در ابتدای نشست، دکتر یاسری، استاد دانشگاه و پژوهشگر حوزه رسانه دانشکده آوینی دانشگاه امام حسین(ع)، با اشاره به اهمیت جبهه مقاومت و تأثیرات آن بر تحولات منطقه‌ای و جهانی گفت: «ما باید به جای تمرکز صرف بر مفاهیم انتزاعی، دستاوردهای مقاومت را در قالب‌هایی ملموس و انسانی برای مخاطبان جهانی به نمایش بگذاریم. این نمایش نه تنها در عرصه سیاسی، بلکه در ابعاد فرهنگی و اجتماعی نیز اهمیت دارد.»

وی با تأکید بر نقش مهم رسانه در تقویت گفتمان مقاومت افزود: «بیش از ۴۰ درصد از جمعیت ایران قبل از انقلاب در فقر مطلق زندگی می‌کردند و این در حالی است که امروز ایران توانسته است در عرصه‌های مختلف پیشرفت‌های قابل توجهی را تجربه کند. این دستاوردها باید به‌طور مستمر و اثرگذار برای جهان معرفی شوند.»

این نشست، فرصتی بود تا فعالان رسانه‌ای کشورهای مختلف، دیدگاه‌ها و تجارب خود را در خصوص نحوه برخورد با رسانه‌های غربی و چالش‌های آن‌ها در پردازش اطلاعات و تولید محتواهای رسانه‌ای مطرح کنند. در پایان این محفل، از چهره‌های رسانه‌ای بین‌المللی با اهدا لوح تقدیر، قدردانی به عمل آمد.

نوشته برگزاری محفل حاج نادر طالب‌زاده در جشنواره فیلم مقاومت اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

در این مستند به زندگی شخصی، پیشینه خانوادگی و سیر و سلوک عرفانی نادر طالب‌زاده فیلمساز و متفکر جبهه انقلاب پرداخته و فرازهای مختلف زندگی او نمایش داده می‌شود.

مستند «حاج نادر» حاوی تصاویر دیده نشده از مقاطع مختلف زندگی این فیلمساز  است و یک روایت بدون روتوش از زندگی ایشان را به تصویر می‌کشد.

این مستند محصول سازمان هنری رسانه‌ای اوج است که در خانه مستند به تولید رسیده است.

نوشته مستند «حاج نادر» تولید شد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

نوشته پیشکش به نادر طالب‌زاده… اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

*پیام محمد خزاعی به جشنواره شانزدهم «سینماحقیقت»

رئیس سازمان سینمایی طی پیامی به جشنواره گفت: «اگر جهان امروز، جهان تصویرها و نمادهاست، بی‌شک سینمای مستند تجسم عینی و مصداق روشن چنین ادعایی است. امروزه برای شناخت تاریخ ملت‌ها و تمدن‌ها فقط به اسناد و منابع مکتوب مراجعه نمی‌کنند و جلوه‌ای از بازنمایی فرهنگ و تاریخ‌ ملت‌ها را در آیینه سینمای مستند آنها جستجو می‌کنند. سینمایی که ترجمان هنرمندانه مردم‌شناسی، نحوه زیست و سلوک ملت‌ها و پیروزی و شکست‌های‌ آنها در گذر تندباد حوادث زمانه است. زیرا بر بستر فیلم‌های مستند می‌توان به تحلیل محتوا پرداخت و روایت‌های مستندسازان را به عنوان برگ‌هایی زرین از تاریخ و گنجینه فرهنگی ملت‌ها بازخوانی نمود.»

وی در بخش دیگری از پیام خود بیان کرده است: «سینمای ایران در تاریخ ۱۲۰ ساله خود گنجینه عظیم و ارزشمندی از فیلم‌های مستند در اختیار دارد و هر ساله به مدد هوشمندی و ذوق سلیم مستندسازان بر غنای آن افزوده می‌شود. در رقابت‌های تمدنی و جنگ ادراکی موجود ارزش سینمای مستند به دلیل خصلت حقیقت‌جویانه و روشنگرانه آن دوچندان شده است و هر فیلم به تنهایی می‌تواند سبب کاشت بذر آگاهی و شناخت تازه از موضوعات گذشته و حال گردد.»

خزاعی جشنواره بین‌المللی «سینماحقیقت» را به عنوان کارگاه بزرگ انتقال و اشتراک تجربه دانست و عنوان کرد: «این جشنواره در بستر چنین رسالتی توانسته است به مهمترین رخداد سینمای مستند ایران و منطقه تبدیل شود و منادی فرهنگ، اندیشه ورزی و نگرش محققانه شود. پس امیدوارم سینماحقیقت بازهم بر مدار مطالبات حقیقی، منافع ملی و تاریخی کشور و رشد و ارتقای سینمای مستند گام بردارد تا همزمان با برگزاری جشنواره در تهران، نمایش گزیده‌ای از فیلم‌های جشنواره در سراسر کشور هم بتواند شمیم خوش آگاهی و نشاط را منتشر سازد و ظرفیت‌های معنایی و زیبایی‌شناسانه این سینمای روشنگر را در معرض دید حقیقت‌جویان قرار دهد.»

*بازدید معاون توسعه فناوری و اطلاعات سازمان سینمایی در دومین روز جشنواره

قادر آشنا؛ معاون توسعه فناوری و اطلاعات سازمان سینمایی، در روز دوم جشنواره «سینماحقیقت» از خانه جشنواره بازدید کرد.

قادر آشنا در حاشیه بازدید از جشنواره، درباره رویکرد سازمان سینمایی نسبت به فیلمسازان خارج از تهران به‌خصوص مستندسازان گفت: سیاست دولت سیزدهم در راستای توجه به استان‌هاست پس سازمان سینمایی به طبع دولت، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و باوری که شورای مدیران و ریاست سازمان به استان‌ها دارند، عزم‌شان را برای کمک به استان‌ها جذب می‌کنند، همچنین اکثر افرادی که در این سازمان حضور دارند، استانی هستند و ظرفیت و قابلیت استان‌ها را می‌دانند پس توجه به این مناطق بیشتر می‌شود.

