسکار نظر نهایی را در کنار ملاحظات خود، براساس شناخت خود از سینما می دهد و کارشناسی جدی است. برنامه «هفت» هم برنامه کارشناسی و جدی سینما است. ما با آقای فرهادی دشمنی نداریم  و ارزیابی تخصصی می کنیم. من خودم بخاطر نادیده گرفتن فیلم قبلی ایشان در جشنواره کن انتقاد کردم و ۳ سال پیش درباره اش یادداشت نوشتم. امسال هم همین حرف را – بدون آنکه فیلم «فروشنده» را دیده باشم- در جهت فضاسازی برای کسب جایزه در کن گفتم. چون به هر حال موفقیت در عرصه بین الملل برای ایران خوب است. اما پس از تماشا، خود فیلم صرف نظر از تمایلات سیاسی ایشان و من حداقل با فیلم های قبلی ایشان مقایسه می شود.

کوشش برای خوب جلوه دادن «فروشنده» کوششی بیهوده است

مجری «هفت» بیان داشت: اما باید گفت کوشش برای خوب جلوه دادن فیلم «فروشنده» کوششی بیهوده است و سبب تضییع حق فیلم های دیگر این لیست خواهد شد. تقریبا تمام این لیست ۸ تایی بهتر و لایق تر از «فروشنده» برای حضور در اسکار هستند.

در ادامه بهروز افخمی با ارائه آماری از سایت سینمایی “متاکریتیک” به عنوان معتبرترین سایت نقد حرفه ای در جهان به این نکته اشاره کرد که منتقدین این سایت که خود از طرفداران آثار فرهادی هستند، فروشنده را ضعیف ترین فیلم این کارگردان دانسته اند و در رتبه بندی برترین آثار سینمایی جهان رتبه ای بهتر از ۱۴۳۰ کسب نکرده است.

درویش: هر فیلم جنگی خوب در جهان استقبال می شود

«هفت» در ادامه میزبان احمدرضا درویش بود تا درباره سینمای جنگ با بهروز افخمی گفتگو کند. بهروز افخمی در ابتدای این میزگرد با طرح این سوال که چرا در سال های اخیر فیلم های جنگی به معنای درست نداریم و با شعارهایی نظیر ضد جنگ به سمت بی قهرمانی و انفعال در فیلم هایمان رفته ایم، گفت: از سوی دیگر می بینیم فیلمی مستندگونه مثل «ایستاده در غبار» می آید و فروش خوبی می کند.

درویش پاسخ داد: هر فیلم جنگی خوبی در جهان ساخته شود حتما استقبال می شود. اینکه در سینمای ما چرا ادامه نیافت و دنبال نشد باید از زوایای مختلف پیگیری شود. یکی از دلایلش این است که ساخت فیلم جنگی باید در میدان و صحنه جنگ ساحته شود که این نیاز به اراده ای دارد و این اراده باید در درون این سینما باشد. وقتی سینمای ایران از نظر شخصی من ملی نیست و طبق آمار رسمی ۴۰ میلیون تماشاگر از دسترسی به سینما محروم باشند، دیگر ملی نیست. این یعنی بنیه سینما نحیف است و با این بدنه نحیف نمی توان وارد سینمای پرهزینه ای مثل سینمای جنگی، کودک، انیمیشن و… شد.

وی افزود: من دو آرزو داشتم بعد از «دوئل» یکی ساخت «رستاخیز» بود و یکی «فتح خرمشهر» بود. ولی الان فکر می کنم غیرممکن است برای فتح خرمشهر یک فیلم بزرگ بیگ پروداکشن باعظمت برای آن اتفاق بزرگ تولید کرد. کلا ساحت سینما انقدر کوچک و فقیر شده است که در چنین سینمایی به لحاظ نیروی انسانی و سرمایه نمی توان تولید کرد. همین «دوئل» در بخش خصوصی سرمایه گذاری شده است. اما با رنج بسیار و تلاش بی حد.

کارگردان «دوئل» ادامه داد: همین امروز اگر «دوئل» بخواهد ساخته شود من عقیده دارم باید اسکوپ ساخته شود. اما همین امروز هم این امکانات وجود ندارد. سینمای جنگی سخت چون اما من اعتقاد دارم اساسا کار سینما کار سخت و خطرناکی است.

وی درباره سینمای جنگی گفت: درباره سینمای جنگی سوال این است اساسا جنگ تنها بین ایران و عراق مطرح بوده است؟ واقعیت این است خیر و این جنگ می توانند بسط پیدا کند. اما امروز محدود شده است به نگاه های ضدجنگ. این بدلیل رویکرد سینماست ما وقتی که مخاطب مان محدود به عده ای خاص شده که امکان دیدن فیلم ها دارند یا رسانه هایی که منعکس کننده هستند یا جشنواره هایی که محل حضور فیلم ها هستند، این توقع می رود.

هزینه فایده حضور بین المللی سینمای ایران

درویش در ادامه افزود: سوال من این است بابت حضور بین المللی سینمای ایران در همه جشنواره ها چقدر هزینه شده است و برای همین موضوع چقدر ارز وارد ایران شده است؟ همواره هزینه کرده ایم و مردم دنیا از سینمای ما خبری ندارند. امروز ما چند تهیه کننده داریم که با تهیه کنندگان و پخش کنندگان سینمایی در جهان – غیر از جشنواره ها – رابطه تناتنگ دارند که فیلم اکران کنند و به تلویزیون آنها بدهند؟ نیست. پس ما جهانی نیستیم. در چنین سینمایی وقتی “آژانس شیشه ای” و “دوئل” و… ساخته می شود باید کلاهمان را بالا بیاندازیم.

«رستاخیز» شانس و اقبال بزرگ زندگی من بود

درویش در ادامه با طرح گلایه هایی از توقیف فیلم «رستاخیز» گفت: «رستاخیز» شانس و اقبال بزرگ زندگی من بوده است. باید دو مسئله را درباره آن تفکیک کرد. اولا همین که ساخته شده است اتفاق خوبی بوده است. این فیلم تجربه بزرگی برای مدیریت منابع مالی و انسانی برای سینما بوده است. برای خود من دانشگاه بزرگی بوده است.

کارگردان «رستاخیز» افزود: مسائلی هم که برای بعد از ساخت فیلم و در حین نمایش آن پیش آمده است، فرامتنی است. که به دلیل همین نحیف و کوچک بودن سینمای ایران رخ می دهد و اگر مسئولین تمام آرمان سینما را در جشنواره اش نمی دیدند، این اتفاق برایش پیش نمی آمد.

وی افزود: امروز این ضعف مفرط باعث شده است، خیال و آروزهای ما در فیلم هایمان خراش پیدا کند. دیگر خیال های ما به سمت عشایر، دریاها، معادن و… نمی رود. قصه های ما آرزان شده است و برای پرفروش شده با کمترین هزینه به یک ساختمان رسیده است. این دیگر سینما نیست. امروز آمار سینمایی فاجعه است. تنها ۶۷ شهر ما سینما دارد. این یک تبعیض بزرگ فرهنگی است.

مگر «رستاخیز» فیلم زیرزمینی بود که آن را از پرده پائین کشیدند؟

این کارگردان ادامه داد: ماجرای بعد از پائین کشیده شدن فیلم «رستاخیز» ماجرای فرامتنی است و بسیاری از مسائل آن ربطی به اصل ماجرا ندارد. برای اینکه مگر فیلم زیرزمینی ساخته شده است؟ فیلمی که طی ۱۰ سال پروانه ساخت گرفته است و نهایتا با پروانه نمایش اکران شده است. آن هم درباره موضوعی به مهمی عاشورا.

گفتند «رستاخیز» را به دلیل جشن هسته ای توقیف کردیم!

درویش با گلایه از رفتار دولتمردان ادامه داد: به هر صورت اتفاقی که افتاد شان قوانین سینما زیر سوال رفت و آقایان گفتند به دلیل جشن هسته ای توقیف کردیم. مقطع اکران این فیلم با توافق هسته ای همزمان شد. چون جشن هسته ای در پیش بود آقایان گفتند: ما نمی خواستیم حواشی ای که برای این فیلم پیش آمده این جشن را تحت الشعاع قرار دهد. اما بالاخره رای دادگاه صادر شد و دولت را مقصر اعلام کرد.

