سوره سینما

پایگاه خبری-تحلیلی سینمای ایران و جهان

logotext
تاریخ انتشار:۲۳ مرداد ۱۴۰۰ در ۳:۱۵ ب.ظ چاپ مطلب

بررسی سنت آئینی عزاداری اردبیل در مستند «صادق الوعد»

sadegh-olvad

مستند «صادق الوعد» با نگاهی تاریخی – روایی به میراث معنوی عزاداری در منطقه اردبیل و اتصال این آئین کهن محرمی به اشعار بیضاء اردبیلی (صادق الوعد) از شبکه دو سیما روانه آنتن شد.

به گزارش سوره سینما به نقل از روابط‌عمومی شبکه دو؛ این مجموعه مستند، در ۱۲ قسمت ۳۰ دقیقه‌ای عناصر کلیدی میراث معنوی عزاداری در اردبیل را مورد بررسی دقیق قرار داده و نقطه‌به‌نقطه، اتصال این آئین به اشعار عرفانی بیضاء اردبیلی را به تصویر می‌کشد. در «صادق الوعد» از منابع دست‌اول کتب، نوارهای برجامانده و ذاکرین قدیمی که بعضاً طی این سال‌ها به رحمت خدا رفته‌اند استفاده شده است.

استناد مستند «صادق الوعد» به دست خط‌های شاعری از ۱۵۰ سال قبل، دستیابی و استفاده از قدیمی‌ترین تصاویر عزاداری‌های آذری‌زبان‌ها و پخش کردن صدای مجالسی برای حدود ۶۰ سال قبل، همه‌وهمه گواهی است بر قوت فرم و محتوای این سبک عزاداری.

این مستند که از سال ۱۳۸۷ تصویربرداری آن شروع شده، از آرشیوهای شخصیِ متعلق به سال‌های ۱۳۷۱ تا ۱۴۰۰ بهره می‌برد و محوریت آن درباره شخصیتی به نام میرزامحمد صادق اردبیلی است که اشعار این شاعر آئینی که سال ۱۳۰۳۳ دار فانی را وداع گفته در مراسم‌های عزاداری آذربایجان از دیرباز مورداستفاده بوده است. ایشان با تخلص «بیضاء اردبیلی» نامه‌های خود را به نام «صادق الوعد» مهر می‌کرده است.

نگاه این شاعر آئینی به واقعه کربلا و نهضت امام حسین (ع) نگاهی مملو از حادث شدن اتفاقی پرصلابت و غنی بوده و هرگز اثری از ضعف نفس یا ذلت دادن به خاندان اهل‌بیت (ع) در اشعار وی دیده نمی‌شود.

محمدرضا سراج تهیه‌کننده این مستند در این باره اظهار داشت: آئین کهن عزاداری اردبیل، بخشی جدی از هویت مردم این سرزمین است که فراگیر شدن آن طی اعصار، نه‌تنها اثری بنیادین بر هویت ملی مردم ایران گذاشته، بلکه عزاداری اردبیلی‌ها، زبانزد ساکنان عتبات عالیات و شاخصی برای ابراز ارادت به خاندان آل الله، در بین دیگر شیعیان جهان شده است.

این تهیه‌کننده ادامه داد: این مستند نحوه عزاداری اصیل را برای آیندگان بازگو می‌کند و ضمن آن نیز به این مسئله اشاره می‌شود که مخاطب من کودکی است که سال‌ها بعد زاده می‌شود و تعریف می‌کند که زمانی نام اباعبدالله الحسین (ع) را این‌گونه با احترام می‌بردند و به یاد ایشان عزاداری می‌کردند.

وی در توضیحی بیشتر افزود: در دو قسمت اول این مستند به سنت عزاداری در اردبیل پرداخته می‌شود که فلسفه و طراحی خاص خود را دارد. در قسمت سوم به دسته‌داری و نقش اسب در تعزیه‌های آذربایجانی پرداخته می‌شود. قسمت چهارم به یکی از اشعار میرزامحمد صادق اردبیلی اختصاص دارد و در خلال این قسمت بندهایی از اشعار وی تفسیر خواهد شد. قسمت پنجم و ششم به استاد بیضاء، استاد شمس عطار اردبیلی و شاگردش عباس قلی یحیوی پرداخته می‌شود. در قسمت‌های ۷، ۸ و ۹ صدور این نحوه از عزاداری به تهران در اواخر دوره قاجار بررسی می‌شود. قسمت ۱۰، ۱۱ و ۱۲ نیز به عرفان واقعی امام حسین (ع) پرداخته می‌شود چون عرفان من‌های امام حسین (ع) عرفان نبوده و هر عرفانی باید از طریق اهل‌بیت (ع) بیان شود که با مسائلی مثل صوفی گری و … بسیار متفاوت است.

مستند «صادق الوعد» کاری از گروه معارف به تهیه‌کنندگی و کارگردانی محمدرضا سراج زاده با آهنگ‌سازی آریا عظیمی‌نژاد است که هر روز حوالی ساعت ۱۷.۳۰ به مناسبت ایام محرم روانه آنتن می‌شود.


پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>