این مدیر سینمایی تاکید کرد: مستند بخشی از ماموریت‌های سازمان سینمایی‌ست که هم مرکز گسترش سینمای مستند، تجربی و پویانمایی و هم سیاست‌های مکتوب و غیرمکتوب وزارتخانه و سازمان سینمایی به مستندسازان استانی توجه دارند، به همین دلیل در سفرهای استانی مصوب شد که میانگین در هر استان سه مستند ساخته شود و سازمان سینمایی و مرکز گسترش بخشی از هزینه‌های آن‌ها را برعهده بگیرند، این مساله علاوه بر رویدادهایی‌ست که در طول سال برگزار می‌شوند.

*اکران ۳۶ مستند در روز دوم جشنواره

براساس جدول اکران در دومین روز از برگزاری دوره شانزدهم جشنواره مستند سینماحقیقت، ۳۶ مستند در بخش‌های مختلف، در سالن‌های نمایش پردیس ملت به نمایش درآمدند.

در روز دوم مستندهایی از جمله «بازمانده» به کارگردانی علیرضا کرمی، «واهک» به کارگردانی حدیث جان بزرگی، «دیافراگم» به کارگردانی جواد وطنی، «پاییز پنجاه سالگی» به کارگردانی محسن اسلام‌زاده، «خونه مامان شکوه» به کارگردانی مهدی بخشی‌مقدم، «اصیل» به کارگردانی سعید آلبوعبادی، «روایت فرهت» به کارگردانی امیراطهر سهیلی، «پرواز بر فراز سرزمین خورشید» به کارگردانی مهدی باقری، «کشیم عاشق» اثر امیر آقاعبدالهی، «ققنوس» ساخته مونا شمس، «جاده استخوان» به کارگردانی بهروز نورانی‌پور، «پناه به دریا» به کارگرانی کامران رحیمی، «آغازگر یک پایان» اثر امید حسن‌زاده، «آخرین عکس» اثر مهمت آکیف گولر، محصول کشور ترکیه، «خیلی راحت نباش» اثر شیما التمیمی، محصول کشور یمن، «کنسرت بالکنی» اثر دیانا کادلوبوسکا و کریستف کادلوبوفسکی، محصول کشور لهستان، «محمد ساتو، مسلمان ژاپنی» اثر آتسوشی کادو واکی، محصول کشور ژاپن، «جای جبران ندارد» اثر لاسلو هالاس، محصول کشور مجارستان، «تنها باد» اثر زوفیا کوالوسکا، محصول کشور لهستان،«جی ئی اس ۲» اثر ناستیا کورکیا، محصول مشترک کشورهای روسیه و ایتالیا، فیلم«شعله‌ور» اثر الک مورگان و تیریکی اونس، محصول استرالیا، «چهار سفر» اثر لویی خوثوثوت، محصول هلند در بخش‌های مستندهای بلند، نیمه باند، کوتاه، جایزه شهید آوینی و بخش بین‌اللمل به نمایش درآمدند.

*برگزاری کارگاه‌های تخصصی

در دومین روز از شانزدهمین جشنواره بین‌المللی «سینماحقیقت» کارگاه «توسعه طرح و متن مستند» توسط سوپریو سن (فیلمساز هندی) برگزار شد.

سوپریو سن در این کارگاه ضمن ابراز خوشحالی از حضور در ایران و این جشنواره بیان کرد: این اولین باری‌ست که به ایران آمدم و باید بگویم سینمای ایران برای فیلمسازان مستقلی مانند من همیشه الهام بخش بوده است و این دلیلی‌ست که امروز در این جشنواره و در ایران حضور دارم. در تمامی دنیا وقتی درباره سینمای هند صحبت می‌شود، بالیوود در ذهن همه افراد شکل می‌گیرد اما این سینما نیز مانند هالیوود شکل مستقل و کاراکترهای مخصوص خود را دارد و همیشه از من درباره این شکل از سینما سوال می‌شود.

وی درباره اهمیت طرح مستند عنوان کرد: فیلمنامه در سینمای مستند بسیار متفاوت است و شاید برای افراد این اهمیت شکه کننده باشد. این را باید بدانیم در سینمای مستند مهم این است که حقیقت ارائه داده شود و هرچه فیلم داستانی آن را پر زرق و برق و گاهی دور از واقعیت نشان می‌دهد، در فیلم مستند این کاملا برعکس است و به تصویر کشیدن حقیقت تنها کاری‌ست که باید انجام شود.

در ادامه روز دوم کارگاه «مستندسازی تک‌نفره» نیز توسط محمدصادق اسماعیلی برگزار شد. وی در بخشی از این کارگاه بیان کرد: شاید پیش بیاید که از خود بپرسید چه موضوعاتی مناسب فیلمسازی تک‌نفره است؟ واقعیت امر این است که جواب دقیقی برای این سوال وجود ندارد. می دانید که در تعریف مستندسازی تک نفره می‌گویند نوعی از مستندسازی ا‌ست که فیلمساز تلاش می‌کند تا پروسه تولید را به صورت انفرادی پیش ببرد و می توان این گونه بیان کرد که برخی مضامین و موقعیت ها برای این نوع از مستندسازی بهتر است. به عنوان مثال در جایی که بحران وجود دارد، بسیار مناسب است. شاید مصادیق این چنینی وجود داشته باشد اما تعریف مشخصی وجود ندارد.

* نشست صمیمانه مستندسازان استانی با دبیر «سینماحقیقت»

در روز دوم، نشست صمیمانه مستندسازهای استان‌های سراسر کشور با محمد حمیدی مقدم؛ دبیر جشنواره «سینماحقیقت» و مدیرعامل مرکز گسترش سینمایی، مستند و تجربی با حضور جمعی دیگر از مدیران مرکز گسترش برگزار شد. عبدالحسین بدرلو معاون مستند و هومن مرادی کرمانی مدیر مستند مرکز نیز در این جلسه حضور داشتند.

دبیر جشنواره در بخشی از صحبت‌هایش در این نشست گفت: برای فیلمسازهای ما این بحث تهران و شهرستان موضوعیت ندارد. چه بسا که اکثر فیلمسازان مطرح ما اهل استان‌ها هستند. برای ما تفاوتی بین این دو وجود ندارد و بحثمان عدالت در تخصیص منابع بوده که خوشبختانه پس از دو سال به نتایج خوبی رسیدیم. در واقع با بحثی که آقای خزاعی در موضوع تفاهم‌نامه‌های استانی داشت، تقریبا این موضوع قطعی شده است.