وی بیان داشت: در دو ساحت ماجرا در حال پیگیری است. در بحث مالی ارشاد زیر بار نمی رفت اما با وجود رای دادگاه مجبور شد دولت بپذیرد و آقای ایوبی هم با تدبیر و درایت خودشان بالاخره به قوانین تمکین کردند. اما در باب اکران و نمایش فیلم به تهیه کننده فیلم مرتبط است و من آرزو دارم بالاخره این فیلم یک روز دیده شود. اما قراردادهای اکران بین المللی فیلم ضربه سنگینی خورده است و احیای آن سخت است.

درویش با ابراز امیدواری از اکران «رستاخیز» در ماه محرم گفت: من امیدوارم که این فیلم اکران شود و به قول آقای ایوبی محرم عاشورایی تری داشته باشیم. من خیلی ناراحت شدم که آقای فخیم زاده در همین برنامه «هفت» گفتند بعد از «رستاخیز» من پشت دستم را داغ می کنم دیگر سمت فیلم تاریخی بروم.

 امیدوارم «رستاخیز» در انتهای دولت تدبیر و امید به پرده بازگردد

وی نهایتا گفت: دولت تدبیر و امید با این همه قول و تعهد در حوزه فرهنگ اما اینگونه با فیلم برخورد کرد. بالاخره سرنوشت سینمای ایران را که نباید در حوزه شان قوانین و هویتی با رفتار غلط خود زیر سوال برد. در دولت تدبیر و امید «رستاخیز» از پرده سینماها پائین کشیده شد و من امیدوارم در انتهای دولت تدبیر و امید هم «رستاخیز» به پرده بازگردد و مرهمی باشد بر این زخم بسیار.

«هفت» در ادامه میزبان حبیب احمدزاده، نویسنده و فیلمنامه نویس بود. احمدزاده با اشاره به اظهارات بهروز افخمی در ابتدای برنامه درباره فیلم «فروشنده» و جشن اسکار گفت: من در دوره ای جز کمیته انتخاب فیلم برای ارسال به اسکار بودم. اولا این سایتی که شما گفتید الزما نظر داوران اسکار نیست و صرفا نظر برخی منتقدان سینمایی ست.

وی افزود: دوما برای انتخاب یک فیلم قیاس این فیلم با فیلم های قبلی این فیلمساز درست و مهم نیست. ممکن است از فیلم های قبل ضعیف تر باشد اما میان فیلم های موجود خیرالموجودین باشد. سوما چرا انقدر هر دو گروه مخالف و موافق اسکار همه برایشان اسکار مهم است؟ اگر اسکار صهیونیسیتی ست به ما چه ربطی دارد، هر فیلمی دوست دارند بفرستند.

در ادامه افخمی بیان داشت: در همین مدت کوتاه در فضای مجازی درباره اظهارات ابتدایی من فضاسازی شده و ادعا کردند ما نظر مردم را در سایت “متاکریتیک” درباره «فروشنده» گفته ایم که اساسا چنین نبوده است. ما نظر یک سایت حرفه ای نقد فیلم را منعکس کرده ایم و مجدد گفته اند فقط ۱۰ منتقد درباره این فیلم نظر داده اند. مگر درباره فیلم «گذشته» یا «درباره الی» چند منتقد نظر داده اند؟ آنهایی که فیلم را قابل دانستند، نقد نوشته اند.

مجری «هفت» افزود: گروه بزرگی از منتقدین این فیلم را در جشنواره کن و سایر محافل دیده اند. اگر قرار بود برخورد مثبتی درباره این فیلم شود، می نوشتند. نمره فیلم در این سایت ۷۵ است و با وجود بیش از چند ماه از عرضه فیلم بیشتر از ۱۰ منتقد درباره فیلم صلاح ندیدند یا لایق ندانستند نقد بنویسند.

افخمی گفت: ما جدای از نظر منتقدین، نقدهای ایرانی به لحاظ فرهنگ خودمان به این فیلم وارد داریم. ما در ایران نیازی نداریم درباره فیلم شایسته معرفی به اسکار، به نظرات خارجی رجوع کنیم. اما طبیعتا نظر اسکار هم ممکن است به نظر تخصصی منتقدان این سایت نزدیک باشد.

پیش بینی افخمی از سرنوشت «فروشنده» در اسکار ۲۰۱۷

وی ادامه داد: هرچند اخبار رسیده حاکی از انتخاب «فروشنده» برای معرفی به اسکار دارد، اما خواهیم دید موفقیتی کسب نمی کند. در دوره ای که خودم عضو هیئت انتخاب معرفی فیلم به اسکار بودم شاهد بودم چطور با همین توجیهات که «گذشته» شانس بیشتری دارد و فرهادی شاخته شده است، حق فیلم «دربند» را در مقابل فیلم «گذشته» خوردند و نهایتا دیدیم رای نیاورد. حالا برخی هرقدر جوسازی کنند ما هم جوابشان را خواهیم داد.

افخمی: رفتار «یالثارات» اشاعه فحشا و حرکتی غیرشرعی و ضددینی است

بهروز افخمی در انتهای برنامه در واکنش به توهین جدید نشریه «یالثارات» بیان داشت: این نشریه مجددا با نوشتن مطلبی به اشاعه فحشا و حرکت غیرشرعی، ضددینی و ضدحکومت اسلامی خود ادامه داد. ما برای اولین بار و آخرین بار در برنامه «هفت» این مسئله را مطرح می کنیم. نرود میخ آهنین در سنگ. این آقایان اصرار دارند به حرکت برخلاف شرع و کثیف خود ادامه دهند.

حبیب احمدزاده نیز بیان داشت: کاش آقایان شهامت این را هم داشتند پای متن خود نامشان را هم می زدند.

برنامه سینمایی «هفت» با اجرا و سردبیری بهروز افخمی هر هفته جمعه شب ها روی آنتن شبکه سه سیما می رود.

نوشته از گلایه‌های درویش از دولت تا انتقاد افخمی به انتخاب «فروشنده» برای اسکار/ درویش: آقایان گفتند به دلیل جشن هسته‌ای «رستاخیز» را توقیف کردیم!/ افخمی: کوشش خوب جلوه دادن «فروشنده» بیهوده است اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

سوتی‌های عجیب فیلمنامه‌ی برگزیده کن!

«فروشنده» هم مانند آثار پیشین فرهادی از یک تِم معمایی و شبه‌پلیسی برخوردار است که در اینجا مربوط می‌شود به جستجوی شهاب حسینی برای یافتن کسی که تجاوز یا تعرض به حریم همسرش را مرتکب شده. مشکل اما این است که در اینجا روند اتفاقات، سیرکشف مجرم و نشانه‌هایی که متجاوز از خود در خانه جا گذاشته است اینقدر غیرمنطقی است و اشتباه بودنش بدیهی است که اکثریت به آن اعتراف کرده‌اند .

ابیلی ادامه داد: مثلا ببینید طرف آمده داخل خانه و از خودش چند نشانه جا گذاشته که شما با آن نشانه‌ها باید با شخصیت عماد همراه بشوید و متجاوز را پیدا کنید. آن نشانه‌ها چه هستند؟ یک دسته کلید، یک مقدار پول، جوراب و یک موبایل، که اساسا هم نوع چینش این چهارقلم و هم تنها جاماندن صرف این ۴ مورد بدون جا گذاشتن هیچ کیف و کارتی غیرمنطقی است. اینکه طرف آمده در خانه و موبایل و سوئیچ را جا گذاشته اما در کمال تعجب هیچ چیزی که بتوانیم با آن هویت متجاوز را بفهمیم در خانه جا نمانده است.

در روند پیشرفت فیلم هم ما مثلا از خود موبایل هم هیچ استفاده‌ای نمی‌کنیم در حالیکه باوجود سوزاندن سیم‌کارت که جایی عماد به آن اشاره می‌کند، بالاخره داخل گوشی شماره تلفن منزل و تمام نزدیکان صاحب گوشی وجود دارد و نیازی به این میزان پلیس‌بازی برای یافتن صاحب پلاک و روند راضی کردن دامادِ پیرمرد برای جابجایی وسایل و ادامه ماجرا نبود و با پیدا کردن شماره منزل یا شماره داماد در گوشی همان فردا صبح اتفاق می‌شد متجاوز پیدا شود نه دو هفته بعد. به همین دلیل حتی نشانه‌هایی مانند گوشی هم در داستان کارکرد ندارند، درحالیکه وقتی در فیلم نشانه‌هایی قرار داده می‌شود باید حتما یک کارکردی داشته باشد.