وی در ادامه بیان کرد: با وجود همه حواشی که در جشنواره حقیقت پیش آمده و شخصا علاقمند به صحبت درباره آنها نیستم، یکی از متنوع‌ترین رویدادهای ماست که به لحاظ اقلیم، زیست و تنوع رنگی جغرافیایی را به مخاطب ارائه می‌دهد و این باید گسترش پیدا کند. چون وقتی این رنگ‌آمیزی کامل باشد برای یک جامعه‌شناس یا مهمان بین‌المللی ما جذاب است.

* نخستین نشست «میز حقیقت» درباره جنگ رسانه‌ای در روز دوم جشنواره

اولین نشست میز حقیقت با حضور عماد حمرونی و  لئونید ساوین با موضوع «مستندسازی و استراتژی‌های رسانه‌ای با نگاهی به نبرد هیبریدی» برگزار شد.

در این نشست ساوین  گفت: پلتفرم‌هایی مثل یاهو و گوگل ابزاری برای اشاعه دروغ شده‌اند.

برای مثال اگر بخواهید درباره وضعیت ایران و روسیه اطلاعات کسب کنید، تنها اطلاعات منفی دریافت می‌کنید. آن‌ها اطلاعات را با تفسیرهای منفعت‌طلبانه خود منتشر کرده و دسترسی به اطلاعات درست را محدود می‌کنند. حتی چند سال پیش درباره خبرگزاری «فارس» نیز چنین اتفاقی رخ داد و برای مدتی از دسترس خارج شد.

وی بیان کرد: از آن‌جا که در رسانه‌های آمریکایی مشکلاتی در زمینه سانسور، تحریم اطلاعاتی، و…. دارند. بهتر است کشورهایی که مورد این تحریم‌ها هستند شروع به ایجاد شبکه‌های اطلاع‌رسانی و اجتماعی خود کنند. صحبت فیدل کاسترو را نباید فراموش کرد که می‌گوید تاریخ را نباید فراموش کرد. مستندسازی هم مقوله‌ای است که تاریخ را ثبت می‌کند.

حمرونی نیز عنوان کرد: غرب با بهره بردن از جنگ اطلاعات موفق شده تا ادراک ما را درباره مسائلی چون حقوق بشر، دموکراسی، برابری و مسائلی از این دست تغییر دهد. بنابراین همه این مسایل اطلاع رسانی، محصول ادراک ما هستند. باید قبول کنیم که غرب جنگ اطلاع رسانی رو برنده شده و در ایجاد واقعیت با اخبار، موفق عمل کرده است.

وی با اشاره به موفقیت پرس تی‌وی در ادامه صحبت‌هایش گفت: مشکل ایران و روسیه این است که چطور ادراکی را برای غربی‌ها ایجاد کنند و باید در این راستا تلاش کرد. قبل از این برنامه در مراسم نادر طالب زاده بودم که یک رهبر در جنگ اطلاعاتی بود. او تنها ایرانی بود که اهمیت اطلاعات را درک کرده بود و ساختار آمریکا را می‌شناخت و می‌خواست در آمریکا یک ادراک ایجاد کند و به همین دلیل در نگاه غرب خطرناک شد. چون در غرب اطلاع رسانی سلاح خطرناکی است. جنگ امروز در حوزه اطلاع رسانی است اما آیا قادر هستیم اطلاعاتی ایجاد کنیم که به ادراک منجر شوند؟ البته کار به غایت سختی است ولی باید برای آن تلاش کرد.

*آئین نکوداشت زنده‌یاد نادر طالب‌زاده

مراسم نکوداشت زنده‌یاد نادر طالب‌زاده، در دومین روز از جشنواره شانزدهم «سینماحقیقت» برگزار شد.

در این مراسم دبیر جشنواره، محمد خزاعی؛ رئیس سازمان سینمایی، محمدحسین نیرومند، محمدرضا عباسیان، محسن اسلامزاده، مجید شاه حسینی، رضا برجی و جمعی از مدیران و هنرمندان سینمایی حضور داشتند.

در آئین نکوداشت مرحوم طالب زاده از مریم طالب زاده؛ دختر مرحوم تقدیر و نشان فیروزه جشنواره به او اهدا شد.

مریم طالب‌زاده دختر این هنرمند فقید پس از دریافت نشان فیروزه جشنواره خاطرنشان کرد: از پدرم تشکر می‌کنم به دلیل چشم‌اندازی که از زندگی به من نشان داد، او هیچگاه به من دیکته نکرد که چه کنم و چه کسی باشم، اجازه داد مسیرم را خودم کشف و انتخاب کنم، همیشه با دقت به حرف من جوان گوش می‌کرد، اگر برخلاف نظرش صحبت می‌کردم، به من اجازه انتقاد کردن می‌داد گاهی با گفتگو و گاهی با سکوت، بالاخره طی زمان آگاه و روشنم می‌کرد.

وی افزود: نادر طالب‌زاده پدر و استاد شریفی بود. بیشتر اوقات به جای مدرسه رفتن، ترجیح می‌داد کنار خودش تاریخ، انگلیسی، دینی و… را طور دیگری با جان و استخوانم تجربه کنم، روی صحبتم به هم‌شاگردانی‌هایم است که از پدرم یاد گرفتیم، لطفا بذرهایی که او با دقت در قلب و روح‌مان کاشت، با دقت بیشتری آب و بها دهیم که مبادا علف‌های هرز اطرافش رشد کنند.

* فروشگاه کتاب «سینماحقیقت» در پردیس ملت

فروشگاه کتاب جشنواره «سینماحقیقت» با همراهی نشر ساقی در پردیس سینمایی ملت برپا شد.

در این فروشگاه کتاب، آثار منتشر شده در حوزه سینمای مستند از سوی مرکز گسترش سینمای مستند، تجربی و پویانمایی و همچنین نشر ساقی به فروش می‌رسد. فروشگاه کتاب جشنواره «سینماحقیقت» در طبقه منفی دو پردیس «ملت» دایر شده است.

گفتنی است؛ شانزدهمین جشنواره بین‌المللی «سینماحقیقت» با دبیری محمد حمیدی مقدم از ۲۰ تا ۲۵ آذرماه در حال برگزاری است.

نوشته از پیام رئیس سازمان سینمایی تا نکوداشت نادر طالب‌زاده اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

وی افزود: در دهه ۷۰ وقتی در مرکز آموزش فیلم‌سازی در باغ فردوس دانشجو سینما بودم این چهره من را جذب کرد و در سال‌های بعد به آگاهی ایشان به سینما و سینمای جهان پی بردم. به‌شدت به‌روز بودند و سر پرشوری داشتند. یکی دیگر از نکات جذاب ایشان، صداقت در انعکاس تفکرشان بود و هیچ‌وقت ترسی از قضاوت شدن نداشتند. این خصوصیت حاج نادر را مورداحترام برای همه نگرش‌ها می‌کرد. تا حدی که الیور استون با هیچ‌کس به جز نادر طالب‌زاده حاضر به گفتگو نشد.

حمیدی‌مقدم بیان کرد: نقش حاج نادر پررنگ است و این‌ نکوداشت کوچک‌ترین کاری بود که ما می‌توانستیم برای زنده‌یاد انجام دهیم. کاش چنین شخصیتی تکرار شود چراکه نادر طالب‌زاده متعلق به تمام فرزندان ایران با تمامی فکرها بود چراکه هم انقلابی، هم باصداقت، هم با تفکر و هم راستگو بود.

*اسلام‌زاده: اولین بار حاج نادر من را در فیلم‌سازی تحویل گرفت

در ادامه اسلام‌زاده؛ مستندساز در خصوص زنده‌یاد نادر طالب‌زاده گفت: زمانی که هیچ‌کسی ما را راه نمی‌داد و به‌عنوان فیلم‌ساز قبول نمی‌کرد به واسطه فیلمی که اولین بار در سیستان و بلوچستان ساختم، با حاج نادر آشنا شدم. وقتی از شهرم می‌آمدم به من گفتند اگر هیچ‌کس هم تو را قبول نکند کسی به اسم نادر طالب‌زاده هست که تحویلت می‌گیرد.

وی افزود: اولین فیلمم را با بدترین کیفیت تصویر ساختم، مونتاژ کردم و به حاج نادر نشان دادم و خودم را معرفی کردم. ایشان وقتی فیلم را دید و گفت: «تو منو یاد ابراهیم اصغر زاده انداختی… » از آنجا دلدادگی من با حاج نادر شروع شد و خیلی چیزها از ایشان یاد گرفتم.

*عماد حمرونی: نادر طالب‌زاده شخصیت باورپذیری داشت

در ادامه مراسم عماد حمرونی؛ استاد دانشگاه و روزنامه‌نگار فرانسوی در صحبت‌های خود در خصوص نادر طالب‌زاده گفت: اولین باری که استاد طالب‌زاده را شناختم هم‌زمان با دوره‌ای که صحبت از بیداری اسلامی بود، شد.

طی ده سالی که با او ارتباط داشتم بارها به کنفرانس‌های مختلف از جمله افق نو دعوت شدم و شخصیت ایشان را باورمند و کاریزماتیک شناختم و او را یک استاد در حوزه سیاست و ارتباطات در حوزه مقاومت می‌شناسم.

وی ادامه داد: ایشان توانستند افراد تأثیرگذار را از اروپا و آمریکای شمالی و روسیه گرد هم آوردند تا در مورد موضوعات مختلف صحبت کنند.

*مجید شاه‌حسینی: نادر طالب‌زاده شهیدی بود که شهادتش به تأخیر افتاده بود

ادامه این آئین با صحبت‌های دکتر مجید شاه‌حسینی همراه بود، وی در خصوص زنده‌یاد طالب‌زاده گفت: خدا را شاکرم که در این جمع که با یاد مجاهد مستندساز حاج نادر مزین است کلامی صحبت کنم. حاج نادر شهروند تاریخ مقدس بود. سال‌ها در جنگ بود و سال‌های دفاع مقدس را یک بهار می‌دانست و آن روزها را با مفهومی به نام تاریخ مقدس زیست. مفهوم تاریخ مقدس از ابتدای خلقت بشر شکل می‌گیرد و تاریخی است که خداوند راوی آن است، تاریخی است به‌دوراز تحریفات بشری و برخلاف تاریخ عرفی که از تکثر روایات رنج می‌برد نه تحریفی دارد و نه در دوره ما تمام می‌شود.

وی ادامه داد: کسانی که تجربه جنگ را داشتند با مفهوم این تاریخ آشنا شده‌اند و کسی که چنین جایگاهی در تاریخ پیدا می‌کند دیگر زندگی‌اش برای خودش نیست عقبه‌ای دارد و آینده‌ای. کسی که تاریخ را این‌گونه می‌بیند مانند آقای طالب‌زاده می‌شود، چراکه حاج نادر حتی یک دقیقه از عمرش را بعد از فهم این تاریخ برای خود نزیست.

این تجربه برای خیلی از شما هم حاصل شده است و هرکسی به سفر اربعین رفته این زیست را تجربه کرده است. نادر طالب‌زاده در تمام عمر این زیست را داشته است.

این استاد ادامه داد: حاج نادر از بعد انقلاب اسلامی ایران شبانه‌روز این‌گونه زیست و شهیدی بود که شهادتش به تأخیر افتاده بود. به امانت ماند برای ما که او را ببینیم. او یک تجربه اشراف‌زاده قهرمان برای ما بود. آنچه که برای کسانی امروز رؤیا و آرزو است برای او خاطره‌ای فراموش‌شده بود.

او در هر زمان یک شهید زنده بود. الگو بود و مسیر تاریخ مقدس را به ما نشان داد و آموخت که رسالت تاریخی‌مان چیست و چقدر زیستمان برای خودمان است و چقدر برای مقصود پیش رویمان. یک مسلک از جنس عشق بود و آنچه را که باور داشت باشهامت می‌زیست و بااین‌همه سلوک ذره‌ای از تواضع او نکاست.

نادر طالب‌زاده خیلی درس‌ها برای ما دارد نکند که فقط او را مستندساز حرفه‌ای با استانداردهای جهانی بدانیم. همین یک عبارت شهروند تاریخ مقدس در مورد ایشان کافی است که ما هم تا پایان عمر شهید زندگی می‌کنیم.