به این هم دقت کنید که عماد پیرمرد را از روی ماشین پیدا میکند، ماشینی که برای یه مغازه است و پیرمرد روی آن کار می‌کند و این ماشین دو هفته جلوی در خانه بوده بدون اینکه صاحب مغازه و صاحب ماشین بپرسند که این ماشین کجاست و مشکوک بشوند و دنبالش بگردند. انگار نه انگار که این ماشین دو هفته نیست. در سینمای ایران که ۹۰درصد فیلمهایش مزخرف هستند هم این میزان سوتی و اشتباه در فیلمنامه‌ی یک فیلم خیلی کم پیش می‌آید و حالا فیلمنامه برگزیده کن این میزان گاف بدیهی دارد.

آفات «محتوازدگی» در فروشنده؛ چرا باید متجاوز حتما یک پیرمرد قابل ترحم باشد؟

ابیلی در ادامه با ورود به بحث “محتوازدگی” فیلمنامه «فروشنده» اشاره کرد: یکی دیگر از اشکالات فیلمنامه «فروشنده» در بعد شخصیت‌پردازی این است که متجاوز بودن آن پیرمرد با آن میزان از وخامت حال اساسا امکان منطقی ندارد. ولی فیلم اصرار دارد که بگوید این پیرمرد متجاوز است چون برای فرهادی موقع نوشتن فیلمنامه گفتن حرف و مضمون مورد نظرش مهمتر از رعایت روند منطقی داستان بوده است. اینجا چون فرهادی یک پیامی در ذهن دارد و زدن حرفش برایش مهم است، بنابراین میخواهد که ما-مخاطب- به اینجا برسیم که برای متجاوز دلسوزی کنیم و به شخصیت عماد برای پیگیری موضوع حق ندهیم. پس فیلمساز چاره‌ای نداشته که روند منطقی داستان و شخصیت‌پردازی را بهم بزند و یک شخصیت پیرمرد، آنهم نه یک پیرمرد سالم بلکه پیرمردی که یک چک بزنند می‌میرد، بدبخت‌ترین نوعِ پیرمرد که وقتی وارد میشود و ما می‌فهمیم متجاوز اوست به حالش دلسوزی می‌کنیم را در این نقش قرار دهد.

ابیلی ادامه داد: به این دقت کنید که یکی از مهمترین و بزرگترین اشتباهات فیلمنامه‌نویسان محتوازده بودن فیلمنامه است. نه‌اینکه مضمون مهم و لازم نباشد. بلکه برخی یکسری مضمون در ذهن دارند و مینشینند برای این این پیام‌ها داستان می بافند و می‌نویسند. این نوع فیلمها معمولا از این گاف‌ها دارند. این اشتباهات ناشی از آن است که مضمون باید از دل داستان بیرون بیاید نه اینکه شما یک داستان داشته باشید بعد یک مضمون سوارش کنید، یا برای یک مضمون داستان بسازید.

نمایشنامه “مرگ فروشنده” و تحلیل اجتماعی اثر

امیر ابیلی، سردبیر سایت سوره سینما، در تحلیل کارکرد نمایشنامه “مرگ فروشنده” در اثر گفت: در بحث‌هایی که این‌روزها در رسانه‌ها جریان دارد همه تحلیل‌هاشان را ارجاع می‌دهند به اصل نمایشنامه‌ی “مرگ فروشنده” در صورتی که این غلط است. طبعا مخاطبی که به سالن رفته نمایشنامه‌ی “مرگ فروشنده” میلر را نخوانده که حالا در ذهنش بخواهد اتفاقات و مضامین “مرگ فروشنده” را با منظور فرهادی انطباق دهد و اثر را تحلیل کند یا بفهمد. پس این تیکه‌های نمایش باید فارغ از نام اثر یا نویسنده‌اش یا مضمونش باید در دلِ فیلمی که ما داریم می‌بینیم معنا داشته باشد.

خب حالا این بخش‌های نمایش در در دلِ فیلم چه معنی می‌دهد؟ دقت کنید که ما در واقعیت یک پیرمرد- که شبها دستفروشی می‌کند- داریم که با فاحشه‌ای در ارتباط است و حالا رفته و تجاوز انجام داده، در تئاتر هم یک پیرمرد دستفروش داریم که با یک فاحشه در ارتباط است. ما فاحشه را در داستان واقعی نمی‌بینیم اما در نمایشنامه شخصیت فاحشه زن تنهایی است که بچه‌ی کوچکی هم سن و سال بچه زن روسپی داستان واقعی دارد. حتی یک شب بچه‌ی زن روسپی تئاتر می‌آید و نقاشی بچه‌ی مستاجر پیشین را تکمیل می‌کند. درواقع کارگردان با ایجاد این‌همانی و ارائه کدهایی می‌گوید که اگر این روسپی را دیدی انگار زن فاحشه داستان واقعی را هم دیدی و پیرمرد هم همان است. در حمام بودنش هم همان است. جورابش هم نکته ارتباط دهنده‌ی دیگری‌ست. حالا اینکه ترانه علیدوستی و شهاب حسینی باید در تئاتر هم زن و شوهر باشند نشاندهنده‌‌ی چیست و بر اساس چه الزام دراماتیک یا مضمونی صورت گرفته؟ چرا باید هر دو در تئاتر باشند، اگر فقط یکی از این دو بازیگر می‌بودند خلائی در داستان ایجاد می‌شد؟

ابیلی ادامه داد: برای پاسخ باید به نشانه‌های دیگر اثر توجه کنیم. در فیلم تیکه‌های بسیاری به سانسور و فضای بسته اعمالی از سوی سیتسم و واکنش مردم وجود دارد. مثلا عماد یک سری کتاب می‌برد به مدرسه اما می‌گویند که اینها مناسب بچه‌ها نیست. یا اصل قضیه سانسور در سکانس ابتدایی تئاتر و لباس داشتن فاحشه. اصل غیبت عماد در شب تجاوز نیز به دلیل حضور مدیرانی در محل تئاتر برای بحث بر سر سانسور نمایش است. در مقابل هم ماجرای گوشی دانش‌اموز و عکس‌های او را داریم و ماجرای زن در تاکسی را. همه‌ی این کدها اگر در یک پازل مضمونی کلی تفسیر شوند به این نکته خواهیم رسید که درواقع فیلمساز می‌خواهد این نکته را منتقل کند که این ایجاد این فضای بسته از سوی سیستم- سیستمی که یکبار این شهر را از نوع ساخته و حالا شاهد این وضعیت هستیم- اتفاقا باعث واکنش‌های رادیکال‌تر در دل جامعه و رخ دادن تجاوزهای اینچنینی خواهد شد.

وی در ادامه افزود: حالا ما اگر تئاتری که در خود فیلم اجرا می‌شود را یک تکه از خود فیلم بگیریم- به جز نکات مضمونی دیگری مانند مرگ فروشنده در تئاتر و مرگ پیرمرد فروشنده در داستان واقعی- می‌توانیم اینطور تصور کنیم که خانواده شهاب حسینی و ترانه علیدوستی درون تئاتر درواقع بازنمایاننده‌ی اینده‌ی خانواده واقعی شهاب حسینی و علیدوستی داستان واقعی اثر هستند و با این فضای بسته جامعه و با این ممکن است همین اتفاق که برای پیرمرد متجاوز افتاد در اینده برای عماد(شهاب حسینی) هم رخ دهد و بنابراین پیرمرد مقصر اصلی این فاجعه نیست بلکه فضای اجتماعی ناشی از مدیریت غلط سیستم است.

درواقع فرهادی همانطور که در فیلم جدایی دارد شرایط جامعه‌ی عصبی، پرتنش و پر از دروغ را نشان می‌دهد و نشان می‌دهد چرا نمی‌توان اینجا ماند، اینجا هم تکه‌های تئاتر تکمیل‌کننده‌ی همین نقد اجتماعی است و این بحث را به جامعه تعمیم می‌دهد که جامعه‌ی ایران جامعه‌ای است که به دلیل محدودیت سیستم اتفاقا در آن فضای جنسی تشدید شده است، بنابراین آدمها محکوم نمی‌شوند بلکه شخصیت‌ها و تصمیماتشان ناشی از شرایط است.