*تقدیر از خانواده زنده‌یاد نادر طالب‌زاده

در پایان با حضور مجید شاه‌حسینی، محمد خزاعی، محمدحسین نیرومند، محمد حمیدی‌مقدم از خانواده زنده‌یاد نادر طالب‌زاده تقدیر و قدردانی شد.

مریم طالب‌زاده؛ فرزند مرحوم نادر طالب‌زاده در این بخش گفت: ببخشید مانند پدرم سخنوری بلد نیستم. از پدرم تشکر می‌کنم به خاطر چشم‌اندازی که از زندگی به من نشان داد و چیزی را به من دیکته نکرد و اجازه داد مسیرم را پیدا کنم. به من اجازه کشف می‌داد و طی زمان من را آگاه می‌کرد. هر بار که ناامید می‌شدم به من می‌گفت فقط راه را گم کرده‌ای و قبل از هر چیزی یادت باشد که یک انسان آزاده‌ای و حتی یک موقعی لازم است که به دل ظلمات بروی و نور را پیدا کنی.

بیشتر اوقات به‌جای مدرسه رفتن به من تاریخ و زبان یاد می‌داد. لطفاً درس‌های مهمی که در قلب و روحمان کاشت را در دلمان رشد دهیم.

سپس دبیر جشنواره به‌واسطه یک‌عمر فعالیت و هم‌رکابی رضا برجی با مرحوم نادر طالب‌زاده، از رضا برجی نیز تقدیر و تجلیل کرد.

نوشته مجید شاه‌حسینی: نادر طالب‌زاده شهروند تاریخ مقدس بود اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

در این مراسم محمد حمیدی‌مقدم دبیر جشنواره بین‌المللی «سینماحقیقت»، خانواده و جمعی از نزدیکان و دوستان این هنرمند فقید حضور دارند و نشان فیروزه جشنواره به خانواده این مستندساز اهدا خواهد شد.

نکوداشت نادر طالب‌زاده از ساعت ۱۸ تا ۱۹ در سالن ۹ پردیس سینمایی ملت برگزار می‌شود.

نوشته نکوداشت نادر طالب‌زاده در دومین روز از «سینماحقیقت» اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

* شان! ممنون که این فرصت را در اختیار ما گذاشتی. به‌عنوان سؤال اول آیا قبل از ملاقات با نادر طالب‌زاده او را می‌شناختی؟

– نه. من تا قبل از مصاحبه‌ای که در برنامه او انجام دادیم چیزی در مورد نادر نمی‌دانستم.

* وقتی اولین‌بار طالب‌زاده را دیدی چه برداشتی کردی؟

– احساس کردم لری کینگ ایران مقابلم است. سؤالاتش متفکرانه و دلسوزانه بود و من عمیقاً عشق او به سینما را تحسین می‌کردم.

* اولین‌بار کجا با او آشنا شدی؟

(در همان برنامه جایی که) اولین مکالمه‌مان را ضبط کردیم.

* چرا ارتباطت با نادر طالب‌زاده را ادامه دادی؟

– من و بهرام حیدری با نادر دوست شدیم. ما امیدوار بودیم زمانی در ایران با هم یک فیلم بسازیم؛ بنابراین خیلی ناراحت‌کننده است که ما دیگر نمی‌توانیم آن‌طور که نادر متصور بود با هم کار کنیم.

* تقریباً همه دوستان نادر طالب‌زاده معتقدند او تأثیر چشم‌گیری روی زندگی‌شان گذاشته. آیا این مسئله برای تو هم صدق می‌کند؟

– اگر نادر نبود، سفر من به ایران شبیه آن چیزی که اتفاق افتاد نمی‌شد. او همین‌طور برای اولین‌بار در سال ۲۰۱۹ مرا به لبنان برد. من عاشق قلب بزرگ و روح مشتاق او بودم. جای او به‌شدت در میان ما خالی خواهد بود.

 * کمی از سفرت به ایران برایمان بگو. چطور بود؟

– من چند باری به ایران آمده‌ام اما نکته جالب تهران برای من وعده‌های غذایی با غذاهای فوق‌العاده ایرانی و همراهی افرادی مثل نادر بود. به‌محض این که از تهران خارج می‌شدیم و به سمت اصفهان یا مشهد حرکت می‌کردیم هم ماجراجویی برای دیدن برخی از بناهای شگفت‌انگیز  در فرهنگ ایرانی آغاز می‌شد.

* در طول سفر به ایران، گردنبند ذوالفقارت توجهات بسیار زیادی را به خود جلب کرد. آیا ماجرایی پشت آن نهفته بود؟

– من به این فهم رسیدم که این شمشیر بسیار معجزه‌آساست، هرچند شیعیان پیش از من می‌دانستند … .

* آیا چیزی باقی مانده که بخواهی در مورد نادر بگویی؟

– من نادر را یک فیلسوف می‌دانم. او عاشق دین و کشورش بود و دوست داشت ایران نقش ژئوپلیتیک مهمی در قرن ۲۱ بازی کند، همان‌طور که در طول تاریخ این نقش را ایفا کرده است. اگر من یک بار دیگر به ایران بیایم، بدون وجود او، چیزی مثل سابق نخواهد بود.

 * ما می‌دانیم که شما سال‌ها برای «راشا تودی» روسیه کار کرده‌ای؛ به عنوان سؤال آخر در مورد جنگ روسیه/اوکراین و شخص پوتین چه فکری می‌کنی؟ فکر می‌کنی جنگ چطور به پایان می‌رسد؟

برای پاسخ به این سؤال من پیشنهاد می‌کنم که دو مستند پدرم (الیور استون)، «اوکراین در آتش» و «افشای اوکراین» را ببینید تا پیش‌زمینه بهتری از این جنگ داشته باشید … .

نوشته استون: طالب‌زاده لری کینگ ایران بود اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

نوشته ویژه‌برنامه «زیرنویس» به مناسبت چهلمین روز درگذشت نادر طالب‌زاده اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

این برنامه حوالی ساعت ۲۱ به صورت اختصاصی در صفحه آپارات سوره سینما به آدرس www.aparat.com/sourehcinema قابل دسترسی است.

نوشته ویژه‌برنامه «زیرنویس» منتشر می‌شود اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

انتشار به مناسبت هفتمین روز درگذشت نادر طالب‌زاده

نوشته صحبت‌های غلامعلی حداد عادل درباره نادر طالب‌زاده اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

انتشار به مناسبت هفتمین روز درگذشت نادر طالب‌زاده

نوشته صحبت‌های رضا پورحسین درباره نادر طالب‌زاده اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

* نادر طالب‌زاده تک بُعدی نبود

وی افزود: اما در سال ۱۳۹۲ بود که به‌واسطه حضور در دبیرخانه جشنواره فیلم عمار این امکان را به دست آوردم که از این استاد توانمند، متفکر و متعهد در حوزه سینما بهرهٔ بیشتری ببرم و بیشتر از او یاد بگیرم. آنچه در این مدت ۶-۷ سال بر من پررنگ بود چند بُعد از شخصیت مرحوم بود. نادر طالب‌زاده تک بُعدی نبود و اگر بخواهیم در تراز با آن مرحوم صحبت کنیم، بهتر است از مکتب او در سینما و مدیریت فرهنگی بگوییم.

دبیر جشنواره فیلم عمار ادامه داد: باوجوداینکه او کارگردان، تهیه‌کننده و رسانه شناس بود اما بالاتر از همه این‌ها بخشی از فضای فرهنگ را هم مدیریت می‌کرد که حاصل صلاحیت او بود. یکی از این ویژگی‌های ایشان این بود که از تولید کارهایی که تأثیرگذار نبودند پرهیز می‌کرد.

وی با اشاره به اینکه برنامه‌های «کنفرانس افق نو»ی نادر طالب‌زاده تحریم می‌شد، گفت: خود او و مهمان‌هایش در این برنامه بارها تحریم شدند اما او دست از تلاش برنداشت. مگر ما چند برنامه در حوزه فرهنگ و رسانه داریم که به این شکل دچار تحریم شوند؟ این نشان‌دهنده اثرگذاری او در رسانه بود.

منفرد اضافه کرد: فعالیت‌های او که بخشی از آن در سال ۱۳۸۹ بود و منجر به شکل‌گیری جشنواره فیلم عمار شد، مربوط به فتنه ۸۸ و کم‌کاری دستگاه‌های فرهنگی بود، اما بخش دیگری از فعالیت‌های ایشان معرفی هنرمندان و مستندسازان به جامعه هنری کشور بود که پای درس‌های نادر طالب‌زاده نشسته و یاد گرفته بودند.

* نادر طالب‌زاده صریح و عدالت‌خواه بود

رئیس حوزه هنری استان گیلان در شمار ویژگی‌های بعدی مرحوم طالب‌زاده عنوان کرد: ویژگی دوم مکتب فرهنگی نادر طالب‌زاده صراحت و عدالت‌خواهی او بود چراکه محافظه‌کار نبود. هنوز مستند «داد» که صدای عدالت‌خواهی و مبارزه با فساد بود از تلویزیون پخش نشده بود که این مستند را نادر طالب‌زاده در تلویزیون پشتیبانی کرد و یک برنامه به‌عنوان «عصر» تولید کرد و عوامل مستند «داد» را در آن دعوت کرد و با آن‌ها به گفتگو نشست.

وی افزود: در مورد مستندهای «زمستان یورت» و «دریانورد» نیز همین اتفاق افتاد، مستندهایی که با فاصله زمانی از تولید، از تلویزیون پخش می‌شد و دیگر آن اثرگذاری را در مفهوم نداشت اما پیش از پخش آن برای اثرگذاری بیشتر، نادر طالب‌زاده برنامه‌هایی تولید می‌کرد که به مفهوم و چگونگی و چرایی ساخت آن مستندها مربوط می‌شد.

*حاج نادر پناه و پدر مستندسازان جوان بود

منفرد اضافه کرد: در موضوعات مختلف حق اعتراض را با تولید برنامه‌های برای تلویزیون، میسّر می‌کرد و جانانه از آن‌ها دفاع می‌کرد. در هر جا بحث مبارزه با ظلم بود او پیش‌قدم می‌شد. او پناه و پدر مستندسازان جوان بود چراکه به کرّات و در گذر زمان یکی از دغدغه‌های او این موضوع شده بود که مستندسازان جوان تنها نمانند، کارهایشان دیده شود و پای آن‌ها به تلویزیون باز شود. در جبهه انقلاب اسلامی کسی به جزء حاج نادر را نداریم که مستندسازان جوان خودشان را مدیون او بدانند.

*هیچگاه پیوند نادر طالب‌زاده با انقلاب متزلزل نشد

وی گفت: به عنوان نکته آخر باید بگویم، ایشان ضمن اینکه خودشان برخی جاها مورد بی‌مهری از سوی دستگاه‌های اجرایی قرار گرفته بودند اما هیچگاه پیوندشان با انقلاب متزلزل نشد و همیشه دیگران را هم به انقلاب پیوند می‌داد.

منفرد خاطرنشان کرد: یادگاری‌های خوبی که از نادر طالب‌زاده باقی مانده ابتدا نسل جوانی است که راه او را ادامه می‌دهند و دوم مکتب فرهنگی‌ای است که از او به جای مانده است.

وی افزود: در این چند روز شخصاً احساس یتیمی می‌کنم و این احساس مشترک خیلی از کسانی است که از او آموخته بودند اما درعین‌حال به‌واسطه این مکتب فرهنگی که از ایشان برای ما به جای مانده است و البته به‌واسطه نسل پرانرژی که راه او را ادامه می‌دهند این سوگ همراه با یاس نیست، بلکه همراه با امیدواری است که اگرچه از حضور حاج نادر محروم شدیم اما او آینده مستند و رسانه ایران را رقم زد و در آینده شکوفایی شاگردان ایشان را بیشتر خواهیم دید.

نوشته سیدرسول منفرد: طالب‌زاده تک بعدی نبود اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

وی ادامه داد: در سال ۱۳۸۲ که من دانشجوی دانشگاه صداوسیما بودم، به درخواست دانشجویان دانشکده و همت خود آن‌ها از مرحوم نادر طالب‌زاده دعوت شد تا در یک زمان فوق‌برنامه برای ما یک کارگاه آموزشی در حوزه سینمای داستانی برگزار کند.