امیر ابیلی با اشاره به یکی از گفگوهای فرهادی ادامه داد: در تائید همین حرف اخیرا من مصاحبه‌ای از فرهادی هم دیدم که آوردم برایتان بخوانم. خبرنگار از فرهادی می‌پرسد:«من بعد از دیدن فروشنده مدام از خود میپرسم راه حل چیست و عماد در آن موقعیت چه باید می‌کرد؟ که هم واقعی باشد و هم به لحاظ اخلاقی قابل قبول آیا باید شدت بیشتری از یک سیلی زدن از خود نشان میداد یا نه باید همان سیلی را هم نمیزد؟»

فرهادی در پاسخ می‌گوید: «خنده‌دار و همزمان غم‌انگیزست جای آن‌که مسئله این باشد که چرا اساسا افراد چنین مسیری را طی می‌کنند تا به این نقطه برسند ما درگیر این می‌شویم که با چه شیوه‌ای خاطی مجازات شود. مسئله اصلی‌تر آن است که چرا آن مرد با موی سفید در این سن همچنان نیازمند رابطه جنسی بیرون از چارچوب خانواده است و راه پیش پای چنین فردی چیست. مسئله این است که طی چه شرایطی عماد ناچار می‌شود این مسیر را برای مجازات انتخاب کند. وقتی درباره شیوه برخورد عماد به عنوان مسئله اصلی صحبت می‌کنیم انگار پذیرفته‌ایم این اتفاق‌ها در جامعه به طور طبیعی‌ هست و راه‌حلی نیست حالا دعوا فقط برسر شیوه برخورد است. راه‌حل پاسخ و پیدا کردن چرایی وجود چنین موقعیت‌های در اجتماع است. به جای این‌که به دنبال راه‌حل و پیشنهاد برای عماد باشیم باید فکری برای صورت مسئله‌های پیش از سیلی عماد کرد.» درواقع فرهادی میگوید مسله اصلی من عماد نیست، بلکه شرایط جامعه باعث شده که پیرمرد آنجاست و باز عمل پیرمرد را توجیه می‌کند.

ایراد همیشگی فیلمنامه‌های فرهادی؛ «ابهام» به جای «تعلیق» و «کشمکش»

در ادامه این نشست امیر ابیلی با اشاره به اثار سابق اصغر فرهادی گفت: بازگردیم به بحث‌های ساختاری. فارغ از مضمون فیلم که درباره‌اش صحبت کردیم. فیلمهای فرهادی معمولا از یک ایراد کلی رنج می‌برند که البته یک ایراد بزرگ در فیلمنامه‌نویسی است، اما ظاهرا چون خودش کارگردان است و کارگردان خیلی خوبی هم هست دیگر به این معیاب فیلمنامه چندان توجهی نمی‌شود.

وی ادامه داد: در فیلم‌های فرهادی درواقع اساسا کشمکش، درگیری، تعلیق به معنای واقعی وجود ندارد بلکه فیلم بر پایه‌ی یک ابهام و مخفی کردن اطلاعات از مخاطب بنا شده است. توجه کنید که تعلیق و کشمکش درست ناشی از ابهام و نداشتن اطلاعات نیست بلکه اطلاعات مخاطب از اتفاقاتی که در طول فیلم می‌افتد تکمیل است و با این وجود مشتاق حل راز و باز شدن گره. اما اصغر فرهادی در فیلمهایش صرفا به غلط یک بخش از اطلاعات را از ما مخفی می‌کند و مخاطب باید کل فیلم را پیگیری کند تا درنهایت همان اطلاعات مخفی شده برایش مشخص شود.

مثلا در فیلم “درباره‌ی الی…” ما بازی کردن الی کنار دریا و سپس رفتن او دنبال بچه را می‌بینیم اما ادامه ماجرا را نمیبینیم و فیلمساز صحنه را از ما مخفی می‌کند و تنها سوال فیلم هم تا انتها این است که الی چه شد درحالیکه با مخفی نکردن ماجرا اساسا سوالی وجود نداشت و فیلم تمام بود. این ایجاد ابهام است و نه ایجاد تعلیق و کشمکش و گره.

در “جدایی” هم همین الگو هست. شما قبل و بعد صحنه‌ی تصادف را می‌بینید اما خود تصادف را نمی‌بینید و تا آخر فیلم مسئله این است که چرا بچه‌اش سقط شده و معلوم میشود تصادف کرده است. این کار در فیلمنامه‌نویسی غلط است چون ما باید با دیدن جزییات دنبال کشف یک راز باشیم، اینجا اصلا رازی وجود ندارد. کشمکشی وجود ندارد. تو باید تعلیق درست کنی نه اینکه یک داستانی بنویسی بعد یک تکه‌اش را برداری و سوال شما این باشد که چی شد. این کار خیلی ساده‌ای است. در داستان‌نویسی هم به شما گفته می‌شود که اگر زاویه دید شما دانای کل است حق ندارید به مخاطب نگویید چی شد.

چالش همیشگی طبقه فرودست مذهبی و طبقه متوسط

ابیلی در پایان نشست با اشاره به نشانه‌های ثابت آثار فرهادی گفت: نکته‌ی اخری که باید به آن اشاره کرد نشانه‌های ثابت و همیشگی آثار فرهادی است، از جمله کشمکش دائمی بین بین قشر فردوست مذهبی و طبقه‌ی متوسط. در همین فیلم “فروشنده” چرا باید همسر پیرمرد متجاوز یک زن چادری باشد. در فیلم “درباره‌ی الی” چیزی که سانسورشده نماز خواندن صابر ابر است. چرا باید نامزدی که الی از و فرار می‌کند مذهبی باشد. این چه الزامی در داستان دارد؟ در جدایی حجت و زنش چرا باید دارای نشانه‌های مذهبی باشند و همواره عامل بحران خانواده طبقه متوسط فردی مذهبی از قشر فرودست باشد.

نوشته گاف‌های عجیب فیلمنامه‌ی برگزیده کن!/ آفات «محتوازدگی» در فروشنده؛ چرا باید متجاوز حتما یک پیرمرد قابل ترحم باشد؟/ چالش همیشگی طبقه فرودست مذهبی و طبقه متوسط اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

چه فیلم هایی شانس اسکار رفتن دارند؟

هنوز لیست انتخاب اولیه هئیت ایرانی اعلام نشده و همه  اسامی مطرح شده در حد حدس و گمان است. سایت دیباچه در مطلبی با “عنوان کدام فیلم نماینده سینمای ایران در اسکار است؟” نام ۸۱ فیلمی که امسال شرایط حضور در اسکار را دارند عنوان کرده که از آن بین  نام فیلم های«دختر»، «فروشنده»، «ابد و یک روز»، « بادیگارد»، «اژدها وارد می شود»، « احتمال بازان اسیدی»، « خشم و هیاهو» و «ایستاده در غبار» به عنوان شانس های اصلی نام برده شده است. (اینجا)

 انتخاب مطمئن یا شانس دیده شدن

فروشنده، ایستاده در غبار و بادیگارد، این سه فیلم در گمانه زنی های انجام شده درباره اینکه کدام فیلم از ایران می تواند نماینده خوبی در اسکار باشد، بیشتر نام برده می شوند و درباره شان حرف زده می شود. سال گذشته بر خلاف تصور مدیران دولتی سینما که فیلم  مجید مجیدی را به عنوان یکی از گزینه های نهایی اسکار بهترین فیلم غیر انگلیسی زبان می پنداشتند، فیلم «محمدرسول الله(ص)» با وجود بهره گیری از عوامل سرشناس خارجی و هزینه هنگفت تولید در همان مرحله اول داوری ها حذف شد. با این وجود هنوز مجید مجیدی با ۵ بار نامزدی فیلم هایش از سوی ایران برای حضور در مراسم اسکار رکورد دار سینماگران ایرانی است(اینجا) ارسال فیلم «گذشته» فرهادی که موفق به کسب جایزه بهترین بازیگر زن نیز شده بود و آن را شانس اول دریافت نخل طلای کن می دانستند نیز در سال قبل تر نتیجه ای بهتر از حذف در مرحله اول داوری نداشت. در طول تاریخ سینمای ایران تنها ۲ فیلم «بچه های آسمان» و «جدایی نادر از سیمین» توانستند به مرحله نهایی داوری اسکار بهترین فیلم غیر انگلیسی زبان راه یابند که اولی ناکام و دومی توانست تنها اسکار تاریخ سینمای ایران را به دست آورد. پس در نگاه اول هیچ کارگردان ایرانی از حاشیه امن حضور در مرحله نهایی اسکار برخوردار نیست. پس در این شرایط می شود روی گزینه هایی حساب کرد که نشان گر سینمای بومی ایران باشند.

فروشنده فیلم جهان وطن

نگاه فرهادی در فیلم هایش کاملا جهان وطنی است همان طور که پیش از وی نیز عباس کیارستمی چنین نگاهی را در سینمایش به نمایش گذاشته بود. اگر از فیلم های فرهادی زبان فارسی را حذف کنیم، نشانه های بومی و ملی ایرانی در آن به حداقل می رسد و فرقی نمی کند فیلم در ایران ساخته شده باشد یا آلبانی یا فیلیپین. پس اگر هئیت ایرانی می خواهند فیلمی را برای رقابت جهت کسب مجسمه طلایی اسکار انتخاب کنند، می توانند بر روی مولفه های بومی فیلم دقت بیشتری کنند.

 فیلم های کن گرفته شانسی برای اسکار ندارند

فرهاد توحیدی فیلمنامه نویس سینما درباره سیتسم گزینش آکادمی اسکار می گوید: معیارهای انتخاب اسکار با جشنواره های بزرگی مثل کن یا ونیز تفاوت دارد و آثاری که در کن جایزه می گیرند خیلی در اسکار شانس ندارند.(اینجا)

این فیلمنامه نویس می افزاید: حتی شاهدیم در دوره های اخیر فیلم هایی که در ونیز گل کرده اند، لزوما مطلوب داوران اسکار نبوده اند و کمتر اتفاق افتاده که این آثار اسکار دریافت کنند.

در این صورت همان طور که «گذشته» در اسکار ناموفق بود، احتمال اینکه «فروشنده» نیز به این سرنوشت دچار شود وجود دارد.

 لندن شانس فروشنده را کاهش داد

گفته می شود  عدم  انتخاب  فیلم فروشنده برای حضور در جشنواره فیلم لندن، شانس این فیلم را برای اسکار کاهش داده است. مشرق نیوز در گزارشی با عنوان « اسکار فروشنده را نمی‌خواهد» دلایلی را برای عدم موفقیت  فیلم فروشنده در صورت انتخاب به عنوان نماینده سینمای ایران در اسکار نام برده است(اینجا) که در بخشی از آن به انتخاب نشدن فیلم فروشنده برای جشنواره لندن اشاره شده و می نویسد: فیلم فروشنده در جشنواره لندن پذیرفته نشد. به خاطر حضور تعداد زیادی از اعضای آکادمی در جشنواره لندن و مراودات نزدیک آنها یک قانون نانوشته وجود دارد که: هر فیلمی در جشنواره لندن پذیرفته نشود شانس قرارگرفتن در میان ۵ فیلم اسکار را از دست خواهد داد.

 بادیگارد با یک شاخه گل

جواد شمقدری رئیس سابق سازمان سینمایی در اظهار نظری فیلم بادیگارد را به عنوان گزینه ایران برای حضور در اسکار معرفی کرده است. این مدیر سابق سینمایی می گوید: «بادیگارد اثری با شاخص‌های هالیوودی است که هم با حرکت کلی نظام و انقلاب اسلامی همراه است و هم مساله روز یعنی داعش را مطرح می‌کند. اتفاقا باید فشار هم بیاوریم که آنجا فیلم را ببینند. وقتی ما فیلمی را می‌فرستیم باید کاری کنیم که حداقل صد نفر از اعضای آکادمی اسکار این اثر را تماشا کنند. این کاری شدنی است و دست‌اندرکاران باید زمینه را برای دیده شدن «بادیگارد» فراهم کنند. آنها باید کاری کنند، آکادمی اسکار فیلم «بادیگارد» را در جدول نمایش خود بگذارد. تا جایی که من خبر دارم، اینها یک سالن در نیویورک و یک سالن دیگر در لس‌آنجلس دارند. نماینده ما در نیویورک تلاش کند و ارتباط بگیرد. اتفاقا آن طرف هم این ارتباطات را می‌پسندد و این علاقه‌مندی را نشان می‌دهد.» (اینجا)

شمقدری البته این پیشنهاد را  با این پیشنهاد دیگر تکمیل می کند و آن این است که: «آقایان اعلام کنند ما فیلم «بادیگارد» را برای اسکار انتخاب کرده‌ایم بعد یک نفر را مامور این کار کنند که فیلم «بادیگارد» را با یک شاخه گل درِ خانه برخی از این کارگردان‌ها و تهیه‌کننده‌ها و سینماگرانی که اعضای آکادمی اسکار هستند، ببرد. مطمئنم اگر صد نفر از اعضای آکادمی اسکار فیلم «بادیگارد» را ببینند و به بخش ترورهای داعشی آن هم توجه کنند، این فیلم نامزد دریافت اسکار خواهد شد. تردید ندارم.»  البته این اظهارات  واکنش های  مختلفی را در پی داشته است و بعضا برخی ها آن را صرفا یک شوخی دانسته اند!

 ایستاده در غبار، گزینه بومی!

احتمالا اینکه نماینده ایران در اسکار امسال موفق شود، خیلی کم است، چه فروشنده چه فیلم دیگری مانند ایستاده در غبار، ولی اینکه چه فیلمی از ایران در سطح جهانی دیده شود، مهم است. آن وقت می توانیم روی گزینه بومی ایستاده در غبار که دستاورد فنی اش به خصوص در بخش صداگذاری یک سر وگردن از سینمای ایران بالاتر است، می تواند حرف هایی برای ارائه در سطح جهان داشته باشد.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی می گوید نگاه ما این است که آثار ارزشی تر در جشنواره هایی مانند اسکار حضور یابد اما انتخاب نماینده برای حضور در اسکار ساز و کاری دارد و برای انتخاب آن عناصری تعیین می شوند، داورانی هم هستند که باید بررسی کنند و از نظر فنی و محتوایی این مسئله را تایید کنند.(اینجا)  وزیر ارشاد در ادامه  میگوید: وزارت ارشاد در این مورد دخالت مستقیمی ندارد، با این حال اگر فیلم هایی مانند «ایستاده در غبار» به اسکار بروند، هم از نظر فنی و هم از نظر محتوایی اتفاق با ارزشی است.(اینجا)

بعد از اظهارات وزیر ارشاد، حجت الله ایوبی رئیس سازمان سینمایی در مراسم رونمایی از مجموعه آثار پوران درخشنده در موزه سینما به خبرنگاران می گوید: آقای وزیر خیلی دقیق صحبت کرده و گفته است که فیلم «ایستاده در غبار» یکی از گزینه‌های مناسب برای اسکار است و من هم احتمال می‌دهم که «ایستاده در غبار» یکی از گزینه‌های اصلی هیأت انتخاب باشد. البته ما نظر شخصی خود را می‌دهیم و تصمیم نهایی با هیأت انتخاب است (اینجا)

محمدحسین فرحبخش تهیه کننده و کارگردان سینما معتقد است: اگر «ایستاده در غبار» به اسکار فرستاده شود مایه مباهات کشور خواهد بود چرا که این فیلم تصویر واقعی مقطعی از تاریخ یک کشور است که آرم ولایت را در پرچم خود دارد و نشان امیرالمومنین روی پرچم ایران جلوه گری میکند. (اینجا)

صدای آمریکا و گزینه های نهایی ایران

صدای آمریکا طی گزارشی به گزینه های ایران برای حضور در اسکار پرداخته و دو فیلم «فروشنده» و «ایستاده در غبار» را به عنوان گزینه های نهایی کشورمان برای حضور در اسکار معرفی می کند(اینجا)

به نظر می رسد با  توجه نظر مثبت وزیر ارشاد و رئیس سازمان سینمایی به فیلم ایستاده در غبار ساخته محمدحسین مهدویان این فیلم از شانس بالاتری نسبت به دیگر رقبا برای حضور در اسکار برخوردار باشد. اگر این اتفاق رخ دهد، مهدیوان اولین فیلم اولی خواهد بود که فیلمش هم به عنوان بهترین فیلم سینمای ایران و هم به عنوان نماینده ایران برای حضور در اسکار معرفی شده است.