*فنون تخصصی سینما را برای نخستین‌بار از مرحوم طالب‌زاده آموختم

مفیدی کیا اضافه کرد: مرحوم طالب‌زاده در زمان تحصیل خود در کلمبیا از شاگردان سینماگران مطرح دنیا بود و در دانشگاه در حوزه سینما تحصیل‌کرده بود. ما دانشجویان در این کارگاه آموزشی، از نادر طالب‌زاده نکاتی از سینما را آموختیم که در طی دوران تحصیل از هیچ استادی نیاموخته بودیم.

این نویسنده ادامه داد: مرحوم نادر طالب‌زاده برای نخستین‌بار بحث‌های فنی و تخصصی در حوزه زیبایی‌شناسی سینما را به ما آموزش داد و هنوز با گذشت سال‌ها از آن زمان اما همه ما به شکل عجیبی از مباحث آن کارگاه به‌عنوان یک سند محکم و یک آموزش قوی در کارهایمان استفاده می‌کنیم.

مفیدی کیا بیان کرد: تسلط نادر طالب‌زاده به تکنیک سینما، تاریخ سینما و آثار مطرح سینمای دنیا و همچنین تحلیل‌های فنی او، مثال‌زدنی بود و شاید خیلی‌ها این را نمی‌دانند.

وی با اشاره به ویژگی دیگر نادر طالب‌زاده، عنوان کرد: مورد دیگری که در خصوص مرحوم طالب‌زاده می‌توان عنوان کرد این است که به‌شدت سینما را بلد بود. در جبهه فرهنگی معدود افرادی را داریم که این‌چنین باشند.

*نادر طالب‌زاده از راه طی شده با ما صحبت می‌کرد

مفیدی کیا افزود: شهید آوینی جمله‌ای داشت که می‌گفت «من از راه طی شده با شما صحبت می‌کنم»، خود او در رشته معماری تحصیل‌کرده بود و در مواجه با روشنفکران این رشته حرف‌های جدی و تخصصی برای گفتن داشت و یا احمدرضا معتمدی که وقتی از سینما صحبت می‌کند متوجه بینش عمیق او در این حوزه می‌شوید.

وی ادامه داد: مرحوم نادر طالب‌زاده نیز همین‌طور بود زمانی که از سینما صحبت می‌کرد کاملاً محسوس بود که دانش و اطلاعاتش تخصصی است چراکه او درس سینما را خوانده بود و در این رشته در یکی از بهترین دانشگاه‌ها تحصیل‌کرده بود. این عزیزان و امثال اینها به قول شهید آوینی از راه طی شده خود صحبت می‌کردند.

این نویسنده خاطرنشان کرد: به این دلیل که نادر طالب‌زاده در فضای غرب زندگی کرده بودند و به سبک زندگی در آن جا تسلط داشتند و به طبع آن با آدم‌های فرهنگی غرب هم آشنا بودند. ازاین‌رو، توانایی این را داشتند که شخصیت‌های مهم فرهنگی دیگر کشورها را جذب ایران کنند، از آن‌ها دعوت می‌کردند تا در محافل فرهنگی ما شرکت کنند و این یک امتیاز برای ما بود.

وی افزود: مگر چند نفر را در این زمینه داریم که اپوزیسیون فرهنگی را به کشور ایران آورند. متأسفانه با از دست دادن نادر طالب‌زاده، در این زمینه با فقدان روبه‌رو شدیم.

نوشته محمدباقر مفیدی ‌کیا: طالب‌زاده از راه طی‌شده صحبت می‌کرد اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

محمدکاظم کاظمی با اشاره به عنایت و توجه خاصی که مرحوم نادر طالب‌زاده به مسائل ملل دیگر، از جمله کشور افغانستان و مردم آن داشته است، توضیح داد: ایشان در این زمینه چندین برنامه و کار ویژه برای مهاجرین داشت و به آن‌ها خدمت‌های بسیاری کرده بود.

*آموزش ده‌ها فیلمساز جوان افغان در حوزه مستندسازی

وی ادامه داد: یکی از این خدمت‌ها، پیگیری و نقش داشتن در یک برنامه آموزشی بود که در آن تعدادی از فیلمسازان جوان افغانستان در مجتمع باغ فردوس واقع در تهران، گرد هم آمدند و برای نخستین‌بار با کمک مرحوم طالب‌زاده آموزش فیلمسازی دیدند. امروز هر یک از آن‌ها؛ خودشان فیلمسازهای مطرح و برجسته‌ای در حوزه مستندسازی در کشور افغانستان شدند و البته خیلی از آن‌ها اکنون در کشورهای دیگر به سر می‌برند.

این شاعر عنوان کرد: مورد دیگر که بنده سر و کار نزدیک با مرحوم طالب‌زاده درباره آن داشتم، اقدام ایشان در برنامه «راز» در سال ۱۳۹۲ بود. در آن زمانی که فیلم سینمایی «چند متر مکعب عشق» اکران، تجلیل و تحسین شد، ایشان به همین بهانه یک برنامه‌ای در خصوص مسائل مهاجرین کشور افغانستان برگزار کردند.

*بررسی دیدگاه‌های اساسی در خصوص مسائل مهاجرین

وی ادامه داد: در این برنامه که قسمت‌هایی از برنامه «راز» را شامل می‌شد، چند شخص از افرادی که سر و کارشان با مسائل رسانه‌ای و در ارتباط با مهاجرین بود، از جمله آقای مهدی طوسی از خبرگزاری تسنیم، آقای حسین محمودیان؛ مستندساز، آقای نوید محمودی به‌عنوان تهیه‌کننده فیلم سینمایی «چند متر مکعب عشق» و بنده به‌عنوان شاعر و نویسنده حضور داشتیم.

کاظمی اضافه کرد: در این برنامه برای اولین‌بار دیدگاه‌هایی با شفافیت و توأم با جنبه انتقادی در مورد مسائل مهاجرین مطرح شد که قبل از آن چنین برنامه‌ای در صداوسیما سابقه نداشته است.