منبع: نسیم آنلاین

نوشته گزینه مطلوب ایران برای اسکار؛ سینمای ملی یا تولید خارجی؟ اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

بهروز افخمی در ابتدای برنامه با ابراز تسلیت فرارسیدن سالگرد فاجعه منا و شهدای حج گفت: بخاطر بی عرضگی و بی لیاقتی حکام حجاز، بسیاری از مردم عزیز ما عزیزانشان را از دست دادند.

آیا سینماهای پرتعداد چین جایی برای اکران فیلم های ایرانی ندارند؟

وی در ادامه با ارائه تفاوت های آماری جالب سینمای چین و ایران گفت: فروش سینمای چین ۱۰۰ برابر سینمای ایران است و هر سال ۸ هزار سینما به کشورشان اضافه می شود و تا سال آتی تعداد سینماهای این کشور بیش از ۴۰ هزار سالن خواهد شد. مجموع فروش سینمای چین از ۳ میلیارد دلار سال گذشته، امسال به ۱۰ میلیارد دلار رسیده است و برای سال آتی می توان گفت با روند رو به رشد چینی ها، فروش سینمای داخلی این کشور با از سینمای آمریکا جلو خواهد زد.

افخمی ادامه داد: از ۱۰ فیلم اول این کشور، ۶ فیلم چینی هستند. ۵۳۰ میلیون دلار فیلم اول این کشور فروش داشته است. مجموع ۶ فیلم پرفروش چینی در ۱۰ فیلم اول آن، ۱ میلیارد و ۴۵۰ میلیون دلار فروش داشته است.

مجری «هفت» افزود: قیمت بلیت در سینمای چین ۳ برابر سینمای ایران است اما رشد و مقدار استقبال از سینمای چین در درون این کشور، حدود ۱۰ برابر استقبال مخاطبان امسال سینمای ایران است. با وجود اینکه امسال سال پررونقی برای سینمای ایران بوده است. شتاب رشد سینمای چین، در هر سال ۱۰ برابر سینمای ایران است اما ارقام در هر عرصه ای ۱۰۰ برابر ارقام سینمای ایران است. از جمله اینکه یک درصد بازار درآمدی سینمای چین می شود ۱۰۰ میلیون دلار یعنی دو برابر تمام فروش سینمای ایران!

افخمی گفت: ما می توانیم بجای حضور در سینمای جشنواره ای اروپا یا نهایتا بازار سینمای آمریکا، می توانیم به سینمای چین نفوذ کنیم و بازارهای تازه سینمای آسیا توجه کنیم.  آیا ما می توانیم در سینمای چین فیلم اکران کنیم؟ آیا جمعیت مسلمان نزدیک با عقاید خود نداریم؟ آیا سینماهای پرتعداد چین جایی برای اکران فیلم های ایرانی ندارند؟

حیایی: سرمشق من جمشید هاشم پور است

«هفت» در ادامه میزبان امین حیایی، بازیگر سینمای و تلویزیون بود و به بررسی سوابق بازیگری این هنرمند پرداخت. حیایی در بخشی از صبحت هایش گفت: سرمشق من در سینما آقای جمشید هاشم پور است که هنوز در این سن و سال بدن فیزیکی نرم و پرانعطافی دارند. و من هم برای حفظ آمادگی جسمی ام در طول هفته مداوم ورزش می کنم.

وی افزود: از تکراری بودن فرار می کنم و زمانی که ببینم نقشم به تکرار افتاده است از کارگردان می خواهم عوض کند. من همیشه سعی کردم در عین توجه به علایق مردم، دست به انتخاب های جدید بزنم و وجه هنری سینما هم برایم مهم بوده است.

ماجرای دستگیری بخاطر موی بلند!

این بازیگر ادامه داد: هنر خود را مدیون آقای اصغر هاشمی و همایون اسعدیان می دانم اما بعد از سریال «آپارتمان» دیده شدم و مردم من را شناختند. خب در این فیلم موهای من هم بلند بود و آن زمان موی بلند عجیب و جرم بود و دستگیر می کردند! حتی یک بار من در درکه من را گرفتند و گفتند چرا موهایت بلند است!

از بازی در هیچ فیلمی پشیمان نیستم

حیایی با بیان آنکه ۱۰ سال به طول انجامیده تا از نقش فرعی به نقش اول برسد گفت: در میان بازی هایم فیلم «بیداری رویاها» و «شب» را خیلی دوست دارم. اما از بازی در هیچ فیلمی پشیمان نیستم و برای هر کدامشان دلیلی داشتم و از همه تجربه کسب کرده ام. اصولا اتفاق های بد را در زندگی ام بد نمی دانم، همه را خواست خدا می دانم.

وی با اشاره به فیلم جنجال برانگیز «قلاده های طلا» گفت: حتی فیلمی را بازی کردم که شاید برخی مردم دوست نداشتند از جمله «قلاده های طلا» اما من واقعا به مسیر و سرنوشت اعتقاد دارم و معتقدم خدا را مرا جلو می برد و فکر می کنم او راه غلط جلوی من نمی گذارد. هرچند برخی گمان کنند که این به اوج محبوبیت من ضربه زد.

بعد از «قلاده های طلا» همکارانم صمیمی‌ام مرا بایکوت کردند!

حیایی با بیان آنکه بعد از «قلاده های طلا» مرا در سینما بایکوت کردند، بیان داشت: حتی از میان همکاران بعضا صمیمی و نزدیک بوده اند که گفتند اگر امین حیایی در پروژه ای باشد ما حاضر به حضور در آن نیستیم چون او محبوبیتش را از دست داده است! چون «قلاده های طلا» فیلمی ضدسبز است و بسیاری دوست نداشتند من در چنین فیلمی بازی کنم. منم اصلا برایم جبهه بندی ها مهم نبوده و فقط بازی حرفه ای مهم بوده است.

بازیگر فیلم «قلاده های طلا» با بیان آنکه معتقدم این فیلم واقعیت ها را به تصویر کشیده گفت: حتی برخلاف مخالف برخی نهادهای کشور من باخبرم این فیلم تایید رهبری را هم داشته است، اما آن زمان بسیاری فیلم را ندیده قضاوت کردند و فکر کردند به نفع شان نیست.

بخاطر تبعاتش حاضر به بازی در «قلاده های طلا ۲» نیستم

حیایی درباره اینکه آیا حاضر است اگر «قلاده های طلا ۲» ساخته شود، باز هم در آن بازی کند گفت: الان در چنین شرایطی بخاطر تبعاتش دیگر حاضر به بازی در چنین فیلمی نیستم. به هر حال آدم از همکار خودش توقع چنین برخوردهایی را ندارد و ترجیح می دهم جلوی برخی مردم و همکارانم نیاستم. من هم از کسی دلخوری ندارم و همه را بخشیده ام.

بازی در فیلم محصول مشترکی با آمریکا

حیایی در ادامه با بیان توضیحاتی درباره ساخت محصول مشترک جدید با آمریکا گفت: اخیرا سفری به آمریکا داشته ام و بناست به عنوان یک بازیگر محصول مشترکی با آمریکا تولید کنیم. به دنبال انتخاب عوامل هستند. فیلم طنزی است که از ایران شروع می شود و در ادامه به آمریکا می رود. زبان اصلی آن فارسی است اما به دنبال پخش بین المللی آن در بازار جهان هستیم.

نقشی جدید و متفاوت در «شعله ور» حمید نعمت الله

وی همچنین درباره بازی در فیلم تازه حمید نعمت الله «شعله ور» نیز بیان داشت: نقشی متفاوت و جدید است که نه تابحال من این حس و حال را در خود داشته ام و نه دیده ام کسی آن را بازی کرده باشد، و اتفاق خوبی است. این فیلم خاص ترین فیلم حمید نعمت الله است و از کار با ایشان بسیار خوشحالم.

سینمای اجتماعی از واقعیت تا سانسور

«هفت» در ادامه میزبان تینا پاکروان و علیرضا امینی بود تا درخصوص بایدها و نبایدهای سینمای اجتماعی سخن بگویند. تینا پاکروان درخصوص وضعیت سینمای اجتماعی در ایران گفت: اگر در آمریکا برای درام اجتماعی جایگزین پیدا شده است، در سینمای ایران چه جایگزینی برای درام اجتماعی وجود دارد؟ در ایران به دلیل شرایط مالی صحبت از فیلم اکشن و بازگشت مالی بسیار دور از سینمای ایران است.

وی افزود: در چنین شرایطی بخش بزرگی از این موضوع به اقتصاد سینما برمی گردد و حتی در ژانر اکشن نیز که ارزان تر از فیلم های ژانر وحشت و تخیلی است باز هم خردشدن ماشین و چند دوربین سر صحنه به یک رویا برای فیلمسازان ایرانی تبدیل شده است.

علیرضا امینی نیز در ادامه بیان داشت: وقتی از سینمای اجتماعی صحبت می کنیم باید به چارچوب های و هنجارهای آن جامعه توجه کرد. سینمای ایران به هیچ وجه با سینمای اروپا و آمریکا قابل مقایسه نیست. وجه اصلی این سینما نیز جنبه انتقادی بودن آن است.

این کارگردان با بیان آنکه سانسور بزرگترین معضل سینمای اجتماعی ایران است، بیان داشت: به نظرم اگر مقوله سانسور در سینمای اجتماعی برداشته شود بسیاری از مشکلات حل می شود و مردم می بینند مشکلات شان روی پرده دیده می شود. «انتهای خیابان هشتم» من چندین مدت درگیر مشکل ممیزی و سانسور بود و البته در زمان خود فروش خوبی داشت و میلیاردی شد.

در ادامه تینا پاکروان در پاسخ به این سوال که چرا فیلم های اجتماعی در سال های گذشته با اقبال کمتری از سوی مردم مواجه شدند، اظهار داشت: البته عدم اقبال مخاطبان به سینمای اجتماعی در سال های قبل را باید در این مسئله هم دانست که بحث تبلیغات و اطلاع رسانی به قدرت امروز نبودیم و اساسا مردم از وجود یک فیلم خوب مطلع نمی شدند. از طرفی پردیس های بزرگ سینمایی به شکل امروز وجود نداشت. اما با این وجود نباید فراموش کرد که هنوز هم قصه حرف اول را می زند.

علیرضا امینی درباره مخاطب فیلم های اجتماعی در ایران بیان داشت: من ارائه راهکار را وظیفه فیلمساز اجتماعی نمی دانم و طرح مسئله را وظیفه خود می دانم. لذا مسئولین را هم مخاطب فیلم های اجتماعی خود می دانم.

در ادامه افخمی گفت: وقتی تنها طرح مسئله را وظیفه خود می دانی و مخاطب فیلم هایت را مسئولین می دانی، چرا مردم باید مخاطب فیلمهای تو باشند وقتی چیزی عایدشان نمی شود؟ چه چیزی برای مردم وجود دارد؟

پاکروان: هنگامی که فیلمساز اجتماعی برای مردم فیلم نسازد خطرناک می شود

تینا پاکروان در این خصوص بیان داشت: من فکر می کنم مخاطب اصلی فیلم های اجتماعی ما مردم هستند و آنجایی که فکر می کنیم این فیلم به درد مردم نمی خورد، فیلمسازی بسیار خطرناک می شود و من از آن درباره خود نگرانم.

وی افزود: من آرزو می کنم آقای بیضایی مجدد در ایران فیلم بسازند اما من فکر می کنم فیلم آخر آقای بیضائی واکنش شان به نبودن فضای کافی برای فیلمسازی در ایران بود. چون فیلمنامه های بهتری داشتند و اجازه ساخت نمی گرفت. و این آن نقطه ای است که برای من نگران کننده است که فیلمساز اجتماعی به جای پرداختن به مسائل عدیده ای که جای پرداخت دارد، مجبور شود فیلمی را بسازد که دغدغه هیچ قشری نیست.

اجتماع همواره از سینمای اجتماعی جلوتر است

این کارگردان ادامه داد: من در فیلم «خانوم» به دنبال این بودم در بستر یک معضل اقتصادی سه روایت از سه طبقه ارائه کنم. معتقدم اجتماع همواره جلوتر از سینمای اجتماعی است و سینما بازگوی آن است. لذا ما چیزی را تکرار می کنیم که مسئولین پیش از این آن را می دانستند و برای همین تاثیر نمی گیرند. لذا من این را رسالت خود نمی دانم که برای آنها بسازم.

وی بیان داشت: من در فیلم «خانوم» سعی کردم اخلاق و ایستادن پای مشکلات و زنده بودن و زندگی کردن را نشان دهم و در فیلم جدیدم هم به دنبال همین بودم. و فکر می کنم هنوز هم فیلمساز همچنان از اجتماع عقب است و بخشی از این به سانسور نگاه ها در این زمینه برمی گردد و باید بگذاریم به برخی مسائل ورود کنیم و حرف بزنیم. فیلم بعدی من نوعی از کمدی است که تاکنون تجربه نشده است.

در ادامه افخمی بیان داشت: هر دو فیلم «خانوم» و «نیمه شب اتفاق افتاد» برای تماشاچی و حداقل تجربه یک موقعیت و روحیه دادن به او ساخته شده است و  به نظرم برای همین هم موفق است.

نهایتا امینی گفت: فیلم بعدی من فیلم متفاوت تری است. تقریبا نیمی از موقعیت هایش طنز خواهد بود. به هر حال با شرایط فروشی که امسال در سینماها داریم باید حواسمان هم باشد که مخاطب آمده و باید حرف و سبک جدیدی بشنود.

برنامه سینمایی «هفت» در بخش انتهایی خود با میزگردی انتقادی به سراغ فیلم های اجتماعی شاخص در سینمای ایران رفت. مسعود فراستی و سعید قطبی زاده از میهمانان این بخش بودند.

فراستی: سینمای اجتماعی یک پز روشنفکرانه است

فراستی در ابتدای این میزگرد بیان داشت: فیلمساز اجتماعی و ژانری به نام سینمای اجتماعی را نه من می شناسم و نه آنقدر اساسی است. خود به خود ارزشمند نیست و می توان پشت آن پنهان شد. سینمای اجتماعی امروز تبدیل به یک پز روشنفکرانه شده که می توان از مسائل حرف زد اما در فیلم چیزی وجود ندارد و مدام ما را به جامعه ارجاع می دهد. این نیست که اگر در جامعه مسئله طلاق، اعتیاد و… وجود دارد و ما به ان نیشی زدیم یعنی شجاعیم!

وی افزود: در این دست فیلم ها به بهانه اجتماعی بودن قهرمان نداریم. رویداد جدی نداریم. اگر جامعه این چیزی است که شما می گوئیم و من نمی فهمم، چرا آن را نمی سازید؟ شما قادر نیستید دو خیابان از جامعه ات بسازی بعد ادعای اجتماعی بودن دارید! در فیلم «هیس!…» فیلمسازی که به شدت کار تحقیقی کرده است، روی یک حرف درست و تحقیق شده یک حرفی می زند. هرچند با سینمایی نحیف و فیلمی ضعیف اما در فیلم تا حدی این تصویر جامعه ساخته می شود. و در میان فیلم هایی با موضوعات نخ نما این موضوع فیلم خود مزیت است.

این منتقد بیان داشت: نباید فراموش کرد اساسا «چه چیز» مهم نیست، «چگونه» است که «چه چیز» را می سازد. در طرز نگاهت، جهان و… ای که خلق می کنی این ساخته می شود.

در ادامه سعید قطبی زاده بیان داشت: انتخاب فیلم های شاخص اجتماعی کاملا سلیقه ای است. ملودرام اساسا بستر مناسبی برای بیان رویکردهای چپ در اجتماع نیست. یعنی نگرش معترض به سیستم در علت اصلی مشکلات. فیلم «هیس!…» به نظرم فیلم آشفته ای بود که در ادامه به سمتی نامفهوم می رود و به هر حال فیلم محبوبم نیست.