وی ادامه داد: مرحوم طالب‌زاده در این برنامه، سلسله نگاه‌های خوبی نسبت به مسائل مهاجرین داشت و بعضی از امور را با کشورهای دیگر مقایسه می‌کرد. این دیدگاه او باتوجه‌به اینکه کشورهای دیگر و تلاش‌های بعضی از آن‌ها برای جذب مهاجرین را دیده بودند، برای من جالب بود.

این نویسنده افزود: در همین راستا و در آن برنامه صحبت‌های بسیار جالبی صورت گرفت که به نظر من یک نقطه عطفی در خط‌شکنی در صداوسیما به‌حساب می‌آمد. به‌خصوص در آن سال‌ها و اوایل دهه ۹۰ که ما کمتر شاهد چنین برنامه‌هایی بودیم.

*نادر طالب‌زاده نگاهی جهان‌وطنی داشت

کاظمی بیان کرد: از نظر من، پرداختن صحیح و صریح به مسائل مهاجرین افغان، آن هم در صداوسیما به‌خاطر نگاه جهان‌وطنی بود که آقای طالب‌زاده داشت. به‌هرحال از قدیم ایشان جزء کسانی بوده که این نگاه جهان‌وطنی را به مسائل هنر و صنعت فیلمسازی داشته است و این به‌عنوان یک نگاه مکتبی بر همه فعالیت‌های ایشان سایه انداخته بود.

نوشته محمدکاظم کاظمی: توجه نادر طالب‌زاده به مسائل ملل دیگر ستودنی بود اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.

وی افزود: درست است که حاج نادر طالب‌زاده از میان رفت اما مکتب او زنده است همان‌طور که وقتی حاج قاسم سلیمانی از بین ما رفت و داغ بر دل ما گذاشت اما مکتب او همیشه برای ما زنده ماند.

* ظهور پدیده‌هایی چون حاج نادر از نفحات انقلاب است

گفتنی است طی مراسم تشییع پیکر نادر طالب‌زاده، پیمان جبلی در جایگاه سخنرانی قرار گرفت و گفت: امروز در این ماه خدا در این خانه خدا گرد هم آمدیم برای تودیع و وداع با ماه چهره انقلاب اسلامی، حاج نادر عزیز که تربیت شده مکتب انقلاب و امام (ره) است. در روز وداع با ماه رمضان همه مؤمنین هم اشک بر چشم دارند و هم لبخند؛ اشک از دست دادن شب و روز نورانی ماه رمضان و عشق‌بازی با خدا و خوشحالی از قبولی در آزمون بندگی را بر چهره دارند. ما هم امروز هم اشک بر چشم داریم، هم حسرت بر دل و هم ابتهاج در دل! حسرت از دست دادن حاج نادر عزیز و ابتهاج از رویشی در مکتب خمینی و خامنه‌ای.

وی ادامه داد: ظهور پدیده‌هایی چون حاج نادر طالب‌زاده از نفحات انقلاب است، همان گونه که چمران و آوینی و حججی بودند. اینها نفحاتی است که باید خود را در مقابل آن قرار دهیم. امروز بیش از حسرت رفتنش، باید خوشحال زایش و رویش مکتب انقلاب باشیم و امروز باید بیشتر از این مکتب بگوییم.

* رفتن حاج نادر داغ بر همه ما گذاشت

رئیس سازمان صداوسیما بیان کرد: رفتن او داغ بر همه ما گذاشت اما مکتب او همچنان زنده و پویاست. او هرچقدر هم شیرین باشد اما میوه تنومند انقلاب است و همه شکوه و خیر و برکتی که در نادر طالب‌زاده بود برآمده از مکتبی است که در روزگار مدرنیته شخصیت‌های مثل او و آوینی را به بار آورد. او همیشه به سوی این مکتب نشانه گرفته بود و مصداق انسان‌هایی است که در مسیر ولایت قرار می‌گیرند.

وی افزود: در تاریخ ما کم نیستند انسان‌هایی که دچار انحطاط شدند. طالب‌زاده در مقابل جریان ریزش‌ها قرار دارد. همه بهانه‌های که می‌توانست دستاویزی برای انحراف او از ولایت قرار گیرد وجود داشت، از زندگی پرتمتع غرب تا دل‌زدگی و دلگیری از اردوگاه مؤمنین، همه اینها بود اما هیچ‌کدام او را از صراط مستقیم دور نکرد.

جبلی ادامه داد: او از یک سو به مودت با مؤمنان و غیظ با دشمنان دعوت می‌کرد و از سوی دیگر محبوب دل مؤمنان و مغضوب کافران بود. راه او همچون هم‌سنگرانش از تجدد و تحجر غرب عبور می‌کند. او مظهر نوآوری و روشنگری و نگاه به آینده و از طرفی درگیر مقابله با تجدد کور غرب بود. امروز با یک شخص روبه‌رو نیستیم با یک شاخص روبه‌رو هستیم. شاگردان و دوستان او نخواهند گذاشت مکتب چمران ساز، آوینی ساز سلیمانی ساز و نادرساز به افول دچار شود.

* مکتب طالب‌زاده زنده است

وی خاطرنشان کرد: امروز به همه کسانی که فراق برایشان سخت است و همه آن‌ها که رفتن و عروج او برایشان خوشحال‌کننده است، می‌گوییم مکتب طالب‌زاده زنده است. امروز با تو هم صحبت می‌کنیم حاج نادر عزیز که صدای ما را می‌شنوی و همه ما را می‌بینی. خوش به سعادت تو که برگزیده مکتب ولایت و هدایت شدی. حاج نادر عزیز امروز همه جوش و خروش‌های تو به آرامش تبدیل شد اما مسیر پرجوش و خروش تو ادامه دارد.

جبلی ادامه داد: اگر روزی برای گردآوری مهمانان کنفرانس افق نو خون دل خوردی و از بی‌مهری‌ها ناامیدی و از این سازمان به آن سازمان رفتی و بین دو لبه بی مهران داخلی و دشمنان خارجی که مهمانانت را تحریم کردند تحمل کردی اما امروز دیگر نگران نیستی. چند روز پیش وقتی به عیادتت آمدم امیدوار بودیم دوباره خداوند تو را برگرداند، امیدوار بودیم در روز قدس کنارمان باشی اما خداوند این‌طور خواست.

نوشته پیمان جبلی: مکتب حاج نادر زنده است اولین بار در سوره سینما پدیدار شد.