مسعود فراستی درخصوص فیلم «یه حبه قند» بیان داشت: اما فیلم «یه حبه قند» را اصلا من نمی دانم در این دسته از فیلم ها می توان به حساب آورد یا خیر چون حتی کوچه را نمی بینیم چه برسد به جامعه. آدم ها و روابط بین آنها را در یک خانه می بینیم با جامعه کاری ندارد. اما درکل به نظرم «یه حبه قند» بدتر از «هیس!…» است.

قطبی زاده نیز دراین خصوص گفت: این فیلم براساس یک الگوی معروف در سینما یک مدل کوچک تر تعریف می کند و نمونه هایی از افراد اجتماع در یک خانواده کوچک قابل تعمیم هستند و معرف یک اجتماع هستند. به هر حال فیلمی است که به لحاظ فنی زحمات زیادی برای آن کشیده شده است و بیشتر از «یه حبه قند» آن را دوست دارم.

قطبی زاده: «لانتوری» پس از فیلمبرداری و در تدوین ساخته شده است

میز نقد برنامه «هفت» در ادامه با ورود به فیلم های اجتماعی روز سینما به نقد فیلم «لانتوری» و «فروشنده» پرداخت.

قطبی زاده در نقد فیلم «لانتوری» گفت: زمانی در سینما است که یک حرف ساده را سخت جلوه می دهید. «لانتوری» به نظرم از این جنس پیچیده وانمودکردن ها دارد. در این فیلم با تصور واژگونه و ویران از جامعه طرف هستم که این تصویر تلخ در این فیلم درنیامده است.

این منتقد افزود: «لانتوری» به نظرم از فیلم هایی است که بعد از فیلمبرداری ساخته شده است و اساسا با راش های زیادی در تدوین تولید شده است. فیلم بجای تاثیرگذاری، مرعوب کننده است. و در بخش های مستندگونه اش، تیپ های اجتماعی را به منفورترین شکل ممکن به تصویر کشیده است و عیان است.

«لانتوری» فیلم تاریخ مصرف دار

وی در ادامه خاطرنشان کرد: اساسا «لانتوری» با این برچسب های «دلواپس» و… فیلم تاریخ مصرف داری است و این اقبال عمومی راجع به این دو فیلم (لانتوری، فروشنده) به نظرم جدای اینکه ناشی از اقبال مردم به سینما باشد، به چیز دیگری مربوط است.

مسائل فرامتن علت فروش بالای «لانتوری»

قطبی زاده با بیان اینکه فروش بالای این فیلم دوپینگی است، گفت: پرونده اسیدپاشی، مسئله فرامتن فیلم توقیف شده این فیلمساز و… که مسائل خاص وضعیت کنونی سینمای ایران است امتیاز کاذبی برای این فیلمساز ایجاد کرده است و این آوانس اوست. منِ تماشاگر اسیر فرم فیلم، آزار می بینم و فیلمساز مرا شکنجه می دهد.

فراستی: نمایش مکرر چهره قربانی ضدسینماست

در ادامه مسعود فراستی در نقد این فیلم گفت: این فیلم در روزهای اول سروصدای زیادی کرد و پشت یک موضوع مخفی شد. اینکه مسئله اجتماعی دو نفر است. اما در صحنه آخر فیلم که خانم خبرنگار با صورتی به شدت آزار دهنده و اسیدپاشی شده روبروی ماست و مکرر نشان می دهد و نمی فهمد که سینما نباید این کار را بکند، می خواهد درد این قربانی را به شما منتقل کند. گمان می کند این درد از طریق یک چهره مشمئزکننده و زشت به ما منتقل می شود.

لذت «لانتوری» مازوخیسمی است

منتقد «هفت» در ادامه افزود: در روبرو هم نوید محمدزاده را می بینیم که دست و پا می زند و التماس می کند که ببخش. در صورتی که این خانم اصلا او را نمی بیند! در اینجا ما بجای اینکه با خانم قربانی هم دردی کنیم با نوید محمدزاده هم دردیم! اساسا زشتی این چهره با گریم بد دافعه دارد و سادیسمی است و لذتی که می بری مازوخیسمی است.

قطبی زاده: در «فروشنده» واقعه جای واقعیت را می گیرد/ این فیلم اجتماعی نیست

سعید قطبی زاده در ادامه برنامه به سراغ فیلم پرفروش این روزها «فروشنده» رفت و در نقد فیلم فرهادی گفت: اساسا فیلم «فروشنده» فیلمی اجتماعی نیست و اساسا در این دسته بندی نمی گنجد. به قولی در فیلم های فرهادی، واقعه است که جای واقعیت را می گیرد. یعنی چه؟ یعنی آنقدر با واقعه درگیر می شود و ور می رود که اساسا در دام آن اسیر می شود.

وی ادامه داد: فرد متجاوز جوراب، سوئیچ ماشین، موبایل و پولش را جا می گذارد. اما کارت ماشین یا کارت ملی اش را جا نمی گذارد؟ چرا؟ چون در این صورت تصویر او که یک پیرمرد است لو می رفت و ما در انتهای فیلم غافلگیر نمی شدیم. یا اینکه چرا با سوئیچ زاپاس به سراغ وانتش نمی آید تا ببرد؟ همه اینها در فیلمنامه بر پایه واقعه ساختی فیلمساز است. به نظرم این چینش خیلی آگاهانه است و در عین حال هیچ گونه منطقی در آن دیده نمی شود.

این منتقد افزود: لذا این موقعیت برای من بیشتر یک موقعیت کمیک است تا یک موقعیت هولناک. چون غیرمتحمل ترین گزینه در انتها سوژه اصلی است!

یک جوراب تنها موتیف مشترک فیلم «فروشنده» و نمایش آرتور میلر!

قطبی زاده نهایتا گفت: به هر حال امروز جو به گونه ای است که فیلم مهمی به اسم «فروشنده» که دو جایزه مهم هم در سطح جهانی برای ایران آورده و در زمانی که دارد می فروشد را ما در تلویزیون در این مدت کم باید نقد کنیم، و سخت است. اما باید توجه کرد که نباید سادلوحانه با آن روبرو شد. من جز یک جوراب موتیف مشترکی بین فیلمنامه «فروشنده» و نمایش «مرگ فروشنده» آرتور میلر ندیدم!

فراستی: «فروشنده» قبل از یک فیلم بد است

در ادامه مسعود فراستی در نقد خود بر فیلم «فروشنده» بیان داشت: اساسا «فروشنده» نون نسبی گرایی افراطی اش را می خورد. با وقتی کمی که هست مجبورم تلگرافی نقد کنم. «فروشنده» حتی قبل از فیلمِ بد است و هنوز شکل نگرفته است.

وی افزود: کارگردان دوست دارد جنجال کند و برای فیلم طرفی ببندد. والا اساسا تعمیم دادن فیلم شعاری است. مگر می شود این موقعیت را تعمیم داد؟ در ۵ دقیقه یک پیرمرد که با یک سیلی می میرد؟

فراستی با طرح این سوال که مسئله فیلم چیست؟ ادامه داد: یک جمله از ترانه علیدوستی در فیلم است که می گوید «من باید می مردم!» که این دیالوگ به قدری تند است که انگار واقعا تجاوز شده است. درصورتی که چنین نشده است. فیلمساز در فیلم با کیست؟ با پیرمرد است.

این منتقد نهایتا گفت: «فروشنده» می خواهد در ایران به هر قیمتی بفروشد و سرکار بگذارد. در آن طرف هم با اسم «مشتری» حاضر شود. اینکه این زن و مرد بعد این واقعه چگونه خود را تحلیل می کنند در فیلم جایش خالی است و اساسا بدان نمی پردازد. و شما هرجوری هم که این رابطه را تحلیل کنید سر از آن طرف در می آید!

برنامه سینمایی «هفت» با اجرا و سردبیری بهروز افخمی هر هفته جمعه شب ها روی آنتن شبکه سه سیما می رود.

نوشته قطبی‌زاده: یک جوراب تنها موتیف مشترک فیلم «فروشنده» و نمایش آرتور میلر!/ فراستی: «فروشنده» می‌خواهد به هر قیمتی بفروشد/ «اخراجی‌ها» و «قلاده‌های طلا» محبوب‌ترین فیلم‌های امین حیایی از دید مخاطبان اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.